Otwarte Prawo Dz.U. 2019 poz. 259 — tekst autentyczny (PDF) ↗

Dz.U. 2019 poz. 259 · Rozporządzenie · obowiązujący

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 21 stycznia 2019 r. w sprawie przeprowadzania kontroli kancelarii komorniczej

Na podstawie art. 178 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych (Dz. U. poz. 771, 1443, 1669 i 2244 oraz z 2019 r. poz. 55) zarządza się, co następuje:

↗

Przepisy ogólne

↗

Rozporządzenie określa:

szczegółowy tryb przeprowadzania kontroli kancelarii komorniczej, prowadzonej na podstawie art. 176 ust. 1 ustawy z dnia 22 marca 2018 r. o komornikach sądowych, zwanej dalej „ustawą”, w tym skład zespołu do jej przeprowadzenia;

szczegółowy tryb przeprowadzania kontroli finansowej kancelarii komorniczej zleconej przez Ministra Sprawiedliwości na podstawie art. 173 ust. 1 ustawy, w tym skład zespołu do jej przeprowadzenia;

wzór formularza sprawozdania prezesa sądu rejonowego z wyników nadzoru administracyjnego, składanego na podstawie art. 177 ustawy;

wzór formularza protokołu wyników kontroli okresowej kancelarii komorniczej;

wzór formularza protokołu wyników kontroli finansowej kancelarii komorniczej zleconej przez Ministra Sprawiedliwości.

↗

Ilekroć w rozporządzeniu używa się pojęć:

sędzia dokonujący kontroli - należy przez to rozumieć również prezesa właściwego sądu rejonowego dokonującego kontroli osobiście;

okres objęty kontrolą - należy przez to rozumieć okres między datą zakończenia ostatniej kontroli kancelarii komorniczej a datą rozpoczęcia kolejnej kontroli.

↗

Prezes właściwego sądu rejonowego, w przypadku, o którym mowa w art. 177 ustawy, składa wniosek do prezesa sądu okręgowego o wydanie zarządzenia zezwalającego na odstąpienie od przeprowadzenia kontroli kancelarii komorniczej najpóźniej na miesiąc przed wskazanym w § 5 ust. 1 terminem sporządzenia planu kontroli na dany rok.

Prezes sądu okręgowego wydaje zarządzenie o odstąpieniu od przeprowadzenia kontroli w terminie 2 tygodni od dnia otrzymania wniosku, o którym mowa w ust. 1.

Prezes sądu rejonowego sporządza sprawozdanie z wyników nadzoru administracyjnego, o którym mowa w art. 177 ustawy, w terminie 3 miesięcy od dnia zawiadomienia o zarządzeniu prezesa sądu okręgowego o odstąpieniu od przeprowadzenia kontroli.

Do sprawozdania z wyników nadzoru administracyjnego, o którym mowa w art. 177 ustawy, dołącza się:

odpisy złożonych przez danego komornika sądowego, zwanego dalej „komornikiem”, sprawozdań rocznych dotyczących okresu objętego sprawozdaniem;

oświadczenie komornika co do liczby skarg na czynności komornika w trybie art. 767 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 1360, z późn. zm.1)), zwanej dalej „k.p.c.”, które zostały złożone w okresie objętym kontrolą do innego sądu niż ten, przy którym komornik działa;

oświadczenie komornika co do liczby czynności podejmowanych wobec komornika z urzędu w trybie art. 759 § 2 k.p.c. w okresie objętym kontrolą przez inny sąd niż ten, przy którym komornik działa.

W przypadku odstąpienia od przeprowadzenia kontroli w danym roku, kolejnej kontroli podlega pełen okres działalności komornika między datą zakończenia ostatniej kontroli a datą rozpoczęcia kolejnej kontroli (okres objęty kontrolą).

Wzór sprawozdania z wyników nadzoru administracyjnego jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

↗

Zarządzenia, zawiadomienia, żądania i inne dokumenty sporządzane w związku z czynnościami nadzorczymi lub planowaniem kontroli sporządza się na piśmie. Dokumenty te można doręczać za pośrednictwem telefaksu lub poczty elektronicznej za potwierdzeniem transmisji danych.

