Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 20 maja 2016 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego dla urządzeń technicznych lub urządzeń podlegających dozorowi technicznemu w elektrowni jądrowej¹⁾²⁾

Do urządzeń EJ należących do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa stosuje się wymagania techniczne określone w dokumentach odniesienia mających zastosowanie do tych urządzeń, o ile przepisy rozporządzenia nie stanowią inaczej.

Do urządzeń EJ, dla których nie określono klasy bezpieczeństwa, stosuje się wymagania zawarte w normach technicznych właściwych dla danych urządzeń oraz w innych specyfikacjach technicznych dotyczących wymagań projektowych, o ile przepisy niniejszego rozporządzenia nie stanowią inaczej.

Podmiot wykonujący działalność, polegającą na projektowaniu, wytwarzaniu, budowie, rozruchu, eksploatacji, naprawie, modernizacji lub likwidacji urządzeń EJ w ramach dokumentacji niezbędnej do objęcia dozorem technicznym urządzeń EJ, sporządza plan zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ.

Plan zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ zawiera informacje o sposobie, w jaki podmiot, o którym mowa w ust. 1, realizuje swoje działania, biorąc pod uwagę zapewnienie odpowiedniego poziomu bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ, oraz zawiera, w zależności od rodzaju działalności, w szczególności:

Materiały i elementy stosowane do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ przyporządkowanych do odpowiednich klas bezpieczeństwa dobiera się, wytwarza i bada w szczególności zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 31 sierpnia 2012 r. w sprawie wymagań bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, jakie ma uwzględniać projekt obiektu jądrowego (Dz. U. poz. 1048), zwanym dalej „rozporządzeniem projektowym”, oraz z wymaganiami określonymi w innych dokumentach odniesienia, wskazanych przez projektanta w dokumentacji projektowej.

Stosowanie rozwiązań odmiennych od rozwiązań opartych na szczegółowych wymaganiach określonych w dokumentach odniesienia, innych niż obowiązujące akty prawne, jest dopuszczalne pod warunkiem wykazania w dokumentacji projektowej, że zostanie zapewniony ten sam lub wyższy poziom bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ.

Specyfikacja techniczna materiału lub elementu zawiera w szczególności informacje dotyczące:

Materiały i elementy zastosowane w urządzeniach EJ dostarcza się wraz z dokumentami kontroli wskazanymi w:

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ stosuje się materiały sprawdzone w praktyce w elektrowniach jądrowych takiego samego lub podobnego typu lub za pomocą prób, badań oraz analiz.

Za materiały odpowiadające materiałom sprawdzonym w praktyce uważa się materiały o tym samym nominalnym składzie chemicznym i fazowym, poddane takim samym kolejnym operacjom wytwarzania jak materiały sprawdzone w praktyce.

Zastosowanie nowego materiału, opracowanego specjalnie w celu wykorzystania do wytworzenia urządzenia EJ, dopuszcza się w przypadku, gdy:

Rodzaje i gatunki materiałów metalowych, stosowanych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ, dobiera się w zależności od warunków projektowych, z uwzględnieniem realizowanych funkcji bezpieczeństwa.

Przy doborze materiałów, o których mowa w ust. 1, uwzględnia się w szczególności ich:

Przy doborze materiałów, o których mowa w ust. 1, ogranicza się stosowanie:

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ jest niedopuszczalne stosowanie:

Przy doborze materiałów, o których mowa w ust. 1, przeznaczonych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ składających się na obieg chłodzenia reaktora, jest niedopuszczalne stosowanie staliw austenityczno-ferrytycznych, chyba że jest to technicznie uzasadnione.

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ mających styczność z chłodziwem reaktora stosuje się materiały metalowe spełniające wymagania określone w § 11 oraz:

Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się w przypadku, gdy zastosowanie materiałów metalowych zawierających kobalt:

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ mających styczność z chłodziwem reaktora jest niedopuszczalne stosowanie materiałów metalowych, które podczas eksploatacji mogłyby uwolnić do chłodziwa reaktora: ołów, rtęć, fosfor, cynk, kadm, cynę, antymon, bizmut, arsen, miedź, srebro lub metale ziem rzadkich.

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ, składających się na granicę ciśnieniową obiegu chłodzenia reaktora, stosuje się materiały metalowe spełniające wymagania określone w § 11 i § 12 oraz wykazujące:

- określone w dokumentach odniesienia.

Przez granicę ciśnieniową obiegu chłodzenia reaktora, o której mowa w ust. 1, rozumie się:

W przypadku materiałów metalowych wytworzonych ze staliw austenitycznych nierdzewnych, przeznaczonych do wykonywania połączeń nierozłącznych, kontroluje się zawartość ferrytu delta.

Odlewy materiałów metalowych wytworzonych ze staliw nierdzewnych, których badania ultradźwiękowe są utrudnione, poddaje się ocenie odporności na kruchość termiczną.

Obieg chłodzenia reaktora projektuje się z zastosowaniem zasady „przeciek przed rozerwaniem”, stosując materiały metalowe spełniające wymagania wynikające z kryterium wykluczenia katastroficznych rozerwań tego obiegu.

Przy doborze materiałów metalowych przeznaczonych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji elementów reaktora podlegających napromieniowaniu wysokim strumieniem neutronów uwzględnia się:

W przypadku elementów reaktora, o których mowa w ust. 1, zawartość fosforu, miedzi, niklu, siarki i wanadu w stosowanej stali określają dokumenty odniesienia.

W przypadku materiałów przeznaczonych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ mających styczność z wodą zasilającą, parą lub z kondensatem:

W przypadku systemów wody zasilającej i pary świeżej, projektowanych z zastosowaniem zasady „przeciek przed rozerwaniem”, stosuje się wymagania określone w ust. 1, przy czym materiały dobiera się z uwzględnieniem zasad mechaniki pękania, w sposób zapewniający, że wykonane z nich rurociągi spełniają wymagania wynikające z kryterium zapobieżenia ich nagłym rozerwaniom.

Przy doborze materiałów metalowych przeznaczonych do stosowania wewnątrz pierwotnej obudowy bezpieczeństwa reaktora oprócz wymagań określonych w § 16:

Przez rozszerzone warunki projektowe, o których mowa w ust. 1 pkt 2, rozumie się rozszerzone warunki projektowe, o których mowa w § 1 pkt 22 rozporządzenia projektowego.

W materiałach niemetalowych przeznaczonych do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń EJ składających się na obieg chłodzenia reaktora oraz na jego systemy pomocnicze lub stosowanych w procesie ich wytwarzania jest niedopuszczalne stosowanie polichlorku winylu, policzterofluoroetylenu, fluorokrzemianów i kauczuku syntetycznego chloroprenowego.

Dla materiałów określonych w ust. 1, które podczas eksploatacji:

- najwyższe dopuszczalne poziomy zanieczyszczeń określono w załączniku nr 2 do rozporządzenia w tablicy 2.1.

Do wytwarzania, naprawy lub modernizacji urządzeń ciśnieniowych, składających się na systemy inne niż wymienione w § 18, jak również w procesie wytwarzania, konserwacji, naprawy lub modernizacji tych urządzeń stosuje się materiały niemetalowe o ograniczonym poziomie zanieczyszczeń.

Dla materiałów niemetalowych przeznaczonych do stosowania w urządzeniach EJ składających się na obieg czynnika roboczego jądrowych bloków energetycznych z reaktorami wodno-ciśnieniowymi, które:

- najwyższe dopuszczalne poziomy zanieczyszczeń określono w załączniku nr 2 do rozporządzenia w tablicy 2.2.

