Otwarte Prawo Dz.U. 2017 poz. 1104 — tekst autentyczny (PDF) ↗

Dz.U. 2017 poz. 1104 · Rozporządzenie · obowiązujący

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 czerwca 2017 r. w sprawie niepowtarzalnego oznakowania, sposobu oznaczania i monitorowania komórek, tkanek i narządów1)2)

Na podstawie art. 37e ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz. U. z 2017 r. poz. 1000) zarządza się, co następuje:

↗

↗

Rozporządzenie określa:

sposób tworzenia niepowtarzalnego oznakowania umożliwiającego identyfikację dawcy komórek lub tkanek oraz sposób oznaczania komórek lub tkanek - w postaci zastosowania jednolitego kodu europejskiego;

sposób tworzenia niepowtarzalnego oznakowania umożliwiającego identyfikację dawcy komórek lub tkanek oraz sposób oznaczania komórek lub tkanek - bez zastosowania jednolitego kodu europejskiego - w przypadkach, o których mowa w art. 37b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów;

sposób tworzenia niepowtarzalnego oznakowania umożliwiającego identyfikację dawcy narządów oraz sposób oznaczania narządów za pomocą tego oznakowania;

wymagania w zakresie monitorowania, o którym mowa w art. 37c ust. 3 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów, zwanego dalej „monitorowaniem”.

↗

Ustala się następujące zakresy znaków niepowtarzalnego oznakowania dla pobierania:

komórek lub tkanek, w tym regenerujących się komórek lub tkanek - od Z4 000 do Z4 299;

narządów unaczynionych - od Z4 300 do Z4 399.

↗

Niepowtarzalne oznakowanie komórek lub tkanek w postaci zastosowania jednolitego kodu europejskiego wykorzystuje elementy systemów kodowania (ISBT 128, Eurocode, EUTC) i obejmuje:

kod ISO kraju;

numer banku tkanek i komórek;

niepowtarzalny numer donacji, uwzględniający zakresy znaków, o których mowa w § 2;

identyfikator systemu kodowania tkanek i komórek;

numer tkanek i komórek, zgodny z wykorzystywanym systemem kodowania;

numer podziału;

datę ważności.

W odniesieniu do tkanek lub komórek, dla których nie określa się daty ważności, w jednolitym kodzie europejskim stosuje się termin określony jako „00000000”.

Sekwencję identyfikacyjną donacji i sekwencję identyfikacyjną tkanek i komórek oddziela się przez pojedynczą spację lub wydrukowanie ich w dwóch kolejnych rzędach.

Strukturę jednolitego kodu europejskiego określa się w załączniku do rozporządzenia.

↗

Niepowtarzalne oznakowanie komórek lub tkanek bez zastosowania jednolitego kodu europejskiego obejmuje co najmniej:

w przypadku zastosowania przez bank tkanek i komórek systemu kodowania ISBT 128:

numer identyfikacyjny banku tkanek i komórek lub jednostki pobierającej, zgodny z zakresami znaków, o których mowa w § 2,

rok pobrania komórek lub tkanek,

numer seryjny pobrania,

kod i opis komórek lub tkanek, zgodny z systemem ISBT 128,

numer podziału komórek lub tkanek,

datę ważności komórek lub tkanek, zapisaną w formacie RRRR-MM-DD, a w przypadku gdy jest to wymagane - także godzinę ważności zapisaną w formacie gg:mm;

w przypadku zastosowania przez bank tkanek i komórek systemu kodowania Eurocode:

kod ISO kraju,

kod ośrodka, zgodny z zakresami znaków, o których mowa w § 2,

kolejny numer tkanek i komórek, zgodny z systemem Eurocode, z uwzględnieniem numeru podziału, jeżeli dotyczy,

datę ważności.

↗

Niepowtarzalne oznakowanie narządów obejmuje:

kod kraju;

kod ośrodka, w którym pobrano narząd;

datę zgłoszenia potencjalnego dawcy;

numer koordynacji;

rodzaj dawcy (żywy dawca - 0, zwłoki ludzkie - 1);

kod narządu;

grupę krwi.

