Rozporządzenie Ministrów Komunikacji oraz Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 10 lutego 1977 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu robót drogowych i mostowych.

Rozporządzenie ustala zasady bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu robót drogowych i mostowych oraz przy obsłudze i konserwacji maszyn i urządzeń w związku z budową, przebudową, ochroną i utrzymaniem dróg publicznych i mostów.

Przy robotach, o których mowa w § 1, może być zatrudniony wyłącznie pracownik, który:

Zakład pracy powinien opracować szczegółowe instrukcje techniczno-ruchowe, określające wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy dla poszczególnych stanowisk, oraz przestrzegać stosowania tych instrukcji.

Pracownik obowiązany jest utrzymywać w należytym stanie i porządku miejsce pracy oraz obsługiwane maszyny i urządzenia, jak również eksploatować je zgodnie z przepisami techniczno-ruchowymi.

W razie stwierdzenia bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia należy niezwłocznie wstrzymać roboty i podjąć niezbędne kroki w celu usunięcia zagrożenia.

Przy wykonywaniu robót należy stosować odpowiednie znaki drogowe i urządzenia ostrzegawczo-zabezpieczające. W szczególności dotyczy to nie zamkniętego lub ograniczonego ruchu drogowego.

Przejścia w miejscach niebezpiecznych należy wyposażyć w poręcze ochronne o wysokości co najmniej 1,10 m oraz odpowiednio oznakować, a w porze nocnej oświetlić.

W zakładach, bazach, wytwórniach oraz na placach budowy należy wywiesić w miejscach widocznych i dostępnych tablice z adresami i numerami telefonów najbliższych zakładów służby zdrowia, jednostek straży pożarnej i Milicji Obywatelskiej.

W pomieszczeniach i miejscach, w których znajdują się maszyny i urządzenia, należy umieścić w sposób widoczny tablice ostrzegawcze oraz instrukcje obsługi maszyn i urządzeń, w szczególności o udzielaniu pierwszej pomocy w razie wypadku i o ochronie przeciwpożarowej.

Stałe stanowiska pracy znajdujące się na otwartej przestrzeni należy zabezpieczyć przed opadami atmosferycznymi.

Teren bazy wytwórni, placu budowy oraz zakładu odkrywkowej eksploatacji kruszyw należy wyposażyć w:

Dla grup powyżej 10 osób oraz przy robotach trwających dłużej niż 1 tydzień należy przygotować schroniska przewoźne lub stałe, wyposażone w urządzenia do ogrzewania się pracowników, podgrzewania posiłków, suszenia odzieży, do mycia się, w stół i krzesła (taborety) oraz apteczkę ze środkami pierwszej pomocy; dla grup mniejszych niż 10 osób oraz przy robotach trwających krócej niż 1 tydzień urządzenia te mogą być odpowiednio ograniczone.

Materiały pylące należy przechowywać wyłącznie w przystosowanych do tego celu pomieszczeniach.

Zabrania się przechowywania materiałów pylących luzem w pomieszczeniach, w których stale przebywają pracownicy.

Każdorazowe rozpoczęcie zmiany roboczej w wyrobisku powinno być poprzedzone i zakończone sprawdzeniem stanu bezpieczeństwa eksploatowanej ściany wyrobiska ze zwróceniem szczególnej uwagi na zabezpieczenie skarp wyrobiska przed dopływem wód opadowych i gruntowych, usunięcie zwisów i okapów oraz przedmiotów mogących naruszyć stateczność skarpy; dotyczy to również każdorazowego kruszenia skał materiałami wybuchowymi.

Zdejmowanie nakładu należy wykonywać stopniami, tak aby ich wysokość była nie większa niż 3 m, a szerokość zależnie od stosowanego sposobu urabiania wynosiła nie mniej niż 1,50 m.

Przy usuwaniu zwisów i okapów pracownik powinien być zabezpieczony pasem bezpieczeństwa i odpowiedniej długości liną oraz asekurowany przez drugiego pracownika.

Zabrania się ręcznego urabiania skał sypkich i kruchych przez podkopywanie lub podcinanie.

Przejścia w miejscach nad ociosami należy zabezpieczyć mocnymi barierami na słupach o wysokości 1,10 m. Słupy powinny wytrzymać parcie 80 kG siły skupionej przyłożonej do bariery.

