Rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 31 października 2025 r. w sprawie Sektorowej Ramy Kwalifikacji w sektorze budownictwo

Do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji włącza się Sektorową Ramę Kwalifikacji w sektorze budownictwo.

Kwalifikacje, do których odnosi się Sektorowa Rama Kwalifikacji w sektorze budownictwo, przygotowują do wykonywania działalności usługowej, w tym zarządczej, koordynacyjnej, specjalistycznej, doradczej oraz pomocniczej prowadzonej w ramach budowlanego procesu inwestycyjnego, skoncentrowanej na obiekcie budowlanym w cyklu życia obiektu zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Charakterystyki efektów uczenia się dla poziomów Sektorowej Ramy Kwalifikacji w sektorze budownictwo ujęte w kategoriach wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych są określone w załączniku do rozporządzenia.

Traci moc rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 12 lipca 2019 r. w sprawie Sektorowej Ramy Kwalifikacji w sektorze budownictwo (Dz. U. poz. 1448).

Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia. Minister Edukacji: B. Nowacka 1) Minister Edukacji kieruje działem administracji rządowej – oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji (Dz. U. poz. 2717).

 Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 31 października 2025 (Dz. U. poz. 1592) CHARAKTERYSTYKI EFEKTÓW UCZENIA SIĘ DLA POZIOMÓW SEKTOROWEJ RAMY KWALIFIKACJI W SEKTORZE BUDOWNICTWO UJĘTE W KATEGORIACH WIEDZY, UMIEJĘTNOŚCI ORAZ KOMPETENCJI SPOŁECZNYCH 1) 1) Czcionką pochyłą oznaczono kompetencje zielone rozumiane jako zakres wiedzy, umiejętności oraz postaw niezbędnych do realizacji procesu zielonej i sprawiedliwej transformacji gospodarki zgodnie z koncepcją zrównoważonego rozwoju, której celem jest ograniczenie emisji gazów cieplarnianych, oraz do łagodzenia antropogenicznych zmian klimatycznych i adaptacji do ich skutków. 2) Kod składnika opisu. Załącznik do rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 31 października 2025 (Dz. U. poz. …) Charakterystyki efektów uczenia się dla poziomów Sektorowej Ramy Kwalifikacji sektorze budownictwo ujęte kategoriach wiedzy, umiejętności oraz kompetencji społecznych 1) 1) Czcionką pochyłą oznaczono kompetencje zielone rozumiane jako zakres wiedzy, umiejętności oraz postaw niezbędnych do realizacji procesu zielonej i sprawiedliwej transformacji gospodarki zgodnie z koncepcją zrównoważonego rozwoju, której celem jest ograniczenie emisji gazów cieplarnianych, oraz do łagodzenia antropogenicznych zmian klimatycznych i adaptacji do ich skutków. 2) Kod składnika opisu. WYZNACZNIK I: PRZEKROJOWE UJĘCIE SEKTORA BUDOWNICTWA NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WI1 2) P3SBD_WI1 2) P4SBD_WI1 2) P5SBD_WI1 2) P6SBD_WI1 2) P7SBD_WI1 2) Podstawy budownictwa WIEDZA podstawowe pojęcia z zakresu budownictwa rodzaje i elementy obiektów budowlanych, tym elementy konstrukcyjne i instalacyjne; rodzaje materiałów i wyrobów budowlanych; rodzaje technologii wykonania obiektów budowlanych; podstawy rysunku i dokumentacji budowlanej zarys historii budownictwa; zasady tworzenia rysunków architektoniczno- -budowlanych i konstrukcyjnych; właściwości oraz zakres stosowania materiałów i wyrobów budowlanych; typowe technologie robót budowlanych; zasady organizowania typowych robót budowlanych; klasyfikację elementów konstrukcyjnych obiektów budowlanych; procesy zachodzące cyklu życia obiektu budowlanego; metody oceny stanu technicznego obiektu budowlanego; zasady fundamentowania i posadowienia typowych obiektów budowlanych; zaawansowane technologie robót budowlanych; zasady organizowania złożonych robót budowlanych; podstawy inżynierii wodnej i inżynierii środowiska; zasady analizy i wymiarowania konstrukcji budowlanych; mechanikę konstrukcji budowlanych; metody numeryczne stosowane obliczeniach inżynierskich; stany graniczne nośności i użytkowalności elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego; metodykę analizy cyklu życia (LCA), zasad efektywności energetycznej i gospodarki niskoemisyjnej; zasady organizacji i planowania procesu inwestycyjnego; hydraulikę stosowaną zasady analizy i wymiarowania złożonych konstrukcji budowlanych; metody analizy nieliniowej konstrukcji budowlanej; zasady zarządzania ryzykiem procesie inwestycyjnym; zasady przeprowadzania eksperymentów badawczych obszarach dotyczących budownictwa; mechanikę stosowaną