↗

Niepowtarzalne oznakowanie zapisuje się na etykiecie ostatecznej, która powinna być trwała i nie ulegać zniszczeniu pod wpływem warunków, w jakich jest przeprowadzane:

gromadzenie, testowanie, przetwarzanie, sterylizacja, przechowywanie, dystrybucja i dopuszczanie do obiegu komórek lub tkanek;

przechowywanie i dystrybucja narządów.

Oznaczania komórek, tkanek i narządów za pomocą niepowtarzalnego oznakowania dokonuje się przez naniesienie etykiety ostatecznej, o której mowa w ust. 1, na opakowanie przeznaczone do:

gromadzenia, testowania, przetwarzania, sterylizacji, przechowywania, dystrybucji lub dopuszczania do obiegu komórek lub tkanek;

przechowywania lub dystrybucji narządów.

Jeżeli naniesienie etykiety ostatecznej, o której mowa w ust. 1, na opakowanie, o którym mowa w ust. 2, nie jest możliwe:

ze względu na jego rozmiar lub stan zamrożenia, informację zawierającą niepowtarzalne oznakowanie dołącza się do dokumentacji towarzyszącej dystrybuowanym komórkom, tkankom lub narządom lub dopuszczanym do obiegu komórkom lub tkankom;

z uwagi na technologię wykorzystywaną do przechowywania lub dystrybucji narządów, informację zawierającą niepowtarzalne oznakowanie dołącza się do dokumentacji towarzyszącej przechowywanym lub dystrybuowanym narządom.

↗

W celu zapewnienia monitorowania, czynności i procesy dotyczące komórek, tkanek lub narządów pobranych w celu przeszczepienia lub komórek lub tkanek pobranych w celu zastosowania u ludzi wykonuje się z wykorzystaniem opakowania oznakowanego niepowtarzalnym oznakowaniem, o którym mowa w § 6 ust. 2, lub informacji zawierającej niepowtarzalne oznakowanie, o której mowa w § 6 ust. 3.

↗

Monitorowanie prowadzi się przez analizę i weryfikację:

dokumentacji dotyczącej nadawania niepowtarzalnego oznakowania, którą przechowuje się i prowadzi w formie pisemnej lub w postaci elektronicznej; dokumentację przechowuje się w sposób uniemożliwiający jej zniszczenie i dostęp osób nieuprawnionych;

danych zawartych w karcie dawcy, o której mowa w art. 29 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 1 lipca 2005 r. o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów;

danych dotyczących pobrania komórek, tkanek lub narządów;

warunków przetwarzania komórek lub tkanek;

warunków testowania komórek lub tkanek;

warunków przechowywania komórek, tkanek lub narządów;

warunków dystrybucji komórek, tkanek lub narządów lub dopuszczania do obiegu komórek lub tkanek;

danych o wyrobach medycznych i materiałach mających bezpośrednio kontakt z komórkami, tkankami lub narządami;

informacji o podejrzeniu istotnego zdarzenia niepożądanego i istotnej reakcji niepożądanej.

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 3, dotyczą następujących danych:

numeru rejestru, nazwy i adresu podmiotu pobierającego komórki, tkanki lub narządy oraz podmiotu, który ma odebrać pobrane komórki, tkanki lub narządy;

identyfikacyjnych dawcy komórek, tkanek lub narządów oraz danych osób, które dokonały identyfikacji dawcy, w tym ich podpisów;

daty i godziny śmierci - w przypadku zwłok ludzkich;

warunków przechowywania zwłok, w tym godziny umieszczenia zwłok w chłodni i godziny ich wyjęcia z chłodni, jeżeli dotyczy - w przypadku dawcy zmarłego;

daty i godziny pobrania komórek, tkanek lub narządów;

opisu miejsca, w którym dokonano pobrania komórek, tkanek lub narządów (sala operacyjna, sala sekcyjna);

osób, które dokonały pobrania komórek, tkanek lub narządów, w tym ich podpisów;

dotyczących zastosowanych procesów i czynności przy pobraniu komórek, tkanek lub narządów;

zastosowanych odczynników i roztworów;

identyfikujących pobrane komórki, tkanki lub narządy, w tym pobranie próbek do badań (testów).