Planowanie kontroli

↗

Kontroli okresowych kancelarii komorniczych dokonuje się na podstawie planu kontroli sporządzanego przez prezesa właściwego sądu rejonowego w terminie do dnia 15 marca każdego roku.

Plan kontroli okresowych obejmuje wszystkich komorników działających przy sądzie rejonowym. Określa się w nim komorników, których kancelarie zostaną poddane kontroli w danym roku kalendarzowym, podstawy odstąpienia od przeprowadzenia kontroli poszczególnych kancelarii, jak również terminy kontroli.

Wyznaczone terminy kontroli okresowych uwzględniają faktyczne możliwości ich przeprowadzenia, ze szczególnym uwzględnieniem liczby komorników poddawanych kontroli i możliwości organizacyjnych sądu, w tym liczby osób, które powinny wejść w skład zespołu kontrolnego, jak też zakresu obciążenia tych osób spoczywającymi na nich obowiązkami.

Niezwłocznie po sporządzeniu planu kontroli prezes sądu rejonowego przesyła go prezesowi sądu okręgowego, który w terminie 2 tygodni od otrzymania planu kontroli zatwierdza go bądź dokonuje w nim zmian. Niewprowadzenie zmian w planie kontroli we wskazanym terminie jest tożsame z zatwierdzeniem planu kontroli.

Informacje o planowanych kontrolach prezes sądu rejonowego przesyła naczelnikowi właściwego urzędu skarbowego po zatwierdzeniu planu kontroli, nie później jednak niż na 7 dni roboczych przed rozpoczęciem kontroli.

Przebieg kontroli

↗

Prezes właściwego sądu rejonowego wydaje zarządzenie o przeprowadzeniu kontroli.

Kontroli dokonuje zespół składający się z wyznaczonego sędziego oraz głównego księgowego sądu, przy którym działa komornik, lub jego zastępcy. W uzasadnionych przypadkach główny księgowy lub jego zastępca do przeprowadzenia kontroli może wyznaczyć podległego mu księgowego. W razie potrzeby w skład zespołu może zostać wyznaczona większa liczba osób.

W przypadkach, o których mowa w art. 176 ust. 6 ustawy, prezes właściwego sądu rejonowego składa wniosek do prezesa właściwego sądu okręgowego o wyznaczenie sędziego wizytatora lub inspektora biurowości co najmniej na miesiąc przed planowanym terminem rozpoczęcia kontroli.

W przypadku konieczności zarządzenia kontroli doraźnej, przepisu ust. 3 w zakresie terminu złożenia wniosku do prezesa sądu okręgowego nie stosuje się.

Kontrola trwa do miesiąca. W uzasadnionych przypadkach, w szczególności w razie zlecenia przeprowadzenia kontroli w trybie przewidzianym w art. 176 ust. 4 ustawy biegłemu rewidentowi, specjaliście z danej dziedziny lub innej wyspecjalizowanej instytucji, prezes sądu rejonowego może przedłużyć ten termin na czas niezbędny do sprawnego przeprowadzenia kontroli.

Czynności kontrolne mogą być podejmowane, w zależności od decyzji osób wyznaczonych do przeprowadzenia kontroli, w siedzibie kancelarii komornika lub w siedzibie sądu rejonowego, przy którym działa komornik.

↗

W zawiadomieniu o kontroli okresowej kancelarii komorniczej, o którym mowa w art. 176 ust. 2 ustawy, wskazuje się:

termin rozpoczęcia i zakończenia kontroli;

okres objęty kontrolą;

osoby wyznaczone do przeprowadzenia kontroli.

Sędzia wyznaczony do przeprowadzenia kontroli może żądać od komornika wyjaśnień oraz wydawać zarządzenia.

W razie odmowy podporządkowania się przez komornika lub osobę przez niego zatrudnioną zgłoszonym żądaniom i wydanym zarządzeniom, wyznaczony sędzia niezwłocznie powiadamia o tym fakcie zlecającego kontrolę prezesa sądu rejonowego. W powiadomieniu sędzia wyznaczony do przeprowadzenia kontroli może zasygnalizować potrzebę rozważenia przez prezesa sądu zastosowania środków, o których mowa w art. 22 ust. 1 ustawy.

