Otwarte Prawo
Dz.U. 2019 poz. 2383 — tekst autentyczny (PDF) ↗

Dz.U. 2019 poz. 2383 · Rozporządzenie · akt objęty tekstem jednolitym

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury oraz Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 21 listopada 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych1)2)

Na podstawie art. 58 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 382, 534, 730 i 1123) zarządza się, co następuje:

PDF ↗

PDF ↗

W rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 555) wprowadza się następujące zmiany:

w § 2 w pkt 1:

uchyla się lit. c,

lit. d otrzymuje brzmienie:

„

pomieszczenie do przechowywania dokumentacji dotyczącej prowadzonych kursów,”;

§ 4 otrzymuje brzmienie:

„

Prowadzący kurs zapewnia prowadzenie zajęć dydaktycznych w sali wykładowej, która spełnia następujące wymagania:

ma powierzchnię nie mniejszą niż 25 m2;

jest wyposażona w stoliki i miejsca siedzące dla każdej osoby biorącej udział w kursie;

jest oświetlona, przewietrzana i posiada ogrzewanie;

jest odizolowana od innych pomieszczeń w sposób zapewniający kursantom ciszę i brak wpływu czynników negatywnie oddziałujących na koncentrację uwagi lub przyswajanie wiedzy;

jest wyposażona w materiały dydaktyczne i pomoce naukowe zapewniające prawidłową realizację celów kształcenia, obejmujące co najmniej plansze oraz prezentacje multimedialne.

Jeżeli w sali wykładowej jest prowadzone jednocześnie szkolenie dla więcej niż 20 osób, to powierzchnia określona w ust. 1 pkt 1 zostaje zwiększona o 1 m2 na każdą szkoloną osobę powyżej liczby 20 osób.”;

w § 5 dodaje się ust. 3 w brzmieniu:

„

Kursant nie może uczestniczyć w więcej niż 8 godzinach lekcyjnych zajęć dziennie w przypadku uczestniczenia w więcej niż jednym kursie tego samego dnia.”;

w § 6:

w ust. 1 w pkt 2 w lit. b kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje się pkt 3 w brzmieniu:

„

ewidencji wydanych zaświadczeń o ukończeniu kursu obejmującej:

imiona i nazwiska uczestników kursu oraz numery PESEL albo daty urodzenia w przypadku osób nieposiadających numeru PESEL,

zakres i rodzaj ukończonego kursu,

datę ukończenia kursu,

datę odbioru i podpis odbierającego zaświadczenie o ukończeniu kursu,

numer wydanego zaświadczenia o ukończeniu kursu.”,

ust. 2 otrzymuje brzmienie:

„

Dokumentację, o której mowa w ust. 1, przechowuje się przez okres 5 lat, licząc od dnia dokonania ostatniego wpisu w dzienniku zajęć, w pomieszczeniu umożliwiającym przechowywanie dokumentacji związanej z prowadzonymi kursami w sposób uniemożliwiający dostęp osób postronnych.”,

uchyla się ust. 3;

§ 8 otrzymuje brzmienie:

„

W ramach kursu ADR początkowego wyróżnia się:

kurs podstawowy;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu w cysternach;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów i przedmiotów klasy 1;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów promieniotwórczych klasy 7.

W ramach kursu ADR doskonalącego wyróżnia się:

kurs podstawowy;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu w cysternach;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów i przedmiotów klasy 1;

kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów promieniotwórczych klasy 7.

Kursy, o których mowa w ust. 1 i 2, obejmują również zajęcia praktyczne z zakresu objętego tematyką zajęć teoretycznych oraz sposobów udzielania pierwszej pomocy, gaszenia pożaru oraz postępowania w razie zaistnienia wypadku lub awarii.

W odniesieniu do kursów, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w ust. 2 pkt 1 i 2, w celu przeprowadzenia zajęć praktycznych minimalny czas trwania kursu przedłuża się o dodatkową godzinę lekcyjną dla każdych pięciu osób uczestniczących w kursie.”;

§ 9 otrzymuje brzmienie:

„

Kurs podstawowy w ramach kursu ADR początkowego lub doskonalącego prowadzony łącznie z jednym lub więcej niż jednym kursem specjalistycznym, o którym mowa w § 8, może odbywać się w formie kursu zintegrowanego.

W przypadku kursu zintegrowanego obejmującego swoim zakresem kursy, o których mowa w § 8 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w § 8 ust. 2 pkt 1 i 2, przeprowadza się jedne zajęcia praktyczne dla całego kursu.”;

§ 10 otrzymuje brzmienie:

„

Warunkiem wydania zaświadczenia potwierdzającego ukończenie odpowiedniego rodzaju kursu jest uczestnictwo w zajęciach zgodnie z programem kursu.

