Na podstawie art. 9a pkt 1 i 2 ustawy z dnia
11 maja 2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. z 2004 r.
Nr 243, poz. 2441, z późn. zm.3)) zarządza się, co następuje:
Rozporządzenie określa:
1) wymagania w zakresie wykonania, charakterystyk
metrologicznych oraz warunków właściwego stosowania gazomierzy podlegających sprawdzeniu
podczas legalizacji ponownej gazomierzy wprowadzonych do obrotu lub użytkowania w wyniku dokonania oceny zgodności;
2) szczegółowy zakres sprawdzeń wykonywanych
podczas legalizacji pierwotnej i ponownej gazomierzy oraz legalizacji pierwotnej przeliczników do
gazomierzy, zwanych dalej „przelicznikami”;
3) sposoby przeprowadzania sprawdzeń, o których
mowa w pkt 2;
4) wymagania w zakresie miejsc umieszczania cech
legalizacji i zabezpieczających na gazomierzach
i przelicznikach.
Przepisy rozporządzenia stosuje się do:
1) gazomierzy wprowadzanych do obrotu lub użytkowania:
a) na podstawie decyzji zatwierdzenia typu wydanych do dnia 7 stycznia 2007 r.,
b) w wyniku dokonania oceny zgodności;
2) przeliczników wprowadzanych do obrotu lub użytkowania na podstawie decyzji zatwierdzenia typu
wydanych do dnia 7 stycznia 2007 r.
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1) gazomierz — przyrząd pomiarowy służący do pomiaru ilości (objętości lub masy) przepływającego
przez niego gazu;
2) gazomierz miechowy — gazomierz, w którym objętość przepływającego gazu mierzona jest za
pomocą komór pomiarowych o odkształcalnych
ściankach;
3) gazomierz rotorowy — gazomierz, w którym objętość przepływającego gazu mierzona jest za pomocą komór pomiarowych z obracającymi się rotorami;
4) gazomierz turbinowy — gazomierz, w którym objętość przepływającego gazu mierzona jest za pomocą wirnika turbiny, wprawianego w ruch przez
przepływający osiowo gaz;
5) przelicznik — przyrząd pomiarowy służący do
przeliczania objętości gazu w warunkach pomiarowych na objętość gazu w warunkach bazowych;
6) strumień objętości — objętość gazu przepływającego przez gazomierz w przyjętej jednostce czasu;
7) strumień masy — masę gazu przepływającego
przez gazomierz w przyjętej jednostce czasu;
8) warunki pomiarowe — temperaturę i ciśnienie gazu, w których mierzona jest objętość lub masa gazu;
9) warunki bazowe — temperaturę bazową, wybieraną z następujących wartości: 0 °C, 15 °C albo 20 °C,
lub ciśnienie bazowe o wartości 101,325 kPa, do
których przelicza się objętość gazu zmierzoną
w warunkach pomiarowych;
10) warunki odniesienia — temperaturę odniesienia
lub ciśnienie odniesienia przewidziane do badania
lub wzajemnego porównywania wyników pomiarów gazomierza lub przelicznika;
11) warunki znamionowe użytkowania — warunki
użytkowania, dla których zakłada się, że wartości
błędów gazomierzy i przeliczników nie przekraczają wartości błędów granicznych dopuszczalnych;
12) ciśnienie robocze — różnicę pomiędzy ciśnieniem
absolutnym gazu na wlocie gazomierza a ciśnieniem atmosferycznym;
———————
1) Minister Gospodarki kieruje działem administracji rządowej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia
Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra
Gospodarki (Dz. U. Nr 216, poz. 1593).
2) Niniejsze rozporządzenie zostało notyfikowane Komisji Europejskiej w dniu 18 września 2007 r., pod numerem
2007/0511/PL, zgodnie z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów
z dnia 23 grudnia 2002 r. w sprawie sposobu funkcjonowania krajowego systemu notyfikacji norm i aktów prawnych
(Dz. U. Nr 239, poz. 2039 oraz z 2004 r. Nr 65, poz. 597), które wdraża dyrektywę 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r.
ustanawiającą procedurę udzielania informacji w zakresie
norm i przepisów technicznych (Dz. Urz. WE L 204
z 21.07.1998, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie
specjalne, rozdz. 13, t. 20, str. 337, z późn. zm.).