 2 zasady stosowania elementów konstrukcyjnych obiektów budowlanych; podstawy geologii i geotechniki; podstawowe obciążenia konstrukcji budowlanych; cykl życia obiektu budowlanego; zasady gospodarki obiegu zamkniętego narzędzia badania wzrostu efektywności energetycznej i gospodarki niskoemisyjnej całym cyklu życia obiektów budowlanych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WI2 2) P5SBD_WI2 2) P6SBD_WI2 2) P7SBD_WI2 2) P8SBD_WI2 2) Przepisy prawa WIEDZA normy budowlane; zasady procesu inwestycyjnego; normy środowiskowe; dobre praktyki z zakresu zrównoważonego rozwoju budownictwie; wzorce i standardy dotyczące dróg publicznych przepisy prawa budowlanego oraz inne akty prawne związane z budownictwem; przepisy prawa dotyczące utrzymania obiektów budowlanych, tym liniowych i hydrotechnicznych; przepisy prawa pracy, prawa karnego, prawa wykroczeń, prawa cywilnego, prawa administracyjnego i pozostałe przepisy obejmujące zakres budownictwa; przepisy prawa dotyczące ochrony zabytków i opieki nad zabytkami; przepisy i akty prawne dotyczące ochrony środowiska; przepisy prawa obejmujące zakres budownictwa kraju, którym jest planowana inwestycja budowlana; akty prawne niezbędne do podejmowania decyzji zakresie architektury, planowania przestrzennego, urbanistyki i budownictwa, z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; zasady prowadzenia postępowania wyjaśniającego przyczyny katastrofy budowlanej zasady tworzenia aktów prawnych związanych z budownictwem trendy i wyniki badań naukowych zakresie innowacji budownictwie wymagające zmian prawnych celu ich wprowadzenia

 3 przepisy prawa wodnego; przepisy prawa zamówień publicznych i przepisy powiązane; przepisy prawa dotyczące planowania przestrzennego; akty prawne związane z pracami koncepcyjnymi budownictwie NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WI3 2) P4SBD_WI3 2) P5SBD_WI3 2) P6SBD_WI3 2) Uprawnienia budowlane WIEDZA rodzaje i specjalności budowlane zakres i specjalności uprawnień budowlanych; zasady nadawania uprawnień budowlanych; zasady przeprowadzania egzaminów na uprawnienia budowlane; strukturę organizacyjną stanowisk na placu budowy, tym zakresy odpowiedzialności i wymagane uprawnienia; samorządy zawodowe budownictwie przepisy dotyczące nadawania uprawnień budowlanych do kierowania robotami budowlanymi odpowiedniej specjalności; zasady odpowiedzialności zawodowej, tym dyscyplinarnej, cywilnej i karnej osób wykonujących samodzielne funkcje techniczne budownictwie przepisy dotyczące nadawania uprawnień budowlanych do projektowania odpowiedniej specjalności NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WI4 2) P5SBD_WI4 2) Pozwolenia, zgody, uzgodnienia środowiskowe budownictwie WIEDZA zasady dotyczące uzyskiwania pozwolenia na budowę; zasady dotyczące zgłoszenia obiektu budowlanego do odbioru; kompetencje podmiotów uprawnionych do nadzoru i kontroli realizacji robót budowlanych;

 4 zasady dotyczące uzyskiwania pozwolenia na rozbiórkę obiektu budowlanego, tym wyburzenie; zakres pomiarów i badań wymaganych do wydania decyzji środowiskowych uwarunkowaniach realizacji inwestycji budowlanej zasady uzyskiwania zezwolenia na realizację inwestycji drogowej (ZRID); zasady zgłoszeń do organów administracji architektoniczno- -budowlanej form użytkowania obiektu budowlanego po zmianach, np. przebudowie lub rozbudowie; zasady powiadamiania organów i urzędów zamierzeniach, zdarzeniach i sytuacjach na placu budowy; wymagania formalnoprawne niezbędne do lokalizacji obiektu budowlanego; zasady sporządzania raportów na podstawie danych środowiskowych oraz wymagania organów administracji publicznej POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UI5 2) P5SBD_UI5 2) P6SBD_UI5 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać pomiary parametrów środowiskowych prowadzić uzgodnienia środowiskowe; analizować wnioski z raportów i wdrażać warunki oraz wymagania zawarte decyzji środowiskowych uwarunkowaniach dla inwestycji wypracować rozwiązania minimalizujące negatywny wpływ na środowisko naturalne; negocjować z uczestnikami przebieg procesu inwestycyjnego z zachowaniem zasad etyki zawodowej

 5 NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P5SBD_WI6 2) P6SBD_WI6 2) P7SBD_WI6 2) P8SBD_WI6 2) Narzędzia wzrostu efektywności energetycznej i gospodarki niskoemisyjnej całym cyklu życia obiektów budowlanych WIEDZA przepisy dotyczące poprawy charakterystyki energetycznej budynku metodykę wykonywania audytów energetycznych budynków i opracowywania świadectw charakterystyki energetycznej; technologie pozwalające na dekarbonizację budownictwa; procesy i przedsięwzięcia na każdym etapie cyklu życia obiektów budowlanych technologie, urządzenia i materiały stosowane energooszczędnym budownictwie; metodykę liczenia śladu węglowego budynku całym cyklu jego życia najnowsze wyniki badań zakresie wzrostu efektywności energetycznej budownictwie; innowacyjne technologie, urządzenia i materiały stosowane energooszczędnym budownictwie POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P5SBD_UI7 2) P6SBD_UI7 2) P7SBD_UI7 2) P8SBD_UI7 2) UMIEJĘTNOŚCI interpretować wyniki audytu energetycznego i świadectwo charakterystyki energetycznej wykonywać audyt energetyczny i sporządzać świadectwo charakterystyki energetycznej prostych konstrukcyjnie i instalacyjnie budynków (np. budynków mieszkalnych) lub części budynku; zastosować narzędzia komputerowe procesie wykonywania audytu energetycznego i sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku; wykorzystać technologie pozwalające na dekarbonizację budownictwa całym cyklu życia obiektu budowlanego wykonywać audyt energetyczny i sporządzać świadectwo charakterystyki energetycznej skomplikowanego budynku i sieci ciepłowniczej; wykonywać projekt technologii i organizacji termomodernizacji z uwzględnieniem wyników audytu energetycznego; skorzystać z systemu wsparcia inwestycyjnego i eksploatacyjnego dla rozwiązań podnoszących efektywność energetyczną obiektów budowlanych; opracować raport ESG opracować nową metodykę audytu energetycznego i sporządzania charakterystyki energetycznej obiektu budowlanego; opracować nową metodykę liczenia śladu węglowego obiektu budowlanego

 6 NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WI8 2) P3SBD_WI8 2) P4SBD_WI8 2) P5SBD_WI8 2) P6SBD_WI8 2) Pomiary geodezyjne WIEDZA sposoby znakowania wytyczonych miejsc posadowienia obiektu budowlanego zasady wyznaczania punktów granicznych działki ewidencyjnej zasady sporządzania opracowań geodezyjnych i kartograficznych; standardy techniczne wykonywania pomiarów geodezyjnych zakres kompetencyjny dla różnych poziomów uprawnień geodezyjnych; ryzyka występowania błędów pomiarów geodezyjnych zaawansowane techniki pomiarów geodezyjnych; metody przenoszenia rzeczywistego kształtu obiektu na skan 3D POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UI9 2) P3SBD_UI9 2) P4SBD_UI9 2) P5SBD_UI9 2) P6SBD_UI9 2) P7SBD_UI9 2) UMIEJĘTNOŚCI znakować przy pomiarach geodezyjnych wytyczone miejsce posadowienia obiektu budowlanego terenie lokalizować wytyczone miejsce posadowienia obiektu budowlanego terenie; wykonywać prace pomocnicze przy pomiarach geodezyjnych lokalizować punkty graniczne działki ewidencyjnej; interpretować oznakowanie geodezyjne; wykonywać pomiary geodezyjne analizować wyniki pomiarów geodezyjnych wykonywać opracowania geodezyjno-kartograficzne; planować i nadzorować wykonywanie opracowań geodezyjno- -kartograficznych; wykonywać pomiary geodezyjne z wykorzystaniem zaawansowanych narzędzi tworzyć mapy przestrzenne modelu 3D NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WI10 2) P4SBD_WI10 2) P5SBD_WI10 2) P6SBD_WI10 2) Badania geotechniczne WIEDZA metody wykonywania wykopów i wierceń na potrzeby badań geologicznych i geotechnicznych gruntów, na których będą posadowione obiekty budowlane; narzędzia służące do wykonywania wykopów i wierceń na potrzeby badań geologicznych i geotechnicznych gruntów uwarunkowania geologiczne planowanej inwestycji budowlanej; klasyfikację, kategorie, rodzaje i stany gruntów rodzaje warunków gruntowych; właściwości fizyczne i mechaniczne gruntów; metody przeprowadzania badań laboratoryjnych gruntów i skał kategorie geotechniczne gruntów do posadowienia obiektu budowlanego

 7 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UI11 2) P4SBD_UI11 2) P5SBD_UI11 2) P6SBD_UI11 2) P7SBD_UI11 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać wykopy i wiercenia na potrzeby badań geologicznych oraz geotechnicznych gruntów i skał pobierać próbki do badań geologicznych i geotechnicznych wykonywać badania geologiczne i geotechniczne wykonywać badania geologiczne i geotechniczne zaawansowanymi metodami, tym z wykorzystaniem nieinwazyjnych metod geofizycznych (elektrooporowych, georadarowych i sejsmicznych); analizować wyniki badań geologicznych i geotechnicznych analizować wyniki zaawansowanych badań pod kątem doboru sposobu posadowienia obiektu NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WI12 2) P4SBD_WI12 2) P5SBD_WI12 2) P6SBD_WI12 2) P7SBD_WI12 2) Kosztorysowanie i rozliczanie robót WIEDZA rodzaje kosztorysów zasady sporządzania kosztorysów; zasady przedmiarowania robót budowlanych; zasady obmiarowania robót budowlanych; podstawowe zasady rozliczania robót budowlanych; zasady wyceny odzyskanych materiałów porozbiórkowych; źródła pozyskiwania informacji cenach jednostkowych czynników produkcji i cenach jednostkowych robót budowlanych; źródła pozyskiwania informacji cenach robót budowlanych i cenach obiektów metody szacowania kosztów robót budowlanych na podstawie wskaźników, tym prac projektowych; zasady kosztorysowania robót budowlanych z uwzględnieniem kosztów związanych z bezpiecznym wykonywaniem robót; zasady obliczania nakładów rzeczowych robotach budowlanych; parametry ekonomiczne wpływające na szacowanie kosztów koniunkturę oraz rynek pracy sektorze budownictwa; rodzaje procesów i metody produkcji na każdym etapie cyklu życia obiektu budowlanego metodykę badań koniunktury budowlanej i rynku pracy budownictwie; międzynarodową koniunkturę i rynek pracy sektorze budownictwa

 8 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UI13 2) P5SBD_UI13 2) P6SBD_UI13 2) P7SBD_UI13 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać przedmiar robót budowlanych; wykonywać obmiar robót budowlanych; dokumentować pracę ludzi i sprzętu oraz ilość wykorzystanych materiałów i wyrobów budowlanych; opracować założenia i dane wejściowe do kosztorysowania rozliczać pracę ludzi, sprzętu, wykorzystanych materiałów i wyrobów budowlanych oraz weryfikować je z harmonogramem rzeczowo-finansowym; wykonywać kosztorysy robót budowlanych z uwzględnieniem wartości parametrów ekonomicznych oraz wymagań zamawiającego; wyceniać roboty rozbiórkowe umożliwiające odzyskanie materiałów budowlanych; wyceniać wartość rynkową odzyskanych materiałów porozbiórkowych; opracowywać kosztorys z wykorzystaniem katalogów nakładów rzeczowych (KNR) oraz analizy indywidualne określać wydajność i produktywność usług budowlanych z uwzględnieniem technologii; wykonywać kosztorysy robót budowlanych z uwzględnieniem koniunktury oraz rynku pracy sektorze budownictwa; opracowywać kosztorysy z uwzględnieniem kosztów związanych z bezpiecznym wykonywaniem robót; rozliczać inwestycję budowlaną finansowaną z różnych źródeł, tym ze środków publicznych; optymalizować kosztorysy inwestycji budowlanych, tym z uwzględnieniem zielonego budownictwa szacować koszt cyklu życia obiektu budowlanego (LCC); ustalać jednostkowe nakłady rzeczowe na sprzęt, materiały i roboty realizowane według nowych technologii NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WI14 2) P5SBD_WI14 2) P6SBD_WI14 2) P7SBD_WI14 2) P8SBD_WI14 2) Cyfryzacja, programy i narzędzia informatyczne budownictwie WIEDZA podstawowe narzędzia informatyczne do kosztorysowania i harmonogramowania robót budowlanych; podstawowe funkcje programu komputerowego wspomagania projektowania (CAD); złożone narzędzia informatyczne do sporządzania kosztorysów i harmonogramów robót budowlanych; możliwości wykorzystania skanerów 3D budownictwie; złożone funkcje programu komputerowego wspomagania projektowania (CAD), tym 3D; podstawy metodyki BIM; narzędzia i oprogramowanie do tworzenia map 3D; zaawansowane narzędzia informatyczne zgodne z metodyką BIM; zasady realizacji całego procesu inwestycyjnego z wykorzystaniem metodyki BIM; najnowsze narzędzia informatyczne stosowane budownictwie, tym dotyczące zrównoważonego rozwoju

 9 oprogramowanie do obliczeń statycznych budownictwie; możliwości wykorzystania dronów budownictwie; systemy informacji geograficznej (GIS) rozwiązania obszarze inteligentnych obiektów budowlanych oprogramowanie do zaawansowanych obliczeń budownictwie; zasady doboru programów sterowania maszynami budowlanymi; zasady tworzenia bliźniaka cyfrowego obiektu budowlanego (DT) kierunki rozwoju inteligentnych narzędzi programowania, planowania i projektowania budownictwie POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UI15 2) P5SBD_UI15 2) P6SBD_UI15 2) P7SBD_UI15 2) UMIEJĘTNOŚCI przygotować i odczytać rysunki z zastosowaniem programu CAD; uwzględniać wyniki analizy systemów informacji geograficznej projektowaniu inwestycji budowlanej badać stan techniczny obiektu budowlanego z wykorzystaniem drona; oceniać wyniki analizy numerycznej wykonanej z wykorzystaniem oprogramowania; przygotowywać i wgrywać dane geodezyjne do ustawień maszyn budowlanych; wykorzystywać AI podstawowych działaniach budownictwie; komunikować się z wykorzystaniem modelowania informacji obiektach budowlanych (BIM) projektować z wykorzystaniem komputerowego wspomagania oprogramowania CAD, tym 3D; dokonać inwentaryzacji budowlanej za pomocą scanningu laserowego 3D; wdrażać technologie informatyczne wspomagające proces inwestycyjny projektować proces inwestycyjny lub zarządzać procesem inwestycyjnym z wykorzystaniem modelowania informacji obiektach budowlanych (BIM) i z uwzględnieniem zrównoważonego rozwoju; wykorzystywać AI złożonych, interdyscyplinarnych działaniach budownictwie; współpracować z programistami zakresie tworzenia nowych programów i narzędzi informatycznych dla budownictwa NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WI16 2) P3SBD_WI16 2) P4SBD_WI16 2) P5SBD_WI16 2) P6SBD_WI16 2) P7SBD_WI16 2) Rozwój zawodowy WIEDZA źródła informacji zatrudnieniu budownictwie; treść ogłoszeń pracę budownictwie; możliwości zatrudnienia budownictwie z uwzględnieniem aktualnej sytuacji na rynku pracy; prognozy rynku pracy budownictwie; możliwości podnoszenia własnych kompetencji zawodowych możliwości i potrzeby szkoleniowe miejscu pracy budownictwie; sposoby prowadzenia szkoleń budownictwie; metodykę prowadzenia zajęć dydaktycznych budownictwie analizy rynku pracy sektorze budownictwa

 10 podmioty wspierające rozwój zawodowy podstawowe uwarunkowania związane z mobilnością zawodową i terytorialną; zasady i techniki autoprezentacji podczas rozmowy kwalifikacyjnej ścieżki rozwoju zawodowego na stanowiskach kierowniczych budownictwie; możliwości podnoszenia kompetencji pracowników POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UI17 2) P3SBD_UI17 2) P4SBD_UI17 2) P5SBD_UI17 2) P6SBD_UI17 2) P7SBD_UI17 2) P8SBD_UI17 2) UMIEJĘTNOŚCI wyszukiwać odpowiednie dla siebie oferty pracy budownictwie; zaprezentować potencjalnemu pracodawcy swoje kompetencje; skorzystać z pomocy doradcy zawodowego analizować odpowiednie dla siebie oferty pracy budownictwie pod kątem posiadanych kompetencji; organizować swoje działania zawodowe związane z mobilnością terytorialną; przedstawiać posiadane kompetencje zawodowe planować własny rozwój zawodowy; prowadzić instruktaż i szkolenie zakresie wykonywanych zadań zawodowych budownictwie podnosić i poszerzać własne kompetencje zawodowe; pełnić funkcję opiekuna osoby nowo przyjętej do pracy; przekazywać wiedzę i doświadczenie współpracownikom; podnosić i poszerzać poziom własnych kompetencji z wykorzystaniem różnych form rozwoju zawodowego prowadzić szkolenia pracowników z zakresu budownictwa, tym innowacyjnych i zielonych technologii; oceniać możliwości i potrzeby rozwojowe pracowników przedsiębiorstwie budowlanym; prowadzić działalność ramach samorządu zawodowego prowadzić działalność naukowo-dydaktyczną zakresie budownictwa; dobierać metodykę prowadzenia zajęć dydaktycznych do tematyki budownictwa; planować własną karierę naukową budownictwie; prowadzić politykę kadrową i opracowywać plany rozwoju zasobów pracowniczych przedsiębiorstwie budowlanym; korzystać z analiz dotyczących mobilności zawodowej i terytorialnej budowlanym procesie inwestycyjnym; promować branży budowlanej konieczność uczenia się przez całe życie; prowadzić samodzielnie badania naukowe obszarze budownictwa

 11 weryfikować kompetencje branżowe rekrutowanych pracowników NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WI18 2) P4SBD_WI18 2) P5SBD_WI18 2) P6SBD_WI18 2) Obieg informacji WIEDZA język branżowy używany na placu budowy różne metody i narzędzia komunikacji podczas wykonywania zadań zawodowych budownictwie zasady konsultacji społecznych obszarze planowanych inwestycji budowlanych kontekst kulturowy środowiska międzynarodowego, którym pracuje POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UI19 2) P4SBD_UI19 2) P5SBD_UI19 2) P6SBD_UI19 2) UMIEJĘTNOŚCI porozumiewać się podstawowym zakresie języka branżowego wykorzystywanego na placu budowy efektywnie przekazywać komunikaty dotyczące wykonywanych zadań zawodowych budownictwie efektywnie komunikować się z administracją architektoniczno- -budowlaną; efektywnie komunikować się z osobami i podmiotami biorącymi udział procesie inwestycyjnym; efektywnie komunikować się z podmiotami odpowiedzialnymi za obiekty budowlane infrastruktury krytycznej; wykorzystywać zaawansowane metody komunikacji, tym wynikające z możliwości BIM efektywnie komunikować się środowisku międzynarodowym; rozwijać efektywną komunikację i współpracę branży budowlanej ze środowiskami naukowymi; zaprojektować komunikację i zarządzać nią ramach inwestycji budowlanej; tworzyć i utrzymywać właściwe relacje środowisku budowlanym oraz z innymi sektorami; opracować zespole projektowym standard obiegu informacji dla inwestycji budowlanej NAZWA WIĄZKI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P5SBD_UI20 2) P6SBD_UI20 2) P7SBD_UI20 2) Promocja branży budowlanej UMIEJĘTNOŚCI prowadzić kampanie informacyjno- -edukacyjne promujące zrównoważony rozwój budownictwie; planować i projektować kampanie informacyjne dotyczące zrównoważonego budownictwa i promujące jego rozwój; kreować trendy rozwojowe budownictwie uwzględniające zrównoważony rozwój;