Przez jądrowy blok energetyczny, o którym mowa w ust. 2, rozumie się jądrowy blok energetyczny, o którym mowa w § 1 pkt 10 rozporządzenia projektowego.

Dla materiałów niemetalowych używanych wewnątrz systemu obudowy bezpieczeństwa reaktora, które podczas wytwarzania, przewozu lub składowania mogą wejść w kontakt ze stalą nierdzewną lub stopami na bazie niklu, najwyższe dopuszczalne poziomy zanieczyszczeń określono w załączniku nr 2 do rozporządzenia w tablicy 2.3.

W urządzeniach EJ eksploatowanych w warunkach środowiska pracy, gdzie występuje promieniowanie jonizujące, jest dopuszczalne stosowanie jedynie tworzyw sztucznych posiadających dokument poświadczający ich odporność na promieniowanie jonizujące.

Stosowanie materiałów polimerowych jest niedopuszczalne w systemach mających styczność z substancjami promieniotwórczymi, z wyłączeniem systemów przetwarzania ciekłych odpadów promieniotwórczych.

Stosowanie materiałów polimerowych w warunkach środowiska pracy, gdzie występuje promieniowanie jonizujące, w szczególności w pomieszczeniach i w galeriach z systemami zawierającymi substancje promieniotwórcze, jest dopuszczalne jedynie w ograniczonym i uzasadnionym zakresie, a ich użycie nie może zagrażać zdolności systemów i urządzeń EJ do realizacji przypisanych im funkcji.

Do wytwarzania powłok malarskich i wykładzin w urządzeniach EJ, podlegających działaniu promieniowania jonizującego lub skażeniom promieniotwórczym, stosuje się materiały:

Powłoki malarskie i wykładziny w urządzeniach EJ w budynku reaktora wytwarza się z materiałów spełniających wymagania określone w ust. 1, a ponadto:

Urządzenia EJ przyporządkowane do odpowiednich klas bezpieczeństwa projektuje się zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu projektowym oraz dokumentach odniesienia dotyczących projektowania i wytwarzania urządzeń EJ, wskazanych przez projektanta w dokumentacji projektowej.

Projekt urządzeń EJ przyporządkowanych do klas bezpieczeństwa określa lub zawiera w szczególności:

Stosowanie rozwiązań projektowych urządzeń EJ przyporządkowanych do odpowiednich klas bezpieczeństwa lub urządzeń zasilania i napędów elektrycznych, aparatury kontrolno-pomiarowej oraz układów sterowania stosowanych w urządzeniach EJ przyporządkowanych do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa, odmiennych od rozwiązań opartych na szczegółowych wymaganiach określonych w dokumentach odniesienia, innych niż obowiązujące akty prawne, jest dopuszczalne pod warunkiem wykazania w dokumentacji projektowej, że zostanie zapewniony poziom bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ nie niższy niż poziom zapewniany przy zastosowaniu rozwiązań projektowych zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach odniesienia wskazanych w dokumentacji projektowej.

Wyniki prób, badań oraz analiz stanowią integralną część dokumentacji projektowej.

Przy określaniu projektowych wartości obciążeń wewnętrznych i zewnętrznych działających na urządzenia EJ przyporządkowane do odpowiednich klas bezpieczeństwa uwzględnia się:

Przez stany eksploatacyjne, o których mowa w ust. 1 pkt 1, rozumie się stany eksploatacyjne, o których mowa w § 1 pkt 28 rozporządzenia projektowego.

Przez rozpatrywane awarie, o których mowa w ust. 1 pkt 1, rozumie się rozpatrywane awarie, o których mowa w § 1 pkt 20 rozporządzenia projektowego.

Obliczenia wytrzymałościowe urządzeń EJ przyporządkowanych do odpowiednich klas bezpieczeństwa wykonuje się na podstawie:

Obliczenia, o których mowa w ust. 1, w przypadkach określonych przez Prezesa UDT uzupełnia się o metodę doświadczalną.

Urządzenia EJ przyporządkowane do odpowiednich klas bezpieczeństwa dobiera się spośród rozwiązań projektowych, rodzajów i typów sprawdzonych w praktyce w elektrowniach jądrowych takiego samego lub podobnego typu lub za pomocą prób, badań oraz analiz.

W dokumentacji projektowej wykazuje się zasadność zastosowania urządzenia EJ, o którym mowa w ust. 1, w określonym systemie oraz jego zdolność do realizowania wymaganych funkcji w warunkach projektowych.

Przy doborze urządzenia EJ, o którym mowa w ust. 1, zapewnia się zamienność urządzenia produkowanego seryjnie lub jego części z odpowiednim urządzeniem produkowanym seryjnie lub jego częścią, tego samego typu, bez wprowadzania modyfikacji w innych urządzeniach lub instalacjach.

Urządzenia EJ, o których mowa w ust. 1, będące urządzeniami nowego typu lub niesprawdzone dotychczas poprzez eksploatację w elektrowni jądrowej, mogą być zastosowane, jeżeli zostały zaprojektowane stosownie do limitów i warunków eksploatacyjnych, środowiska pracy oraz założonego projektowego czasu ich użytkowania, a ich zastosowanie jest korzystniejsze niż urządzeń dotychczas eksploatowanych w elektrowniach jądrowych przy założeniu osiągnięcia co najmniej tego samego poziomu bezpieczeństwa, a zastosowanie to jest zgodne z art. 36b ustawy - Prawo atomowe.

Zastosowanie urządzeń, o których mowa w ust. 4, wymaga uzgodnienia z Prezesem UDT.

Zapewnia się konstrukcję urządzeń EJ oraz ich układ przestrzenny umożliwiający dostęp w celu przeprowadzenia kontroli stanu technicznego, konserwacji, naprawy, wymiany części zamiennych lub demontażu przy ograniczonym narażeniu pracowników na promieniowanie jonizujące.

Wewnętrzne powierzchnie urządzeń EJ w systemach przenoszących płyny wykonuje się w sposób minimalizujący odkładanie się osadów i ułatwiający ich dekontaminację, w szczególności przez gładkie wykończenie oraz unikanie ostrych krawędzi i stref bez przepływu.

Urządzenia EJ podlegają badaniom kwalifikacyjnym pod względem warunków stosowania w określonym systemie lub w miejscu przewidzianym w projekcie.

Badania kwalifikacyjne urządzeń EJ przeprowadza się zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu projektowym oraz w innych dokumentach odniesienia.

Urządzenia EJ projektuje się w sposób zapewniający ich prawidłowe funkcjonowanie w pełnym zakresie warunków projektowych, w szczególności w zakresie realizowanych przez nie funkcji bezpieczeństwa.

Urządzenia EJ składające się na obieg chłodzenia reaktora projektuje się z uwzględnieniem zapasów bezpieczeństwa, w taki sposób, żeby wytrzymywały one założone obciążenia i kombinacje obciążeń, o których mowa w § 26, obejmujące w szczególności:

Przy projektowaniu urządzeń ciśnieniowych składających się na obieg chłodzenia reaktora uwzględnia się:

Przy projektowaniu urządzeń ciśnieniowych składających się na obieg chłodzenia reaktora zapewnia się przestrzeń wokół urządzeń wymagających kontrolowania stanu technicznego lub napraw wynoszącą nie mniej niż 600 mm.