Dopuszcza się nieobecność na kursie w łącznym wymiarze nieprzekraczającym:

45 minut w przypadku kursu, o którym mowa w § 8 ust. 1 pkt 1;

30 minut w przypadku kursu, o którym mowa w § 8 ust. 1 pkt 2-4 oraz § 8 ust. 2.

W przypadku kursu zintegrowanego stosuje się limity dopuszczalnej nieobecności, o których mowa w ust. 2, przypadające na poszczególne kursy wchodzące w skład kursu zintegrowanego.

W przypadku kursu doradcy dopuszcza się nieobecność w wymiarze nieprzekraczającym 25% zajęć teoretycznych.

Wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.”;

załącznik nr 1 do rozporządzenia otrzymuje brzmienie określone w załączniku nr 1 do niniejszego rozporządzenia;

w załączniku nr 3 do rozporządzenia w pkt II „Ramowy program”:

podpunkt 1 otrzymuje brzmienie:

podpunkt 1 otrzymuje brzmienie:

„

Część ogólna

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Przepisy krajowe i międzynarodowe regulujące przewóz towarów niebezpiecznych, w szczególności cel i zakres regulacji oraz praktyczne posługiwanie się przepisami

1

2

Klasyfikacja towarów niebezpiecznych, w szczególności zagrożenia stwarzane przez towary niebezpieczne, zasady klasyfikacji, rola właściwych władz w procesie klasyfikacji, przepisy szczególne dla poszczególnych klas, towary niedopuszczone do przewozu, odpady niebezpieczne, materiały wybuchowe i przedmioty z materiałami wybuchowymi (klasa 1), materiały promieniotwórcze (klasa 7)

4

3

Budowa i używanie opakowań, w szczególności ogólne zasady pakowania, rodzaje i kategorie opakowań, kodowanie opakowań, instrukcje pakowania, zasady doboru opakowań, badanie opakowań

2

4

Zasady oznakowania: - nalepki ostrzegawcze, - tablice barwy pomarańczowej, - znaki i oznakowania, - szczegółowe wymagania dotyczące oznakowania m.in. sztuk przesyłek, kontenerów, kontenerów-cystern, cystern przenośnych, MEGC, MEMU i pojazdów

3

5

Dokumentacja: - dokument przewozowy, - certyfikat pakowania kontenera, - raport o zdarzeniu zaistniałym podczas przewozu towarów niebezpiecznych, - roczne sprawozdanie z działalności w zakresie przewozu towarów niebezpiecznych

2

6

Szczególne warunki przewozu towarów niebezpiecznych: - przewóz towarów niebezpiecznych w ilościach ograniczonych i wyłączonych, - przewóz towarów niebezpiecznych na zasadach wyłączenia stosowania przepisów, - odstępstwa, ograniczenia przewozowe, - przewozy materiałów promieniotwórczych

3

7

Warunki przewozu, załadunku, rozładunku, manipulowanie ładunkiem: - przewóz w sztukach przesyłek, - przewóz towaru luzem, kontenery do przewozu towaru luzem, - pakowanie razem, - ładowanie razem

2

8

Obowiązki uczestników przewozu, kontrola przewozów, zasady odpowiedzialności za naruszenie przepisów o przewozie towarów niebezpiecznych i za szkody spowodowane takim przewozem

1

9

Ćwiczenia i konsultacje z zakresu obowiązków doradcy, w szczególności sporządzanie raportów powypadkowych, sporządzanie rocznego sprawozdania z działalności w zakresie przewozu towarów niebezpiecznych oraz sporządzanie planów ochrony towarów niebezpiecznych dużego ryzyka

6”

w podpunkcie 2 lit. a otrzymuje brzmienie:

„

przewóz drogowy

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Przepisy dotyczące przewozu drogowego: - przepisy krajowe i międzynarodowe dotyczące przewozu drogowego towarów niebezpiecznych

1

2

Dokumentacja: -dokumenty przewozowe w transporcie krajowym i międzynarodowym - zasady sporządzania, ćwiczenia, - instrukcje pisemne zgodne z ADR, - świadectwo dopuszczenia pojazdu ADR, - zaświadczenie ADR, - inne dokumenty wymagane przy przewozie drogowym towarów niebezpiecznych

1

3

Pojazdy: - wymagania konstrukcyjne dla pojazdów, - wymagania dotyczące skrzyń ładunkowych pojazdów, - pojazdy EX/II, EX/III, FL, AT, OX, MEMU, -wyposażenie jednostek transportowych (podstawowe, dodatkowe), - sprzęt gaśniczy, - oznakowanie jednostek transportowych przewożących towary niebezpieczne w sztukach przesyłek, luzem lub w cysternach