3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały
ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 163, poz. 1362 i Nr 180,
poz. 1494, z 2006 r. Nr 170, poz. 1217 i Nr 249, poz. 1834
oraz z 2007 r. Nr 176, poz. 1238.
13) przejściowy strumień objętości lub masy — strumień objętości lub masy, przy którym wartości
błędów granicznych dopuszczalnych gazomierza
zmieniają swoją wartość;
14) strata ciśnienia gazomierza — różnicę pomiędzy
ciśnieniem zmierzonym na wlocie i na wylocie gazomierza podczas przepływu gazu;
15) błąd wskazania gazomierza — stosunek różnicy
wartości wskazanej przez gazomierz i wartości poprawnej do wartości poprawnej, wyrażony w procentach;
16) błąd wskazania przelicznika — wartość pierwiastka
sumy kwadratów błędów cząstkowych parametrów wskazywanych przez przelicznik;
17) współczynnik konwersji — stosunek mierzonej objętości przepływającego przez gazomierz gazu
w warunkach bazowych do objętości w warunkach pomiarowych;
18) zakres obciążeń — zakres strumieni objętości lub
masy gazomierza zawarty między maksymalnym
a minimalnym strumieniem objętości lub masy;
19) zakresowość gazomierza — stosunek minimalnego strumienia objętości do maksymalnego strumienia objętości wyrażony w postaci cyfry 1, następującego po niej dwukropka oraz określonej
liczby;
20) klasa dokładności gazomierza — klasę gazomierza
spełniającego określone wymagania metrologiczne, którego błędy wskazań zawarte są w wyznaczonych granicach;
21) objętość cykliczna — objętość gazu przepływającego w czasie jednego cyklu pracy gazomierza,
w czasie gdy wszystkie ruchome elementy mechanizmu pomiarowego, z wyłączeniem urządzenia
wskazującego i przekładni pośredniej, zajmują położenie początkowe.
Rozdział 2 Wymagania w zakresie wykonania, charakterystyk
metrologicznych oraz warunków właściwego
stosowania gazomierzy zgłaszanych
do legalizacji ponownej po ocenie zgodności
1. Na gazomierzu, o którym mowa w § 2 pkt 1
lit. b, powinny być umieszczone, w sposób trwały,
w szczególności następujące oznaczenia:
1) oznakowanie zgodności, o którym mowa w art. 5
pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie
oceny zgodności (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087,
z późn. zm.4)), dodatkowe oznakowanie metrologiczne oraz numer jednostki notyfikowanej, o której mowa w art. 22 tej ustawy;
2) nazwa lub znak producenta;
3) klasy dokładności gazomierza.
2. Na gazomierzu, o którym mowa w § 2 pkt 1
lit. b, o ile ma to zastosowanie, powinny być umieszczone dodatkowo:
1) informacje dotyczące warunków użytkowania gazomierza;
2) dane dotyczące zdolności pomiarowej gazomierza;
3) zakres pomiarowy gazomierza;
4) oznaczenie identyfikacyjne gazomierza;
5) numer certyfikatu badania typu WE lub certyfikatu
badania projektu WE;
6) informacje o spełnianiu lub niespełnieniu przez
urządzenia dodatkowe, dostarczające dane metrologiczne, zasadniczych wymagań.
Wartości błędów granicznych dopuszczalnych
gazomierzy, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. b, podczas
legalizacji ponownej wynoszą:
1) dla klasy dokładności 1,5:
a) w przedziale górnym zakresu obciążeń (Qt ≤ Q
≤ Qmax):
— ± 1,5 %,
— ± 1 % w przypadku, gdy wszystkie błędy
wskazań gazomierzy w tym przedziale mają
ten sam znak,
b) w przedziale dolnym zakresu obciążeń (Qmin ≤ Q
< Qt): ± 3 %;
2) dla klasy dokładności 1,0:
a) w przedziale górnym zakresu obciążeń (Qt ≤ Q
≤ Qmax):
— ± 1 %,
— ± 0,5 % w przypadku, gdy wszystkie błędy
wskazań gazomierzy w tym przedziale mają
ten sam znak,
b) w przedziale dolnym zakresu obciążeń (Qmin ≤ Q
< Qt): ± 2 %.
Gazomierze powinny być instalowane zgodnie
z umieszczonymi na nich oznaczeniami lub zaleceniami producenta.
Gazomierze powinny być stosowane w warunkach znamionowych użytkowania.