Wytwornice pary projektuje się w sposób zapewniający:

Pęczek grzejny wytwornicy pary projektuje się zgodnie z następującymi wymogami:

Do rozwiązań konstrukcyjnych innych elementów wewnętrznych wytwornicy pary stosuje się następujące wymagania:

W celu ułatwienia prowadzenia rewizji, konserwacji, naprawy i modernizacji wewnętrzne elementy wytwornic pary konstruuje się w sposób zapewniający:

Projektując osprzęt ciśnieniowy i zabezpieczający oraz układy zabezpieczające odpowiednio wraz z napędami, stosowane w elektrowni jądrowej:

Dokumentacja techniczna osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego oraz wyposażenia układów zabezpieczających stosowanych w elektrowni jądrowej zawiera w szczególności:

W rozwiązaniach projektowych osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego oraz wyposażenia układów zabezpieczających stosowanych w elektrowni jądrowej:

Przepisu ust. 1 pkt 5 nie stosuje się do zaworów elektromagnetycznych.

Ze względu na rodzaj osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego oraz wyposażenie układów zabezpieczających stosowanych w elektrowni jądrowej, do rozwiązań projektowych, oprócz wymogów określonych w § 33 i § 34, stosuje się następujące wymagania:

Przepisu ust. 1 pkt 3 lit. a nie stosuje się w przypadku istnienia pozytywnego doświadczenia eksploatacyjnego z wykorzystania zaworów regulacyjnych tego samego typu jak zawory odcinające w podobnych warunkach i środowisku pracy, a dopuszczalność ich stosowania w tym celu zostanie wykazana w dokumentacji projektowej.

Zapewnia się możliwość prowadzenia prób funkcjonalnych osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego oraz wyposażenia układów zabezpieczających przyporządkowanego do odpowiednich klas bezpieczeństwa, w warunkach możliwie jak najbliższych ich projektowym warunkom pracy, zgodnie z wymaganiami dokumentów odniesienia.

Stosuje się rozwiązania projektowe systemów zapewniające możliwość prowadzenia w okresie eksploatacji elektrowni jądrowej prób funkcjonalnych osprzętu ciśnieniowego, zabezpieczającego oraz wyposażenia układów zabezpieczających istotnego dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego, w szczególności prób:

Dla osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego, w okresie eksploatacji, zapewnia się możliwości techniczne prowadzenia:

Napędy osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego stosowanego w elektrowni jądrowej projektuje się lub dobiera w sposób zapewniający ich niezawodne działanie w pełnym zakresie warunków projektowych, uwzględniając także potencjalnie możliwe stany związane z nieprawidłowym położeniem elementu zamykającego.

Przy projektowaniu napędów osprzętu ciśnieniowego oraz zabezpieczającego uwzględnia się skrajne i najbardziej niekorzystne warunki eksploatacyjne, w szczególności maksymalne obciążenie, minimalne napięcie, maksymalną i minimalną temperaturę otoczenia, odpowiednio do klasy bezpieczeństwa i zgodnie z wymaganiami dokumentów odniesienia.

Silniki napędów elektrycznych odpowiadają wymaganiom dokumentów odniesienia, zapewniając wypełnienie wymaganej w projekcie funkcji przy maksymalnych przewidywanych zmianach napięcia i częstotliwości oraz przy maksymalnym przewidywanym napięciu.

Silniki elektryczne napędów osprzętu przyporządkowanego do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa projektuje się lub dobiera w sposób umożliwiający ich działanie również przy spadkach napięcia, jakie mogą wystąpić w warunkach projektowych.

Zapewnia się możliwość przeprowadzenia prób elementów napędów i osprzętu, o którym mowa w ust. 4, w warunkach zbliżonych do projektowych warunków ich pracy, zgodnie z wymaganiami dokumentów odniesienia.

Napędy pneumatyczne projektuje się w sposób zapewniający wykonanie przez takie napędy wymaganych w projekcie funkcji w pełnym zakresie zmian ciśnienia sprężonego powietrza, uwzględniając także rzeczywiste ciśnienie zewnętrzne. Materiały membran i uszczelnień napędów pneumatycznych podlegają badaniom kwalifikacyjnym.

Napędy bezpośredniego działania projektuje się w sposób zapewniający wykonanie wymaganych funkcji w pełnym zakresie zmian parametrów czynnika roboczego określonych w dokumentacji projektowej.

Osprzęt ciśnieniowy i zabezpieczający z napędami silnikowymi elektrycznymi wyposaża się w lokalny napęd ręczny oraz w elementy umożliwiające jego blokowanie.

Napęd osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego projektuje się lub dobiera, uwzględniając miejsce i warunki pracy w elektrowni jądrowej, zgodnie z następującymi zasadami:

Przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się w przypadku, gdy napędy silnikowe elektryczne nie mogą sprostać wymaganiom związanym z procesem technologicznym lub bezpieczeństwem; w takich przypadkach dopuszcza się stosowanie napędów bezpośredniego działania lub napędów pneumatycznych.

Osprzęt ciśnieniowy i zabezpieczający z napędami silnikowymi elektrycznymi wyposaża się w zabezpieczenia przeciwprzeciążeniowe.

Zabezpieczenia, o których mowa w ust. 1, utrzymuje się stale aktywne podczas eksploatacji osprzętu, który nie realizuje funkcji istotnych dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego.

W przypadku osprzętu z napędami silnikowymi elektrycznymi zaliczonymi do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa zadziałanie zabezpieczeń, o których mowa w ust. 1, nie może blokować działania napędu, lecz generuje odpowiedni sygnał ostrzegawczy przekazywany do głównej i rezerwowej sterowni jądrowego bloku energetycznego, o którym mowa w § 80 i § 84 rozporządzenia projektowego.

W elektrowni jądrowej stosuje się pompy:

Jest niedopuszczalne stosowanie:

Stosowanie wielostopniowych pomp wirowych z wystającym wirnikiem wymaga uzasadnienia w dokumentacji projektowej.

W przypadku uszczelnień i łożysk pomp:

W elektrowniach jądrowych stosuje się wymienniki ciepła:

Jest niedopuszczalne stosowanie wymienników ciepła typu płytowego:

W przypadku zastosowania wymienników ciepła typu płytowego zapewnia się:

Elementy ograniczające przepływ czynnika roboczego w rurociągach:

W celu spełnienia wymogu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, stosuje się dwa lub większą ilość elementów ograniczających przepływ ustawionych szeregowo.

W przypadku ustawienia szeregowo dwóch lub więcej elementów ograniczających przepływ odległość między nimi wynosi nie mniej niż pięciokrotność średnicy rurociągu.

Przepisu ust. 1 pkt 1 lit. a nie stosuje się do urządzeń zaprojektowanych specjalnie do ograniczenia przepływu przez kawitację, w szczególności kawitacyjnej zwężki Venturiego; w przypadku zastosowania takich urządzeń w dokumentacji projektowej wskazuje się miejsca ich użycia oraz wykazuje się brak możliwości spowodowania uszkodzeń rurociągu.

Urządzenia składające się na systemy wentylacji i klimatyzacji projektuje się zgodnie z ogólnymi wymaganiami określonymi w § 117 rozporządzenia projektowego, odpowiednimi dokumentami odniesienia oraz następującymi wymaganiami funkcjonalnymi:

Systemy wentylacji i klimatyzacji projektuje się, uwzględniając ryzyko skażeń i wymagania ochrony przeciwpożarowej z podsystemami w układzie równoległym albo szeregowym, z przepływem powietrza między poszczególnymi pomieszczeniami, przy czym:

W rozwiązaniach projektowych nawiewno-wywiewnych systemów wentylacyjnych obudowy bezpieczeństwa reaktora zapewnia się jej niezawodne odcięcie w przypadku awarii.