↗

Sędzia dokonujący kontroli okresowej bada:

szybkość, sprawność i rzetelność postępowania;

dopuszczalność przyjmowania przez komornika spraw z wyboru wierzyciela;

prawidłowość powierzenia czynności asesorom komorniczym;

przestrzeganie przez komornika kultury pracy, w tym utrzymywania kancelarii komorniczej na poziomie odpowiednim do godności urzędu i posiadanych środków;

czy pobierane przez komornika należności odpowiadają obowiązującym przepisom;

prawidłowość prowadzenia biurowości na podstawie urządzeń ewidencyjnych;

inne kwestie objęte zakresem kontroli okresowej.

↗

Badania, o których mowa w § 8, dokonuje się na podstawie analizy akt spraw, które sędzia dokonujący kontroli wybiera w sposób losowy z przedłożonej mu przez komornika listy spraw, z podziałem na kategorie wymienione w ust. 2. W protokole kontroli wyjaśnia się przyjęte kryterium losowego doboru spraw, z wyjątkiem kategorii spraw określonych w ust. 2 pkt 2.

Badaniu podlegają akta:

5 spraw, w których w okresie objętym kontrolą prowadzona była egzekucja z nieruchomości lub została ona w tym okresie zakończona, przy czym powinny to być sprawy, w których plan podziału sporządził komornik i nie zostały od niego wniesione zarzuty;

3 spraw zarejestrowanych w każdym z repertoriów Km, Kmp, GKm, Kms, Kmn, w których najwcześniej zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne (łącznie akta 15 spraw);

5 spraw, w których w okresie objętym kontrolą postępowanie egzekucyjne zostało umorzone, przy czym przynajmniej połowę powinny stanowić sprawy, w których umorzenie postępowania nastąpiło na wniosek wierzyciela;

5 spraw zakończonych, w których w okresie objętym kontrolą wyegzekwowano w całości należności objęte tytułem wykonawczym;

5 spraw, w których w okresie objętym kontrolą miała miejsce sprzedaż ruchomości;

5 spraw z repertorium Kmp, w których w okresie objętym kontrolą egzekucja okazała się bezskuteczna;

5 spraw, w których w okresie objętym kontrolą prowadzona była egzekucja świadczeń niepieniężnych;

5 spraw, w których w okresie objętym kontrolą prowadzono postępowanie o wykonanie postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia.

Komornik w terminie 2 tygodni od dnia zawiadomienia go o terminie kontroli okresowej, nie później jednak niż na 3 dni przed zaplanowanym terminem rozpoczęcia kontroli, przedstawia sędziemu dokonującemu kontroli listę spraw, o której mowa w ust. 1.

W przypadku braku dostatecznej liczby spraw określonej kategorii, fakt ten komornik sygnalizuje na przedłożonej liście spraw, wskazując sygnatury wszystkich spraw prowadzonych w danej kategorii.

Sędzia dokonujący kontroli stwierdza w protokole kontroli brak dostatecznej liczby spraw określonej kategorii. Jeżeli czynności podejmowane w jednej sprawie pozwalają zaliczyć ją jednocześnie do 2 lub więcej kategorii wymienionych w ust. 2, można poprzestać na kontroli tej samej sprawy. Liczba spraw, o których mowa w ust. 2, nie może być mniejsza niż 40.

Sędzia dokonujący kontroli może zażądać przedstawienia większej liczby spraw określonej kategorii niż wskazane w ust. 2, w szczególności jeśli przemawiają za tym wyniki przeprowadzonej analizy, w tym liczba i charakter stwierdzonych uchybień.

Akta prowadzone w systemie teleinformatycznym udostępnia się sędziemu dokonującemu kontroli przez zapewnienie mu wglądu do tych akt w systemie teleinformatycznym, a nadto - na żądanie sędziego - przez przedłożenie pomocniczego zbioru dokumentów dotyczącego sprawy. W uzasadnionych przypadkach sędzia może zażądać przedstawienia wydruku akt prowadzonych w systemie teleinformatycznym.