Wartości błędów granicznych dopuszczalnych
gazomierzy podczas użytkowania wynoszą:
1) dla klasy dokładności 1,5 gazomierzy miechowych:
a) w przedziale górnym zakresu obciążeń (Qt ≤ Q
≤ Qmax): ± 3 %,
b) w przedziale dolnym zakresu obciążeń (Qmin ≤ Q
< Qt): od –6 % do 3 %;
———————
4) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały
ogłoszone w Dz. U. z 2005 r. Nr 64, poz. 565 i Nr 267,
poz. 2258, z 2006 r. Nr 170, poz. 1217, Nr 235, poz. 1700
i Nr 249, poz. 1832 i 1834 oraz z 2007 r. Nr 21, poz. 124
i Nr 192, poz. 1381.
2) dla klasy dokładności 1,0 gazomierzy rotorowych
i turbinowych:
a) w przedziale górnym zakresu obciążeń (Qt ≤ Q
≤ Qmax): ± 1,5 %,
b) w przedziale dolnym zakresu obciążeń (Qmin ≤ Q
< Qt): ± 3 %.
Rozdział 3 Wymagania w zakresie miejsc umieszczania
cech legalizacji i zabezpieczających
1. Na gazomierzach, o których mowa w § 2
pkt 1 lit. a:
1) cechy legalizacji oraz cechy zabezpieczające powinny być umieszczane w miejscach, w których
rozmontowanie części zabezpieczonych jedną
z tych cech powoduje jej zniszczenie;
2) gdy oznaczenia, o których mowa w § 4, znajdują
się na tabliczce znamionowej nieprzymocowanej
w sposób trwały do gazomierza, jedna z cech zabezpieczających powinna być umieszczona w taki
sposób, aby uległa zniszczeniu w przypadku zdjęcia tabliczki znamionowej;
3) miejsca umieszczania cech powinny obejmować:
a) wszystkie tabliczki z oznaczeniami, z wyjątkiem
tabliczek, które są zamocowane w sposób trwały,
b) wszystkie części obudowy, które nie mogą być
w inny sposób zabezpieczone przed ingerencją
polegającą na:
— zmianie wskazania lub mogącą mieć wpływ
na wskazanie urządzenia wskazującego gazomierza,
— uszkodzeniu lub przerwaniu połączenia pomiędzy urządzeniem pomiarowym i urządzeniem wskazującym,
— usunięciu lub przemieszczeniu ważnych pod
względem metrologicznym części gazomierza,
c) połączenia z odejmowalnymi urządzeniami dodatkowymi,
d) połączenia ze specjalnymi kołpakami;
4) na urządzeniach dodatkowych nie powinny być
umieszczane cecha legalizacji ani cechy zabezpieczające, z wyjątkiem połączeń z odejmowalnymi
urządzeniami dodatkowymi lub urządzeniami zabezpieczającymi.
2. Cechy legalizacji i cechy zabezpieczające na gazomierzach, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. b, należy
nałożyć w takich miejscach, aby uniemożliwić dostęp
osób nieuprawnionych do elementów wewnętrznych
gazomierza.
Rozdział 4 Szczegółowy zakres oraz sposoby wykonywania
sprawdzeń podczas legalizacji pierwotnej
i legalizacji ponownej gazomierzy
1. Sprawdzenie gazomierzy podczas legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej powietrzem
o gęstości 1,2 kg/m3 powinno odbywać się w pomieszczeniu, w którym temperatura powietrza wynosi (20 ± 5) °C i nie zmienia się w ciągu godziny o więcej niż 2 °C.
2. Sprawdzenie gazomierzy podczas legalizacji
obejmuje:
2) sprawdzenie, czy na gazomierzach znajdują się
wymagane oznaczenia;
3) wyznaczenie błędów wskazań.
