Załącznik nr 3 PDF ↗
Struktura tej części nie została zweryfikowana.
WSKAZÓWKI METODYCZNE PRZEPROWADZANIA EGZAMINU SPRAWNOŚCI FIZYCZNEJ KANDYDATÓW
UBIEGAJĄCYCH SIĘ O PRZYJĘCIE DO SŁUŻBY W AGENCJI BEZPIECZEŃSTWA WEWNĘTRZNEGO
I. Zasady ogólne
1. Egzamin ma na celu sprawdzenie stanu ogólnej wydolności organizmu, dyspozycji psychofizycznej niezbędnej w służbie oraz poziomu sprawności fizycznej niezbędnej do należytego wykonywania zadań służbowych.
2. Egzamin sprawności fizycznej może odbywać się w jednym dniu, po przedłożeniu przez kandydata, zwanego dalej „egzaminowanym”, aktualnego zaświadczenia lekarskiego zezwalającego na wykonywanie
ćwiczeń fizycznych.
3. Podczas egzaminu sprawności fizycznej zespół może zezwolić egzaminowanemu na powtórzenie poszczególnych ćwiczeń. Egzamin poprawkowy, w razie niezdania egzaminu sprawności fizycznej, wyznacza się
w terminie do 30 dni od daty poprzedniego egzaminu.
4. Do egzaminu kandydat przystępuje w stroju i obuwiu sportowym.
5. Przed przystąpieniem do egzaminu kandydat przeprowadza indywidualnie rozgrzewkę w celu zapobieżenia ewentualnym kontuzjom.
6. Egzamin sprawności fizycznej przeprowadza się w sali gimnastycznej lub na powietrzu (boisko, stadion).
II. Opis ćwiczeń oraz normy wydolności
Przedział wiekowy Grupa wiekowa
do 30 lat I
od 31 do 40 lat II
od 41 i powyżej III
1. Bieg 600 m (kobiety)/1000 m (mężczyźni) — ocena siły mięśni nóg oraz wydolności i wytrzymałości
egzaminowanego.
Przebieg:
Bieg może odbywać się na bieżni okrężnej (300—500 m) lub na zamkniętym odcinku o długości 600/1000 m.
Egzaminowany staje na linii startu i na komendę „start” rozpoczyna bieg. Mierzony jest czas, w jakim egzaminowany pokona wymaganą odległość.
Normy:
Grupa wiekowa/kobiety
Ocena
3 4 5
I 3,00 minuty 2,50 minuty 2,35 minuty
II 3,05 minuty 2,55 minuty 2,40 minuty
III 3,20 minuty 3,05 minuty 3,00 minuty
Grupa wiekowa/mężczyźni
Ocena
3 4 5
I 4,40 minuty 4,25 minuty 4,10 minuty
II 4,50 minuty 4,35 minuty 4,20 minuty
III 5,10 minuty 4,50 minuty 4,30 minuty
2. Rzut piką lekarską 2 kg — ocena siły dynamicznej.
Przebieg:
Egzaminowany staje przodem przed linią rzutu w lekkim rozkroku. Stopy ustawione równolegle do siebie,
piłkę trzyma oburącz. Wykonuje lekkie ugięcie nóg w stawach kolanowych oraz zamach rękoma z jednoczesnym skłonem tułowia w tył. Energicznie wyrzuca piłkę łagodnym łukiem w przód. Jeżeli egzaminowany
przekroczy linię wyrzutu lub oderwie nogi od podłoża, rzut uznaje się za nieważny. Przed przystąpieniem do
próby egzaminowany ma prawo do wykonania dwóch rzutów próbnych. Egzaminowany wykonuje trzy rzuty, z których zaliczany jest najdalszy. Pomiaru dokonuje się z dokładnością do 10 cm.
Normy:
Grupa wiekowa/kobiety
Ocena
3 4 5
I 7 metrów 9 metrów 11 metrów
II 5 metrów 7 metrów 9 metrów
III 4 metry 5 metrów 7 metrów
Grupa wiekowa/mężczyźni
Ocena
3 4 5
I 11 metrów 13 metrów 15 metrów
II 9 metrów 11 metrów 13 metrów
III 8 metrów 9 metrów 11 metrów
3. Bieg wahadłowy na dystansie 10 x 10 m (mężczyźni)/10 x 6 m (kobiety) — ocena siły mięśni nóg oraz
szybkości i zwrotności egzaminowanego.
Przebieg:
Przeprowadzenie próby wymaga następującego ustawienia sprzętu: na linii startu, będącej jednocześnie linią
mety, ustawia się jedną chorągiewkę, a następnie w odległości 10 metrów (6 — dla kobiet) od niej — drugą.
Egzaminowany staje przed linią startu (stopa nie może dotykać linii) i na sygnał biegnie do drugiej chorągiewki, okrąża ją i wraca do pierwszej.
Opisana czynność powtarzana jest pięciokrotnie. Czas mierzony jest w momencie przebiegnięcia linii mety
po raz piąty.
Normy:
Grupa wiekowa/kobiety
Ocena
3 4 5
I 33,8 sekundy 33,1 sekundy 32,4 sekundy
II 34,5 sekundy 33,8 sekundy 33,1 sekundy
III 35,2 sekundy 34,5 sekundy 33,8 sekundy
Grupa wiekowa/mężczyźni
Ocena
3 4 5
I 35,0 sekundy 33,0 sekundy 31,0 sekundy
II 36,1 sekundy 34,1 sekundy 32,1 sekundy
III 37,2 sekundy 35,2 sekundy 33,2 sekundy
4. Uginanie ramion w podporze przodem (podporze na kolanach — kobiety) — ocena siły ramion i obręczy
kończyn górnych egzaminowanego.
Przebieg:
Egzaminowany leżąc przodem podparty na wyprostowanych ramionach (kobiety — w podporze na kolanach), ugina ramiona w stawach łokciowych tak, aby barki znalazły się na wysokości łokci (tułów wyprostowany), po czym dokonuje wyprostu w ww. stawach aż do uzyskania pozycji wyjściowej; w trakcie ćwiczenia
nie wolno wykonywać przerw odpoczynkowych.
Normy:
Grupa wiekowa/kobiety
Ocena
3 4 5
I 14x 18x 20x
II 12x 16x 18x
III 10x 14x 16x
Grupa wiekowa/mężczyźni
Ocena
3 4 5
I 25x 30x 35x
II 21x 26x 31x
III 17x 22x 27x
5. Skłony tułowia do siadu prostego z leżenia tyłem w czasie 2 minut — ocena siły mięśni tułowia egzaminowanego.
Przebieg:
Na komendę „gotów” egzaminowany przyjmuje pozycję leżącą tyłem, ręce splecione palcami zakłada na
kark, ramiona na materacu, nogi w lekkim rozkroku — niestabilizowane.
Na komendę „start” egzaminowany unosi tułów do pozycji pionowej i wraca do pozycji wyjściowej z ramionami na materacu (raz), ponownie unosi tułów do pozycji pionowej i wraca do pozycji wyjściowej (dwa) itd.
Normy:
Grupa wiekowa/kobiety
Ocena
3 4 5
I 31x 37x 41x
II 28x 34x 38x
III 25x 31x 35x
Grupa wiekowa/mężczyźni
Ocena
3 4 5
I 45x 50x 55x
II 42x 47x 52x
III 35x 40x 45x
III. Zasady oceniania sprawności fizycznej egzaminowanego
1. Niespełnienie warunków minimalnych z jednego ćwiczenia skutkuje niezaliczeniem przez kandydata egzaminu sprawności fizycznej.
2. Ocenę końcową ustala się według kryteriów:
— bardzo dobry — 5 punktów,
— dobry — 4 punkty,
— dostateczny — 3 punkty,
wyliczaną jako średnia arytmetyczna punktacji uzyskanej z poszczególnych ćwiczeń.
3. Do służby w ABW może zostać zakwalifikowany kandydat, który uzyskał co najmniej dostateczną ocenę
końcową.
WSKAZÓWKI METODYCZNE PRZEPROWADZANIA EGZAMINU SPRAWNOŚCI FIZYCZNEJ
KANDYDATÓW UBIEGAJĄCYCH SIĘ O PRZYJĘCIE DO SŁUŻBY W GRUPIE ANTYTERRORYSTYCZNEJ
AGENCJI BEZPIECZEŃSTWA WEWNĘTRZNEGO ORAZ FUNKCJONARIUSZY PEŁNIĄCYCH W NIEJ SŁUŻBĘ
I. Zasady ogólne
1. Egzamin ma na celu sprawdzenie stanu ogólnej wydolności organizmu, dyspozycji psychofizycznej niezbędnej w służbie, stanu ogólnej wydolności organizmu, poziomu sprawności fizycznej niezbędnego do
należytego wykonywania zadań służbowych, w szczególności poziomu wykształcenia cech wolicjonalnych i motorycznych.
2. Egzamin sprawności fizycznej odbywa się w jednym dniu, po przedłożeniu przez kandydata lub funkcjonariusza, zwanego dalej „egzaminowanym”, aktualnego zaświadczenia lekarskiego zezwalającego na
wykonywanie forsownych ćwiczeń fizycznych.
3. Podczas egzaminu sprawności fizycznej zespół może zezwolić egzaminowanemu na powtórzenie poszczególnych ćwiczeń lub testów. Egzamin poprawkowy, w razie niezdania egzaminu sprawności fizycznej, wyznacza się w terminie do 30 dni od daty poprzedniego egzaminu.
4. Funkcjonariusz pełniący służbę w grupie antyterrorystycznej ABW podlega okresowemu egzaminowi
sprawności fizycznej raz w roku, w wyznaczonym terminie.
II. Opis ćwiczeń i testów sprawnościowych oraz normy wydolności
1. Bieg 12-minutowy (test Coopera) — ocena wydolności i wytrzymałości egzaminowanego.
Przebieg:
Test powinien odbywać się na bieżni okrężnej (400—500 m). Egzaminowany staje na linii startu i na komendę „start” rozpoczyna bieg. W ciągu 12 minut stara się pokonać jak najdłuższy dystans. Po upływie 12 minut
na komendę „stop” egzaminowany się zatrzymuje.
Normy:
3200 m — ocena bardzo dobra (5 pkt),
3000 m — ocena dobra (4 pkt),
2800 m — ocena dostateczna (3 pkt),
poniżej 2800 m — ocena niedostateczna (0 pkt).
2. Podciąganie się na drążku nachwytem — ocena siły ramion i obręczy kończyn górnych.
Przebieg:
Na komendę „gotów” egzaminowany wyskakuje do zwisu nachwytem o ramionach wyprostowanych i pozostaje w bezruchu. Na komendę „ćwicz” podciąga się tak, aby broda znalazła się powyżej drążka, wraca do
pozycji wyjściowej i ponawia ćwiczenie. Podczas wykonywania ćwiczenia dozwolona jest praca nóg i tułowia. Oceniający głośno wymienia kolejne liczby zaliczonych podciągnięć. Jeżeli egzaminowany nie wykona
ćwiczenia zgodnie z opisem, np. nie podciągnie się do wymaganej pozycji lub nie wróci do zwisu o ramionach wyprostowanych, oceniający powtarza ostatnią liczbę zaliczonych podciągnięć.