W rozwiązaniach projektowych systemów wentylacji i klimatyzacji uwzględnia się wymogi zapewnienia bezpieczeństwa w przypadku wystąpienia zagrożeń wewnętrznych i zewnętrznych, w szczególności:

Aparaturę kontrolno-pomiarową i sterowanie systemami wentylacji projektuje się w sposób zapewniający w przypadku przekroczenia określonego progu mocy dawki, mierzonego przez stałe detektory promieniowania zainstalowane w pomieszczeniach, w których istnieje możliwość wystąpienia promieniowania, lub w kanałach zrzutowych powietrza, automatyczne lub ręczne zdalne uruchomienie systemów wentylacji wyposażonych w filtry jodowe i wyłączenie systemów wentylacji niewyposażonych w filtry jodowe.

Dla układu zabezpieczającego opracowuje się plan testów okresowych. Plan testów okresowych zawiera w szczególności informacje dotyczące okresu wykonania testów, czynności niezbędnych do wykonania w trakcie testów, kryteriów akceptacji wyników testów oraz przewidywanych działań korygujących w przypadku negatywnych wyników testów.

Testy okresowe obejmują pętlę z uwzględnieniem elementów pomiarowych, logicznych oraz wykonawczych. W celu wykonania testów okresowych zabezpieczany podsystem sprowadza się do stanu bezpiecznego pod względem bezpieczeństwa całej instalacji. Możliwość wykonania testów okresowych układu zabezpieczającego przewiduje się w projekcie zabezpieczanego podsystemu.

Układ zabezpieczający projektuje się w sposób zapewniający monitorowanie zakresu i wiarygodności sygnałów wejściowych, wyjściowych oraz operacji wewnętrznych realizowanych przez ten układ. W przypadku wykrycia nieprawidłowego działania lub nieprawidłowych zakresów danych zapewnia się wygenerowanie sygnału alarmowego. Zapewnia się możliwość testowania funkcji diagnostyki wewnętrznej układu zabezpieczającego.

Podukłady wchodzące w skład układu zabezpieczającego, które realizują tę samą funkcję zabezpieczającą, odseparowuje się fizycznie oraz funkcjonalnie.

Działania operatora związane z ręcznym zainicjowaniem funkcji zabezpieczającej poddaje się analizom określonym w procedurach eksploatacyjnych.

W przypadku podsystemów, w których funkcja zabezpieczająca jest uruchamiana ręcznie, zapewnia się ich:

Systemy sterowania, które realizują funkcje nadzoru oraz regulacji, projektuje się w sposób uniemożliwiający zadziałanie systemu sterowania realizującego funkcje zabezpieczające w:

W przypadku przekroczenia przez parametry procesu założonych granicznych wartości zapewnia się dostarczanie przez system, o którym mowa w ust. 1, sygnałów alarmowych w celu podjęcia automatycznej lub ręcznej akcji korygującej.

Wartości progów alarmowych ustawia się w sposób zapewniający operatorowi czas na podjęcie działań korygujących, zanim zostaną przekroczone założone parametry dopuszczalne przewidziane dla danej funkcji regulacji lub nadzoru.

Systemy i układy pomiarowe projektuje się i dobiera do przewidywanych mierzonych parametrów.

Dla elementów pomiarowych wchodzących w skład systemów sterowania przewiduje się margines bezpieczeństwa zapewniający ich poprawne działanie również w przypadku wystąpienia warunków awaryjnych.

Systemy pomiarowe projektuje się i rozmieszcza w sposób umożliwiający operatorowi stwierdzenie uszkodzenia przyrządów pomiarowych lub przekroczenia zakresów pomiarowych.

Systemy sterowania realizujące funkcje regulacji oraz nadzoru wyposaża się w system rejestracji danych zapewniający możliwość przeprowadzenia późniejszej analizy pracy urządzenia EJ oraz systemów bezpieczeństwa.

System monitorowania oraz informowania o uszkodzeniach urządzeń EJ oraz warunkach awaryjnych wyposaża się w system rejestracji oraz zapisu danych zapewniający możliwość przeprowadzenia późniejszej analizy zdarzeń i przebiegu warunków awaryjnych.

W ramach systemu, o którym mowa w ust. 1, wyróżnia się system monitorowania oraz informowania o ciężkich awariach, w którym zapewnia się:

Specjalistyczne wyposażenie transportowo-technologiczne do przemieszczania i przechowywania paliwa jądrowego projektuje się zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu projektowym oraz z wymaganiami funkcjonalnymi określonymi w niniejszym rozporządzeniu.

W przypadku rozwiązań projektowych wyposażenia transportowo-technologicznego zapewnia się:

- określone zgodnie z dokumentami odniesienia.

W dokumentacji projektowej określa się obiekty i wyposażenie transportowo-technologiczne przeznaczone do:

UTB, włączając specjalne urządzenia przenoszące zestawy paliwowe, w tym zawiesia i uchwyty, projektuje się w sposób zapobiegający upuszczeniu lub uderzeniu paliwa jądrowego, w szczególności w przypadku utraty zasilania elektrycznego lub wystąpienia wstrząsów sejsmicznych.

UTB przyporządkowane do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa projektuje się i wytwarza zgodnie ze szczegółowymi wymaganiami zawartymi w dokumentach odniesienia, z uwzględnieniem wymagań, o których mowa w § 26-29.

UTB w elektrowni jądrowej nieprzyporządkowane do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa projektuje się zgodnie z wymaganiami określonymi w odrębnych przepisach.

UTB przyporządkowane do odpowiedniej klasy bezpieczeństwa poddaje się analizie ryzyka związanej z możliwością upadku ciężkiego ładunku, której wyniki uwzględnia się w projekcie układu przestrzennego budynków elektrowni jądrowej oraz w konstrukcji i systemie funkcjonowania UTB.

Przy projektowaniu UTB przyporządkowanych do odpowiednich klas bezpieczeństwa:

W elektrowni jądrowej stosuje się UTB przyporządkowane do klas bezpieczeństwa wytworzone wyłącznie z dostosowanych do tego materiałów, których właściwości spełniają wymagania warunków projektowych i związanych z nimi zjawisk.

Materiały, o których mowa w ust. 1, są zatwierdzane przez Prezesa UDT, a ich właściwości są zweryfikowane.

W przypadku UTB stosowanych do przemieszczania paliwa jądrowego zapobiega się utracie przez nie zdolności do bezpiecznego przenoszenia ładunków w wyniku pojedynczej usterki lub uszkodzenia.

UTB, o których mowa w ust. 1, oraz ich podzespoły wyposaża się w:

Zapewnia się stały pomiar temperatury, ciśnienia i poziomu promieniowania pojemnika do transportu paliwa jądrowego lub wykazuje w dokumentacji projektowej brak konieczności stałego pomiaru.

W celu zabezpieczenia pojemnika do transportu paliwa jądrowego i kontenera transportowego przed uszkodzeniem w razie ich upadku projektuje się odpowiednie elementy amortyzujące.

Urządzenia ciśnieniowe przed ich połączeniem w systemy poddaje się indywidualnym próbom ciśnieniowym wytrzymałościowym i próbom szczelności.