3. Przed przystąpieniem do wyznaczania błędów
wskazań gazomierzy należy:
1) umieścić gazomierze w pomieszczeniu, w którym
będą wykonywane pomiary, lub w innym pomieszczeniu o tej samej temperaturze co najmniej
na 5 godzin przed przystąpieniem do pomiarów;
2) zamontować proste odcinki rurociągu po stronie
dopływowej i odpływowej gazomierzy o długościach równych co najmniej:
a) 1 DN dla gazomierzy miechowych,
b) 3 DN dla gazomierzy rotorowych,
c) 10 DN bez prostownicy strumienia albo 5 DN
z prostownicą strumienia — dla odcinka po
stronie dopływowej i 3 DN dla odcinka po stronie odpływowej, o ile nie określono inaczej
— gdzie DN oznacza średnicę nominalną rurociągu;
3) zainstalować urządzenie kontrolne, o ile ma być
stosowane;
4) sprawdzić szczelność układu pomiarowego, która
nie powinna przekraczać 0,1 % minimalnego strumienia objętości lub masy sprawdzanych gazomierzy;
5) przeprowadzić rozruch gazomierzy, polegający na:
a) przepuszczeniu, przy maksymalnym strumieniu
objętości, dawki powietrza równej co najmniej
50 objętościom cyklicznym — dla gazomierzy
miechowych,
b) 10-minutowej pracy gazomierzy, przy maksymalnym strumieniu objętości — dla gazomierzy
rotorowych i turbinowych, podczas legalizacji
ponownej.
4. Pomiary należy przeprowadzić w kierunku od
maksymalnego do minimalnego strumienia objętości lub masy, podczas których temperatury otaczającego powietrza mierzone w pobliżu wlotu do stanowiska pomiarowego oraz w pobliżu przyrządu kontrolnego i gazomierza sprawdzanego, w przypadku
wykonywania pomiarów powietrzem o gęstości odniesienia 1,2 kg/m3, podczas pojedynczego pomiaru:
1) nie powinny się różnić między sobą więcej niż o 1 °C;
2) nie powinny się zmieniać więcej niż o 0,3 °C.
1. Przy legalizacji pierwotnej i legalizacji ponownej gazomierzy należy wyznaczyć:
1) dla gazomierzy miechowych:
a) wartości błędów dla wartości strumieni objętości różniących się nie więcej niż o 5 % od następujących wartości:
— Qmin,
— 0,2 Qmax,
— Qmax lub
— innych wartości strumieni objętości niż wymienione powyżej, pod warunkiem że będzie
zapewniona równoważność badania,
b) wartość średniej straty ciśnienia dla strumienia
objętości Qmax dla gazomierzy miechowych,
o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a,
c) wartość straty ciśnienia dla strumienia objętości zawartego pomiędzy Qmin i 2 Qmin dla gazomierzy miechowych, o których mowa w § 2
pkt 1 lit. a, których wartość dopuszczalnego
ciśnienia roboczego nie przekracza 0,1 MPa;
2) dla gazomierzy, z wyłączeniem gazomierzy miechowych, o zakresowościach od 1:5 do 1:30 wartości błędów dla wartości strumieni objętości różniących się nie więcej niż o 5 %, w szczególności
od następujących wartości:
b) 0,05 Qmax w przypadku, gdy wartość ta jest
większa niż Qmin,
3) dla gazomierzy, z wyłączeniem gazomierzy miechowych, o zakresowościach od 1:50 do 1:250
wartości błędów dla wartości strumieni objętości
różniących się nie więcej niż o 5 %, w szczególności od następujących wartości:
2. W przypadku gazomierzy miechowych, dla których pomiary, o których mowa w ust. 1 pkt 1, były
przeprowadzane bez liczydła lub z urządzeniem zastępującym liczydło, dodatkowo należy:
1) przeprowadzić powtórne sprawdzenie z liczydłem
zamocowanym na gazomierzu dla strumienia objętości 0,2 Qmax albo Qmax;
2) wyznaczyć błędy wskazań gazomierzy dla powtórnego sprawdzenia, przy czym różnica błędów gazomierzy dla tego samego strumienia objętości
wyznaczonych bez liczydła i z zamocowanym liczydłem, uwzględniając korekcję od kół justacyjnych, nie powinna przekraczać 0,5 %; wszystkie
błędy wskazań gazomierzy nie powinny przekraczać błędów granicznych dopuszczalnych.