↗

Badania dopuszczalności przyjmowania spraw z wyboru wierzyciela dokonuje się na podstawie analizy akt spraw, o których mowa w § 9 ust. 2, prowadzonych przez komornika urządzeń ewidencyjnych oraz informacji statystycznych zawartych w sprawozdaniach rocznych składanych przez komornika za okres objęty kontrolą oraz za rok bezpośrednio poprzedzający kontrolę.

↗

Badania prawidłowości prowadzenia biurowości kancelarii komorniczej odbywa się przy okazji analizy akt spraw, o których mowa w § 9 ust. 2, ze szczególnym uwzględnieniem:

treści zapisów dokonywanych w karcie rozliczeniowej akt;

sposobu zakładania i prowadzenia akt sprawy, w tym dbałości o właściwą kolejność dołączania do akt pism przychodzących i wychodzących oraz numerację kart, jak również prawidłowości dołączania do pism przychodzących kopert pozwalających na ustalenie daty nadania pisma;

sposobu dołączania do pism wychodzących dotyczących ich zwrotnych potwierdzeń odbioru i czytelności informacji zawartych na tych potwierdzeniach odnośnie do treści doręczanej korespondencji;

sposobu zabezpieczania w aktach spraw tytułów wykonawczych, prawidłowości nanoszenia na nich wzmianek o wyniku egzekucji oraz zachowania trybu zwrotu tytułu wykonawczego wierzycielowi.

Kontrola prawidłowości prowadzenia biurowości kancelarii komorniczej obejmuje również badanie, czy urządzenia ewidencyjne są zakładane i prowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami.

↗

W ramach dokonywanej kontroli dokonuje się okresowej kontroli finansowej w następującym zakresie:

badania przestrzegania przez komornika przepisów o ewidencji operacji finansowych kancelarii komorniczych;

ustalenia, czy nie wystąpiły niedobory finansowe na rachunkach kancelarii komorniczych, o których mowa w art. 154 ust. 2 ustawy.

W razie wyznaczenia przez naczelnika urzędu skarbowego upoważnionego pracownika, naczelnik ten informuje prezesa sądu rejonowego o osobie pracownika i jego danych kontaktowych najpóźniej na 3 dni przed planowanym terminem kontroli.

W razie wyznaczenia przez naczelnika urzędu skarbowego upoważnionego pracownika, pracownik ten dokonuje kontroli prawidłowości i terminowości przekazywania przez komornika należności budżetu państwa, o których mowa w art. 149 ust. 2 ustawy, z uwzględnieniem treści przekazywanych przez komornika informacji, o których mowa w art. 149 ust. 5 ustawy.

Naczelnik urzędu skarbowego lub upoważniony pracownik, o którym mowa w ust. 2, sporządza sprawozdanie z wyników kontroli określonej w ust. 3. Odpis sprawozdania naczelnik urzędu skarbowego przesyła prezesowi sądu rejonowego w terminie 10 dni od dnia zakończenia kontroli. Sprawozdanie dołącza się do protokołu kontroli.

Do protokołu okresowej kontroli finansowej, sporządzanego przez głównego księgowego, jego zastępcę lub wyznaczonego księgowego, o których mowa w § 6 ust. 2, stosuje się odpowiednio wzór formularza protokołu kontroli finansowej kancelarii komorniczej, z uwzględnieniem zakresu i charakteru podejmowanych czynności nadzorczych.

↗

Protokół kontroli sporządza się w terminie 21 dni od dnia jej zakończenia. Odpis protokołu doręcza się komornikowi.

Komornik ma prawo zgłosić na piśmie uwagi i zastrzeżenia do treści protokołu w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu protokołu, z wyjątkiem uwag dotyczących kryterium losowego doboru spraw przyjętego przez sędziego dokonującego kontroli, o którym mowa w § 9 ust. 1.

Zespół dokonujący kontroli ustosunkowuje się na piśmie do zgłoszonych uwag i zastrzeżeń w terminie wskazanym przez prezesa właściwego sądu.

Uwagi i zastrzeżenia, o których mowa w ust. 2, oraz stanowisko zespołu dokonującego kontroli załącza się do protokołu kontroli.

