Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 10 czerwca 1927 r. o Państwowym Zakładzie Higieny.

Istniejące przy Ministerstwie Spraw Wewnętrznych zakłady państwowej służby zdrowia, a mianowicie: Państwowy Zakład Higjeny w Warszawie, utworzony rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 6 października 1921 r. (Monitor Polski № 258), uzupeł- nionem rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 19 czerwca 1922 r. (Monitor Polski № 147) i zmie- nionem rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 września 1923 r. (Monitor Polski № 208), Państwowy Zakład badania surowic, utworzony rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 1921 r. (Monitor Polski № 1 z 1922 r.) i Państwowy Instytut Farmaceutyczny, utworzony rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 13 kwietnia 1922 r. (Monitor Polski № 101) — łączy się w jeden zakład naukowo-badawczy pod nazwą „Państwowy Zakład Higjeny”. Zakład ten podlega Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

Państwowy Zakład Higjeny jest osobą prawną, może przyjmować zapisy i darowizny i zarządzać swoim uzyskanym w ten sposób majątkiem, jako też i majątkiem oddanym mu w użytkowanie w myśl art. 3-go, rozporządzać kredytami w granicach zatwierdzonego budżetu, jako też sumami, uzyskane- mi z własnych przedsiębiorstw w granicach zatwierdzonego planu finansowo-gospodarczego tych przedsiębiorstw. Przyjmowanie przez Państwowy Zakład Higjeny darowizn i zapisów wymaga zatwierdzenia Ministra Spraw Wewnętrznych. Darowizny i zapisy, uwarunkowane takiemi zobowiązaniami, które spowodowałyby wydatki, nie znajdujące pokrycia bądź w tychże darowiznach i zapisach, bądź też w majątku własnym Państwowego Zakładu Higjeny, powstałym z innych darowizn i zapisów, bądź też wreszcie w budżecie Zakładu, — nie mogą być przez Państwowy Zakład Higjeny przyjęte.

Państwowy Zakład Higjeny otrzymuje bezpłatnie w użytkowanie całkowity majątek, będący w chwili wydania niniejszego rozporządzenia w użytkowaniu dotychczasowego Państwowego Zakładu Higjeny, Państwowego Zakładu badania surowic i Państwowego Instytutu Farmaceutycznego (art. 1). Nieruchomości państwowe, które w przyszłości stałyby się zbędne dla potrzeb Państwowego Zakładu Higjeny, winny być oddane do dyspozycji właściwych władz państwowych.

Zadaniem Państwowego Zakładu Higje- ny jest:

Państwowy Zakład Higjeny ma siedzibę główną (Centralę) w Warszawie. Stałemi jego ekspozyturami poza Warszawą są filje, tworzone w poszczególnych miejscowościach Państwa (z reguły w miastach wojewódzkich), a obejmujące swoją działalnością teren jednego lub kilku województw. Dla celów związanych z działalnością Zakładu, Państwowemu Zakładowi Higjeny przysługuje prawo organizowania pracowni ruchomych, kolumn epidemicznych i t. p. jako ekspozytur czasowych, oraz organizowania kursów, wykładów, wystaw i t. p. Ponadto Państwowy Zakład Higjeny ma prawo prowadzenia własnych przedsiębiorstw, stosownie do wyznaczonych mu zadań. Zasady organizacji i plan finansowo-gospodarczy tych przedsiębiorstw zatwierdza Minister Spraw Wewnętrznych w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Państwowy Zakład Higjeny (Centrala) dzieli się na działy i oddziały, których liczbę i zakres czynności ustala Minister Spraw Wewnętrznych odpowiednio do zadań Zakładu i w granicach zatwierdzonego budżetu i etatu osobowego. Oddziały wchodzą z reguły w skład działów.

Ns 54. Dziennik Ustaw. Poz. 477 i 478. 751

Istniejące w chwili wydania niniejszego rozporządzenia filje dotychczasowego Państwowego Zakładu Higjeny we Lwowie, Krakowie, Łodzi, Lublinie i Toruniu stają się filjami utworzonego niniejszem rozporządzeniem Państwowego Zakładu Higjeny — od chwili jego utworzenia. Minister Spraw Wewnętrznych uprawniony jest odpowiednio do zadań Państwowego Zakładu Higjeny i w granicach kredytów, oraz etatów osobowych dla tego Zakładu zatwierdzonych, do tworzenia nowych filij Zakładu, określania okręgu ich działalności oraz kasowania istniejących filij. Zakres czynności poszczególnych filij ustala Minister Spraw Wewnętrznych na wniosek Naczelnego Dyrektora Państwowego Zakładu Higjeny.

Na czele Państwowego Zakładu Higjeny stoi Naczelny Dyrektor, powołany do kierowania całokształtem działalności Zakładu oraz prowadzenia jego administracji. Na czele każdego działu Państwowego Zakładu Higjeny stoi Dyrektor Działu, na czele oddziału Kierownik Oddziału, a na czele filji Kierownik Filji. Naczelnego Dyrektora Państwowego Zakładu Higjeny zastępuje jeden z członków Rady Dyrektorów Działów (art. 9), wyznaczony przez Ministra Spraw Wewnętrznych.

Wewnętrznym organem opinjodawczym i doradczym Naczelnego Dyrektora Państwowego Zakładu Higjeny w zakresie spraw, związanych z kierownictwem fachowem Zakładu, jest Rada Dyrektorów Działów. Skład tej Rady stanowią: Naczelny Dyrektor Zakładu, jako przewodniczący, oraz Dyrektorowie Działów, jako członkowie. Za zgodą Ministra Spraw Wewnętrznych Rada może kooptować do swego składu dalszych członków z pośród kierowników oddziałów. Zakres czynności Rady Dyrektorów Działów ustali Minister Spraw Wewnętrznych. Ministrowi Spraw Wewnętrznych przysługuje prawo powoływania do życia przy Państwowym Zakładzie Higjeny po wysłuchaniu Naczelnego Dyrektora jeszcze innych wedle swego uznania ciał opinjodawczych względnie doradczych poza Radą Dyrektorów Działów.

Funkcjonarjusze Państwowego Zakładu Higjeny są funkcjonarjuszami państwowymi i podlegają ogólnym przepisom, normującym stosunek służbowy funkcjonarjuszy państwowych, a w szczególności ustawie z dnia 17 lutego 1922 r. o państwowej służbie cywilnej (Dz. U. R. P. № 21, poz. 164). Stanowiska w przedsiębiorstwach Państwowego Zakładu Higjeny (ust. 4 art. 5) powinny być obsadzane przez pracowników kontraktowych. Przepis ten nie stosuje się do stanowisk kierowniczych przedsiębiorstw, które to stanowiska mogą być obsadzane przez funkcjonarjuszy, których stosunek służbowy ma charakter publiczno-prawny.

Budżet Państwowego Zakładu Higjeny stanowi osobny dział budżetu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych w dziale administracji. Plan finansowo-gospodarczy przedsiębiorstw (ust. 4 art. 5), prowadzonych przez Państwowy Za- kład Higjeny, stanowi jedynie załącznik do tego budżetu, w samym zaś budżecie uwidacznia się z tego planu tylko nadwyżkę dochodów względnie rożnicy dochodów.

Państwowy Zakład Higjeny i jego ekspozytury oraz przedsiębiorstwa mają prawo używania pieczęci z herbem Rzeczypospolitej i napisami, zawierającemi nazwę odpowiedniej instytucji Zakładu.

Minister Spraw Wewnętrznych wyda na wniosek Naczelnego Dyrektora Państwowego Zakładu Higjeny zarządzenia, regulujące w sposób szczegółowy postanowienia niniejszego rozporządzenia, a w szczególności także zarządzenia, przewidziane w art. 6, 7 i 9 tegoż rozporządzenia, regulamin wewnętrzny Zakładu oraz zarządzenia, regulujące zakres nadzoru wojewodów nad czynnościami filij oraz ekspozytur czasowych (ustęp 3 art. 5), organizowanych przez Państwowy Zakład Higjeny.

Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Ministrowi Spraw Wewnętrznych.

Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z tem, iż postanowienia, zawarte w art. 11 tego rozporządzenia nabierają mocy obowiązującej od dnia 1 kwietnia 1928 r. Równocześnie z wejściem w życie niniejszego rozporządzenia tracą moc obowiązującą rozporządzenia Rady Ministrów, wymienione w art. 1. Prezydent Rzeczypospolitej: I. Mościcki Prezes Rady Ministrów i Minister Spraw Wojskowych: J. Piłsudski Minister: K. Bartel Minister Spraw Wewnętrznych: Sławoj Składkowski Minister Spraw Zagranicznych: August Zaleski Minister Skarbu: G. Czechowicz Minister Sprawiedliwości: A. Meysztowicz Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego: Dr. Dobrucki Minister Rolnictwa: K. Niezabytowski Minister Przemysłu i Handlu: E. Kwiatkowski Minister Komunikacji: Romocki Minister Robót Publicznych: Moraczewski Minister Pracy i Opieki Społecznej: Dr. Jurkiewicz Minister Reform Rolnych: Witold Staniewicz Minister Poczt i Telegrafów: Bogusław Miedziński