Normy:
20 podciągnięć — ocena bardzo dobra (5 pkt),
15 podciągnięć — ocena dobra (4 pkt),
10 podciągnięć — ocena dostateczna (3 pkt),
poniżej 10 podciągnięć — ocena niedostateczna (0 pkt).
3. Bieg wahadłowy na dystansie 10 x 10 m — ocena szybkości i zwrotności egzaminowanego.
Przebieg:
Przeprowadzenie próby wymaga następującego ustawienia sprzętu: na linii startu, będącej jednocześnie linią mety, ustawia się jedną chorągiewkę, a następnie w odległości 10 metrów od niej — drugą.
Egzaminowany staje przed linią startu (stopa nie może dotykać linii) i na sygnał biegnie do drugiej chorągiewki, okrąża ją i wraca do pierwszej.
Opisana czynność powtarzana jest pięciokrotnie. Czas jest zatrzymywany w momencie przebiegnięcia linii
mety po raz piąty.
Normy:
27 sek — ocena bardzo dobra (5 pkt),
29 sek — ocena dobra (4 pkt),
31 sek — ocena dostateczna (3 pkt),
powyżej 31 sek — ocena niedostateczna (0 pkt).
4. Tor sprawnościowy — ocena sprawności, wytrzymałości, siły, zwinności oraz cech wolicjonalnych egzaminowanego, tj. odwagi, uporu, zaciętości.
Przebieg:
Egzaminowany staje na linii startu znajdującej się przed pierwszą przeszkodą. Na komendę „start” rozpoczyna pokonywanie toru. Wszystkie przeszkody wchodzące w skład toru pokonuje samodzielnie.
W przypadku nieudanej próby pokonania jednej z przeszkód wraca i po raz kolejny ją pokonuje (aż do skutku). Niepokonanie którejkolwiek z przeszkód dyskwalifikuje egzaminowanego.
Czas jest zatrzymywany po pokonaniu ostatniej przeszkody.
Opis toru sprawności fizycznej i sposobu pokonywania przeszkód:
Tor sprawności fizycznej liczy ok. 350 m długości i składa się z 18 przeszkód:
1. Wieża wysokościowa — wejście po szczeblach drabinki bocznej na drugi poziom, zejście po linii poziomej dowolnym sposobem do poziomu ziemi i przejście na drugą stronę ściany przez najniżej położone
okno.
2. Mur z cegieł — wejście na murek w wyznaczonym miejscu, pokonanie go górą, zejście — zeskok na ziemię w oznaczonym miejscu.
3. Fala (przeszkoda zbudowana z pięciu poziomych belek) — przeszkodę można pokonać dowolnym sposobem. Pierwszą, trzecią oraz piątą belkę należy pokonać górą, drugą i czwartą — dołem.
4. Ściana z opon (wysokość ok. 6 m) — przeszkodę tę należy pokonać górą, dowolnym sposobem.
5. Linowy most wiszący — wejście po otworach w ścianie, przejście po linie, zejście za ścianę dowolnym
sposobem.
6. Wisząca drabinka pozioma — z rozbiegu wyskok, przejście w zwisie przez szczeble drabiny. Obowiązkowe dotknięcie pierwszego i ostatniego szczebla.
7. Zasieki z drutu kolczastego — czołganie się dowolnym sposobem pod drutem kolczastym.
8. Drążek — pokonanie przeszkody dowolnym sposobem górą bez dotykania pionowych słupków.
9. Lina pozioma ok. 25 m — wejście po kładce pochyłej, pokonanie przeszkody dowolnym sposobem. Zejście po pokonaniu przeszkody po kładce pochyłej lub zeskok.
10. Ściana strażacka z lin — wejście dowolnym sposobem za pomocą liny na podest, pokonanie go, zeskok
na betonową kolumnę, następnie zeskok na ziemię.
11. Ściana wielofunkcyjna — wbiegnięcie po pochyłym trapie na skraj ściany, uchwycenie liny, zjazd za jej
pomocą bez dotykania nogami ziemi na ruchomą kładkę, pokonanie jej i zeskok na ziemię.
12. Murowana ściana wysokości ok. 2 m — pokonanie ściany z rozbiegu dowolnym sposobem.
13. Przeszkoda z 14 poziomych belek wysokości 40 cm — pokonanie górą, dowolnym sposobem każdej
z 14 belek.
14. Metalowy płot wysokości 2 m — pokonanie przeszkody górą, dowolnym sposobem.
15. Ruchoma równoważna kładka — przebiegnięcie po niej i zeskok na ziemię.
16. Piaszczysty rów głębokości 1 m i długości 10 m — wskoczenie do rowu i sforsowanie go.
17. Poręcze gimnastyczne — przejście wzdłuż poręczy w podporze na ramionach.
18. „Studnia” — stanowisko końcowe — wskoczenie do dołu w ziemi głębokości ok. 1,5 m i skrycie się.
Normy:
5:00 min — ocena bardzo dobra (7 pkt),
6:30 min — ocena dobra (5 pkt),
8:00 min — ocena dostateczna (3 pkt),
powyżej 8:00 min — ocena niedostateczna (0 pkt).
5. Pływanie na dystansie 50 m — ocena umiejętności pływackich egzaminowanego.
Przebieg:
Egzamin odbywa się na basenie 25 m. Na komendę „gotów” egzaminowany staje na słupku startowym
w jego przedniej części. Po komendzie „start” skacze dowolnym sposobem do wody i pokonuje wybranym
stylem (mogą być dwa lub więcej) dystans 50 m. Czas jest zatrzymywany w momencie dotknięcia którąkolwiek ręką ściany basenu, po pokonaniu dystansu 50 m.
Normy:
36 sek — ocena bardzo dobra (5 pkt),
45 sek — ocena dobra (4 pkt),
54 sek — ocena dostateczna (3 pkt),
powyżej 54 sek — ocena niedostateczna (0 pkt).
6. Pływanie pod wodą — ocena zachowania egzaminowanego pod wodą.
Przebieg:
Na komendę „gotów” egzaminowany staje przy jednej ze ścian basenu. Na komendę „ćwicz”, po odbiciu
się nogami od ściany basenu, pokonuje jak najdłuższą odległość pod wodą, dowolnym sposobem, pod
warunkiem że całe ciało jest zakryte. Długość przepłynięta jest liczona od ściany basenu do miejsca wynurzenia się z wody.
Norma:
Przepłynięcie pod wodą 15 m.
III. Zasady oceniania sprawności fizycznej egzaminowanego
1. Otrzymanie oceny niedostatecznej z jednego ćwiczenia lub testu skutkuje niezaliczeniem przez kandydata
egzaminu sprawności fizycznej.
2. Warunkiem zaliczenia testu pływackiego jest pokonanie w wymaganym czasie dystansu 50 metrów
i przepłynięcie 15 metrów pod wodą. Niewykonanie jednej z tych norm powoduje otrzymanie oceny niedostatecznej.
3. Egzaminowani posiadający, zaakceptowane przez zespół, udokumentowane umiejętności i uprawnienia
z zakresu: sportów walki, strzelectwa, płetwonurkowania i wspinaczki wysokogórskiej mogą otrzymać
dodatkowe punkty od 1 do 3, które są doliczane do łącznej sumy punktów uzyskanych z egzaminu i wchodzą w skład oceny końcowej.
4. Ocenę końcową stanowi średnia sumy punktów uzyskanych we wszystkich testach i ćwiczeniach wraz
z ewentualnymi punktami dodatkowymi.
5. Do służby w grupie antyterrorystycznej ABW może zostać zakwalifikowany egzaminowany, który w testach sprawności fizycznej uzyskał co najmniej 20 punktów i średnią ocenę 4.
Załącznik nr 5 PDF ↗
Struktura tej części nie została zweryfikowana.
WYKAZ CHORÓB I UŁOMNOŚCI ORAZ KATEGORII ZDOLNOŚCI DO SŁUŻBY
Paragraf Punkt Choroby i ułomności
Kategorie zdolności kandydatów do służby i funkcjonariuszy
kandydat do służby
funkcjonariusz
przewidziany do
dalszej służby
kandydat
i funkcjonariusz
przewidziani do
służby w grupie
antyterrorystycznej
1 2 3 4* 5 6*
* Oceniając kandydatów do służby według rubryk 4 i 6, należy odpowiednio używać określeń:
— „Z” — zdolny — co odpowiada kategorii A,
— „N” — niezdolny — co odpowiada kategorii D.
DZIAŁ I — Budowa ciała
1 2 3 4 5 6
1
1 Asteniczna budowa ciała nieupośledzająca
sprawności ustroju Z B A
2 Asteniczna budowa ciała upośledzająca sprawność
ustroju N B N
3 Nadwaga nieupośledzająca sprawności ustroju Z B A
4 Otyłość upośledzająca sprawność ustroju N B/D N
5 Feminizm, infantylizm, eunuchoidyzm, obojnactwo N D N
6 Odwrotne położenie trzewi, bez zaburzeń
sprawności ustroju Z B A/N
7 Odwrotne położenie trzewi, z zaburzeniami
sprawności ustroju N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 1
pkt 1 i 2 Asteniczną budowę ciała należy oceniać nie tylko na podstawie dysproporcji między wzrostem a ciężarem ciała, lecz
biorąc pod uwagę stan umięśnienia oraz stan układu krążenia i układu oddechowego, w oparciu o próby czynnościowe (próba bezdechu, spirometria, próba wysiłkowa: mierzenie tętna i ciśnienia krwi w spoczynku i po 20 przysiadach oraz ustalenie
czasu powrotu do wartości wyjściowych). Ocenę stopnia zdolności do służby przy słabej budowie ciała należy opierać raczej
na stwierdzeniu zaburzeń ogólnej sprawności ustroju niż odchyleniach od wskaźników antropometrycznych.
pkt 2 B Zdolny do służby, przeciwwskazana służba wymagająca znacznych wysiłków fizycznych — nanieść na orzeczeniu.
pkt 4 Kwalifikacji dokonuje się na podstawie wskaźnika masy ciała (BMI); powyżej 30 dyskwalifikuje.
B — wskazana redukcja masy ciała — nanieść na orzeczeniu.
pkt 6 i 7 W razie stwierdzenia całkowitego odwrotnego położenia trzewi należy zwrócić uwagę na układ oddechowy i układ
moczowy ze względu na często występujące w tych przypadkach rozstrzenie oskrzeli, zapalenie zatok przynosowych i wady
rozwojowe nerek. Przy kwalifikowaniu badanych, u których rozpoznano to schorzenie, należy przeprowadzić badanie radiologiczne płuc, nerek (urografia) i zatok przynosowych.