Przed załadunkiem paliwa jądrowego do reaktora wykonuje się próby ciśnieniowe systemów celem sprawdzenia integralności konstrukcyjnej systemów i szczelności ich elementów ciśnieniowych.

Wykonywanie połączeń nierozłącznych, przeróbek plastycznych i obróbek cieplnych jest dopuszczalne wyłącznie przez osoby posiadające odpowiednie kwalifikacje sprawdzone przez Prezesa UDT.

Rozpoczęcie wykonywania prac w zakresie połączeń nierozłącznych przy wytwarzaniu lub montażu urządzeń EJ poprzedza się wykonaniem złącza próbnego pod nadzorem inspektora UDT lub przedstawiciela działu kontroli jakości niezależnego od działu wytwarzania zakładu, jeżeli jest to określone w planie zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ.

Procesy wykonywania połączeń nierozłącznych, przeróbki plastycznej, obróbki cieplnej oraz inne mające znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej stosowane przy wytwarzaniu i montażu urządzeń EJ podlegają udokumentowaniu.

Urządzenie EJ lub jego element przygotowuje się do badania sprawdzającego, o którym mowa w § 129 pkt 1.

Zakres i sposób przeprowadzenia badania sprawdzającego uzgadnia się z Prezesem UDT przed rozpoczęciem wytwarzania lub montażu urządzenia lub elementu.

Urządzenia ciśnieniowe, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe wyposaża się w układy i osprzęt zabezpieczający, w szczególności w przypadku, gdy w dających się przewidzieć warunkach eksploatacji może nastąpić przekroczenie dopuszczalnych parametrów, określonych w dokumentacji technicznej, o której mowa w rozdziale 8.

Do osprzętu zabezpieczającego urządzenie ciśnieniowe przed przekroczeniem parametrów dopuszczalnych zalicza się:

Do osprzętu zabezpieczającego zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe przed przekroczeniem dopuszczalnych parametrów, oprócz osprzętu zabezpieczającego, o którym mowa w ust. 2, zalicza się urządzenia oddechowe.

Do zaworów bezpieczeństwa, o których mowa w ust. 2 pkt 1, stosuje się wymagania określone w dokumentach odniesienia.

Sygnalizacja ostrzegawcza składa się z sygnalizacji akustycznej i optycznej.

Człony wykonawcze sygnalizacji ostrzegawczej umieszcza się w sterowni lub w innym pomieszczeniu, w których przebywają osoby obsługujące.

Aparaturę kontrolno-pomiarową i jej elementy dobiera się do czynnika roboczego, warunków przeprowadzania odczytu i parametrów urządzenia ciśnieniowego.

Wskaźniki aparatury, o której mowa w ust. 1, umieszcza się i oświetla w sposób zapewniający widoczność ich wskazań ze stanowiska obsługi.

W elektrowni jądrowej stosuje się aparaturę kontrolno-pomiarową oraz jej elementy posiadające dokumenty kontroli metrologicznej, określone w odrębnych przepisach.

Urządzenia ciśnieniowe, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe, dla których, ze względu na bezpieczeństwo eksploatacji, jest wymagana kontrola temperatury, wyposaża się w przyrządy do pomiaru temperatury.

W przypadku gdy wymagania określone w dokumentach odniesienia nie stanowią inaczej, dokładność wskazań przyrządów do pomiaru temperatury odpowiada klasie dokładności nie mniejszej niż 1,5.

Termometry manometryczne i elektryczne posiadają klasę dokładności nie mniejszą niż 2,5.

Przyrządy do pomiaru temperatury instaluje się w sposób nieutrudniający odczytów temperatury i zabezpieczający przed uszkodzeniem.

W przypadku gdy wymagania określone w dokumentach odniesienia nie stanowią inaczej, zakres wskazań przyrządu do pomiaru temperatury powinien być większy o nie mniej niż 10% od wartości temperatury dopuszczalnej.

W przypadku gdy wymagania szczegółowe określone w zastosowanych dokumentach odniesienia nie stanowią inaczej, urządzenia ciśnieniowe, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe wyposaża się w manometr o klasie dokładności nie mniejszej niż 2,5. Zakres wskazań manometru dobiera się w sposób zapewniający ciśnienie dopuszczalne urządzenia ciśnieniowego wynoszące 0,5-0,7 zakresu wskazań.

Ciśnienie dopuszczalne urządzenia ciśnieniowego oznacza się w sposób trwały przez naniesienie czerwonej kreski na tarczę manometru lub przez podanie wartości tego ciśnienia na oddzielnej tabliczce lub etykiecie trwale przytwierdzonej do manometru.

Między manometrem i urządzeniem ciśnieniowym umieszcza się zawór manometryczny z przyłączem dla manometru kontrolnego; na zaworze oznacza się w sposób trwały kierunki przelotu.

Przepisu ust. 3 nie stosuje się do urządzeń zawierających czynniki robocze promieniotwórcze, żrące, trujące, palne lub wybuchowe.

Przewód rurkowy manometru odległościowego, oprócz zaworu manometrycznego, wyposaża się w armaturę zaporową umieszczoną w pobliżu ścianki urządzenia ciśnieniowego. W innych przypadkach stosowanie armatury zaporowej umieszczonej w przewodzie między urządzeniem ciśnieniowym a manometrem jest niedopuszczalne.

Między urządzeniem ciśnieniowym zawierającym czynnik roboczy o podwyższonej temperaturze a armaturą zaporową manometru instaluje się rurkę syfonową lub inne urządzenie zabezpieczające przed wpływem temperatury tego czynnika na manometr.

Urządzenia ciśnieniowe, zbiorniki bezciśnieniowe i niskociśnieniowe, w których przekroczenie najniższego lub najwyższego poziomu płynu stanowi zagrożenie, wyposaża się w przyrządy cieczowskazowe.

Rodzaj, typ i liczbę przyrządów cieczowskazowych określa się w dokumentacji technicznej urządzenia EJ.

Na urządzeniu ciśnieniowym, zbiorniku bezciśnieniowym i niskociśnieniowym w dostępnym miejscu umieszcza się:

W zależności od rodzaju, na urządzeniu ciśnieniowym, zbiorniku bezciśnieniowym i niskociśnieniowym umieszcza się informacje niezbędne do bezpiecznego instalowania, obsługi lub użytkowania oraz, jeżeli ma to zastosowanie, informacje niezbędne do konserwacji i przeprowadzania badań okresowych, w szczególności:

Na urządzeniu ciśnieniowym, zbiorniku bezciśnieniowym i niskociśnieniowym umieszcza się napisy ostrzegające przed możliwym nieprawidłowym użytkowaniem.

Informacje, o których mowa w ust. 1-3, umieszcza się na urządzeniu lub na tabliczce znamionowej przymocowanej w sposób trwały do urządzenia.

W przypadku gdy z uwagi na wielkość urządzenia ciśnieniowego umieszczenie informacji, o których mowa w ust. 1-3, jest niemożliwe - informacje te umieszcza się na etykiecie przymocowanej w sposób trwały do urządzenia.

Na UTB umieszcza się w sposób trwały i widoczny napisy:

Napisy, o których mowa w ust. 1:

Wejścia na pomosty UTB oznakowuje się tablicami, na których umieszcza się napis zakazujący wstępu osobom nieupoważnionym.

Elementy konstrukcji UTB, które mogą stwarzać zagrożenie dla otoczenia, w szczególności krawędzie:

- oznakowuje się pasami ostrzegawczymi.