Do protokołu kontroli okresowej kancelarii komorniczej dołącza się:

protokół z kontroli przeprowadzonej przez księgowego;

sprawozdanie z kontroli przesłane przez naczelnika urzędu skarbowego;

oświadczenie komornika co do liczby skarg na czynności komornika zgłoszonych w trybie art. 767 k.p.c., które zostały złożone w okresie objętym kontrolą do innego sądu niż ten, przy którym komornik działa;

oświadczenie komornika co do liczby czynności podejmowanych wobec komornika z urzędu w trybie art. 759 § 2 k.p.c. w okresie objętym kontrolą przez inny sąd niż ten, przy którym komornik działa.

↗

Po ewentualnym zajęciu stanowiska wobec zgłoszonych przez komornika uwag i zastrzeżeń, a jeżeli uwag nie zgłoszono - po upływie 30 dni od dnia zakończenia kontroli, prezes sądu zobowiązuje komornika do złożenia na piśmie informacji o sposobie wykonania zaleceń pokontrolnych, wyznaczając mu w tym celu odpowiedni termin, nie dłuższy niż 30 dni.

↗

Wzór protokołu kontroli okresowej kancelarii komorniczej jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia.

Szczególne rodzaje kontroli

↗

Prezes sądu rejonowego może zarządzić przeprowadzenie kontroli doraźnej w każdym czasie, w szczególności w przypadku stwierdzenia uchybień w działalności komornika.

W przypadku zarządzenia kontroli doraźnej przepisy § 4, § 6 oraz § 8-14 stosuje się odpowiednio, z uwzględnieniem zleconego zakresu kontroli.

W przypadku zarządzenia kontroli doraźnej, najpóźniej w dniu jej rozpoczęcia przedstawia się komornikowi odpis zarządzenia prezesa sądu rejonowego, który zawiera wskazanie osób dokonujących kontroli i jej zakresu.

↗

Do kontroli finansowej zleconej przez Ministra Sprawiedliwości na podstawie art. 173 ust. 1 ustawy stosuje się odpowiednio § 4 oraz § 12-14.

Zakres kontroli finansowej i ostateczny termin jej dokonania określa każdorazowo zarządzenie Ministra Sprawiedliwości o zleceniu kontroli finansowej.

Określenie dokładnego terminu kontroli finansowej należy do odpowiednich służb, upoważnionych osób lub instytucji, którym Minister Sprawiedliwości zlecił dokonanie kontroli.

Wyznaczając termin kontroli, zawiadamia się o nim, nie później niż na 7 dni roboczych przed planowanym rozpoczęciem kontroli, naczelnika urzędu skarbowego.

Protokół kontroli finansowej dokonanej na podstawie art. 173 ust. 1 ustawy doręcza się również prezesowi właściwego sądu rejonowego.

Wzór protokołu kontroli finansowej zleconej przez Ministra Sprawiedliwości jest określony w załączniku nr 3 do rozporządzenia.

↗

Protokoły kontroli doraźnych, protokoły przeprowadzanych przez organy nadzoru administracyjnego wizytacji i lustracji sporządza się zgodnie ze wzorem protokołu kontroli okresowej kancelarii komorniczej, z uwzględnieniem zakresu i charakteru podejmowanych czynności nadzorczych.

Przepis przejściowy i końcowy

↗

W roku 2019 i 2020 badanie dopuszczalności przyjmowania spraw z wyboru, o którym mowa w § 11, odbywa się przez analizę sprawozdań statystycznych do ruchu spraw składanych przez komornika co pół roku.

↗

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia.

1)

Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2018 r. poz. 1467, 1499, 1544, 1629, 1637, 1693, 2385 i 2432 oraz z 2019 r. poz. 55 i 60.

Załącznik nr 1 - Sprawozdanie z wyników nadzoru administracyjnego (wzór) ↗

Załącznik nr 1 - Sprawozdanie z wyników nadzoru administracyjnego (wzór) patrz oryginał

Załącznik nr 2 - Wzór protokołu kontroli okresowej kancelarii komorniczej ↗

Załącznik nr 2 - Wzór protokołu kontroli okresowej kancelarii komorniczej patrz oryginał

Załącznik nr 3 - Wzór formularza protokołu kontroli finansowej kancelarii komorniczej ↗

Załącznik nr 3 - Wzór formularza protokołu kontroli finansowej kancelarii komorniczej patrz oryginał