4

4

Załadunek i rozładunek: - mocowanie ładunku na pojeździe, - wymagania dotyczące załadunku i rozładunku niektórych towarów, w szczególności ograniczenia ilościowe, -zakazy ładowania razem (do jednego pojazdu) różnych towarów niebezpiecznych oraz towarów niebezpiecznych z żywnością, - zakazy ładowania razem - ćwiczenia

3

5

Przewóz w cysternach: - dobór cysterny na podstawie właściwości fizyko-chemicznych towaru, - charakterystyka cystern stałych, odejmowalnych, przenośnych, kontenerów-cystern, pojazdów-baterii oraz cystern napełnianych podciśnieniowo, - kodowanie cystern (zastosowanie), zasady hierarchii cystern, - wyposażenie konstrukcyjne i obsługowe cystern, - układy i urządzenia bezpieczeństwa stosowane w cysternach, - zasady załadunku i rozładunku cystern, stopień napełnienia cystern

3

6

Zagrożenia dla ludzi i środowiska spowodowane przewozem drogowym towarów niebezpiecznych; ratownictwo techniczne i chemiczne: - zagrożenia stwarzane przez towary niebezpieczne, następstwa zdarzeń, - organizacja systemu ratowniczo-gaśniczego, - powiadamianie o zdarzeniu, - zasady działań ratowniczych na miejscu zdarzenia, - analiza okoliczności i przyczyn zaistniałych zdarzeń, - ochrona środowiska

3

7

Szkolenie kierowców i innych osób związanych z przewozem: - rodzaje i zakres kursów, - dokumentacja z przeprowadzonych kursów

1

załącznik nr 4 do rozporządzenia otrzymuje brzmienie określone w załączniku nr 2 do niniejszego rozporządzenia;

załącznik nr 5 do rozporządzenia otrzymuje brzmienie określone w załączniku nr 3 do niniejszego rozporządzenia;

załącznik nr 6 do rozporządzenia otrzymuje brzmienie określone w załączniku nr 4 do niniejszego rozporządzenia.”;

PDF ↗

Kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych rozpoczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia są prowadzone na podstawie przepisów obowiązujących w dniu ich rozpoczęcia.

PDF ↗

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem § 1 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2021 r.

1)

Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej - transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176).

2)

Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej kieruje działem administracji rządowej - żegluga śródlądowa, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 listopada 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. poz. 2262).

Załącznik nr 1 - Zakres, ramowy program i minimalny czas trwania kursu ADR PDF ↗

Kurs ADR początkowy

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Kurs podstawowy obejmuje tematy:

a) wymagania ogólne dotyczące przewozu towarów niebezpiecznych, w tym przepisy prawne, podstawowe definicje, szkolenie osób zaangażowanych w przewóz towarów niebezpiecznych oraz wyłączenia stosowania przepisów Umowy ADR

2

b) główne rodzaje zagrożeń - podstawy klasyfikacji towarów niebezpiecznych, rozpoznawanie zagrożeń na podstawie nalepek i znaków

2

c) informacje na temat ochrony środowiska i kontroli przewozu odpadów

1

d) działania zapobiegawcze i środki bezpieczeństwa właściwe dla różnych rodzajów zagrożeń

1

e) czynności, które należy podjąć po zaistnieniu wypadku, w szczególności w zakresie pierwszej pomocy, bezpieczeństwa ruchu drogowego, używania sprzętu ochronnego, w tym gaśniczego oraz środków ochrony indywidualnej

1

f) oznakowania oraz umieszczania nalepek ostrzegawczych i tablic barwy pomarańczowej

1

g) odpowiedzialność kierowcy i innych uczestników przewozu towarów niebezpiecznych

2

h) przeznaczenie i sposób działania wyposażenia technicznego pojazdów, w tym wyposażenia przeciwpożarowego oraz wyposażenia ochronnego (ogólnego i indywidualnego) - wymagania i sposób użycia

2

i) manipulowanie sztukami przesyłki i ich układanie, załadunek i rozładunek, w tym zakazy ładowania razem różnych towarów niebezpiecznych, ograniczenia przy przewozie z żywnością, środki ostrożności, które powinny być podjęte podczas załadunku i rozładunku towarów niebezpiecznych, oraz mocowanie i zabezpieczanie ładunku, a także wymagania wynikające z obowiązujących norm

2

j) informacje na temat realizacji przewozu kombinowanego

1

k) ograniczenia przejazdu przez tunele oraz postępowanie kierowcy podczas takiego przejazdu, w szczególności zapobieganie wypadkom, bezpieczeństwo, postępowanie w przypadku pożaru lub innych zagrożeń

1

l) ochrona towarów niebezpiecznych

1

m) dokumentacja wymagana przy przewozie towarów niebezpiecznych, w tym zawartość i zasady sporządzania dokumentu przewozowego