Zabrania się, poza wyznaczonymi miejscami, przechodzenia lub przebywania pod zawieszonymi przedmiotami (materiałami), estakadami, przenośnikami, urządzeniami wiertniczymi i innymi tego rodzaju urządzeniami.

Zabrania się ładowania urobku bez uprzedniego zabezpieczenia ociosów przed obsunięciem lub spadaniem odłamków skalnych.

Przy wykonywaniu robót maszynami należy ustalić strefę niebezpieczną i ustawić tablice ostrzegawcze; każde uruchomienie maszyny należy sygnalizować.

Miejsce pracy maszyny w porze nocnej należy odpowiednio oświetlić, a maszynę wyposażyć w światła ostrzegawcze.

Części maszyn i urządzeń będące w ruchu należy zaopatrzyć w odpowiednie osłony lub inne zabezpieczenia.

Zabrania się używania uszkodzonych lub niesprawnych maszyn i urządzeń.

Maszyny i urządzenia ustawione na terenie pochyłym należy zabezpieczyć przed samoczynną zmianą położenia i uruchomieniem.

Zabrania się przekraczania dopuszczalnego ciśnienia w urządzeniach ciśnieniowych oraz pozostawiania ich w czasie pracy bez dozoru.

Pomieszczenia laboratoriów drogowych należy wyposażyć w sprawnie działające urządzenia wentylacyjne.

Materiały bitumiczne podczas nagrzewania należy zabezpieczyć przed kipieniem i pryskaniem.

Zabrania się pozostawiania bez dozoru czynnych przyrządów i urządzeń grzejnych.

Zabrania się stosowania do środków chemicznych niewłaściwych lub uszkodzonych opakowań.

Zabrania się oczyszczania urządzeń i naczyń przy użyciu środków niebezpiecznych lub szkodliwych dla zdrowia, w pomieszczeniach do tego celu nie przystosowanych i bez zastosowania środków ostrożności oraz sprzętu ochrony osobistej.

Miejsca badań laboratoryjnych wykonywanych bezpośrednio na drodze publicznej bez zatrzymywania ruchu należy zabezpieczyć i oznakować.

Stanowiska tłukaczy od strony drogi należy zabezpieczyć matami lub szczelnymi płotami oraz oznakować.

Zabrania się wyjmowania kamieni z leja zasypowego podczas pracy kruszarki.

Zabrania się wchodzenia między wózki szynowe będące w ruchu, jak również wskakiwania i zeskakiwa- nia z wózków w czasie ich ruchu oraz jazdy na nich.

Przetaczanie i zatrzymywanie wózków szynowych może odbywać się wyłącznie na sygnał kierującego tymi pracami.

Przy popychaniu ręcznym wózków szynowych pracownik powinien znajdować się z boku wózka po zewnętrznej stronie toru.

Zabrania się ręcznego ciągnięcia wózków.

Zabrania się zatrzymywania wózków szynowych za pomocą podkładania pod koła drągów, desek, kamieni itp.

Przy zagęszczaniu nasypu za pomocą walców drogowych odległość walca od górnej krawędzi nasypu nie może być mniejsza niż 0,50 m.

W czasie wałowania nasypu zabrania się wykonywania jakichkolwiek innych prac.

Pracownicy obsługujący ubijaki mechaniczne powinni zmieniać się nie rzadziej niż co pół godziny.

Przy wałowaniu podkładu lub nawierzchni drogi, oczyszczaniu kół walca, wykonywaniu robót uzupełniających lub zwilżaniu wodą kół walca należy zachować szczególną ostrożność i w razie braku urządzeń mechanicznych należy wykonywać te prace ręcznie, stojąc z boku pracującego walca.

Pomosty robocze i pochylnie otaczarki należy wyposażyć w poręcze i listwy zabezpieczające przed po- ślizgnięciem.

Zabrania się uruchamiania otaczarki przed uprzednim sprawdzeniem obecności całego zespołu na stanowiskach roboczych.

Skrapiacze bitumu przed rozpoczęciem pracy powinni natrzeć twarz, szyję i ręce maścią ochronną.

Pracownicy dowożący gorącą masę bitumiczną powinni mieć zapewnioną bezpieczną drogę transportu, wolną od sprzętu, materiałów i innych przeszkód.