Stosuje się pasy ostrzegawcze:

Zaciski na tabliczkach i listwach oraz końce przewodów numeruje się i oznacza zgodnie ze schematem połączeń elektrycznych.

Łączniki i urządzenia sterownicze uruchamiane ręcznie oznacza się napisami lub symbolami graficznymi.

Łączniki posiadają następujące oznaczenie stanu:

Urządzenia sterownicze oraz UTB posiadają oznaczenie kierunków ruchu mechanizmów.

Napisy i oznaczenia urządzeń sterowniczych umieszcza się w miejscu i w sposób widoczny dla obsługujących te urządzenia.

Przycisk wyłącznika awaryjnego „STOP” oznacza się kolorem czerwonym.

W przypadku zastosowania lampek sygnalizacyjnych użyte kolory:

Dopuszcza się odstępstwa od zasady określonej w ust. 7 pkt 2 w przypadku, gdy zastosowanie odrębnej kolorystyki lampek sygnalizacyjnych dla danego urządzenia lub grupy urządzeń jest uzasadnione względami bezpieczeństwa.

Na etapie projektowania urządzenia EJ opracowuje się dokumentację techniczną.

Dokumentację techniczną sporządza się w dwóch egzemplarzach w języku polskim i w dwóch egzemplarzach w języku angielskim oraz w wersji elektronicznej w obu językach. Nieprzedkładanie wersji elektronicznej wymaga zgody Prezesa UDT.

Dokumentacja techniczna, o której mowa w ust. 1, zawiera w szczególności:

Rysunek zestawieniowy urządzenia EJ zawiera w szczególności:

Elementy urządzenia, nieprzedstawione dostatecznie wyraźnie na rysunku zestawieniowym i na rysunkach szczegółowych, przedstawia się na odrębnych rysunkach.

Instrukcje lub procedury eksploatacji urządzenia EJ zawierają w szczególności:

W zależności od konstrukcji urządzenia EJ i jego warunków eksploatacji, za zgodą Prezesa UDT, dopuszcza się ograniczenie lub ujęcie treści instrukcji lub procedury eksploatacji w instrukcji eksploatacji agregatu lub maszyny, w której jest zainstalowane urządzenie EJ.

W przypadku wyposażenia urządzenia EJ w osprzęt zabezpieczający i ciśnieniowy, który powoduje wyłączenie tego urządzenia po wystąpieniu zakłóceń bez możliwości uszkodzenia urządzenia, w instrukcji eksploatacji określa się warunki użytkowania urządzenia bez stałej obecności osób je obsługujących oraz czynności związane z jego obsługą, mające na celu przywrócenie normalnej pracy urządzenia.

Dokumentacja aparatury kontrolno-pomiarowej, oprogramowania oraz układów zabezpieczających i układów sterowania zaliczonych do odpowiednich klas bezpieczeństwa zawiera:

Dokumentację, o której mowa w ust. 1, grupuje się, w zależności od zakresu zadań podmiotu w procesie projektowania, w sposób umożliwiający ich identyfikację.

Obsługę oraz konserwację urządzeń EJ powierza się osobom:

Przy obsłudze urządzenia EJ przestrzega się instrukcji lub procedury eksploatacji tego urządzenia.

UTB wyposaża się w stanowiskową instrukcję obsługi, opracowaną na podstawie instrukcji eksploatacji i dostępną dla obsługującego to urządzenie.

Przy przeprowadzaniu konserwacji UTB:

W ramach czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 4, dopuszcza się możliwość wymiany następujących elementów UTB, pod warunkiem że mają one parametry techniczne i charakterystyki takie jak wymieniane:

Przeglądy konserwacyjne wykonuje się nie rzadziej niż w terminach określonych w instrukcji eksploatacji.

W urządzeniach ciśnieniowych jest dopuszczalne dokonanie wymiany:

Nowo zainstalowane elementy, o których mowa w ust. 1, są tego samego typu oraz mają takie same parametry, charakterystykę i nastawy jak elementy wymieniane.

Wymianę elementów, o których mowa w ust. 1, prowadzi się według uzgodnionych procedur oraz dokumentuje. Wymiana jest nadzorowana przez osoby odpowiedzialne za nadzór eksploatacyjny urządzenia ciśnieniowego.

Uszkodzone lub zużyte elementy zamknięć i połączeń rozłącznych, takie jak śruby, nakrętki, uszczelki, rygle, klamry oraz kabłąki, zastępuje się elementami zgodnie z dokumentacją techniczną.

Urządzenie EJ przygotowuje się do badania w formie określonej w dokumentacji technicznej tego urządzenia.

W uzasadnionych przypadkach, w uzgodnieniu z Prezesem UDT, dopuszcza się możliwość zmiany zakresu zaplanowanych badań, pod warunkiem pisemnego uzasadnienia wykazującego równoważność planowanych badań z badaniami zaplanowanymi w dokumentacji.

Badania na rzecz eksploatującego przeprowadza się z udziałem obsługującego i konserwującego urządzenie EJ oraz w obecności przedstawiciela eksploatującego.

W przypadku urządzeń EJ z zasilaniem elektrycznym zapewnia się dokonywanie pomiarów rezystancji:

Niezależnie od pomiarów, o których mowa w ust. 1, wykonuje się pomiary po wprowadzeniu zmian lub wykonaniu prac w instalacji elektrycznej, przestawieniu i zmontowaniu UTB na nowym miejscu oraz w przypadkach, w których istnieje możliwość pogorszenia lub wystąpienia uszkodzenia stanu izolacji lub ochrony przeciwporażeniowej.

Otwarcie urządzenia ciśnieniowego jest dopuszczalne wyłącznie po zamknięciu dopływu czynników roboczych ze źródeł zasilania, zrównaniu się ciśnienia wewnątrz urządzenia z ciśnieniem atmosferycznym oraz schłodzeniu cieczy do temperatury niższej niż temperatura wrzenia przy ciśnieniu atmosferycznym. Dopuszczalną temperaturę czynnika roboczego, przy której jest dopuszczalne otwarcie urządzenia, określa się w instrukcji eksploatacji.

Grubość ścianek urządzenia ciśnieniowego w czasie okresu eksploatacji nie może być mniejsza od określonej w dokumentacji technicznej grubości minimalnej.

W elektrowni jądrowej stosuje się urządzenia zamykane w sposób uniemożliwiający wydostanie się ich zawartości na zewnątrz w sposób niekontrolowany.

Zmiana nastaw układów zabezpieczających lub osprzętu zabezpieczającego oraz jego połączeń z urządzeniem lub atmosferą jest dopuszczalna po uprzednim wyrażeniu zgody przez Prezesa UDT.

Przed przedstawieniem do badania urządzenie EJ oczyszcza się i przygotowuje zgodnie z warunkami określonymi w niniejszym rozporządzeniu i w instrukcji lub w procedurze eksploatacji.

Przedstawiając urządzenie EJ do badania, zapewnia się:

W trakcie przygotowywania stanowiska pracy i urządzeń EJ oraz ich osprzętu do badań przestrzega się zasad dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy oraz wymagań określonych w instrukcji eksploatacji.

W przypadku innego zastosowania niż przeznaczenie określone przez wytwórcę lub w warunkach kolizyjnej lokalizacji eksploatacja UTB jest dopuszczalna za zgodą Prezesa UDT.