DZIAŁ II — Skóra, tkanka podskórna i węzły chłonne
1 2 3 4 5 6
2
1 Przewlekłe choroby skóry nieznacznie szpecące
i nieupośledzające sprawności ustroju Z B A
2 Przewlekłe choroby skóry miernie szpecące lub
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju Z B N
3 Przewlekłe choroby skóry wybitnie szpecące lub
upośledzające sprawność ustroju N B/D N
4 Tatuaż Z/N B A/N
3
1 Blizny nieznacznie szpecące lub miernie
upośledzające sprawność ustroju Z/N B N
2 Blizny znacznie szpecące lub upośledzające
sprawność ustroju N B N
3 Blizny po samouszkodzeniach N B/D N
4
1 Obrzęk limfatyczny nieznacznie upośledzający
sprawność ustroju N B N
2 Obrzęk limfatyczny znacznie upośledzający
sprawność ustroju N D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 2
Nowotwory skóry kwalifikuje się wg działu XVIII — Nowotwory.
pkt 1—3 Według tych punktów kwalifikuje się różnorodne przewlekłe uogólnione choroby skóry, takie jak: świerzbiączka
uogólniona (wyprysk endogenny), wrodzone zaburzenia rogowacenia skóry znacznego stopnia (rogowiec dziedziczny, rybia
łuska), wrodzone dziedziczne oddzielanie się naskórka, pęcherzyca, skóra pergaminowata barwnikowa, uogólnione i nawracające lub oporne na leczenie postacie łuszczycy, gruźlica skóry oporna na leczenie. Ograniczenia będą wynikały z lokalizacji
i stopnia nasilenia zmian. Przeciwwskazana służba na określonych stanowiskach w zależności od etiologii schorzenia. Przeciwwskazania komisja nanosi na orzeczeniu.
pkt 4 Z lub N jest kwalifikowane w zależności od wielkości, lokalizacji i szpecącego charakteru.
Do § 3
pkt 1 i 2 Według tych punktów kwalifikuje się między innymi wyleczoną gruźlicę skóry.
pkt 2 Przez blizny „upośledzające sprawność ustroju” rozumie się blizny utrudniające ruchomość stawów i/lub noszenie
odzieży i oporządzenia, blizny połączone z ubytkami tkanek miękkich (po zranieniach, oparzeniach itp.) oraz blizny w miejscach narażonych na tarcie w czasie ruchów i chodzenia.
pkt 3 rubryki 5 D jest kwalifikowane na podstawie opinii psychiatrycznej.
Do § 4
pkt 1 Przeciwwskazana służba wymagająca długotrwałej pozycji wymuszonej stojącej lub siedzącej w rozumieniu służba
operacyjna. Sentencję tę komisja nanosi na orzeczeniu.
DZIAŁ III — Czaszka
1 2 3 4 5 6
5
1 Zniekształcenia czaszki nieupośledzające czynności
układu nerwowego Z B N
2
Zniekształcenia czaszki (guzy, wgniecenia), choroby
i ubytki kości czaszki nieznacznie upośledzające czynności układu nerwowego
N B N
3
Ubytki kości czaszki, zniekształcenia (guzy, wgniecenia) oraz choroby kości czaszki upośledzające czynności układu nerwowego
N D N
4 Przepukliny mózgu N D N
5 Ciała obce w mózgu N D N
DZIAŁ IV — Narząd wzroku
1 2 3 4 5 6
6
1
Przy ostrości wzroku oka lepiej widzącego nie mniej
niż 0,8; oka gorzej widzącego nie mniej niż 0,5 bez
korekcji
Z B N
2
Przy ostrości wzroku każdego oka nie mniej niż 0,5
bez korekcji szkłami, dopuszczalna korekcja ± 2 Dsph
i ± 1,0 Dcyl
Z B N
3
Przy ostrości wzroku każdego oka poniżej 0,5
dopuszczalna korekcja wyrównująca
0,9—1,0 ± 3 Dsph i ± 2,0 Dcyl. Dopuszczalna
anizometria do 3D
Z B N
7 1 Widzenie obuoczne nieprawidłowe N B/D N
8
1 Nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw Z B N
2 Znaczne upośledzenie rozróżniania barw N B/D N
9 1 Orientacyjne pole widzenia nieprawidłowe N D N
10 1 Nieprawidłowe widzenie zmierzchowe N
11 1 Choroby oczodołów, powiek, spojówki, twardówki
narządu łzowego upośledzające czynność oka N B/D N
12 1
Choroby rogówki, tęczówki, ciała rzęskowego,
soczewki ciała szklistego upośledzające czynność
oka
N B/D N
13 1
Choroby naczyniówki, siatkówki i nerwu
wzrokowego upośledzające czynność oka lub
ograniczające możliwość wykonywania wysiłków
fizycznych
N B/D N
14 1 Jaskra Z/N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 6
pkt 2 N W przypadkach złej tolerancji korekcji lub braku adaptacji do niej, np. nigdy nie nosił szkieł okularowych lub soczewek kontaktowych — dotyczy kandydatów do służby z rubryki 4.
pkt 3 W przypadku funkcjonariuszy do dalszej służby, jeżeli komisja stwierdza przeciwwskazania, to umieszcza je w sentencji
orzeczenia o treści: przeciwwskazana służba nadmiernie obciążająca narząd wzroku, wymaga okresowej kontroli narządu
wzroku w aspekcie służby na stanowiskach przed monitorem ekranowym i posługiwania się bronią.
§ 7
Funkcjonariusz niezdolny do posługiwania się bronią palną — umieścić zapis w sentencji orzeczenia.
§ 8
Rozpoznaje podstawowe barwy prawidłowo (czerwoną, żółtą i zieloną) w lampie Wilczka — Z. Nie rozpoznaje barw na tablicy Ishihary — Z.
§ 9
Pole widzenia każdego oka nie mniej niż 90° od skroni, 30° od nosa. Ubytki pola widzenia stwierdzone badaniem orientacyjnym.
§ 10
Zasadność skierowania na badanie widzenia zmierzchowego dotyczy tylko kandydata do służby antyterrorystycznej po badaniu okulistycznym w przypadku stwierdzenia przez niego zmian na dnie oka sugerujących np. zwyrodnienie barwnikowe
siatkówki etc.
§ 11—13
Przeciwwskazania określa okulista po zbadaniu — nanieść je w sentencji orzeczenia.
§ 14
Do odpowiedniej kategorii kwalifikuje okulista. W przypadku funkcjonariuszy określa przeciwwskazania, które komisja nanosi w sentencji orzeczenia.
DZIAŁ V — Narząd słuchu
1 2 3 4 5 6
15
1 Wady wrodzone, choroby ucha zewnętrznego bez
niedosłuchu Z B A
2 Wady wrodzone, choroby ucha zewnętrznego
z niedosłuchem N B/D N
16
1 Choroby ucha środkowego bez niedosłuchu Z B N
2 Choroby ucha środkowego z niedosłuchem N B/D N
17 1 Tympanoskleroza, otoskleroza z niedosłuchem N B/D N
18
1 Jednostronny niedosłuch dla tonów wysokich Z/N B N
2 Obustronny niedosłuch dla tonów wysokich Z/N B N
3 Jednostronny niedosłuch w paśmie częstotliwości
niskich i średnich N B N
4 Obustronny niedosłuch w paśmie częstotliwości
niskich i średnich N B/D N
19 1 Zaburzenia równowagi pochodzące z obwodowego
narządu równowagi N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 16 i 17
Choroby ucha środkowego. Ocena przydatności do służby zależy od stopnia niedosłuchu.
Do § 18
pkt 1 i 2 Kandydat do służby — niedosłuch dla częstotliwości wysokich w paśmie (od 3000 Hz do 6000 Hz) przy częstotliwości
4000 Hz dopuszczalny ubytek słuchu do 30 dB — zdolny.
Funkcjonariusz — przeciwwskazana służba w hałasie stałym i impulsowym.
pkt 3 i 4 Klasyfikacja uszkodzenia słuchu w paśmie częstotliwości 500 Hz, 1000 Hz i 2000 Hz (wąskie pasmo mowy):
do 20 dB — norma,
20 dB — 40 dB — lekkie uszkodzenie słuchu,
40 dB — 70 dB — umiarkowane uszkodzenie słuchu,
70 dB — 90 dB — znaczne uszkodzenie słuchu,
90 dB — 120 dB — głębokie uszkodzenie słuchu,
powyżej 120 dB — całkowita głuchota.
Uwaga — wartość ubytku słuchu należy wyliczać jako średnią arytmetyczną z trzech progów częstotliwości.
Dyskwalifikacja nie może być oparta na jedynym dostępnym badaniu — należy powtórzyć.
Przy ocenie narządu słuchu obowiązuje pełne badanie laryngologiczne + audiogram. Przeciwwskazania określa komisja po
konsultacji ze specjalistą laryngologiem i nanosi je w sentencji orzeczenia. To samo dotyczy § 19 — ograniczenia do rodzaju
służby w przypadku funkcjonariusza komisja określa po konsultacji laryngologicznej. Przeciwwskazania mogą dotyczyć np.
służby na wysokości, obsługi urządzeń w ruchu etc.
DZIAŁ VI — Jama ustna
1 2 3 4 5 6
20
1 Choroby warg i jamy ustnej nieupośledzające mowy
i przyjmowania pokarmów Z B A
2 Choroby warg i jamy ustnej upośledzające mowę
i przyjmowanie pokarmów N B/D N
21 1 Zapalenie dziąseł i choroby przyzębia upośledzające
mowę i przyjmowanie pokarmów N D N
22
1 Torbiele okolicy jamy ustnej nieupośledzające mowy
i połykania Z/N B N
2 Torbiele okolicy jamy ustnej upośledzające mowę
i połykanie N B/D N
23 1 Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia
powyżej 50% upośledzające mowę i stan odżywienia N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 20
Klasyfikacja B/D w zależności od stopnia zaawansowania zmian.
Do § 22
Z/N w zależności od stopnia zaawansowania zmian.
DZIAŁ VII — Nos, gardło i krtań
1 2 3 4 5 6
24
1 Wady wrodzone i nabyte nosa, zatok przynosowych
nieupośledzające sprawności ustroju Z B N
2
Przewlekłe choroby, wady wrodzone i nabyte nosa,
zatok przynosowych upośledzające sprawność
ustroju
N B N
25
1 Skrzywienie przegrody nosa nieupośledzające
drożności nosa lub nieznacznie upośledzające Z B A/N
2 Skrzywienie przegrody nosa upośledzające drożność
nosa N B/D N
26
1 Alergiczne nieżyty górnych dróg oddechowych
nieupośledzające sprawności ustroju Z B N
2 Alergiczne nieżyty górnych dróg oddechowych
upośledzające sprawność ustroju N B/D N
27
1 Wady wymowy nieupośledzające zdolności
porozumiewania się Z B N
2 Wady wymowy upośledzające zdolność
porozumiewania się N B/D N
28
1 Wady wrodzone i nabyte gardła, krtani, tchawicy
nieupośledzające sprawności organizmu Z B N
2
Przewlekłe choroby, wady wrodzone i nabyte gardła,
krtani, tchawicy upośledzające sprawność
organizmu
N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 24
Polipy nosa, przerosty małżowin nosowych, zwężenia, zawinięcia nozdrzy tylnych, przednich, przewlekłe zapalenie zatok
przynosowych, torbiele zatok, nieżyty błony śluzowej zatok.
Do § 24, 25 i § 26 pkt 2
Choroby upośledzające sprawność ustroju: stałe, znacznego stopnia upośledzenie oddychania przez nos prowadzące do
przewlekłych schorzeń uszu, gardła, zatok, nosa i krtani, bezdechu nocnego. Ograniczenia zależą od rodzaju służby. Należy
je umieścić w sentencji orzeczenia w przypadku funkcjonariusza do dalszej służby.
Do § 27 pkt 1
Dopuszcza do służby kandydata ze schorzeniami np. katar sienny, zapalenie spojówek etc. przy dobrej kontroli występujących objawów na doustnych lekach przeciwhistaminowych nieupośledzających sprawności psychofizycznej ustroju.