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 4, dotyczą:

krytycznych warunków przetwarzania określających kliniczną skuteczność lub szkodliwość dla biorcy przetwarzanych komórek lub tkanek;

powtarzalności stosowanych procesów i czynności przetwarzania;

udokumentowanej i zatwierdzonej skuteczności stosowanych procesów inaktywacji drobnoustrojów;

procesów i czynności przetwarzania w celu zapewnienia bezpieczeństwa i jakości przetwarzanych komórek lub tkanek;

sposobu zatwierdzania i dokumentowania zmian w procesie przetwarzania komórek lub tkanek;

systemu identyfikacji komórek lub tkanek na każdym etapie przetwarzania, umożliwiającego rozróżnienie produktów dopuszczonych od niedopuszczonych do przetwarzania;

sposobu i procedury utylizacji komórek lub tkanek nieodpowiadających kryteriom jakości i bezpieczeństwa.

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 5, dotyczą powtarzalności stosowanych procesów i czynności testowania.

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 6, dotyczą:

odrębnych warunków przechowywania i maksymalnego czasu przechowywania dla każdego rodzaju komórek, tkanek lub narządów, z uwzględnieniem możliwości pogorszenia się właściwości komórek, tkanek lub narządów w czasie przechowywania;

odrębnych warunków przechowywania i maksymalnego czasu przechowywania dla każdego rodzaju przetworzonych komórek lub tkanek, z uwzględnieniem możliwości pogorszenia się ich właściwości;

sposobu inwentaryzacji i identyfikacji komórek, tkanek lub narządów.

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 7, dotyczą:

krytycznych warunków transportu;

zabezpieczeń zapewniających utrzymanie komórek, tkanek lub narządów w określonych warunkach;

zachowania warunków, o których mowa w pkt 2, przez podmioty dystrybuujące lub dopuszczające do obiegu;

obowiązków i działań osoby dokonującej dystrybucji lub utylizacji komórek, tkanek lub narządów lub osoby dokonującej dopuszczenia do obiegu lub utylizacji komórek lub tkanek;

sposobu udostępniania podmiotom leczniczym komórek, tkanek lub narządów;

sposobu postępowania z nieprzeszczepionymi komórkami, tkankami lub narządami lub niezastosowanymi komórkami lub tkankami;

sposobu oznakowania pojemników transportowych zawierających komórki, tkanki lub narządy;

sposobu postępowania z komórkami, tkankami lub narządami przeznaczonymi do bezpośredniej dystrybucji (bez przetwarzania w banku tkanek i komórek).

↗

Analiza i weryfikacja, o których mowa w § 8 pkt 8, dotyczą następujących danych:

pełnej nazwy wytwórcy wyrobów medycznych i materiałów mających bezpośrednio kontakt z komórkami, tkankami lub narządami;

niepowtarzalnego oznakowania wyrobu lub materiału;

numeru seryjnego lub fabrycznego lub numeru partii lub serii wyrobu lub materiału;

nazwy, a w przypadku nabywanego materiału - również jego numeru kodowego lub referencyjnego;

daty sporządzenia, zatwierdzenia i weryfikacji;

podpisu osoby sporządzającej, zatwierdzającej i weryfikującej;

krótkiej charakterystyki;

obowiązujących wymagań lub norm i metod badań stosowanych w celu kontroli jakości;

opisu opakowania i sposobu jego oznakowania;

warunków przechowywania i transportu;

okresu przydatności do użycia;

wykazu dokumentów związanych z technologią produkcji i kontrolą jakości;

wykazu zatwierdzonych dostawców wyrobów medycznych i materiałów mających bezpośrednio kontakt z komórkami, tkankami lub narządami.

↗

W ramach monitorowania podejrzenia istotnego zdarzenia niepożądanego i istotnej reakcji niepożądanej, o którym mowa w § 8 pkt 9, związanego z:

pobraniem, przechowywaniem i dystrybucją narządów - informację zgłasza się do Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego do Spraw Transplantacji „Poltransplant”;

pobraniem, gromadzeniem, testowaniem, przetwarzaniem, sterylizacją, przechowywaniem, dystrybucją i dopuszczeniem do obiegu komórek i tkanek - informację zgłasza się do Krajowego Centrum Bankowania Tkanek i Komórek;

stosowaniem wyrobów medycznych i materiałów mających bezpośrednio kontakt z narządami - informację zgłasza się do Centrum Organizacyjno-Koordynacyjnego do Spraw Transplantacji „Poltransplant”;

stosowaniem wyrobów medycznych i materiałów mających bezpośrednio kontakt z komórkami lub tkankami - informację zgłasza się do Krajowego Centrum Bankowania Tkanek i Komórek.