W przypadku zastosowań UTB, o których mowa w ust. 1, instrukcję eksploatacji uzupełnia się w szczególności o:

W przypadku gdy obsługujący UTB nie ma możliwości obserwacji całej drogi, jaką pokonuje ładunek, kierujący ładunkiem pozostaje w stałym kontakcie z obsługującym UTB. Zapewnia się środki techniczne i organizacyjne zapobiegające możliwym kolizjom ładunku.

W przypadku podnoszenia ładunku przez dwa lub więcej UTB w instrukcji, o której mowa w ust. 2, zawiera się procedurę zapewniającą właściwą koordynację pracy współpracujących UTB.

W przypadku podnoszenia osób przez UTB niezaprojektowane specjalnie do tego celu stosuje się wymogi określone w ust. 1 i 2 oraz instrukcję ewakuacji osób podnoszonych w przypadku przerw w zasilaniu lub awarii.

W celu zapewnienia optymalnej eksploatacji i niezawodności czynności utrzymania ruchu i remonty urządzeń EJ prowadzi się zgodnie programem utrzymania ruchu i remontów, składającym się z profilaktyki remontowej prewencyjnej i profilaktyki remontowej predykcyjnej.

Profilaktyka remontowa prewencyjna uwzględnia doświadczenie eksploatacyjne. Zakres czynności utrzymania i remontów urządzeń EJ planuje się w oparciu o przeszłe doświadczenie eksploatacyjne oraz wymagania dokumentów odniesienia, określających resurs urządzeń i wymaganą częstość wykonywania czynności utrzymania ruchu i remontów.

Profilaktyka remontowa predykcyjna uwzględnia przewidywane dalsze zachowanie się urządzenia EJ. Zakres czynności utrzymania i remontów urządzeń planuje się w oparciu o ocenę określonych procesów degradacji lub zużycia na podstawie monitorowania stanu technicznego urządzenia EJ.

Wyłączanie z ruchu urządzeń EJ istotnych dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w celu przeprowadzenia badań, prób, konserwacji, wymiany lub naprawy jest dopuszczalne przy zachowaniu pełnej sprawności pozostałych urządzeń EJ, uwzględniając kryterium pojedynczego uszkodzenia. Okres wyłączenia określa się zgodnie z wynikami probabilistycznych analiz bezpieczeństwa i analiz niezawodnościowych.

W elektrowni jądrowej stosuje się jak najmniejszą liczbę typów urządzeń EJ, w szczególności pomp, armatury, urządzeń kontrolno-pomiarowych i sterowania oraz urządzeń elektrycznych, z zachowaniem tam, gdzie jest to zasadne, ich różnorodności, jednocześnie preferując sprawdzone w praktyce oraz za pomocą prób, badań lub analiz urządzenia EJ zamiast urządzeń EJ nowego typu lub o nowej konstrukcji.

Terminy wykonywania okresowych badań technicznych określa się w planie zapewnienia bezpiecznego funkcjonowania urządzeń EJ.

Minimalny wymagany zakres badań, nadzoru i kontroli stanu technicznego urządzeń EJ istotnych dla bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

Okresową kontrolę stanu technicznego urządzeń EJ prowadzi się zgodnie z wymaganiami określonymi w:

Programy prób osprzętu ciśnieniowego, zabezpieczającego, układów zabezpieczających i ich urządzeń wykonawczych, pomp oraz amortyzatorów w systemach przyporządkowanych do klas bezpieczeństwa aktualizuje się nie rzadziej niż raz na 10 lat, z uwzględnieniem ich instrukcji eksploatacji i najnowszych wymagań standardów technicznych dotyczących prowadzenia tych prób.

Wykonuje się okresowe próby następującego osprzętu przyporządkowanego do klas bezpieczeństwa:

Zakres, metody i częstotliwość przeprowadzania prób osprzętu z napędami elektrycznymi silnikowymi dostosowuje się do konieczności zapewnienia wypełnienia przez nie funkcji bezpieczeństwa w warunkach projektowych z uwzględnieniem efektów starzenia, w szczególności próby te:

W przypadku gdy przeprowadzenie prób osprzętu z napędami elektrycznymi silnikowymi nie jest możliwe i bezpieczne, wielkości siły lub momentu potrzebnego do zamknięcia lub otwarcia osprzętu ciśnieniowego i zabezpieczającego szacuje się na podstawie wyników prób przeprowadzonych w warunkach statycznych, z uwzględnieniem efektów starzenia.

Próby zaworów zwrotnych przeprowadza się przy przepływie czynnika roboczego w obu kierunkach.

Podczas przeprowadzania prób:

Na podstawie analizy informacji, o których mowa w art. 37c ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo atomowe, przeprowadza się kontrole okresowe lub doraźne.

Po wyłączeniu elektrowni jądrowej na okres dłuższy niż 12 miesięcy, przed wydaniem przez Prezesa UDT opinii, o której mowa w art. 37c ust. 5 ustawy - Prawo atomowe, przeprowadza się kontrole doraźne w celu sprawdzenia i zapewnienia bezpieczeństwa eksploatacji urządzeń EJ.

Naprawy urządzeń EJ wykonuje się przy zastosowaniu takich samych technologii i materiałów, jakie były użyte przy ich wytwarzaniu i montażu, lub technologii zapewniających co najmniej taki sam poziom jakości.

Modernizacje urządzeń EJ poddaje się analizom bezpieczeństwa zgodnie z przepisem § 41 ust. 2 rozporządzenia eksploatacyjnego.

Podczas uzgadniania zakresu i technologii wykonania naprawy lub modernizacji, o którym mowa w § 120 pkt 1, sprawdza się dokumentację techniczną naprawy lub modernizacji, w szczególności w zakresie zgodności z wymaganiami odniesienia określonymi w dokumentacji technicznej urządzenia EJ.

Sprawdzenie dokumentacji, o którym mowa w ust. 1, obejmuje:

Materiały przeznaczone do naprawy lub modernizacji:

- dostarcza się wraz z dokumentem poświadczającym przeprowadzenie ich kontroli odbiorczej i zawierającym wyniki badań.

Materiały przeznaczone do naprawy lub modernizacji elementów innych niż określone w ust. 1 dostarcza się wraz z dokumentem kontroli poświadczającym przeprowadzenie ich kontroli wewnętrznej i zawierającym wyniki badań albo z deklaracją zgodności wystawioną przez wytwarzającego.

Materiały dodatkowe do spawania dostarcza się wraz z dokumentem kontroli poświadczającym przeprowadzenie ich kontroli wewnętrznej i zawierającym wyniki badań.

Po zakończeniu naprawy lub modernizacji urządzenia EJ sporządza się i przedkłada Prezesowi UDT w dwóch egzemplarzach poświadczenie wykonania naprawy lub modernizacji.

Do poświadczenia, o którym mowa w ust. 1, dołącza się dokumentację naprawy lub modernizacji, o której mowa w § 99.

Poświadczenie, o którym mowa w ust. 1, dołącza się do dokumentacji technicznej urządzenia EJ.

Po zakończeniu naprawy lub modernizacji urządzenia EJ przeprowadza się badanie doraźne eksploatacyjne.

Likwidację urządzeń EJ, w szczególności ich dekontaminację i demontaż, prowadzi się zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach odniesienia.

Likwidację urządzeń EJ związaną z likwidacją obiektu jądrowego prowadzi się zgodnie z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 11 lutego 2013 r. w sprawie wymagań bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej dla etapu likwidacji obiektów jądrowych oraz zawartości raportu z likwidacji obiektu jądrowego (Dz. U. poz. 270) oraz w innych stosownych dokumentach odniesienia.