Rozdział 5 Szczegółowy zakres oraz sposoby przeprowadzania
sprawdzeń podczas legalizacji pierwotnej
przeliczników oraz wymagania w zakresie
miejsc umieszczania cech legalizacji
i zabezpieczających
Podczas legalizacji pierwotnej przeliczników
należy:
1) sprawdzić, czy na przelicznikach umieszczone są,
w sposób trwały i czytelny, lub widoczne na jego
wyświetlaczu następujące oznaczenia:
a) znak zatwierdzenia typu, jeśli ma zastosowanie,
b) nazwa lub znak producenta,
g) wartość minimalna i maksymalna temperatury
użytkowania przelicznika;
2) sprawdzić, czy wyświetlacz przeliczników wykazuje wyznaczane na bieżąco lub wprowadzone przez
użytkownika następujące dane:
a) objętość gazu w warunkach bazowych — Vb,
b) objętość gazu w warunkach pomiaru — Vm,
c) objętość skorygowaną, jeśli jest zaprogramowana funkcja korekcji błędu gazomierzy — Vcr,
d) strumień objętości gazu w warunkach bazowych — Qb,
e) strumień objętości gazu w warunkach pomiaru
— Qm,
f) współczynnik konwersji — C,
g) względny współczynnik ściśliwości — K,
h) wartości parametrów mierzonych przez przetworniki,
i) funkcję korekcji błędów gazomierza, jeżeli ta
funkcja jest realizowana przez przelicznik — f(Q),
k) wartości wprowadzane mające znaczenie dla
parametrów metrologicznych przeliczników,
l) skład gazu używany w obliczeniach,
m) nazwę metody używanej do wyznaczania współczynnika ściśliwości,
n) numery seryjne lub inne unikatowe oznaczenia
każdego zastosowanego przetwornika pomiarowego dołączonego do przelicznika, o ile ma
zastosowanie,
o) dolne i górne ograniczenia zakresów pomiarowych używanych przetworników pomiarowych,
p) wartość objętości, jaka przypada na jeden impuls
z gazomierzy (1 imp. = ... m3 lub 1 m3 = ... imp.),
q) stopień zużycia baterii i przewidywany pozostały czas działania przeliczników w przypadku
zasilania bateryjnego,
r) identyfikator oprogramowania przelicznika;
3) wyznaczyć błąd obliczania objętości w warunkach
bazowych.
1. Sprawdzenie przeliczników przeprowadza
się w warunkach odniesienia.
2. Ustala się następujące warunki odniesienia dla
przeliczników:
1) temperatura otoczenia: od 17 °C do 23 °C;
2) wilgotność względna: od 45 % do 75 %;
3) nominalne napięcie zasilania z sieci Un i nominalna częstotliwość zasilania z sieci fn — dla przeliczników zasilanych z sieci elektrycznej;
4) nominalne napięcie — dla przeliczników zasilanych prądem stałym i z okresowo odnawialnego
źródła energii elektrycznej.
Po doprowadzeniu do przelicznika sygnałów:
1) ciśnienia z kalibratora i temperatury poprzez symulator czujnika — gdy zadawane są fizyczne wartości ciśnienia i temperatury,
2) standardowych analogowych sygnałów prądowych o wartościach od 4 mA do 20 mA — gdy
ciśnienie i temperatura zadawane są za pomocą
sygnałów analogowych,
3) impulsowych niskiej i wysokiej częstotliwości (LF
i HF), symulujących przyrost objętości gazu
— należy sprawdzić, czy przy symulowanych wartościach temperatury, ciśnienia i przepływu następuje
przyrost objętości w warunkach bazowych i w warunkach pomiaru wyświetlanych przez przelicznik.
1. Podczas wyznaczania błędu obliczania objętości w warunkach bazowych należy sprawdzić następujące parametry wskazywane przez przelicznik:
1) temperaturę — w co najmniej pięciu punktach
równomiernie rozłożonych w całym zakresie pomiarowym od wartości minimalnej temperatury
Tmin do wartości maksymalnej temperatury Tmax;
pomiary należy wykonać dla wartości narastających i malejących; błąd wskazania temperatury ET
wyznaczany jest z następującej zależności:
T – Tc
ET = ———– · 100 %
Tc
gdzie:
T — temperatura wskazana przez przelicznik,
Tc — temperatura zadana;
2) ciśnienie — w co najmniej pięciu punktach równomiernie rozłożonych w całym zakresie pomiarowym od wartości minimalnej ciśnienia Pmin do
wartości maksymalnej ciśnienia Pmax dla wartości