Do § 28
Blizny gardła, krtani, tchawicy, nieżyty błony śluzowej gardła, krtani, przerost migdałków podniebiennych.
pkt 2 Schorzenia prowadzące do znacznego stopnia zaburzeń drożności górnych dróg oddechowych, oddychania, mowy.
Do § 26 i § 28 pkt 2
Funkcjonariusza kwalifikować jako niezdolnego, jeżeli występuje upośledzenie sprawności ustroju znacznego stopnia. Kandydat niezdolny w zależności od stopnia zaawansowania schorzenia — kwalifikować wówczas na N.
DZIAŁ VIII — Układ oddechowy
1 2 3 4 5 6
29
1
Przewlekła obturacyjna choroba płuc (przewlekłe
zapalenie oskrzeli lub rozedma płuc) — POCHP
postać łagodna
N B N
2
Przewlekła obturacyjna choroba płuc (przewlekłe
zapalenie oskrzeli lub rozedma płuc) — POCHP
postać umiarkowana
N B N
3 POCHP postać ciężka i bardzo ciężka N D N
4 Astma kontrolowana Z/N B N
5 Astma częściowo kontrolowana N B N
6 Astma zupełnie niekontrolowana N D N
7 Rozstrzenie oskrzeli — dotyczące mniej niż jednego
płata płuca N B N
8 Rozstrzenie oskrzeli — dotyczące więcej niż jednego
płata płuca N D N
30
1 Śródmiąższowe choroby płuc bez upośledzenia
sprawności czynnościowej ustroju N B N
2 Śródmiąższowe choroby płuc upośledzające
sprawność czynnościową ustroju N B/D N
3
Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych
nieupośledzające wydolności oddechowo-
-krążeniowej
Z/N B N
4 Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych
upośledzające wydolność oddechowo-krążeniową N B N
5
Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych
znacznie upośledzające wydolność oddechowo-
-krążeniową
N D N
6 Przebyta odma samoistna pierwotna N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 29
pkt 1—3 Przewlekłe zapalenie oskrzeli charakteryzuje obecność kaszlu z odkrztuszaniem trwające co najmniej trzy miesiące
w roku przez kolejne dwa lata.
pkt 1—4 Przy kwalifikacji kandydata na Z należy w sentencji orzeczenia podać ograniczenia. To samo dotyczy funkcjonariuszy.
Rozedma to zwiększenie przestrzeni powietrznych dystalnie od oskrzelika końcowego na skutek destrukcji miąższu płucnego.
POCHP rozpoznać można tylko wtedy, gdy badanie spirometryczne potwierdzi obecność obturacji oskrzeli. Wskaźnik FEV1
% FVC mniejszy niż 70% oznacza obturacyjną chorobę dróg oddechowych.
W zależności od wartości FEV1 i FVC rozpoznajemy:
— postać lekką POCHP, gdy FEV1/FVC < 70%; FEV1 * 80%; objawy obecne lub nie,
— postać umiarkowaną POCHP, gdy FEV1/FVC < 70%; 50% ) FEV1 < 80%; objawy obecne lub nie,
— postać ciężką, gdy POCHP FEV1/FVC < 70%; 30% ) FEV1 < 50%; objawy obecne lub nie,
— postać bardzo ciężką POCHP, gdy FEV1/FVC < 70%; FEV1 < 30% lub przewlekła niewydolność oddechowa, prawokomorowa niewydolność serca.
pkt 4 Astma kontrolowana
Objawy dzienne: ) 2/tydzień
Ograniczenie aktywności: nie występuje
Objawy nocne: nie występują
Potrzeba leczenia doraźnego: ) 2/tydzień
PEF lub FEV1: prawidłowe
Zaostrzenia: nie występują
pkt 5 Astma częściowo kontrolowana
Objawy dzienne: > 2/tydzień
Ograniczenie aktywności: występuje
Objawy nocne: występują
Potrzeba leczenia doraźnego: > 2/tydzień
PEF lub FEV1: < 80% wartości należnej lub wartości maksymalnej uzyskanej przez chorego (jeżeli jest znana)
Zaostrzenia: * 1/rok
pkt 6 Astma zupełnie niekontrolowana
Objawy dzienne: spełnienie w dowolnym tygodniu co najmniej 3 kryteriów częściowej kontroli astmy
Zaostrzenia: jeden w którymkolwiek tygodniu
pkt 7 i 8 Podstawą rozpoznania i kwalifikacji zmian jest HRCT (badanie komputerowe wysokiej rozdzielczości).
§ 30
Śródmiąższowe choroby płuc stanowią homogenną grupę ponad 100 chorób, których istotą zmian jest ostre i przewlekłe
zapalenie obwodowych struktur układu oddechowego (pęcherzyków i oskrzelików) z postępującym zwykle nieodwracalnym
włóknieniem w obrębie śródmiąższu i przestrzeni śródpęcherzykowych.
Objawiają się postępującą dusznością wysiłkową, obustronnymi zmianami rozsianymi w obrazie radiologicznym płuc i zaburzeniami restrykcyjnymi w wentylacji.
Schorzenia te obejmują zmiany płucne w chorobach tkanki łącznej, pneumopatie, reakcje polekowe, choroby zawodowe —
pylice (krzemice, azbestowe, beryloza), AZPP (alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych), samoistne włóknienie płuc, sarkoidozę i inne rzadkie choroby płuc.
pkt 1 Dotyczy chorych z prawidłowymi wynikami badania spirometrycznego, badań czynnościowych płuc oraz gazów krwi
tętniczej w spoczynku i po submaksymalnym wysiłku.
pkt 2 Dotyczy chorych z nieprawidłowymi wynikami badania gazów krwi.
pkt 3—5 Za ubytek tkanki płucnej nieupośledzający sprawności ustroju uważa się brak jednego segmentu. Przy stwierdzeniu
zaburzeń związanych z ubytkami tkanki płucnej należy dokonywać oceny według § 30 pkt 7 lub 8.
W przypadku stwierdzenia przez komisję ograniczeń należy podać jakie i nanieść je w sentencji orzeczenia.
DZIAŁ IX — Inne choroby wewnętrzne
1 2 3 4 5 6
31
1 Niedokrwistości niedoborowe Z/N B/D N
2 Niedokrwistości hemolityczne N B/D N
3 Niedokrwistości aplastyczne N D N
4 Nadkrwistość N B/D N
5 Zaburzenia krzepnięcia N B/D N
32
1 Choroby układu białokrwinkowego N B/D N
2 Zaburzenia czynności krwinek białych N B/D N
3 Choroby dotyczące układu
siateczkowośródbłonkowego i chłonnego N B/D N
4 Upośledzenie odporności i defekty immunologiczne N D N
5 Choroby śledziony N B/D N
6 Pooperacyjny brak śledziony bez zmian we krwi N B/D N
33
Skazy krwotoczne i zaburzenia krzepnięcia
1 Niedobory osoczowych czynników krzepnięcia
wrodzone i nabyte N B/D N
2 Immunokoagulopatie N B/D N
3 Skazy krwotoczne naczyniowe N B/D N
4 Skazy krwotoczne w przebiegu chorób tkanki łącznej N B/D N
5 Skazy krwotoczne płytkowe: trombocytopenie,
trombocytemie N B/D N
34
1 Skaza moczanowa (dna) N B/D N
2 Chondrokalcynoza — nieznacznie lub znacznie
upośledzająca sprawność ustroju N B/D N
35
1 Układowe choroby tkanki łącznej — kolagenozy
nieznacznie upośledzające stan zdrowia N B N
2 Układowe choroby tkanki łącznej — kolagenozy
znacznie upośledzające stan zdrowia N D N
36 1 Martwicze zapalenie naczyń i inne waskulopatie N B/D N
37 1
Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa i inne
seronegatywne zapalenia stawów z zajęciem
kręgosłupa
N B/D N
38 1 Reaktywne zapalenie stawów N B/D N
39 1 Fibromialgia N B/D N
40
1 Zespół metaboliczny nieznacznie upośledzający stan
zdrowia N B N
2 Zespół metaboliczny znacznie upośledzający stan
zdrowia N B/D N
41
1 Inne choroby przemiany materii nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju N B N
2 Inne choroby przemiany materii znacznie
upośledzające sprawność ustroju N B/D N
42
1 Inne nieprawidłowe badania biochemiczne
wymagające obserwacji lub/i diagnostyki N N
2
Odchylenia w badaniu przedmiotowym od stanu
prawidłowego wymagające dalszej obserwacji
lub/i diagnostyki
N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 31
pkt 1 Rozpoznanie to występuje z niedoboru żelaza, witaminy B12 i kwasu foliowego w organizmie. Kwalifikacja w zależności
od stopnia zaawansowania schorzenia. Kobiety Hbg > 11 mg%, mężczyźni > 12,5 mg% — Z.
pkt 4 Erytremia.
pkt 5 Małopłytkowość. Dziedziczne niedobory czynników krzepnięcia.
Rozpoznane schorzenia powinny być potwierdzone dokumentacją medyczną z poradni hematologicznej.
Do § 32
pkt 1 Nieprawidłowa leukocytoza, neutropenia, hiperleukocytozy, eozynofilia, leukopenia, limfocytoza.
pkt 2 Nieprawidłowy rozmaz. Nieprawidłowa budowa krwinek. Zaburzenia czynności granulocytów.
pkt 5 Hipersplenizm.
Do § 33
pkt 1 Niedobór czynników od I, II, III, IV, V, VI, VII, VIII, IX, X, XI, XII do XIII. Choroba von Willebranda.
pkt 3 Choroba Rendu-Oslera.
pkt 4 Zespół Marfana i inne.
pkt 5 Samoistna, polekowa plamica płytkowa, obniżony poziom płytek. Podwyższony poziom płytek powyżej 450 tys. Nieprawidłowa budowa i czynność płytek przy prawidłowej ich liczbie.
Do § 34
pkt 1 Dotyczy osób z podwyższonymi wartościami kwasu moczowego w surowicy krwi bez powikłań narządowych.
pkt 2 Dotyczy osób z powikłaniami narządowymi skazy moczanowej (artropatia dnawa, zmiany w układzie moczowym —
kamica, stany zapalne, guzki dnawe), niezależnie od aktualnej wartości kwasu moczowego w surowicy krwi.
pkt 3 Kwalifikacja w zależności od stopnia zaawansowania schorzenia.
Do § 35
pkt 1 i 2 Zaliczamy RZS, toczeń rumieniowaty układowy (SLE), zapalenie skórno-mięśniowe i wielomięśniowe, twardzinę
układową, zespół Sjögrena. Podstawę orzekania stanowią konsultacja reumatologiczna lub obserwacja szpitalna.
Do § 37
pkt 1 Zaliczamy łuszczycowe zapalenie stawów, zespół Reitera, zapalenie stawów towarzyszące enteropatiom, zapalenie
kostno-stawowe towarzyszące zmianom krostkowym dłoni i stóp oraz zapalenie stawów towarzyszące różnym formom trądzika skóry. Rozpoznanie potwierdzone konsultacją reumatologiczną i w przypadku zajęcia skóry — dermatologiczną.
W przypadku stwierdzenia przez komisję ograniczeń należy podać jakie i nanieść je w orzeczeniu.
DZIAŁ X — Układ krążenia
1 2 3 4 5 6
43
1 Choroby mięśnia sercowego w okresie wydolności
serca (NYHA I) N B N
2 Choroby mięśnia sercowego w okresie wydolności
serca (NYHA I i II) N B N
3 Niewydolność serca (NYHA III i IV) N D N
4 Choroba niedokrwienna serca stabilna N B N
5 Choroba niedokrwienna serca podwyższonego
ryzyka N B/D N
6 Zaburzenia rytmu, przewodzenia i automatyzmu
łagodne Z/N B N
7 Zaburzenia rytmu, przewodzenia i automatyzmu
poważne N B/D N
8 Wady wrodzone serca i wielkich naczyń
nieskorygowane lub niedostatecznie skorygowane N B/D N
9 Wady wrodzone serca i wielkich naczyń całkowicie
skorygowane Z/N B N
10 Wady zastawkowe serca i wielkich naczyń łagodne Z/N B N
11 Wady zastawkowe serca i wielkich naczyń
zaawansowane N D N
12 Zespół wypadania płatka zastawki dwudzielnej Z/N B N
13 Choroby wsierdzia N B N
14 Choroby osierdzia N B N
15 Omdlenia i utraty świadomości N B/D N
16 Inne choroby serca i objawy chorób serca Z/N B/D N
44
1 Nadciśnienie tętnicze łagodne i umiarkowane N B N
2 Nadciśnienie tętnicze ciężkie i bardzo ciężkie N D N
3 Choroby tętnic, tętniczek i naczyń włosowatych
nieupośledzające sprawności ustroju Z B N
4
Choroby tętnic, tętniczek i naczyń włosowatych
nieznacznie i znacznie upośledzające sprawność
ustroju
N D N
5 Choroby naczyń żylnych znacznie upośledzające
sprawność ustroju N D N
6 Inne choroby naczyń upośledzające sprawność
ustroju N B/D N
7 Przewlekłe leczenie przeciwzakrzepowe N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 43
pkt 1—3 Obejmuje kardiomiopatię, a także badanych po niedawno przebytym ostrym zapaleniu mięśnia sercowego
(12 mies.).
Ocenia się na podstawie obecności obiektywnych cech dysfunkcji serca (głównie w badaniu echokardiograficznym) w powiązaniu z klasą niewydolności serca — II, III lub IV — wg NYHA (New York Heart Association).
pkt 4 Rozpoznanie ustala się na podstawie oceny objawów choroby oraz pogłębionej diagnostyki.
pkt 5 Do grupy podwyższonego ryzyka zalicza się pacjentów, u których: (1) dławica znacznie ogranicza lub uniemożliwia
zwykłą aktywność fizyczną — III lub IV klasa wg CCS (Canadian Cardiovascular Society), a ponadto stwierdza się istotne
zmiany w badaniach dodatkowych; (2) dodatni test wysiłkowy EKG z ograniczeniem tolerancji wysiłku i/lub (3) w badaniu
echokardiograficznym cechy upośledzenia funkcji lewej komory z frakcją wyrzutową poniżej 40%, (4) w badaniach obciążeniowych (próba echokardiograficzna lub scyntygraficzna) — zaburzenia kurczliwości lub ubytki perfuzji mięśnia sercowego
oraz rozstrzeń lewej komory, (5) w badaniu rtg klatki piersiowej — powiększenie sylwetki serca i cechy zastoju płucnego,
(6) w koronorografii obecność choroby wielonaczyniowej. Pacjentów po przebyciu ostrego zespołu wieńcowego, zawału
serca, niestabilnej dławicy piersiowej ocenia się wg aktualnego stanu choroby wieńcowej.
Pacjentów po zabiegach rewaskularyzacyjnych (PCI, CABG) ocenia się wg aktualnego stanu choroby wieńcowej oraz ewentualnej konieczności przewlekłego stosowania leków pozakrzepowych.
pkt 6 Zaburzenia bezobjawowe, niepowodujące zaburzeń hemodynamicznych, nieupośledzające wydolności fizycznej, niestanowiące potencjalnego zagrożenia, niewymagające leczenia — po wykluczeniu choroby serca za pomocą badań pomocniczych badanie echokardiograficzne i test wysiłkowy EKG. Tu kwalifikuje się też stwierdzane w przeszłości arytmie.
Nieliczne pobudzenia przedwczesne nadkomorowe, nieliczne pobudzenia przedwczesne komorowe, bloki przedsionkowo-
-komorowe I stopnia z wąskimi zespołami komorowymi, izolowane bloki jednowiązkowe, izolowany niepełny blok prawej
odnogi pęczka Hisa, niewielka bradykardia lub tachykardia u ludzi młodych mogą być traktowane jako wariant normy.
Pacjentów po elektroterapii (kardiowersja, defibrylacja, ablacja ogniska arytmii, wszczepienie stymulatora lub kardiowertera-stymulatora) ocenia się zależnie od aktualnego stanu choroby — decyduje stopień korekcji zaburzeń. U pacjentów z implantowanymi układami stymulującymi uwzględnia się ewentualne ryzyko ich uszkodzenia związane ze specyfiką służby.
pkt 7 Zaburzenia nawracające, objawowe, powodujące istotne objawy hemodynamiczne, wymagające leczenia, potencjalnie niebezpieczne, upośledzające wydolność fizyczną.
pkt 8 i 9 Decyduje aktualny stan wydolności krążenia.
pkt 10 Bezobjawowe, niepowodujące istotnych zaburzeń hemodynamicznych, nieupośledzające wydolności fizycznej.
pkt 11 Objawowe, powodujące istotne zmiany hemodynamiczne, z powikłaniami, upośledzające wydolność fizyczną.
Pacjentów po leczeniu operacyjnym (wymiana zastawki/zastawek) i innych zabiegach naprawczych należy kwalifikować zależnie od aktualnego stanu hemodynamicznego i stosowanego leczenia przeciwzakrzepowego.
pkt 12 Wypadanie płatka/płatków zastawki mitralnej bezobjawowe, bez zaburzeń rytmu, bez powikłań i bez niedomykalności
mitralnej.
pkt 13 Dotyczy także: (1) stanów po świeżo przebytym infekcyjnym zapaleniu wsierdzia u pacjentów z dużym ryzykiem nawrotu choroby oraz (2) okresu profilaktyki wtórnej gorączki reumatycznej.
pkt 14 Dotyczy także pacjentów po niedawno przebytym ostrym zapaleniu, szczególnie pacjentów z dużym ryzykiem nawrotu.
pkt 15 Dotyczy zaburzeń pochodzenia sercowo-naczyniowego. Należy rozważyć ograniczenie co do kwalifikacji na zajmowanym stanowisku.
pkt 16 „Serca sportowca” nie kwalifikuje się jako stanu chorobowego, rozpoznaje się po wykluczeniu chorób serca.
Do § 44
pkt 1 Przy rozpoznawaniu nadciśnienia tętniczego u kandydatów do służby należy uwzględnić pomiary ambulatoryjne dokonywane przez pracowników służby zdrowia i inne badania, np. pomiary całodobowe ciśnienia metodą Holtera, wynik badania echo serca.
pkt 2 Dotyczy pacjentów z ciężkim, opornym nadciśnieniem tętniczym, utrzymującym się mimo intensywnego, kompleksowego leczenia, z towarzyszącymi: (1) chorobą sercowo-naczyniową (chorobą niedokrwienną serca, niewydolnością serca,
udarem niedokrwiennym mózgu, krwotokiem mózgowym, napadami przemijającego niedokrwienia mózgu), (2) uszkodzeniami nerek (niewydolność, białkomocz, nefropatia cukrzycowa), (3) chorobą tętnic obwodowych, (4) zaawansowaną retinopatią (okres III i IV wg KW). Długotrwałą cukrzycę traktuje się jako dodatkowo czynnik obciążający + należy wykonać badanie
echo serca.
pkt 3 Istnieje możliwość zmiany rodzaju służby w związku z ograniczeniami.
pkt 5 Dotyczy zakrzepowego zapalenia żył, zespołów pozakrzepowych.
pkt 7 Dotyczy także przewlekłego intensywnego leczenia przeciwagregacyjnego.
Uwaga — Jeżeli rozpoznane przez komisję schorzenia układu krążenia powodują ograniczenia bądź przeciwwskazania do
służby, należy je umieścić w sentencji orzeczenia (np. nadciśnienie tętnicze — przeciwwskazana służba na stanowiskach
dopuszczających ponadnormatywny stres itd.).
DZIAŁ XI — Układ trawienny
1 2 3 4 5 6
45
1
Choroby organiczne i czynnościowe przełyku
nieupośledzające sprawności ustroju (zwężenia,
uchyłki itp.)
Z B N
2
Choroby organiczne przełyku upośledzające
sprawność ustroju (zwężenia, uchyłki, owrzodzenia,
choroba refluksowa przełyku)
N B/D N
46
1 Przewlekły nieżyt żołądka, dwunastnicy lub jelit,
z upośledzeniem sprawności ustroju N B N
2 Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
nieupośledzająca sprawności ustroju N B N
3
Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
z licznymi nawrotami, z upośledzeniem wagi ciała
lub powikłana krwawieniem z górnego odcinka
przewodu pokarmowego
N B/D N
4
Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu
wrzodu lub innych przyczyn, bez upośledzenia
sprawności ustroju
Z/N B N
5
Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu
wrzodu lub innych przyczyn, z upośledzeniem
sprawności ustroju, lub całkowity pooperacyjny
brak żołądka
N D N
6
Stan po zabiegach operacyjnych na jelitach
(resekcje itp.), bez zaburzeń sprawności ustroju.
Ileum terminale
Z/N B N
7 Stan po zabiegach operacyjnych na jelitach
(resekcje itp.), z zaburzeniami sprawności ustroju N B/D N
8 Choroby czynnościowe przewodu pokarmowego
upośledzające sprawność ustroju N B/D N
9
Zmiany organiczne jelit nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju — choroba Crohna, wrzodziejące
zapalenie jelita grubego i inne choroby zapalne jelit
N B N
10
Zmiany organiczne jelit znacznie upośledzające
sprawność ustroju — choroba Crohna, wrzodziejące
zapalenie jelita grubego i inne choroby zapalne jelit
N D N
11 Przetoki jelitowe zewnętrzne znacznie upośledzające
sprawność ustroju N D N
12 Nieprawidłowe wchłanianie jelitowe N B/D N
47
1 Przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego lub
dróg żółciowych upośledzające sprawność ustroju N B/D N
2 Kamica żółciowa lub inne choroby dróg żółciowych N B N
3 Stan po operacji pęcherzyka żółciowego Z B N
4 Stan po operacji dróg żółciowych, z zaburzeniami
sprawności ustroju N B/D N
5 Przewlekłe zapalenie wątroby typu B, C i innych
nieupośledzające sprawności ustroju N B N
6
Przewlekłe zapalenie wątroby nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju (niedokrwistość,
żółtaczka)
N B/D N
7
Przewlekłe zapalenie wątroby znacznie
upośledzające sprawność ustroju (niedokrwistość,
żółtaczka)
N D N
8
Przewlekłe choroby wątroby powstałe w przebiegu
innych chorób upośledzające sprawność ustroju
(bąblowiec wątroby, sarkoidoza, choroby
spichrzeniowe, gruźlica wątroby)
N B/D N
1 2 3 4 5 6
47
9 Marskość wątroby N B/D N
10 Nieaktywny nosiciel HBs Ag+ N B N
11
Ozdrowieńcy po wirusowym zapaleniu wątroby
(WZW wszelkich typów) bez uszkodzenia wątroby
i nosicielstwa antygenu HBs
Z B N
12 Przebyte pourazowe uszkodzenie wątroby w okresie
wydolności Z/N B N
48 1 Przewlekłe choroby trzustki upośledzające
sprawność ustroju N D N
49
1 Przepukliny wszelkich rodzajów N B N
2 Przepukliny w bliźnie pooperacyjnej lub nawrotowe N B N
50
1 Szczeliny i przetoki odbytnicy lub okolicy odbytu
i inne choroby odbytu N B/D N
2 Guzy krwawnicze odbytu z owrzodzeniami N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 46
pkt 2 i 3 Rozpoznanie choroby wrzodowej żołądka lub dwunastnicy powinno być oparte na badaniu endoskopowym, teście
Helicobacter pylori z ostatnich 6 miesięcy.
pkt 7 Chorzy z nawracającymi biegunkami trudno poddającymi się leczeniu farmakologicznemu lub objawami zespołu
upośledzonego wchłaniania.
pkt 8 Tu kwalifikować:
I. Choroby czynnościowe żołądka i dwunastnicy:
1) dyspepsja czynnościowa
2) zaburzenia odbijania
3) nudności i wymioty
4) zespół przeżuwania u dorosłych
II. Choroby czynnościowe jelit:
1) zespół jelita wrażliwego (IBS)
2) wzdęcia czynnościowe
3) zaparcia czynnościowe
4) nieokreślone zaburzenia czynnościowe
III. Zespół czynnościowego bólu brzucha (FAPS)
IV. Choroby czynnościowe pęcherzyka żółciowego i zwieracza Oddiego
V. Choroby czynnościowe odbytu i odbytnicy
pkt 12 Upośledzone wchłanianie węglowodanów, tłuszczów, aminokwasów, witamin i jonów, np. celiakia, choroba Drusinga,
choroba Whipple’a.
Do § 47
pkt 2 Potwierdzone cholecystografią lub cholangiografią, lub USG.
pkt 3 i 4 Według tych punktów należy kwalifikować stany po operacjach pęcherzyka żółciowego lub dróg żółciowych, zależnie
od stopnia utrzymujących się dolegliwości ograniczających sprawność ustroju.
pkt 5—12 Rozpoznanie przewlekłego zapalenia wątroby powinno być potwierdzone wynikiem badania biopsyjnego, próbami
wątrobowymi oraz stopniem nasilenia zmian w biopsji wątroby. Do punktów należy kwalifikować w zależności od stopnia
zaawansowania w bioptacie według kwalifikacji. W tych przypadkach bezwzględnie przeciwwskazana służba z materiałem
biologicznym, odczynnikami chemicznymi i innymi substancjami mogącymi uszkodzić komórki wątrobowe.
pkt 10 Dotyczy nieaktywnych nosicieli: antygen HBs dodatni, HBV DNA ujemny (bez replikacji) i ALT norma.
W przypadku stwierdzenia ograniczeń lub przeciwwskazań komisja nanosi je w sentencji orzeczenia.
DZIAŁ XII — Choroby układu kostno-stawowego
1 2 3 4 5 6
51
1 Skrzywienie i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte
nieupośledzające sprawności organizmu Z B N
2 Skrzywienie i wady kręgosłupa wrodzone lub nabyte
upośledzające sprawność organizmu N B/D N
52
1 Choroby zwyrodnieniowe kręgosłupa bez
upośledzenia sprawności organizmu Z B N
2 Choroby zwyrodnieniowe kręgosłupa upośledzające
sprawność organizmu N B N
3 Choroby zwyrodnieniowe kręgosłupa upośledzające
znacznie sprawność organizmu N D N
4 Inne choroby kręgosłupa upośledzające sprawność
ustroju N B/D N
53
1 Choroby zwyrodnieniowe stawów nieznacznie
upośledzające sprawność organizmu N B N
2 Choroby zwyrodnieniowe stawów znacznie
upośledzające sprawność organizmu N B/D N
54
1 Choroby zapalne stawów obwodowych nieznacznie
upośledzające sprawność organizmu Z/N B N
2 Choroby zapalne stawów obwodowych znacznie
upośledzające sprawność organizmu N B/D N
55 1 Pourazowe uszkodzenia stawów obowodowych
i kręgosłupa upośledzające sprawność organizmu N B/D N
56 1 Choroby tkanek miękkich upośledzające sprawność
ustroju N B/D N
57
1 Osteoporoza bez patologicznego złamania N B N
2 Osteoporoza ze złamaniem patologicznym N B/D N
58 1 Inne choroby kości i chrząstki N B/D N
59
1
Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej
i kończyn (wrodzone, po złamaniach i po stanach
zapalnych), nieupośledzające sprawności organizmu
Z B N
2
Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej
i kończyn (wrodzone, po złamaniach i po stanach
zapalnych), upośledzające sprawność organizmu
N B/D N
60
1 Brak kończyny górnej N D N
2 Brak kończyny dolnej N D N
3 Skrócenie kończyny dolnej od 1 cm do 2 cm Z B N
4 Skrócenie kończyny dolnej powyżej 2 cm
z upośledzeniem sprawności ruchowej N B N
5 Skrócenie kończyny powyżej 6 cm N D N
61 1 Zwichnięcie nawykowe N B N
62
1 Stopa płaska lub wydrążona bez upośledzenia
sprawności Z B N
2 Stopa płaska, koślawa lub wydrążona miernie
upośledzająca sprawność Z/N B N
3 Stopa szpotawa, końska, piętowa i inna, znacznie
lub wybitnie upośledzająca sprawność N D N
63
1 Poszerzenia żylne bez upośledzenia sprawności
organizmu Z B N
2 Żylaki kończyn bez upośledzenia sprawności
organizmu Z/N B N
3 Rozległe żylaki ze zmianami troficznymi
i owrzodzeniami N B/D N
1 2 3 4 5 6
64
1 Braki palców stóp nieupośledzające chodzenia Z B A/N
2 Braki palców stóp upośledzające chodzenie N B N
65
1
Brak czwartego lub piątego palca ręki prawej lub
brak jednego dowolnego palca ręki lewej,
z wyjątkiem kciuka
Z/N B N
2 Braki palców rąk nieznacznie upośledzające chwyt N B N
3 Braki palców rąk upośledzające chwyt N D N
4 Częściowe braki palców rąk bez upośledzenia
chwytu Z B N
5 Częściowe braki palców rąk z upośledzeniem chwytu N B N
6 Ograniczenie ruchów palców rąk lub ich przykurcz
bez upośledzenia chwytu Z/N B N
7 Ograniczenie ruchów palców rąk lub ich przykurcz
z upośledzeniem chwytu N B/D N
8 Zrośnięcie palców rąk lub palce nadliczbowe bez
upośledzenia chwytu Z B N
9 Zrośnięcie palców rąk lub palce nadliczbowe
z upośledzeniem chwytu N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 52
pkt 1 Kwalifikacja na N w zależności od wieku i nasilenia zmian w obrazie RTG i MRI oraz objawów klinicznych.
pkt 4 Kwalifikować pourazową spondylozę, zespół wąskiego kanału kręgowego i chorobę Forestiera.
Kwalifikacja na N w zależności od oceny ortopedy.
Do § 56
Entezopatie. Choroby kaletek maziowych. Stany po urazach układu mięśniowo-więzadłowego.
Do § 58
Zapalenie kości i szpiku. Martwica kości (tu także choroba Perthesa). Choroba Pageta. Osteochondroza stawu barkowego
i miednicy. Osteochondrozy młodzieńcze, osteomalacja i inne zaburzenia mineralizacji kości.
Do § 63
pkt 2 Należy kwalifikować, jeżeli zastawki są prawidłowe w badaniu metodą Dopplera.
Do § 64
pkt 2 Niezbędna ocena odnosząca się do charakteru służby (możliwość zmiany stanowiska służby).
Do § 65
pkt 2 Kwalifikacja kandydata na N, jeżeli brak palców dotyczy ręki dominującej. Odnośnie do funkcjonariusza wskazać
ograniczenia i nanieść je w sentencji orzeczenia.
pkt 5 Kwalifikacja funkcjonariusza na D, jeżeli schorzenie dotyczy ręki dominującej.
pkt 7 i 9 Jak wyżej. W przypadku kandydata kwalifikować na N, jeżeli upośledzenie chwytu dotyczy ręki dominującej.
W przypadku stwierdzonych przeciwwskazań lub ograniczeń należy nanieść je w sentencji orzeczenia.
DZIAŁ XIII — Choroby układu wydzielania wewnętrznego
1 2 3 4 5 6
66
1
Choroby tarczycy bez zmian czynności gruczołu,
z wolem lub bez wola, nieupośledzające sprawności
ustroju
Z B N
2
Choroby tarczycy ze zmianą czynności gruczołu,
z wolem lub bez wola, upośledzające sprawność
ustroju
N B/D N
3 Eutyroza wymagająca stałej substytucji N B N
4 Choroba Gravesa-Basedowa N B/D N
67
1 Choroby przysadki mózgowej N B/D N
2 Choroby nadnerczy N B/D N
3 Choroby gruczołów przytarczycznych N B/D N
4 Cukrzyca typ I (insulinozależna) N B/D N
4a Cukrzyca typ II i inne postacie cukrzycy N B/D N
5
Zaburzenia przemiany węglowodanowej
niewymagające stosowania leków
przeciwcukrzycowych
N B N
6 Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju N B N
7 Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe
upośledzające sprawność ustroju N D N
8 Choroby grasicy N D N
9 Zaburzenia czynności jajnika Z/N B N
10 Zaburzenia czynności jąder Z/N B N
68 1 Choroby metaboliczne, porfirie, fenyloketonurie,
choroby spichrzeniowe N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 66
pkt 1 Powiększenie gruczołu tarczowego nieupośledzające przepływu powietrza w drogach oddechowych w czasie wysiłku
fizycznego i niedające objawów uciskowych na narządy sąsiednie (przełyk, tchawica).
Powiększenie gruczołu tarczowego stwierdzone palpacyjnie lub wole zamostkowe upośledzające przepływ powietrza
w drogach oddechowych (zaburzenia wentylacji, stridor, zaburzenia ruchomości strun głosowych) w czasie spoczynku lub
po wysiłku fizycznym albo dające objawy uciskowe na narządy sąsiednie w badaniu rentgenowskim klatki piersiowej.
pkt 2 Obejmuje wszystkie postacie nadczynności tarczycy poza chorobą Gravesa-Basedowa w okresie remisji oraz
niedoczynności tarczycy wyrównane leczeniem substycyjnym, wrodzony zespół niedoboru jodu, subkliniczną niedoczynność
tarczycy z powodu niedoboru jodu, wole nietoksyczne, zapalenie tarczycy.
pkt 4 Udokumentowane leczeniem szpitalnym lub specjalistycznym, niezależnie od aktualnego stanu czynności tarczycy.
Do § 67
Zaburzenia hormonalne u kobiet dotyczące gruczołów płciowych należy kwalifikować zgodnie z oceną endokrynologa bądź
ginekologa.
pkt 4 Funkcjonariusz do służby z ograniczeniami (określić jakie), jeżeli cukrzyca jest bardzo dobrze kontrolowana.
DZIAŁ XIV — Układ nerwowy
1 2 3 4 5 6
69
1
Zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe,
splotów nerwowych, nerwobóle pojedynczych lub
licznych nerwów z okresowymi niezbyt częstymi
zaostrzeniami
N B N
2
Zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe,
splotów nerwowych, nerwobóle pojedynczych lub
licznych nerwów z częstymi zaostrzeniami
i objawami przedmiotowymi
N B N
3
Zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe,
splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie
pojedynczych nerwów, z częstymi zaostrzeniami
utrwalonymi objawami ubytkowymi
upośledzającymi sprawność ustroju
N B/D N
4
Trwałe następstwa chorób lub urazów nerwów
obwodowych z zaburzeniami ruchowymi,
czuciowymi i troficznymi nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
N B N
5
Trwałe następstwa chorób lub urazów nerwów
obwodowych z zaburzeniami ruchowymi (znaczne
niedowłady lub porażenia), czuciowymi i troficznymi
upośledzające sprawność ustroju
N B/D N
70
1
Następstwa chorób organicznych lub przebytych
urazów ośrodkowego układu nerwowego bez
wyraźnych zaburzeń mózgowo-rdzeniowych lub
z nieznacznymi zmianami, które ze względu na
umiejscowienie bądź mechanizmy wyrównawcze
nie upośledzają sprawności ustroju
N D N
2
Trwałe następstwa chorób lub urazów ośrodkowego
układu nerwowego z zaburzeniami mózgowo-
-rdzeniowymi nieznacznie upośledzające sprawność
ustroju
N B N
3
Trwałe następstwa chorób lub urazów ośrodkowego
układu nerwowego z zaburzeniami mózgowo-
-rdzeniowymi upośledzające sprawność ustroju
N D N
4 Choroby demielinizacyjne ośrodkowego układu
nerwowego N D N
5
Przebyte krwawienie podpajęczynówkowe
samoistne (bez stwierdzonego urazu, tętniaka lub
nadciśnienia)
N B/D N
71
1 Choroby układu mięśniowego nieupośledzające
sprawności ustroju Z/N B N
2 Choroby układu mięśniowego nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju N B N
3 Choroby układu mięśniowego upośledzające
sprawność ustroju N D N
72
1
Napadowe zaburzenia świadomości o nieustalonej
etiologii, migrena oraz inne zespoły bólu głowy bez
zmian organicznych w układzie nerwowym
N B/D N
2 Padaczka N D N
73 1 Oczopląs wzmagający się przy patrzeniu w bok Z/N B/D N
74 1 Odchylenia w badaniu neurologicznym wymagające
dalszej obserwacji i diagnostyki N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 69
Rozpoznanie nerwobólów i zapaleń nerwów wymaga odpowiedniej dokumentacji specjalistycznej. Przy orzekaniu należy
brać pod uwagę nie tylko zmiany przedmiotowe i stopień nasilenia bólów, lecz również częstość ich występowania.
Zakwalifikowanie według właściwego punktu zależy od tego, w jakim stopniu porażenia (niedowałdy), zaburzenia czucia
i zaburzenia troficzne — ze względu na umiejscowienie, rozległość i mechanizmy wyrównawcze — upośledzają sprawność
ustroju. Obraz kliniczny oraz stopień upośledzenia organizmu i jego funkcjonowanie są podstawą orzekania. Diagnostyka
obrazowa pełni jedynie funkcję pomocniczą, nie stanowi podstawy w orzekaniu (dotyczy szczególnie MRI).
pkt 3 Za objawy ubytkowe uważa się różnice w odruchach (oraz zaburzenia czucia).
pkt 1—5 Rozpoznania powinny być potwierdzone dokumentacją po leczeniu szpitalnym lub z poradni neurologicznej.
Do § 70
Rozpoznanie powinno być potwierdzone dokumentacją po leczeniu szpitalnym lub z poradni specjalistycznej neurologicznej,
lub z leczenia w poradni zdrowia psychicznego (PZP). W przypadku braku patologii w badaniach obrazowych i bez następstw
klinicznych w badaniu neurologicznym i opinii psychologicznej nie wyklucza się dalszej służby z ograniczeniem. Przypadki
zaklipsowania tętniaka — jeżeli w ocenie neurologa stan neurologiczny nie odbiega od normy — należy kwalifikować na A.
pkt 1—3 Według tych punktów należy kwalifikować następstwa przebytej gruźlicy opon mózgowych (zaburzenia mózgowo-
-rdzeniowe). W razie niestwierdzenia następstw przed upływem 5 lat od zachorowania kandydatów do służby należy
traktować jako niezdolnych. Encefalopatię należy kwalifikować według pkt 2 lub 3 w zależności od nasilenia się zespołu
neurologicznego.
pkt 4 Według tego punktu należy kwalifikować stwardnienie rozsiane (sclerosis multiplex). Rozpoznanie powinno być
potwierdzone obserwacją szpitalną.
Do § 71
Według tego paragrafu należy kwalifikować choroby układu mięśniowego, jak zaniki mięśni postępujące, chorobę Thomsena
itp.
Do § 72
Każdy badany podejrzany o padaczkę powinien w zasadzie przejść obserwację szpitalną, w tym wszystkie badania dodatkowe
mające znaczenie w rozpoznaniu tej choroby.
Do § 73
Kwalifikacja na podstawie łącznych badań: neurologicznego, laryngologicznego i okulistycznego.
Przy kwalifikacji funkcjonariuszy na B, jeżeli komisja widzi ograniczenia bądź przeciwwskazania, należy je wpisać w sentencji
orzeczenia.
DZIAŁ XV — Stan psychiczny
1 2 3 4 5 6
75
1 Zaburzenia nerwicowe nieupośledzające sprawności
ustroju N B N
2 Zaburzenia nerwicowe nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju N B N
3 Zaburzenia nerwicowe w trakcie leczenia, rokujące
poprawę N B N
4 Zaburzenia nerwicowe upośledzające sprawność
ustroju i niepoddające się leczeniu N D N
5
Zaburzenia nerwicowe somatyzacyjne narządowe
nieupośledzające sprawności ustroju lub miernie
upośledzające sprawność ustroju
N B N
6 Zaburzenia nerwicowe somatyzacyjne narządowe
znacznie upośledzające sprawność ustroju N B/D N
76
1 Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne nieznacznie
upośledzające zdolności przystosowawcze N B N
2 Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne znacznie
upośledzające zdolności przystosowawcze N D N
77
1
Cechy nieprawidłowej osobowości (niedojrzałość
emocjonalna, nieadekwatne dla wieku mechanizmy
regulacji emocji lub/i niedojrzałość społeczna,
nieadekwatne funkcjonowanie w rolach społecznych
właściwych wiekowi)
N B N
2 Osobowość nieprawidłowa upośledzająca zdolności
adaptacyjne N D N
78
1 Psychozy reaktywne N B/D N
2
Psychozy egzogenne (pourazowe, infekcyjne,
intoksykacyjne, z wyjątkiem alkoholowych) przebyte
bez pozostawienia defektu
N B N
3
Psychozy egzogenne (pourazowe, infekcyjne,
intoksykacyjne, z wyjątkiem alkoholowych) przebyte
z pozostawieniem defektu
N D N
4 Psychozy alkoholowe (majaczenia, drżenia,
halucynoza, zespół Korsakowa i inne) N D N
5
Psychozy endogenne (schizofrenia, paranoja,
parafrenia, cyklofrenia) oraz psychozy inwolucyjne,
przedstarcze i starcze, zaburzenia afektywne jednolub dwubiegunowe
N D N
79
1 Pogranicze upośledzenia umysłowego N D N
2 Upośledzenie umysłowe N D N
80
1
Używanie substancji psychoaktywnych innych niż
alkohol i nikotyna więcej niż 15x w okresie
poprzedzającym ostatnie 5 lat
N D N
2 Nadużywanie alkoholu i środków odurzających, bez
cech uzależnienia N B N
3
Zależność alkoholowa (i od środków odurzających)
w fazie początkowej, pod warunkiem że zostanie
podjęte leczenie odwykowe
N B/D N
4 Zależność alkoholowa (i od środków odurzających)
z cechami psychodegradacji N D N
81
1
Zaburzenia psychiczne niepsychotyczne
pochodzenia organicznego nieznacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne
N B/D N
2
Zaburzenia psychiczne niepsychotyczne
pochodzenia organicznego znacznie upośledzające
zdolności adaptacyjne
N D N
1 2 3 4 5 6
82 1
Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne
upośledzające zdolności adaptacyjne, rokujące
poprawę
N B/D N
83 1
Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne, nierokujące
poprawy
N D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 75
Przez zaburzenia nerwicowe należy rozumieć psychogenne zespoły zaburzeń psychicznych, w których stwierdzamy
następujące cechy:
1. urazy psychiczne jako czynnik wywołujący
2. brak objawów organicznego uszkodzenia tkanek, a w szczególności ośrodkowego układu nerwowego
3. zaburzenia psychiczne mieszczące się w zasadzie w ramach zmian ilościowych, a nie jakościowych, przy niezmienionej
osobowości
4. zaburzenia dotyczące w większości życia emocjonalnego; zaburzenia te (lęk, depresja, dysforia) wydają się być objawami
pierwotnymi
5. zachowane, a nawet wyolbrzymione poczucie choroby
6. zmiany psychiczne, a także fizyczne w zasadzie odwracalne, zejście bez defektu
7. przebieg przewlekły, tendencje do nawrotów
8. obraz kliniczny przeważnie odpowiada jednemu ze znanych zespołów nerwicowych: neurastenii, histerii, nerwicy lękowej,
nerwicy z natręctwami, nerwicy z przewagą skarg hipochondrycznych, depresji nerwicowej lub innym.
O rozpoznaniu nerwicy decyduje stwierdzenie wszystkich wyżej wymienionych cech. Według aktualnej polskiej terminologii
określenia „nerwice” i „psychonerwice” traktuje się jako synonimy. Nerwice nieznacznie lub miernie upośledzające
sprawność ustroju należy poddawać leczeniu. O przewlekłej nerwicy upośledzającej sprawność ustroju mówi się wtedy,
kiedy jej objawy uniemożliwiają wykonywanie obowiązków służbowych.
Do § 75
pkt 5 i 6 Przewlekłe psychogenne zaburzenia somatyczne, nazywane „nerwicami narządowymi”, należą w zasadzie do
zakresu odpowiednich specjalności lekarskich: chorób wewnętrznych, laryngologii, okulistyki itp., a zatem rozpoznanie ich
jest sprawą odpowiednich specjalistów ze współudziałem neurologa i psychiatry. Badanych z przewlekłymi nerwicami
narządowymi, zwłaszcza z objawami ze strony układu krążenia lub układu trawnienia, dającymi tylko nieznaczne dolegliwości,
bez upośledzenia stanu ogólnego, należy kwalifikować jako zdolnych. W razie stwierdzenia średniego nasilenia dolegliwości
lub powtarzających się takich objawów, jak częstoskurcz napadowy, zapaść napadowa, omdlenia, bóle typu dusznicowego,
kurcz wpustu, uporczywe wymioty, przewlekła dyskineza dróg żółciowych itp. należy badanych w zasadzie kwalifikować jako
zdolnych z ograniczeniem. Badanych należy kwalifikować indywidualnie, zależnie od stopnia upośledzenia sprawności
ustroju, biorąc pod uwagę opinię służbową oraz lekarską z miejsca pełnienia służby.