Podgrzewanie i skrapianie bitumu, wytwarzanie, transport, rościelanie i zagęszczanie mas bitumicznych oraz wytwarzanie emulsji asfaltowej powinno odbywać się pod nadzorem wykwalifikowanych pracowników.

Stanowiska pracy kafarów należy przygotowywać na podstawie projektu organizacji robót.

Na placach budów ze zmieniającym się profilem terenu lub pokrytych wodą kafary należy instalować wyłącznie na pomostach roboczych wspartych na jarzmach rusztowaniowych.

Łodzie i pontony, na których mają być zainstalowane kafary, należy wyposażyć w pomosty robocze.

Przy robotach palowych należy zwracać szczególną uwagę na:

Każdorazowe rozpoczęcie pracy kafara po większych opadach atmosferycznych, po przepływie wód opadowych oraz wyładowaniach atmosferycznych należy poprzedzić sprawdzeniem stanu technicznego pomostu roboczego.

Wchodzenie na więźby lub prowadnice kafarów dozwolone jest tylko po drabinach lub bolcach specjalnie do tego przeznaczonych.

W czasie przygotowywania pala do wbijania młot powinien być podniesiony do górnego położenia i zabezpieczony przed spadnięciem, a lina główna młota zablokowana na wciągarce.

W czasie pracy kafara zabrania się przebywania w pobliżu młota, pala, naprężonych lin oraz przewodów instalacji parowej lub elektrycznej.

Zabrania się utrzymywania młota lub pala na linie podczas przerw w pracy, jak również jednoczesnego podnoszenia młota z palem.

W czasie przerwy w pracy młot kafara powinien być opuszczony; jeżeli pal jest wbity w grunt na głębokość co najmniej 2 m, młot może być na nim oparty.

Przed każdorazową zmianą stanowiska kafara należy odłączyć przewody instalacji elektrycznej, parowej oraz opuścić młot na podstawę więźby kafarowej.

Zabrania się wykonywania robót palowych w czasie:

Przy składaniu elementów pionowych konstrukcji stalowej należy ją zabezpieczyć przed utratą stateczności.

Pomiędzy ułożonymi stosami elementów konstrukcji stalowej należy pozostawić odpowiednie przejście o szerokości nie mniejszej niż 0,75 m.

W czasie przerw w montażu elementów zabrania się pozostawiania ich bez odpowiedniego zabezpieczenia.

Przy wykonywaniu robót nitowniczych w okresie zimowym należy przestrzegać:

Odległość stanowiska kuźni od pomocniczych konstrukcji drewnianych nie powinna być mniejsza niż 1 m; przy mniejszych odległościach niż 1 m konstrukcje drewniane od strony stanowiska kuźni należy obić blachą.

Przy montażu konstrukcji nad wodą w miejscu robót należy zakotwiczyć (przycumować) łódź ratunkową odpowiednio oznakowaną i wyposażoną (§ 86 ust. 2). § 94. W sprawach nie uregulowanych w niniejszym rozdziale stosuje się odpowiednio: 1) przy budowie, użytkowaniu i rozbiórce rusztowań oraz montażu konstrukcji — przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu robót budowlano-montażowych i rozbiórkowych, 2) przy spawaniu konstrukcji stalowych — przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy przy spawaniu i cięciu metali.

Przed przystąpieniem do prac związanych ze sprężaniem elementów kablo-betonowych należy sprawdzić bezpieczeństwo działania zespołu urządzeń sprężają- cych przez:

Przy pracach z żywicami mogą być zatrudnione wyłącznie osoby, u których lekarz nie stwierdził skłonności do chorób lub stanów alergicznych lub odczynów uczuleniowych.

Traci moc rozporządzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 6 października 1973 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy robotach w drogownictwie komunalnym (Dz. U. Nr 45, poz. 268).

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 1977 r. Minister Komunikacji: T. Bejm Minister Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska: M. Milczarek Redakcja: Urząd Rady Ministrów — Biuro Prawne, Warszawa, Al. Ujazdowskie 1/3. Administracja: Administracja Wydawnictw Urzędu Rady Ministrów, ul. Powsińska 69/71 00-979 Warszawa (skrytka pocztowa 81), tel. 28-90-01 w. 608 i 42-14-78. Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zakładach Graficznych „Tamka”, Zakład nr 1, Warszawa, ul. Tamka 3. Zam. 237/c. Cena 3,00 zł