Otwarte Prawo
Dz.U. 2019 poz. 555 — tekst autentyczny (PDF) ↗

Dz.U. 2019 poz. 555 · Obwieszczenie · wygaśnięcie aktu

Obwieszczenie Ministra Infrastruktury oraz Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej z dnia 31 stycznia 2019 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych1)2)

PDF ↗

Na podstawie art. 16 ust. 3 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1523 oraz z 2018 r. poz. 2243) ogłasza się w załączniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 619), z uwzględnieniem zmiany wprowadzonej rozporządzeniem Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 23 lutego 2016 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 315).

PDF ↗

Podany w załączniku do niniejszego obwieszczenia tekst jednolity rozporządzenia nie obejmuje odnośnika nr 2 oraz § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 23 lutego 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 315), które stanowią:

„2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia postanowień dyrektywy Komisji 2012/45/UE z dnia 3 grudnia 2012 r. dostosowującej po raz drugi do postępu naukowo-technicznego załączniki do dyrektywy 2008/68/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie transportu lądowego towarów niebezpiecznych (Dz. Urz. UE L 332 z 04.12.2012, str. 18).”

„

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.”.

1)

Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej - transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176).

2)

Minister Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej kieruje działem administracji rządowej - żegluga śródlądowa, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 grudnia 2017 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej (Dz. U. poz. 2324 oraz z 2018 r. poz. 100).

Załącznik - Rozporządzenie Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 29 maja 2012 r. w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych1) PDF ↗

Na podstawie art. 58 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 382 i 534) zarządza się, co następuje:

Rozporządzenie określa:

szczegółowe wymagania w zakresie, o którym mowa w art. 50 ust. 4 pkt 1-3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych, w stosunku do podmiotów wykonujących działalność w zakresie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych, zwanych dalej „prowadzącymi kursy”;

rodzaje i zakres kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych, zwane dalej „kursami”, ich ramowy program oraz minimalny czas ich trwania, a także warunki wydawania zaświadczenia potwierdzającego ukończenie odpowiedniego kursu;

warunki i sposób przechowywania dokumentacji dotyczącej prowadzonych kursów;

wzór wniosku o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy oraz wzór zaświadczenia potwierdzającego wpis podmiotu do tego rejestru;

wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu;

wysokość opłaty za wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy.

Prowadzący kursy powinien posiadać:

warunki lokalowe gwarantujące przeprowadzenie kursów, w tym:

salę wykładową,

miejsce do przeprowadzania ćwiczeń praktycznych w zakresie objętym kursem,

pokój wykładowców,

zamykane pomieszczenie do przechowywania dokumentacji dotyczącej prowadzonych kursów,

zaplecze sanitarne;

zbiór przepisów w zakresie przewozu towarów niebezpiecznych oraz materiały dydaktyczne i pomoce naukowe, właściwe do rodzaju prowadzonego kursu.

Wykładowca prowadzący zajęcia w ramach kursów jest obowiązany:

posiadać wykształcenie wyższe, w szczególności w zakresie właściwości towarów niebezpiecznych, konstrukcji lub eksploatacji opakowań, cystern lub środków transportu przeznaczonych do ich przewozu, ratownictwa, ochrony przeciwpożarowej lub bezpieczeństwa przewozu towarów niebezpiecznych, oraz co najmniej 5-letnią praktykę zawodową w dziedzinach objętych tematyką prowadzonych kursów lub

odpowiednio do prowadzonych zajęć w ramach kursów posiadać świadectwo doradcy do spraw bezpieczeństwa przewozu towarów niebezpiecznych, w zakresie przewozu:

drogowego towarów niebezpiecznych,

koleją towarów niebezpiecznych lub

żeglugą śródlądową towarów niebezpiecznych.

Prowadzący kurs prowadzi zajęcia dydaktyczne w sali wykładowej o powierzchni nie mniejszej niż 20 m2.

Jeżeli z sali wykładowej korzysta jednocześnie więcej niż 10 osób, to powierzchnia określona w ust. 1 powinna być większa o co najmniej 2 m2 na każdą dodatkową osobę.

Sala wykładowa powinna być wyposażona w materiały dydaktyczne i pomoce naukowe zapewniające prawidłową realizację celów kształcenia, w szczególności plansze i prezentacje multimedialne, odpowiednie oświetlenie, wentylację i ogrzewanie.

Godzina lekcyjna kursu trwa 45 minut.

Czas trwania kursu w ciągu jednego dnia nie może przekroczyć 8 godzin lekcyjnych.

Prowadzący kurs przechowuje prowadzoną dokumentację dotyczącą:

zajęć teoretycznych i praktycznych obejmującą dziennik zajęć zawierający:

imiona i nazwiska uczestników kursu,

listę obecności uczestników kursu na poszczególnych zajęciach,

wykaz przeprowadzonych zajęć zgodnie z programem kursu, w tym:

  • -

    liczbę godzin przeprowadzonych zajęć,

  • -

    terminy przeprowadzonych zajęć,

  • -

    tematy przeprowadzonych zajęć,

  • -

    imię i nazwisko wykładowcy prowadzącego zajęcia;

wykładowcy prowadzącego zajęcia w ramach kursu obejmującą:

kopię dokumentu potwierdzającego spełnianie wymagań, o których mowa w § 3 pkt 1, lub

kopię świadectwa doradcy.

Dokumentację, o której mowa w ust. 1, przechowuje się w zamykanych szafach, przez okres 5 lat, licząc od dnia dokonania ostatniego wpisu w dzienniku zajęć.

Szafy, o których mowa w ust. 2, powinny znajdować się w pomieszczeniu, które zapewnia ochronę dokumentów przed dostępem osób nieuprawnionych oraz utratą, uszkodzeniem lub zniszczeniem.

Ustala się następujące rodzaje kursów:

kurs ADR początkowy i doskonalący;

kurs na eksperta ADN;

kurs na eksperta ADN do spraw przewozu gazów;

kurs na eksperta ADN do spraw przewozu chemikaliów;

kurs doradcy.

Zakres, ramowy program i minimalny czas trwania kursu:

ADR początkowego i doskonalącego określa załącznik nr 1 do rozporządzenia;

na eksperta ADN, eksperta ADN do spraw przewozu gazów oraz eksperta ADN do spraw przewozu chemikaliów określa załącznik nr 2 do rozporządzenia;

doradcy określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.

W ramach kursu ADR początkowego wyróżnia się:

szkolenie podstawowe w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych wszystkich klas;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych w cysternach;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 1;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 7.

W ramach kursu ADR doskonalącego wyróżnia się:

szkolenie podstawowe w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych wszystkich klas;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych w cysternach;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 1;

szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 7.

Szkolenia, o których mowa w ust. 1 i 2, obejmują również ćwiczenia praktyczne z zakresu objętego tematyką zajęć teoretycznych oraz sposobów udzielania pierwszej pomocy, gaszenia pożaru oraz postępowania w razie zaistnienia wypadku lub awarii.

W odniesieniu do szkoleń, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2 oraz w ust. 2 pkt 1 i 2, w celu przeprowadzenia ćwiczeń praktycznych minimalny czas trwania kursu przedłuża się o dodatkową godzinę lekcyjną na każde pięć osób uczestniczących w kursie.

Szkolenie podstawowe w ramach kursu ADR początkowego lub doskonalącego prowadzone łącznie z jednym lub więcej niż jednym szkoleniem specjalistycznym, o którym mowa w § 8, może odbywać się w formie kursu zintegrowanego.

Warunkiem wydania zaświadczenia potwierdzającego ukończenie odpowiedniego rodzaju kursu jest:

uczestnictwo w co najmniej 75% zajęć;

w przypadku kursu zintegrowanego - uczestnictwo w co najmniej 75% zajęć z każdego rodzaju szkolenia wchodzącego w zakres tego kursu.

Wzór zaświadczenia o ukończeniu kursu określa załącznik nr 4 do rozporządzenia.

Wzór wniosku o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych określa załącznik nr 5 do rozporządzenia.

Wzór zaświadczenia potwierdzającego wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych określa załącznik nr 6 do rozporządzenia.

Wysokość opłaty za wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy wynosi 600 zł.

Do postępowań w sprawie wpisu do rejestru podmiotów prowadzących kursy wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się wzory wniosków obowiązujących w dniu złożenia wniosku o taki wpis.

Kursy rozpoczęte i niezakończone przed dniem wejścia w życie rozporządzenia mogą być prowadzone na podstawie ramowych programów obowiązujących w dniu ich rozpoczęcia.

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia2), z wyjątkiem:

§ 2 i 3 oraz § 6 ust. 2 i 3, które wchodzą w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia2);

§ 10 ust. 2, który wchodzi w życie w dniu następującym po dniu ogłoszenia2).3)

1)

Obecnie działem administracji rządowej - transport kieruje Minister Infrastruktury, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 stycznia 2018 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. poz. 101 i 176).

2)↑2↑3

Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 31 maja 2012 r.

3)

Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone: 1) rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 15 września 2005 r. w sprawie kursów dokształcających dla kierowców przewożących towary niebezpieczne (Dz. U. poz. 1571), które na podstawie art. 133 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 1367 i 1454) utraciło moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia; 2) rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 26 września 2005 r. w sprawie uzyskiwania świadectwa przeszkolenia doradcy do spraw bezpieczeństwa w zakresie transportu drogowego towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 1654), które na podstawie art. 133 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych utraciło moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia w zakresie § 1 pkt 1 oraz § 2-5; 3) rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2004 r. w sprawie świadectwa doradcy do spraw bezpieczeństwa przewozu materiałów niebezpiecznych statkami żeglugi śródlądowej (Dz. U. poz. 2256), które na podstawie art. 133 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych utraciło moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia w zakresie § 1 pkt 1 - w części dotyczącej zakresu kursu, § 2 oraz załącznika nr 1.

Załącznik nr 1 - Zakres, ramowy program i minimalny czas trwania kursu ADR PDF ↗

Kurs ADR początkowy

Lp.

Temat

Liczba godzin

Szkolenie podstawowe w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych wszystkich klas obejmuje tematy:

a) wymagania ogólne dotyczące przewozu towarów niebezpiecznych,

b) główne rodzaje zagrożeń,

c) informacje na temat ochrony środowiska i kontroli przewozu odpadów,

d) działania zapobiegawcze i środki bezpieczeństwa właściwe dla różnych rodzajów zagrożeń,

e) czynności, które należy podjąć po zaistnieniu wypadku, w szczególności w zakresie pierwszej pomocy, bezpieczeństwa ruchu drogowego, używania sprzętu ochronnego, w tym gaśniczego oraz środków ochrony indywidualnej,

1

f) oznakowania oraz umieszczania nalepek ostrzegawczych i tablic barwy pomarańczowej,

24

g) obowiązki kierowcy związane z przewozem towarów niebezpiecznych,

h) przeznaczenie i sposób działania wyposażenia technicznego pojazdów,

i) zakazy ładowania razem różnych towarów niebezpiecznych,

j) środki ostrożności, które powinny być podjęte podczas załadunku i rozładunku towarów niebezpiecznych,

k) informacje na temat odpowiedzialności cywilnej, administracyjnej i karnej,

l) informacje na temat realizacji transportu kombinowanego,

m) manipulowanie sztukami przesyłki oraz ich układanie,

n) ograniczenia przejazdu przez tunele oraz postępowanie kierowcy podczas takiego przejazdu, w szczególności zapobieganie wypadkom, bezpieczeństwo, postępowanie w przypadku pożaru lub innych zagrożeń,

o) ochrona towarów niebezpiecznych

Szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych w cysternach obejmuje tematy:

a) zachowanie się pojazdów na drodze, z uwzględnieniem przemieszczania się ładunku,

b) szczególne wymagania dotyczące pojazdów,

2

c) ogólne wiadomości teoretyczne na temat różnych systemów napełniania i opróżniania cystern,

16

d) dodatkowe przepisy szczególne dotyczące używania pojazdów, w szczególności świadectw dopuszczenia pojazdu ADR, znaków dopuszczenia, oznakowania tablicami barwy pomarańczowej oraz umieszczania nalepek ostrzegawczych

Szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 1 obejmuje tematy:

3

a) specyficzne zagrożenia stwarzane przez materiały i przedmioty wybuchowe, w tym pirotechniczne,

b) szczególne wymagania, w tym zakazy, dotyczące pakowania i ładowania razem różnych materiałów i przedmiotów klasy 1

8

Szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 7 obejmuje tematy:

a) specyficzne zagrożenia związane z promieniowaniem jonizującym,

4

b) szczególne wymagania dotyczące pakowania, manipulowania, ładowania razem i układania materiałów promieniotwórczych,

8

c) szczególne środki bezpieczeństwa, które powinny być podjęte w razie wypadku z materiałem promieniotwórczym

Kurs ADR doskonalący

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Szkolenie podstawowe w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych wszystkich klas

16

2

Szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych w cysternach

8

3

Szkolenie specjalistyczne w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 1

5

4

Szkolenie specjalistyczne - w zakresie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych klasy 7

5

- w zakresie nowych lub zmienionych regulacji prawnych oraz nowych rozwiązań merytorycznych dotyczących przewozu drogowego towarów niebezpiecznych objętych ramowym programem kursu ADR początkowego

Załącznik nr 2 - Zakres, ramowy program i minimalny czas trwania kursu na eksperta ADN, eksperta ADN do spraw przewozu gazów oraz eksperta ADN do spraw przewozu chemikaliów PDF ↗

4)

I. KURS NA EKSPERTA ADN (podstawowy)

Wymagania dotyczące szkolenia ekspertów - część ogólna kursu podstawowego

I) Ogólna część powinna obejmować co najmniej następujące informacje: Ogólne: Cele i struktura ADN. Konstrukcja i wyposażenie:

- konstrukcja i wyposażenie statków podlegających ADN.

Techniki pomiarowe:

- pomiary toksyczności, zawartości tlenu, wybuchowości.

Wiedza o produktach:

- klasyfikacja i charakterystyka zagrożeń towarów niebezpiecznych.

Załadunek, wyładunek i przewóz:

- załadunek, wyładunek, wymagania dotyczące ogólnej eksploatacji oraz wymagania dotyczące przewozu.

Dokumenty:

- dokumenty, które powinny znajdować się na pokładzie podczas przewozu.

Zagrożenia i środki zapobiegawcze:

- ogólne środki bezpieczeństwa.

Ćwiczenia praktyczne:

- ćwiczenia praktyczne, szczególnie w odniesieniu do wchodzenia do pomieszczeń, używania gaśnic, sprzętu przeciwpożarowego oraz osobistego wyposażenia ochronnego, jak również detektorów gazów łatwopalnych, mierników tlenu i toksymetrów.

Stateczność:

- parametry i poziomy stateczności,

- przechyły,

- przykłady obliczeń,

- stateczność awaryjna, stany pośrednie i końcowy zatopienia,

- wpływ powierzchni swobodnych,

- zmiana stateczności na bazie kryteriów stateczności wyjściowej,

- zmiana stateczności z udziałem krzywych ramienia dźwigni,

- zastosowanie urządzenia kontrolującego stan załadowania,

- użycie urządzenia kontrolującego stan załadowania do obliczania załadowania,

- zastosowanie książki stateczności zgodnie z działem 9.3 ADN.

oraz do wyboru (część specjalistyczna):

I A) Część dotycząca „statków przewożących ładunek suchy” powinna obejmować co najmniej następujący zakres programowy kursu: Konstrukcja i wyposażenie:

- konstrukcja i wyposażenie statków do przewozu ładunków suchych.

Zajmowanie się ładowniami i przyległymi pomieszczeniami:

- odgazowanie, czyszczenie, konserwacja,

- wentylacja ładowni i przestrzeni poza obszarami ochranianymi.

Załadunek, wyładunek i przewóz:

- wymagania dotyczące załadunku, wyładunku, ogólnej eksploatacji i przewozu,

- oznakowanie sztuk przesyłki.

Dokumenty:

- dokumenty, które powinny być na pokładzie w czasie przewozu.

Zagrożenia i środki zapobiegawcze:

- ogólne środki bezpieczeństwa,

- osobisty sprzęt ochrony i bezpieczeństwa.

Lub

I B) Część dotycząca zbiornikowców powinna obejmować co najmniej następujący zakres programowy kursu:

Konstrukcja i wyposażenie:

- konstrukcja i wyposażenie zbiornikowców,

- wentylacja,

- systemy załadunku i wyładunku.

Zajmowanie się zbiornikami ładunkowymi i przyległymi pomieszczeniami:

- odgazowywanie, czyszczenie, konserwacja,

- podgrzewanie i chłodzenie ładunku,

- manipulowanie naczyniami dla ładunków resztkowych.

Techniki pomiaru i próbkowania:

- pomiary toksyczności, zawartości tlenu i wybuchowości,

- pobieranie próbek.

Załadunek, rozładunek i przewóz:

- załadunek, rozładunek, ogólne wymagania eksploatacyjne i przewozowe.

Dokumenty:

- dokumenty, które powinny być na pokładzie w czasie przewozu.

Zagrożenia i środki zapobiegawcze:

- środki zapobiegawcze oraz ogólnego bezpieczeństwa,

- iskrzenie,

- osobiste wyposażenie ochrony i bezpieczeństwa,

- pożary i pożarnictwo.

II. KURS NA EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU GAZÓW

Kurs specjalistyczny dotyczący gazów powinien obejmować co najmniej następujący zakres programowy:

Znajomość fizyki i chemii:

- prawa gazowe, np. Boyle’a, Gay-Lussaca i podstawowe;

- ciśnienia cząstkowe i mieszaniny, np. definicje i proste obliczenia, wzrost ciśnienia oraz odgazowanie zbiorników ładunkowych;

- liczba Avogadro i obliczanie masy idealnego gazu oraz zastosowanie formuły masy;

- gęstość masowa, gęstość względna i objętość cieczy, np. gęstość i objętość w stosunku do wzrostu temperatury oraz maksymalnego stopnia napełnienia;

- ciśnienie i temperatura krytyczna;

- polimeryzacja, np. problemy teoretyczne i praktyczne, warunki przewozu;

- parowanie, skraplanie, np. definicja, stosunek objętości cieczy do objętości pary;

- mieszanki, np. ciśnienie pary, mieszaniny i charakterystyki zagrożeń;

- związki i wzory chemiczne.

Praktyka:

- mycie zbiorników ładunkowych, np. mycie w przypadku zmiany ładunku, dodanie powietrza do ładunku, metoda mycia (odgazowania) przed wejściem do zbiorników ładunkowych;

- pobieranie próbek;

- zagrożenie wybuchem;

- zagrożenia zdrowotne;

- pomiary stężenia gazu, np. jakiego przyrządu używać i jak;

- monitorowanie zamkniętych przestrzeni i wchodzenie do nich;

- świadectwo odgazowania i pracy dozwolonej;

- stopień napełnienia i przepełnienia;

- urządzenia bezpieczeństwa;

- pompy i sprężarki.

Środki awaryjne:

- obrażenia fizyczne, np. materiały na skórze, wdychanie gazu, pomoc;

- nieprawidłowości dotyczące ładunku, np. przeciek w połączeniu, przepełnienie, polimeryzacja oraz zagrożenia w pobliżu statku.

III. KURS NA EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU CHEMIKALIÓW

Kurs specjalistyczny dotyczący chemikaliów powinien obejmować co najmniej następujący zakres programowy:

Znajomość fizyki i chemii:

- produkty chemiczne, np. molekuły, atomy, stan fizyczny, kwasy, zasady, utlenianie;

- gęstość masowa, gęstość względna, ciśnienie i objętość cieczy, np. gęstość, objętość i ciśnienie z punktu widzenia wzrostu temperatury, maksymalnego stopnia napełnienia;

- temperatura krytyczna;

- polimeryzacja, np. problemy teoretyczne i praktyczne, warunki przewozu;

- mieszaniny, np. ciśnienie pary, mieszanin, charakterystyka zagrożeń;

- związki i wzory chemiczne.

Praktyka:

- czyszczenie zbiorników ładunkowych, np. odgazowanie, mycie, ładunki resztkowe i naczynia dla ładunków resztkowych;

- załadunek i wyładunek, np. systemy rurociągów pary, urządzenia szybkiego zamykania, wpływ temperatury;

- pobieranie próbek;

- niebezpieczeństwo wybuchu;

- zagrożenia dla zdrowia;

- pomiary stężenia gazu, np. którego przyrządu użyć i jak;

- nadzorowanie przestrzeni zamkniętych i wchodzenie do nich;

- świadectwa odgazowania i pracy dozwolonej;

- stopień napełnienia i przepełnienia;

- instalacje bezpieczeństwa;

- pompy i sprężarki.

Środki awaryjne:

- obrażenia fizyczne, np. kontakt z ładunkiem, wdychanie gazu, pomoc;

- wady związane z towarem, np. przeciek w połączeniach, przepełnienie, polimeryzacja oraz zagrożenia w sąsiedztwie statku.

MINIMALNY CZAS TRWANIA KURSU NA EKSPERTA ADN:

RODZAJE KURSÓW

I + IA

Podstawowy dla ładunków suchych 32 lekcje po 45 minut

- w tym 8 lekcji po 45 minut ze stateczności

I + IB

Podstawowy dla zbiornikowców 32 lekcje po 45 minut

- w tym 8 lekcji po 45 minut ze stateczności

I + IA + IB

Podstawowy łączony 40 lekcji po 45 minut

- w tym 8 lekcji po 45 minut ze stateczności

II

Specjalistyczny o gazach 16 lekcji po 45 minut

III

Specjalistyczny o chemikaliach 16 lekcji po 45 minut

IV. ZAKRES, RAMOWY PROGRAM ORAZ MINIMALNY CZAS TRWANIA KURSU ODNOWIENIOWEGO*)

I + IA

Podstawowy dla ładunków suchych 16 lekcji po 45 minut

- w tym minimum 2 lekcje po 45 minut ze stateczności

I + IB

Podstawowy dla zbiornikowców 16 lekcji po 45 minut

- w tym minimum 2 lekcje po 45 minut ze stateczności

I + IA + IB

Podstawowy łączony 16 lekcji po 45 minut

- w tym minimum 2 lekcje po 45 minut ze stateczności

II

Specjalistyczny o gazach 8 lekcji po 45 minut

III

Specjalistyczny o chemikaliach 8 lekcji po 45 minut

*) Kurs odnowieniowy - dla osób, które przed upływem pięciu lat od dnia wydania świadectwa powinny przejść dodatkowe przeszkolenie w ciągu ostatniego roku poprzedzającego termin upływu ważności świadectwa obejmującego swym zakresem program wyszczególniony w: I + IA dla: Podstawowy dla ładunków suchych I + IB dla: Podstawowy dla zbiornikowców I + IA + IB dla: Podstawowy łączony II dla: Specjalistyczny o gazach III dla: Specjalistyczny o chemikaliach

4) W brzmieniu ustalonym przez § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 23 lutego 2016 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie prowadzenia kursów z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (Dz. U. poz. 315), które weszło w życie z dniem 26 marca 2016 r.

Załącznik nr 3 - Zakres, ramowy program i minimalny czas trwania kursu doradcy PDF ↗

Zakres kursu

Nr części

Tytuł

Liczba godzin

1

Część ogólna

24

Część specjalistyczna:

2

a) przewóz drogowy

16

b) przewóz koleją

16

c) przewóz żeglugą śródlądową

16

3

Konsultacje

4

Ramowy program

Część ogólna

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Przepisy krajowe i międzynarodowe regulujące przewóz towarów niebezpiecznych, w szczególności cel i zakres regulacji oraz praktyczne posługiwanie się przepisami

1

2

Klasyfikacja towarów niebezpiecznych, w szczególności zagrożenia stwarzane przez towary niebezpieczne, zasady klasyfikacji, przepisy szczególne dla poszczególnych klas, towary niedopuszczone do przewozu, odpady niebezpieczne, materiały i przedmioty wybuchowe (klasa 1), materiały promieniotwórcze (klasa 7)

4

3

Budowa i używanie opakowań, w szczególności ogólne zasady pakowania, rodzaje i kategorie opakowań, kodowanie opakowań, instrukcje pakowania, zasady doboru opakowań

2

4

Zasady znakowania:

3

- nalepki ostrzegawcze, duże nalepki ostrzegawcze,

- pomarańczowe tablice identyfikacyjne,

- inne znaki i oznakowania,

- szczegółowe zasady znakowania

5

Dokumentacja:

2

- zasady wypełniania dokumentu przewozowego,

- certyfikat pakowania kontenera,

- raport powypadkowy,

- roczne sprawozdanie

6

Szczególne warunki przewozu towarów niebezpiecznych:

3

- przewóz towarów niebezpiecznych w ilościach ograniczonych i wyłączonych,

- przewóz towarów niebezpiecznych na zasadach wyłączenia spod przepisów,

- odstępstwa, ograniczenia przewozowe,

- przewozy materiałów promieniotwórczych

7

Warunki przewozu, załadunku, rozładunku, manipulowanie ładunkiem:

2

- przewóz sztuk przesyłek,

- przewóz towaru luzem, kontenery do przewozu towaru luzem,

- pakowanie razem,

- załadunek razem

8

Obowiązki uczestników przewozu, kontrola przewozów, zasady odpowiedzialności za naruszenie przepisów o przewozie towarów niebezpiecznych i za szkody spowodowane takim przewozem

1

9

Ćwiczenia

6

Część specjalistyczna:

przewóz drogowy

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Przepisy dotyczące przewozu drogowego:

1

- przepisy krajowe i międzynarodowe dotyczące przewozu drogowego towarów niebezpiecznych

2

Dokumentacja:

1

- dokumenty przewozowe w transporcie krajowym i międzynarodowym ‒ zasady wypełniania, ćwiczenia,

- instrukcje pisemne zgodne z ADR,

- świadectwo dopuszczenia pojazdu ADR,

- zaświadczenie ADR

3

Pojazdy:

4

- wymagania konstrukcyjne dla pojazdów,

- pojazdy EX/II, EX/III, FL, AT, OX, MEMU,

- wyposażenie jednostek transportowych (podstawowe, dodatkowe),

- sprzęt gaśniczy,

- oznakowanie jednostek transportowych przewożących: sztuki przesyłki, materiały stałe luzem, materiały ciekłe, sypkie lub gazy w cysternach

4

Załadunek i rozładunek:

3

- mocowanie ładunku na pojeździe,

- wymagania dotyczące załadunku i rozładunku niektórych towarów, w szczególności ograniczenia ilościowe,

- zakazy ładowania razem (do jednego pojazdu) różnych towarów niebezpiecznych oraz towarów niebezpiecznych z żywnością,

- zakazy ładowania razem ‒ ćwiczenia

5

Przewóz w cysternach:

3

- dobór cysterny na podstawie właściwości fizykochemicznych towaru,

- charakterystyka cystern stałych, odejmowalnych, przenośnych, kontenerów-cystern, pojazdów-baterii oraz cystern do przewozu odpadów

- kodowanie cystern,

- układy i urządzenia bezpieczeństwa stosowane w cysternach,

- zasady załadunku i rozładunku cystern

6

Zagrożenia dla ludzi i środowiska spowodowane przewozem drogowym towarów niebezpiecznych; ratownictwo techniczne i chemiczne:

3

- zagrożenia stwarzane przez towary niebezpieczne, następstwa wypadków,

- organizacja systemu ratowniczo-gaśniczego,

- powiadamianie o zdarzeniu,

- zasady działań ratowniczych na miejscu zdarzenia,

- analiza okoliczności i przyczyn zaistniałych zdarzeń,

- ochrona środowiska

7

Szkolenie kierowców i innych osób związanych z przewozem:

1

- rodzaje i zakres szkoleń,

- dokumentacja szkolenia

przewóz koleją

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Przepisy kolejowe:

- przepisy krajowe i międzynarodowe dotyczące przewozu towarów niebezpiecznych koleją,

1

- przepisy zarządcy infrastruktury

2

Dokumentacja:

- listy przewozowe w komunikacji krajowej i międzynarodowej - zasady wypełniania, ćwiczenia,

2

- dokumenty kolejowe

3

Znakowanie wagonów:

- zasady znakowania wagonów (krytych, odkrytych, platform),

1

- znaki dotyczące manewrowania

4

Przewóz w cysternach:

- dobór cysterny do towaru na podstawie stwarzanych zagrożeń oraz stanu skupienia,

- charakterystyka cystern stałych, odejmowalnych, przenośnych, kontenerów-cystern, wagonów-baterii oraz cystern do przewozu odpadów

4

- kodowanie cystern,

- układy i urządzenia bezpieczeństwa stosowane w cysternach,

- zasady załadunku i rozładunku cystern

5

Zagadnienie eksploatacyjne:

- zdanie/przyjęcie przesyłki do przewozu,

- zasady wykonywania prac manewrowych,

- formowanie pociągu,

- odległość ochronna,

4

- wyposażenie pojazdów trakcyjnych w pociągach z wagonami z towarami niebezpiecznymi,

- przewóz wagonów próżnych nieczyszczonych,

- oczyszczanie wagonów po przewozie towarów niebezpiecznych

6

Zagrożenia dla ludzi i środowiska spowodowane przewozem towarów niebezpiecznych koleją ‒ ratownictwo techniczne i chemiczne:

- zagrożenia stwarzane przez towary niebezpieczne, następstwa wypadków,

3

- powiadamianie o zdarzeniu,

- zasady działań ratowniczych na miejscu zdarzenia,

- przyczyny zdarzeń,

- ochrona środowiska

7

Szkolenie pracowników:

- zasady prowadzenia szkoleń,

1

- dokumentacja szkolenia

przewóz żeglugą śródlądową

Lp.

Temat

Liczba godzin

1

Statki używane do przewozu materiałów niebezpiecznych: konstrukcja

a) wyposażenie, w tym

- podstawowe,

4

- dodatkowe,

- sprzęt gaśniczy,

b) oznakowanie statków przewożących materiały niebezpieczne

2

Załadunek i rozładunek:

- zakazy ładowania razem (do jednego pojazdu) różnych materiałów niebezpiecznych oraz materiałów niebezpiecznych razem z żywnością,

2

- szczególne wymagania dotyczące załadunku i rozładunku niektórych materiałów, w szczególności ograniczenia ilościowe, zasady załadunku, rozładunku zbiornikowców,

- zakazy ładowania razem ‒ ćwiczenia

3

Dokumenty wymagane podczas przewozu:

- rodzaje dokumentów,

2

- analiza danych zawartych w dokumencie przewozowym,

- weryfikacja danych zawartych w dokumencie przewozowym,

- ćwiczenia

4

Wymagania w stosunku do cystern, kontenerów przewożących materiały niebezpieczne

2

5

Przewóz w zbiornikowcach:

rodzaje zbiornikowców:

a) zbiornikowce do przewozu materiałów o różnych stanach skupienia:

- gazowym,

- ciekłym,

- stałym,

b) zbiornikowce do przewozu odpadów,

c) układy i urządzenia bezpieczeństwa stosowane w zbiornikowcach

6

Zagrożenia dla ludzi i środowiska spowodowane przewozem materiałów niebezpiecznych - ratownictwo techniczne i chemiczne:

- organizacja systemu ratowniczo-gaśniczego,

3

- zasady działań ratowniczych na miejscu wypadku z materiałem niebezpiecznym,

- zagadnienia ochrony środowiska

Załącznik nr 4 - Zaświadczenie o ukończeniu kursu z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 4 - Zaświadczenie o ukończeniu kursu z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał

Załącznik nr 5 - Wniosek o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 5 - Wniosek o wpis do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał

Załącznik nr 6 - Zaświadczenie potwierdzające wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) PDF ↗

Załącznik nr 6 - Zaświadczenie potwierdzające wpis podmiotu do rejestru podmiotów prowadzących kursy z zakresu przewozu towarów niebezpiecznych (wzór) patrz oryginał

Załącznik - ZAKRES, RAMOWY PROGRAM I MINIMALNY CZAS TRWANIA KURSU NA EKSPERTA ADN, EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU GAZÓW ORAZ EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU CHEMIKALIÓW PDF ↗

Załącznik - ZAKRES, RAMOWY PROGRAM I MINIMALNY CZAS TRWANIA KURSU NA EKSPERTA ADN, EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU GAZÓW ORAZ EKSPERTA ADN DO SPRAW PRZEWOZU CHEMIKALIÓW patrz oryginał