W trakcie prowadzenia prac likwidacyjnych urządzeń EJ stosuje się technologie oraz urządzenia i wyposażenie do dekontaminacji, demontażu i przemieszczania elementów lub materiałów ze zdemontowanych urządzeń EJ minimalizujące ilość powstających odpadów promieniotwórczych, emisji substancji promieniotwórczych do środowiska i narażenia pracowników na promieniowanie jonizujące.

Plany prac likwidacyjnych oraz metody techniczne likwidacji urządzeń EJ uzgadnia się z Prezesem UDT.

Prowadzenie prac likwidacyjnych urządzeń EJ jest nadzorowane przez Prezesa UDT.

Badania sprawdzające obejmują w szczególności:

Badania, o których mowa w ust. 1 pkt 1, polegają na sprawdzeniu:

Celem badania odbiorczego jest stwierdzenie:

Zakres badania odbiorczego obejmuje w szczególności:

W przypadku urządzeń ciśnieniowych dokumentacja odbiorcza zawiera w szczególności:

Opis techniczny urządzenia ciśnieniowego zawiera w szczególności:

W przypadku UTB dokumentacja odbiorcza zawiera w szczególności:

Opis techniczny UTB zawiera w szczególności:

W przypadku UTB montowanych w miejscu eksploatacji dostarcza się dokumentację uzupełniającą, która zawiera:

W przypadku zmiany miejsca zainstalowania wymagającego demontażu i ponownego montażu UTB przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio.

Instrukcja eksploatacji UTB zawiera w szczególności:

Instrukcję eksploatacji UTB sporządza się w języku polskim.

Rewizja wewnętrzna urządzenia ciśnieniowego obejmuje ocenę wizualną stanu ścianek tego urządzenia, jego połączeń rozłącznych i nierozłącznych oraz osprzętu zabezpieczającego i ciśnieniowego.

W technicznie uzasadnionych przypadkach jest dopuszczalne, po uzyskaniu zgody Prezesa UDT, uzupełnienie lub zastąpienie oceny, o której mowa w ust. 1, innymi badaniami.

Próbę ciśnieniową urządzeń ciśnieniowych wykonuje się jako próbę hydrauliczną.

Jeżeli ma to uzasadnienie techniczne, jest dopuszczalne, po uzyskaniu zgody Prezesa UDT, zastąpienie próby hydraulicznej, o której mowa w ust. 1, inną próbą lub badaniem innego rodzaju.

Podczas wykonywania próby ciśnieniowej wartość ciśnienia próbnego przyjmuje się zgodnie z dokumentacją techniczną urządzenia lub specyfikacją techniczną, zgodnie z którą urządzenie zostało zaprojektowane.

Dopuszczalne jest ustalenie przez Prezesa UDT innej, niż określona w ust. 3, wartości ciśnienia próbnego w zależności od ciśnienia dopuszczalnego i temperatury dopuszczalnej.

Temperatura płynu próbnego wynosi nie mniej niż +10°C i nie więcej niż +50°C, o ile w dokumentacji technicznej urządzenia lub zgodnie z wymaganiami określonymi w stosownych dokumentach odniesienia nie została ustalona inna temperatura próby ciśnieniowej.

W trakcie wykonywania próby ciśnieniowej urządzeń ciśnieniowych zapewnia się szczelność instalacji zasilania urządzenia płynem próbnym.

Próbę ciśnieniową, o ile jest to możliwe, przeprowadza się w warunkach umożliwiających oględziny ścianek urządzenia ciśnieniowego, w szczególności złączy spawanych i połączeń rozłącznych.

Wynik próby ciśnieniowej uznaje się za pozytywny, jeżeli podczas tej próby nie stwierdzono odkształceń trwałych, uszkodzeń lub nieszczelności ścianek i połączeń urządzenia.

Celem przeprowadzenia badania okresowego UTB jest stwierdzenie:

W trakcie badania okresowego UTB sprawdza się:

Zakres badania okresowego UTB obejmuje w szczególności:

Próbę statyczną UTB wykonuje się, o ile dokumentacja techniczna nie stanowi inaczej, z przeciążeniem utrzymywanym w czasie nie krótszym niż 60 minut.

Odkształcenia konstrukcji nośnej sprawdza się w celu zapewnienia, że ustalone wartości graniczne nie będą przekroczone.

Po przeprowadzeniu próby potwierdza się brak uszkodzeń i trwałych odkształceń.

Próbę dynamiczną UTB przeprowadza się:

Wielkość przeciążenia odpowiada udźwigowi powodującemu największe obciążenie konstrukcji nośnej, pomnożonemu przez współczynnik, którego wartość przyjmuje się zgodnie z zastosowanymi specyfikacjami technicznymi.

Po przeprowadzeniu próby potwierdza się prawidłowość funkcjonowania sterowania i ruchów roboczych, urządzeń zabezpieczających i urządzeń ochronnych oraz brak uszkodzeń i trwałych odkształceń.

Badania doraźne eksploatacyjne urządzeń EJ, z wyłączeniem urządzeń technicznych określonych w § 146, wykonuje się na wniosek eksploatującego, w szczególności w przypadku:

Zakres badań doraźnych eksploatacyjnych i sposób przygotowania urządzenia do tych badań są ustalane przez Prezesa UDT w zależności od okoliczności uzasadniających ich przeprowadzenie.

Badanie doraźne eksploatacyjne UTB, w szczególności specjalistycznego wyposażenia transportowo-technologicznego do przemieszczania paliwa jądrowego, przeprowadza się na wniosek eksploatującego w przypadku:

Badanie doraźne eksploatacyjne UTB może być przeprowadzone na wniosek eksploatującego również w innych przypadkach.

Zakres badania doraźnego kontrolnego UTB obejmuje:

W przypadkach uzasadnionych stanem bezpieczeństwa UTB jest dopuszczalne rozszerzenie przez Prezesa UDT zakresu badania doraźnego kontrolnego.

Celem badania doraźnego powypadkowego i badania doraźnego poawaryjnego jest określenie stanu technicznego urządzenia oraz przyczyn nieszczęśliwego wypadku lub niebezpiecznego uszkodzenia, sformułowanie wniosków dotyczących działań zapobiegawczych oraz ich wdrożenia.

Badanie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza się po otrzymaniu zawiadomienia lub informacji dotyczącej niebezpiecznego uszkodzenia lub nieszczęśliwego wypadku związanego z eksploatacją urządzenia.

Zakres dokumentacji wymaganej do przeprowadzenia badania, o którym mowa w ust. 1, oraz zakres tego badania są określane przez Prezesa UDT.

Rodzaje i zakresy przeprowadzanych kontroli stanu technicznego urządzeń EJ dobiera się w zależności od rodzaju urządzenia EJ oraz klasy bezpieczeństwa, do której zostało ono zaliczone.

Minimalny wymagany zakres badań okresowych, nadzoru i kontroli stanu technicznego urządzeń EJ istotnych dla bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej określa załącznik nr 1 do rozporządzenia, który obejmuje zakres czynności:

Terminy przeprowadzania kontroli stanu technicznego uzależnia się od harmonogramów cyklu paliwowego, planowanych przeglądów technicznych, napraw i modernizacji, przestojów technologicznych oraz zaleceń instrukcji i procedur eksploatacji.