Zgłoszeń, o których mowa w ust. 1, dokonuje się drogą elektroniczną nie później niż w ciągu 24 godzin od stwierdzenia podejrzenia istotnego zdarzenia niepożądanego lub zaistnienia istotnej reakcji niepożądanej.

Każdy przypadek wystąpienia istotnego zdarzenia niepożądanego i istotnej reakcji niepożądanej jest poddawany analizie przez podmioty, o których mowa w ust. 1, w celu ustalenia przyczyny jego wystąpienia i określenia sposobu eliminacji tej przyczyny.

↗

W ramach monitorowania, w celu zapewnienia bezpieczeństwa zdrowotnego biorcy, niepowtarzalne oznakowanie umieszcza się, po przeszczepieniu komórek, tkanek lub narządów lub po zastosowaniu komórek lub tkanek, w dokumentacji medycznej biorcy.

↗

Banki tkanek i komórek dostosują swoją działalność do wymogów określonych w niniejszym rozporządzeniu, w zakresie oznaczania komórek i tkanek za pomocą jednolitego kodu europejskiego, w terminie 18 miesięcy od dnia jego wejścia w życie.

Oznaczenie komórek i tkanek za pomocą jednolitego kodu europejskiego, dołączane do dokumentacji towarzyszącej, banki tkanek i komórek stosują do czasu dostosowania, o którym mowa w ust. 1.

↗

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.3)

1)

Minister Zdrowia kieruje działem administracji rządowej - zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Zdrowia (Dz. U. poz. 1908).

2)

Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża: 1) dyrektywę 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 31 marca 2004 r. w sprawie ustalenia norm jakości i bezpiecznego oddawania, pobierania, testowania, przetwarzania, konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 102 z 07.04.2004, str. 48, Dz. Urz. UE L 188 z 18.07.2009, str. 14 i Dz. Urz. UE L 7 z 13.01.2015, str. 5/2; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 15, t. 8, str. 291); 2) dyrektywę Komisji 2006/17/WE z dnia 8 lutego 2006 r. wprowadzającą w życie dyrektywę 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do niektórych wymagań technicznych dotyczących dawstwa, pobierania i badania tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 38 z 09.02.2006, str. 40 i Dz. Urz. UE L 327 z 27.11.2012, str. 24); 3) dyrektywę Komisji 2006/86/WE z dnia 24 października 2006 r. wykonującą dyrektywę 2004/23/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie wymagań dotyczących możliwości śledzenia, powiadamiania o poważnych i niepożądanych reakcjach i zdarzeniach oraz niektórych wymagań technicznych dotyczących kodowania, przetwarzania, konserwowania, przechowywania i dystrybucji tkanek i komórek ludzkich (Dz. Urz. UE L 294 z 25.10.2006, str. 32 i Dz. Urz. UE L 93 z 09.04.2015, str. 43).

3)

Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 2 kwietnia 2010 r. w sprawie niepowtarzalnego oznakowania i monitorowania komórek, tkanek i narządów (Dz. U. poz. 486), które traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 23 marca 2017 r. o zmianie ustawy o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów (Dz. U. poz. 798).

Załącznik - Sekwencja identyfikacyjna donacji sekwencja identyfikacyjna tkanek i komórek ↗

SEKWENCJA IDENTYFIKACYJNA DONACJI

SEKWENCJA IDENTYFIKACYJNA TKANEK I KOMÓREK

Europejski kod banku tkanek i komórek

Niepowtarzalny numer donacji

Kod tkanek i komórek

Numer podziału

Data ważności (rrrr-mm-dd)

Kod ISO kraju

Numer banku tkanek

Identyfikator systemu kodowania tkanek i komórek

Numer tkanek i komórek

2 znaki alfabetyczne

6 znaków alfanumerycznych

13 znaków alfanumerycznych

1 znak alfabetyczny

7 znaków alfanumerycznych

3 znaki alfanumeryczne

8 znaków numerycznych