narastających i malejących; w przypadku gdy
przelicznik posiada wbudowany przetwornik
ciśnienia, należy dodatkowo wykonać pomiary
w pięciu punktach, przy ciśnieniu malejącym od
1,1 Pmax do Pmin (przekroczenie ciśnienia utrzymać
przez 15 minut przed rozpoczęciem pomiarów);
błąd wskazania ciśnienia EP wyznaczany jest z następującej zależności:
P – Pc
EP = ——— · 100 %
Pc
gdzie:
P — wartość ciśnienia bezwzględnego wskazana
przez przelicznik,
Pc — wartość ciśnienia bezwzględnego zadana;
3) objętość gazu w warunkach bazowych — dla każdego ustalonego składu gazu według tabeli gazów
testowych określonych w załączniku do rozporządzenia, dla wartości wskazanych przez przelicznik
w punktach Pmax, Tmax; Pmin, Tmin; dla przeliczników z wejściami impulsowymi HF i LF, dla przyrostu objętości gazu o minimalnej wartości 100 standardowych impulsów lub 1000-krotnej objętości
odpowiadającej najmniejszej cyfrze znaczącej na
wskaźniku, która wyraża objętość w warunkach
pomiaru, badania należy wykonać dla konfiguracji
wykorzystywanej do obliczania objętości gazu;
błąd wskazania przeliczania objętości EVK wyznaczany jest według wzoru:
Vb – Vbc
EVK = ——–—– · 100 %
Vbc
gdzie:
Vb — przyrost objętości w warunkach bazowych
wskazany przez przelicznik,
Vbc — przyrost objętości w warunkach bazowych
wyznaczony na podstawie wielkości wskazanych przez przelicznik:
Vbc = Cc · Vc
gdzie:
Vc — przyrost objętości zadany symulatorem impulsów, wyznaczony z zależności:
Vc = n · k
gdzie:
n — liczba wygenerowanych impulsów,
k — zaprogramowana waga impulsu (stała gazomierza),
Cc — wartość współczynnika konwersji
wyznaczona z poniższej zależności:
Tb 1 P
Cc = —– · —– · —
Pb Kc T
gdzie:
Tb — temperatura bazowa,
Pb — ciśnienie bezwzględne bazowe,
T — temperatura w warunkach
pomiarowych wskazana przez
przelicznik,
P — ciśnienie bezwzględne w warunkach pomiarowych wskazane przez przelicznik,
Kc — wartość względnego współczynnika ściśliwości gazu,
obliczona metodą SGERG-88
lub AGA8-92DC, lub inną
równoważną, przy czym równoważność metody powinna
być potwierdzona podczas
badania typu przelicznika.
2. Błąd wskazania przelicznika z zewnętrznymi
przetwornikami ciśnienia i temperatury oblicza się z zależności:
Na przelicznikach:
1) cecha legalizacji oraz cechy zabezpieczające powinny być umieszczane w miejscach, w których
rozmontowanie części zabezpieczonych jedną
z tych cech powoduje jej zniszczenie;
2) w przypadku, gdy oznaczenia, o których mowa
w § 12 pkt 1, znajdują się na tabliczce znamionowej nieprzymocowanej w sposób trwały do przelicznika, jedna z cech zabezpieczających przed jej
usunięciem powinna być umieszczona w taki sposób, aby uległa zniszczeniu w przypadku zdjęcia
tabliczki znamionowej.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie
14 dni od dnia ogłoszenia.5)
Minister Gospodarki: W. Pawlak
———————
5) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej
z dnia 29 marca 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać gazomierze oraz przeliczniki do gazomierzy (Dz. U. Nr 63, poz. 588 i Nr 141,
poz. 1500).
Załącznik do rozporządzenia Ministra Gospodarki ↗
Struktura tej części nie została zweryfikowana.
z dnia 28 grudnia 2007 r. (poz. 115)
TABELA GAZÓW TESTOWYCH STOSOWANYCH PRZY OBLICZANIU
WSPÓŁCZYNNIKA ŚCIŚLIWOŚCI GAZU I KOREKCJI
Numer gazu 1 2 3
Nazwa parametru N 27 N 42 N 61
Hs 44,8880 35,2670 39,7820
d 0,6733 0,6446 0,5646
Procentowy skład molowy
CH4 83,7500 81,4780 98,2722
N2 0,3940 13,9310 0,8858
CO2 1,9730 0,9800 0,0668
C2H6 9,3490 2,8990 0,5159
C3H8 3,3080 0,3960 0,1607
C4H10 0,9680 0,1480 0,0592
He 0,0000 0,0480 0,0157
C5H12 0,1996 0,0680 0,0157
C6H14 0,0447 0,0280 0,0055
C7H16 0,0133 0,0200 0,0016
C8H18 0,0004 0,0040 0,0009
Hs — ciepło spalania (MJ/m3).
d — względna gęstość gazu odniesiona do powietrza (T = 273,15 K; p = 101,325 kPa).