1

2

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu w cysternach obejmuje tematy:

a) zachowanie się pojazdów na drodze, z uwzględnieniem przemieszczania się ładunku

1

b) wymagania dotyczące pojazdów i cystern, w szczególności: - pojazdy i ich wymagania techniczne, - budowa cystern i ich wyposażenie obsługowe i konstrukcyjne, - kody cystern, - rodzaje i terminy badań cystern

7

c) ogólne wiadomości teoretyczne na temat różnych systemów napełniania i opróżniania cystern

2

d) dodatkowe przepisy szczególne dotyczące używania pojazdów, w szczególności świadectw dopuszczenia pojazdu ADR, znaków dopuszczenia, oznakowania tablicami barwy pomarańczowej oraz umieszczania nalepek ostrzegawczych

3

3

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów i przedmiotów klasy 1 obejmuje tematy:

a) specyficzne zagrożenia stwarzane przez materiały wybuchowe i przedmioty z materiałami wybuchowymi

1

b) szczególne wymagania, w tym zakazy, dotyczące pakowania i ładowania razem różnych materiałów i przedmiotów klasy 1

1

c) wymagania dotyczące pojazdów EX/II i EX/III oraz MEMU

2

d) przepisy szczególne dotyczące materiałów i przedmiotów wybuchowych, świadectwa dopuszczenia pojazdu ADR, oznakowania tablicami barwy pomarańczowej oraz umieszczania znaków i nalepek ostrzegawczych

4

4

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów promieniotwórczych klasy 7 obejmuje tematy:

a) specyficzne zagrożenia związane z promieniowaniem jonizującym

2

b) szczególne wymagania dotyczące pakowania, manipulowania, ładowania razem i układania materiałów promieniotwórczych

3

c) dodatkowe przepisy szczególne dotyczące materiałów promieniotwórczych, oznakowania tablicami barwy pomarańczowej oraz umieszczania znaków i nalepek ostrzegawczych

2

d) szczególne środki bezpieczeństwa, które powinny być podjęte w razie wypadku z materiałem promieniotwórczym

1

Kurs ADR doskonalący

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Kurs podstawowy

14

2

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu w cysternach

6

3

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów i przedmiotów klasy 1

5

4

Kurs specjalistyczny w zakresie przewozu materiałów promieniotwórczych klasy 7

5

- w zakresie obowiązujących regulacji prawnych oraz nowych rozwiązań merytorycznych dotyczących przewozu drogowego towarów niebezpiecznych objętych ramowym programem kursu ADR początkowego

Zajęcia praktyczne w zakresie udzielania pierwszej pomocy, gaszenia pożarów oraz postępowania w razie zaistnienia wypadku lub awarii

Temat nauczania

Cel nauczania

Treść nauczania

Sposób realizacji

Gaszenie pożarów

Nabycie umiejętności posługiwania się gaśnicą, w szczególności w przypadku zdarzeń dotyczących towarów niebezpiecznych

Prezentacja zasad i sposobów posługiwania się gaśnicą

Ćwiczenia z instruktażem, z uwzględnieniem pisemnych instrukcji zgodnych z ADR

Pierwsza pomoc

Poznanie sposobów postępowania w przypadku obrażeń będących skutkiem oddziaływania towaru niebezpiecznego

Czynności, które należy podjąć odpowiednio do rodzaju obrażeń będących skutkiem oddziaływania towaru niebezpiecznego

Ćwiczenia z instruktażem

Postępowania w razie zaistnienia wypadku lub awarii

Uświadomienie skutków, które może spowodować wypadek lub awaria środka transportu przewożącego towary niebezpieczne, oraz przedstawienie wytycznych w zakresie odpowiedniego działania

Procedury powiadamiania i postępowania w przypadkach zagrożeń. Zasady postępowania w miejscu wypadku lub awarii, w tym stosowanie sprzętu ochrony ogólnej i indywidualnej. Zabezpieczenie miejsca wypadku lub awarii. Wykorzystanie możliwie wszystkich dostępnych informacji dotyczących towarów niebezpiecznych. Rozpoznawanie zagrożeń i sposoby ich usuwania. Działania zmierzające do ograniczenia skutków wypadku lub awarii. Wyposażenie i inne środki, które powinny być użyte w celu zminimalizowania zagrożeń

Ćwiczenia z instruktażem, z uwzględnieniem pisemnych instrukcji zgodnych z ADR

Załącznik nr 2 - Zaświadczenie o ukończeniu kursu z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 2 - Zaświadczenie o ukończeniu kursu z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał

Załącznik nr 3 - Wniosek o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 3 - Wniosek o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał

Załącznik nr 4 - Zaświadczenie potwierdzające wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 4 - Zaświadczenie potwierdzające wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał