Dz.U. 2020 poz. 2313 · Rozporządzenie · obowiązujący
Na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe (Dz. U. z 2019 r. poz. 1792 oraz z 2020 r. poz. 284 i 322) zarządza się, co następuje:
Rozporządzenie określa:
szczegółowe obowiązki kierownika jednostki organizacyjnej, pracodawcy zewnętrznego i pracownika zewnętrznego w zakresie ochrony radiologicznej pracowników zewnętrznych narażonych podczas pracy na terenie kontrolowanym lub terenie nadzorowanym;
informacje umieszczane przez kierownika jednostki organizacyjnej, pracodawcę zewnętrznego i uprawnionego lekarza w paszporcie dozymetrycznym;
tryb wydawania oraz wzór paszportu dozymetrycznego.
Kierownik jednostki organizacyjnej w zakresie ochrony radiologicznej pracowników zewnętrznych jest w szczególności obowiązany:
sprawdzić, czy pracownicy zewnętrzni posiadają aktualne orzeczenia lekarskie o zdolności do pracy, w tym stwierdzające brak przeciwwskazań do pracy w warunkach narażenia, wydane przez uprawnionego lekarza, o którym mowa w art. 10 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe, zwanego dalej „uprawnionym lekarzem”;
sprawdzić, czy zaliczenie pracowników zewnętrznych do kategorii A lub B narażenia jest prawidłowe z punktu widzenia dawek, które mogą oni otrzymać w związku z pracą na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym;
zapewnić pracownikom zewnętrznym przeszkolenie specjalistyczne uwzględniające specyfikę terenu kontrolowanego lub nadzorowanego i planowanej pracy, niezależnie od szkolenia, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2, w tym także szkolenie, o którym mowa w art. 11 ust. 3 pkt 2, 3, 3a i 3c ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe, zwanej dalej „ustawą”;
zapewnić pracownikom zewnętrznym niezbędne środki ochrony indywidualnej, stosownie do warunków narażenia;
zapewnić warunki pracy umożliwiające przestrzeganie zasad ochrony radiologicznej oraz ograniczeń dawek promieniowania jonizującego zgodnie z art. 8, art. 9, art. 13, art. 14, art. 19 ustawy i przepisami wydanymi na podstawie art. 25 pkt 1 ustawy;
zapewnić prowadzenie pomiaru dawek indywidualnych oraz innych pomiarów dozymetrycznych w sposób dostosowany do warunków narażenia, jak również prowadzenie dokumentacji tych pomiarów zgodnie z wymaganiami przepisów wydanych na podstawie art. 28 pkt 1 ustawy, oraz dokonywanie w tym zakresie wpisów w paszportach dozymetrycznych pracowników zewnętrznych.
Pracodawca zewnętrzny w zakresie ochrony radiologicznej zatrudnianych przez siebie pracowników zewnętrznych w szczególności zapewnia:
przestrzeganie zasad ochrony radiologicznej oraz ograniczeń dawek promieniowania jonizującego zgodnie z art. 8, art. 9, art. 13, art. 14, art. 19 ustawy i przepisami wydanymi na podstawie art. 25 pkt 1 ustawy;
szkolenie, o którym mowa w art. 11 ust. 3 pkt 1, 3b i 4-6 ustawy;
objęcie pracowników zewnętrznych oceną narażenia, a także nadzorem medycznym stosownie do art. 26, art. 30 i art. 31 ustawy, w tym badaniami lekarskimi, w celu uzyskania orzeczenia uprawnionego lekarza o zdolności pracownika do pracy z określeniem, jeżeli wynika to z klasyfikacji medycznej pracownika zgodnie z art. 17 ust. 7 ustawy, warunków dopuszczenia do pracy uwzględniających zagrożenia napromieniowaniem zewnętrznym i skażeniami wewnętrznymi oraz ewentualnych przeciwwskazań zdrowotnych w stosowaniu środków ochrony dróg oddechowych;
uzyskanie paszportów dozymetrycznych dla zatrudnianych przez siebie pracowników zewnętrznych i dokonanie wpisów w częściach D. 9 i D. 10 tych paszportów;
uaktualnianie danych o dawkach indywidualnych poszczególnych pracowników zewnętrznych w częściach D. 4, D. 5 i D. 9 paszportów dozymetrycznych, w szczególności danych, o których mowa w § 7 pkt 1 lit. b, a także - w przypadku pracowników kategorii A narażenia - w centralnym rejestrze dawek indywidualnych.
Pracodawca zewnętrzny może, w drodze umowy, powierzyć kierownikowi jednostki organizacyjnej wykonanie wszystkich lub niektórych obowiązków wymienionych w ust. 1 pkt 1-3 i 5.
W przypadku pracownika zewnętrznego wykonującego działalność na własny rachunek obowiązki pracodawcy zewnętrznego określone w ust. 1 wykonuje ten pracownik. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio.
Uprawniony lekarz wpisuje w częściach D. 6, D. 7 i D. 8 paszportu dozymetrycznego informacje o:
orzeczeniu o zdolności pracownika zewnętrznego do pracy z określeniem warunków dopuszczenia do pracy uwzględniających zagrożenia napromieniowaniem zewnętrznym i skażeniami wewnętrznymi;
ewentualnych przeciwwskazaniach zdrowotnych w stosowaniu środków ochrony dróg oddechowych;
wynikach prześwietlenia klatki piersiowej.
Pracodawca zewnętrzny albo kierownik jednostki organizacyjnej w przypadku powierzenia mu w drodze umowy, o której mowa w ust. 2, zadań, o których mowa w ust. 1 pkt 3, może, na podstawie dokumentacji medycznej wystawionej przez uprawnionego lekarza, dokonać wpisów w częściach D. 6, D. 7 i D. 8 paszportu dozymetrycznego.
W zakresie ochrony radiologicznej pracownik zewnętrzny narażony podczas pracy na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym jest obowiązany:
przestrzegać zasad bezpiecznej pracy w warunkach narażenia, w tym szczegółowych przepisów obowiązujących na danym stanowisku pracy w jednostce organizacyjnej, w której wykonuje pracę;
współdziałać z kierownikiem jednostki organizacyjnej i pracodawcą zewnętrznym w zakresie poprawy warunków pracy i właściwej kontroli otrzymanych dawek promieniowania jonizującego;
dbać o terminowość i kompletność wpisów w paszporcie dozymetrycznym.
Kierownik jednostki organizacyjnej przed dopuszczeniem pracownika zewnętrznego do wykonywania prac na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym jest obowiązany sprawdzić, czy wpisy w paszporcie dozymetrycznym pracownika zewnętrznego zawierają informacje, o których mowa w ust. 2, oraz:
sprawdzić na podstawie wpisów w paszporcie dozymetrycznym, czy wykonywanie przewidzianych prac nie narusza wymagań, o których mowa w § 2 pkt 5, w zakresie dopuszczalnego narażenia pracownika zewnętrznego i udokumentować to;
sprawdzić, czy zostały spełnione pozostałe warunki, o których mowa w § 2 pkt 1-4 i 6;
w przypadku dopuszczenia pracownika do prac na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym dokonać wpisu w jego paszporcie dozymetrycznym potwierdzającego rozpoczęcie wykonywania tych prac.
Informacje umieszczane w paszporcie dozymetrycznym pracownika zewnętrznego przed przystąpieniem tego pracownika do pracy obejmują:
nazwę, adres i numer REGON pracodawcy zewnętrznego, wpisywane w części D. 10 paszportu dozymetrycznego przez pracodawcę zewnętrznego;
nazwisko, imiona i adres pracownika zewnętrznego - w przypadku pracownika zewnętrznego wykonującego działalność na własny rachunek, wpisywane w części D. 10 paszportu dozymetrycznego przez tego pracownika;
medyczną klasyfikację pracownika zewnętrznego, a jeżeli jest to w danym przypadku uzasadnione, informację o ewentualnych przeciwwskazaniach zdrowotnych w stosowaniu środków ochrony dróg oddechowych i o wynikach prześwietlenia klatki piersiowej, jeżeli zostało wykonane, wpisywane odpowiednio w części D. 6, D. 7 albo D. 8 paszportu dozymetrycznego;
wyniki oceny dawek indywidualnych otrzymanych przez pracownika zewnętrznego, wraz z kategorią narażenia, wpisywane w części D. 2-D. 4 i D. 9 paszportu dozymetrycznego.
Spełnienie warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, oceniane jest na podstawie wpisów w częściach D. 4 i D. 9 paszportu dozymetrycznego.
W przypadku gdy wpisy w części D. 4 paszportu dozymetrycznego jeszcze nie zawierają informacji dotyczących narażenia w jednostkach, w których pracownik zewnętrzny poprzednio wykonywał prace na terenach kontrolowanych lub nadzorowanych, do oceny spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, bierze się pod uwagę wpisy w częściach D. 2 i D. 3 paszportu dozymetrycznego dokonane przez kierownika jednostki organizacyjnej zawierające wstępną ocenę dawek indywidualnych otrzymanych przez pracowników zewnętrznych dokonaną przez inspektora ochrony radiologicznej.
Kierownik jednostki organizacyjnej w okresie wykonywania przez pracownika zewnętrznego pracy na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym dokonuje w jego paszporcie dozymetrycznym w częściach D. 2 i D. 3 wpisów obejmujących:
datę początku i końca każdego z okresów wykonywania przez pracownika zewnętrznego pracy na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym, zwanych dalej „okresami narażenia”;
oszacowane dawki równoważne, dawki od narażenia wewnętrznego oraz dawkę skuteczną (efektywną) na koniec każdego z kolejnych okresów narażenia w całym okresie pracy na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym w danej jednostce organizacyjnej.
W sytuacjach przekroczenia dawek granicznych kierownik jednostki organizacyjnej dokonuje odpowiednich wpisów w części D. 5 paszportu dozymetrycznego.
Kierownik jednostki organizacyjnej po zakończeniu przez pracownika zewnętrznego wykonywania pracy na terenie kontrolowanym lub nadzorowanym:
rejestruje dane dotyczące narażenia pracownika zewnętrznego obejmujące:
informacje o pracowniku zewnętrznym zawarte w częściach B i C paszportu dozymetrycznego,
informacje o pracodawcy zewnętrznym zawarte w części D. 10 paszportu dozymetrycznego,
wyniki pomiarów dozymetrycznych stanowiących podstawę oceny dawki promieniowania jonizującego otrzymanej przez pracownika zewnętrznego zawarte w częściach D. 2 i D. 3 paszportu dozymetrycznego, wraz z informacją o podmiocie dokonującym pomiarów i o stosowanych metodach pomiarowych;
przekazuje dane o narażeniu pracownika zewnętrznego kategorii A narażenia do centralnego rejestru dawek i uprawnionemu lekarzowi ze wskazaniem, że dotyczy to pracownika zewnętrznego, i podaniem numeru jego paszportu dozymetrycznego.
Prezes Państwowej Agencji Atomistyki wydaje paszport dozymetryczny na pisemny wniosek pracodawcy zewnętrznego, a w przypadku pracownika zewnętrznego wykonującego działalność na własny rachunek na wniosek tego pracownika, zawierający:
nazwę, adres i numer REGON wnioskodawcy;
imię i nazwisko, płeć, adres, datę urodzenia oraz numer PESEL, a w przypadku cudzoziemca numer paszportu albo innego dokumentu potwierdzającego tożsamość pracownika zewnętrznego.
Ustala się wzór paszportu dozymetrycznego, który jest określony w załączniku do rozporządzenia.
Wpisy dokonane w paszportach dozymetrycznych wydanych na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują ważność.
W terminie 18 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia pracodawcy zewnętrzni i pracownicy zewnętrzni wykonujący działalność na własny rachunek złożą do Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki wnioski o wydanie nowych paszportów dozymetrycznych dla pracowników zewnętrznych, którym wydano paszporty dozymetryczne na podstawie przepisów dotychczasowych.
Do dnia wydania dla pracownika zewnętrznego nowego paszportu dozymetrycznego, jednak nie dłużej niż przez 24 miesiące od dnia wejścia w życie rozporządzenia, wpisów dokonuje się w paszporcie dozymetrycznym wydanym dla tego pracownika zewnętrznego na podstawie przepisów dotychczasowych.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.2)
Niniejsze rozporządzenie w zakresie swojej regulacji wdraża dyrektywę Rady 2013/59/Euratom z dnia 5 grudnia 2013 r. ustanawiającą podstawowe normy bezpieczeństwa w celu ochrony przed zagrożeniami wynikającymi z narażenia na działanie promieniowania jonizującego oraz uchylającą dyrektywy 89/618/Euratom, 90/641/Euratom, 96/29/Euratom, 97/43/Euratom i 2003/122/Euratom (Dz. Urz. UE L 13 z 17.01.2014, str. 1, Dz. Urz. UE L 72 z 17.03.2016, str. 69, Dz. Urz. UE L 152 z 11.06.2019, str. 128 oraz Dz. Urz. UE L 324 z 13.12.2019, str. 80).
Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 2004 r. w sprawie ochrony przed promieniowaniem jonizującym pracowników zewnętrznych narażonych podczas pracy na terenie kontrolowanym (Dz. U. poz. 1064), które zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 czerwca 2019 r. o zmianie ustawy - Prawo atomowe oraz ustawy o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. poz. 1593 oraz z 2020 r. poz. 284) traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.