Do § 76
Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne (tzw. reakcje nerwicowe lub psychopatyczne) to: ostre niepsychotyczne zaburzenia,
przebiegające najczęściej pod postacią napadów histerycznych, ucieczek, samouszkodzeń, zaburzeń wegetatywnych itp.,
trwające od kilku godzin, dni do kilku miesięcy, występujące pod wpływem trudnych sytuacji, występujące u osób w zasadzie
zdrowych psychicznie lub z anomaliami charakterologicznymi.
pkt 1 Dotyczy osób, u których reakcje dezadaptacyjne rokują ustąpienie w ciągu 3 miesięcy.
pkt 2 Odnosi się do przypadków, w których leczenie i wszelkie oddziaływanie readaptacyjne nie rokują istotnej poprawy.
Do § 77
Obejmuje także tzw. infantylizm psychiczny (osobowość niedojrzałą).
pkt 1 i 2 Przez osobowość nieprawidłową (psychopatia, socjopatia, charakteropatia) należy rozumieć niedorozwój lub defekt
jej sfery dążeniowej i uczuciowej, bez względu na etiologię.
Rozpoznanie ustala się:
a) na podstawie obecności cech nieprawidłowej osobowości,
b) na podstawie trwającej od wczesnej młodości lub dzieciństwa niedostatecznej adaptacji w zwykłych sytuacjach (defekty
osobowości spowodowane uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego w wieku dojrzałym),
c) po wykluczeniu niedorozwoju umysłowego,
d) po wykluczeniu psychozy,
e) po wykluczeniu sytuacyjnych reakcji dezadaptacyjnych.
pkt 1 Dotyczy badanych z cechami nieprawidłowej osobowości, bez objawów trwałego nieprzystosowania się.
pkt 2 Stosować u badanych, u których w przeszłości występowały okresy zadawalającego przystosowania się.
Do § 78
Rozpoznanie ustala się na podstawie odpisu historii choroby z zakładu psychiatrycznego lub PZP.
Do § 79
Upośledzenie umysłowe (niedorozwój umysłowy, oligofrenia) to stan charakteryzujący się:
a) wyraźnie niższą od przeciętnej sprawnością intelektualną (I.I), według skali Wechslera poniżej 70,
b) zaburzeniami dojrzewania, zdolności uczenia się i umiejętności przystosowania społecznego.
Oceny sprawności intelektualnej należy dokonywać z udziałem psychologa i lekarza psychiatry.
Do § 80
Przez zespół zależności alkoholowej (oraz od innych środków odurzających) należy rozumieć stan charakteryzujący się:
a) nieodpartym wewnętrznym przymusem ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu (przyjmowania środków
odurzających),
b) występowaniem objawów zespołu odstawienia po przerwaniu picia (przyjmowania środka),
c) zmienionym sposobem reagowania na alkohol (utratą kontroli nad piciem, zmianami w jego tolerancji, lukami
pamięciowymi i innymi), stałym zwiększeniem dawki środka odurzającego,
d) postępującym przebiegiem, prowadzącym do nieodwracalnych następstw psychicznych i fizycznych.
Rozpoznanie należy ustalać na podstawie dokumentacji z poradni przeciwalkoholowej lub poradni zdrowia psychicznego.
W przypadkach wątpliwych należy kierować na badania specjalistyczne.
pkt 2 Dotyczy początkowej fazy zależności.
pkt 4 Według tego punktu należy kwalifikować osoby, u których stwierdza się objawy psychodegradacji oraz zmiany
somatyczne typowe dla przewlekłych intoksykacji.
Do § 81
Dotyczy:
a) zaburzeń podobnych do nerwic (cerebrastenia, zespoły rzekomonerwicowe) lub nieprawidłowych osobowości
(charakteropatia, encefalopatia z zaburzeniami charakteru),
b) zaburzeń spowodowanych chorobami, urazami lub infekcjami centralnego układu nerwowego (CUN),
c) gdy badanie neurologiczne, EEG, testy psychologiczne, rtg czaszki, tomografia komputerowa i inne wskazują na organiczne
uszkodzenie CUN lub gdy istnieje poważne podejrzenie takiego uszkodzenia, uzasadnione przebiegiem choroby, urazu lub
infekcji.
Nie obejmuje następstw uszkodzeń CUN, które miały miejsce we wczesnym okresie rozwojowym. Kwalifikacji orzeczniczych
należy dokonywać nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od ustąpienia objawów ostrej fazy choroby lub urazu.
pkt 1 Dotyczy zespołów pourazowych i innych z przewagą objawów subiektywnych, bez somatycznych cech upośledzenia
sprawności ustroju, i stanów, w których nastąpiła częściowa kompensacja skutków uszkodzenia ośrodkowego układu
nerwowego.
Do § 82 i 83
Dotyczy przypadków z rozpoznaniami nieuwzględnionymi w § 75—83. Kwalifikacji do pkt 1 należy dokonywać na podstawie
dokumentacji z dotychczasowego leczenia w poradniach zdrowia psychicznego lub szpitalach specjalistycznych oraz na
podstawie oceny przez komisję stanu psychicznego badanego.
DZIAŁ XVI — Choroby układu moczowo-płciowego
1 2 3 4 5 6
84
1 Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma
nieupośledzające sprawności ustroju Z B N
2 Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma
upośledzające sprawność ustroju N B N
3 Kamica układu moczowego z okresowym
wydalaniem złogów Z/N B N
4 Śródmiąższowe bakteryjne (odmiedniczkowe)
zapalenie nerek N B N
5 Śródmiąższowe (odmiedniczkowe) zapalenie nerek
niebakteryjne N B N
6 Kłębkowe zapalenie nerek N B/D N
7 Krwiomocz i białkomocz o nieustalonej etiologii N B N
8 Niewydolność nerek N B/D N
9 Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki bez
upośledzenia wydolności pozostałej nerki N B N
10 Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki
z upośledzeniem wydolności pozostałej nerki N B/D N
11 Torbiele nerek Z/N B/D N
85
1 Nietrzymanie moczu ze zmianami w układzie
moczowym N D N
2 Przewlekłe zapalenie pęcherza moczowego N B/D N
3 Przewlekłe organiczne choroby pęcherza
moczowego upośledzające sprawność ustroju N D N
4 Przetoki pęcherza moczowego N D N
86 1 Wady wrodzone i nabyte cewki moczowej, prącia,
jąder Z/N B N
87 1 Choroby narządów płciowych męskich
upośledzające sprawność organizmu N D N
88
1
Zmiany anatomiczne wrodzone narządu rodnego
i nabyte (w tym stany pooperacyjne,
m.in. endometrium) nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
Z/N B/D N
2
Zmiany anatomiczne wrodzone narządu rodnego
i nabyte (w tym stany pooperacyjne, m.in.
endometrium) znacznie upośledzające sprawność
ustroju
N D N
89 1 Przewlekłe stany zapalne, zakażenia i niezakażenia
narządu rodnego upośledzające sprawność ustroju N B/D N
90 1
Stan po odcięciu nadpochwowym i wycięciu
całkowitym macicy z powodów innych niż
nowotwory złośliwe
Z/N B/D N
91 1 Stan po wycięciu całkowitym macicy z powodów
nowotworu złośliwego N B/D N
92 1 Ciąża komisja odstępuje od orzekania
Objaśnienia szczegółowe
Do § 84
pkt 3 Konieczne badanie USG + określenie funkcji nerek.
pkt 7 Białkomocz ortostatyczny kwalifikować na Z, powysiłkowy Z, pogorączkowy Z.
pkt 11 Niezdolny w zależności od wielkości torbieli, ich liczby i upośledzenia funckji wydzielniczej nerki.
Do § 91
pkt 1 Wymagana opinia onkologiczna.
DZIAŁ XVII — Choroby zakaźne i pasożytnicze
1 2 3 4 5 6
93 1 Choroby zakaźne przewodu pokarmowego N B N
94
Gruźlice płuc (postacie, kwalifikacja z rubryki 6 —
patrz objaśnienia szczegółowe)
1 Gruźlice płuc guzkowe i włóknisto-guzkowe
(zwłóknienie szczytów) N B/D N
2 Gruźlica płuc naciekowa N B/D N
3 Gruźlica płuc włóknisto-jamista N B/D N
4 Serowate zapalenie płuc N B/D N
5 Gruźlica rozsiana (prosówka) N D N
6 Pozapłucne postacie gruźlicy (gruźlica opłucnej,
węzłowa i inne) N B/D N
95 1 Mykobakteriozy (zakażenie prątkami niegruźliczymi) N D N
96 1 Choroby odzwierzęce N B/D N
97 1 Zakażenia przenoszone drogą płciową N D N
98 1 Inne choroby wywołane przez krętki N B/D N
99 1 Choroby wywołane przez Chlamydie N B/D N
100
1 Choroby wirusowe: zakażenie ośrodkowego układu
nerwowego N D N
2 Inne wirusowe zakażenia N B/D N
101 1 Choroby wywołane przez ludzki wirus upośledzenia
odporności HIV N D N
102
1 Grzybice skóry Z/N B N
2 Inne grzybice Z/N B N
103 1 Robaczyce N B N
104 1 Choroby wywołane przez pierwotniaki N B/D N
105 1 Choroby tropikalne N B/D N
106 1 Inne krwiopochodne zakażenia N B/D N
107 1 Borelioza N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 94
Orzekać stan zdrowia funkcjonariusza po 12 miesiącach leczenia (konsultacja pulmonologiczna wiodąca).
Do § 96
Bruceloza, leptospiroza.
Do § 97
Kiła wczesna, wrodzona, późna.
Do § 100
pkt 1 Przenoszone przez kleszcze, komary.
Do § 103
Tasiemczyca, bąblowica, włośnica.
Do § 106
Zimnica, toksoplazmoza.
Choroba ptasia, wąglik, gorączka Q.
Do § 107
Kwalifikacja zależnie od stopnia zaawansowania schorzenia w oparciu o opinię specjalisty chorób zakaźnych.
DZIAŁ XVIII — Nowotwory
1 2 3 4 5 6
108
1 Nowotwory niezłośliwe nieupośledzające
sprawności ustroju Z B A/N
2
Nowotwory niezłośliwe szpecące lub powodujące
zaburzenia czynności narządu i/lub upośledzające
ogólną sprawność ustroju
N B/D N
109
1 Nowotwory złośliwe wszelkich rodzajów i stopni
złośliwości N D N
2 Stan po usunięciu nowotworów złośliwych i/lub po
leczeniu chemioterapią lub radioterapią N B/D N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 108 i 109
W rozpoznaniu nowotworów bierze się pod uwagę obraz kliniczny, wyniki badań dodatkowych, konsultacji specjalistycznych
oraz badania histopatologicznego, gdy jest ono niezbędne i możliwe do wykonania.