 12 oceniać swoją rolę i swoje miejsce planowaniu i realizacji strategii innowacyjnego przedsiębiorstwa budowlanego promować krajowym i międzynarodowym środowisku budowlanym dorobek naukowy zakresie zrównoważonego rozwoju budownictwie planować rozwój przedsiębiorstwa budowlanego zgodnie ze strategią innowacyjnego, zrównoważonego rozwoju i zielonej transformacji WYZNACZNIK II: PRACE W ZAKRESIE PROGRAMOWANIA, PLANOWANIA, PROJEKTOWANIA I PRZYGOTOWANIA REALIZACJI INWESTYCJI BUDOWLANEJ NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WII1 2) P5SBD_WII1 2) P6SBD_WII1 2) P7SBD_WII1 2) P8SBD_WII1 2) Programowanie budownictwie WIEDZA cele społeczne, gospodarcze i środowiskowe inwestycji budowlanych, tym liniowych i hydrotechnicznych akty prawne związane z pracami koncepcyjnymi; uwarunkowania środowiskowe obszarze planu zagospodarowania przestrzennego; założenia Transeuropejskiej Sieci Transportowej; założenia Trans- -European Inland Waterway Network; wyniki generalnego pomiaru ruchu; rodzaje obiektów budowlanych należących do infrastruktury krytycznej oraz ich znaczenie dla bezpieczeństwa kraju i jego obywateli zasady komunikowania się z różnymi podmiotami i środowiskiem lokalnym procesie planowania przestrzennego trendy rynku budowlanego i dynamikę jego koniunktury; założenia studium wykonalności; założenia programu funkcjonalno- -użytkowego; metody analizy efektywności ekonomicznej i pozaekonomicznej, tym środowiskowej; zasady szacowania kosztów inwestycji na podstawie programu funkcjonalno- -użytkowego; ryzyka występujące procesie programowania innowacyjne rozwiązania obszarze budownictwa na etapie programowania, uwzględniające energooszczędność i zasady zrównoważonego budownictwa

 13 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UII2 2) P5SBD_UII2 2) P6SBD_UII2 2) P7SBD_UII2 2) P8SBD_UII2 2) UMIEJĘTNOŚCI opracowywać dane źródłowe do programowania budowlanego pozyskać informacje od właściwych podmiotów dotyczące uzgodnień związanych z infrastrukturą; analizować zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub wnioskować wydanie warunków zabudowy; planować działania dotyczące pozyskania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; wykonywać analizy cząstkowe danych na potrzeby programowania budowlanego; uwzględniać zasady zrównoważonego rozwoju budownictwie aspekcie warunków decyzji środowiskowej; tworzyć zespoły projektowe dla inwestycji; analizować wyniki pomiarów i badań ruchu diagnozować potrzeby i oczekiwania klienta celu zaplanowania inwestycji budowlanej; analizować dane do podejmowania decyzji zakresie architektury, planowania przestrzennego, urbanistyki i budownictwa; oceniać efekty programowania inwestycji budownictwie z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; identyfikować i ograniczać bariery rozwoju sektora budowlanego; uwzględniać procesie programowania wnioski z konsultacji społecznych programować przedsięwzięcie budowlane na podstawie studium wykonalności; prowadzić usługi konsultingowe zakresie budownictwa; tworzyć prognozy rozwoju sektora budowlanego; opracować wieloletnie prognozy transportu lądowego i wodnego prowadzić prace badawczo-rozwojowe i innowacyjne (B+R+I) z uwzględnieniem zasad zrównoważonego budownictwa; badać efektywność programowanych i innowacyjnych przedsięwzięć budowlanych z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WII3 2) P5SBD_WII3 2) P6SBD_WII3 2) P7SBD_WII3 2) P8SBD_WII3 2) Planowanie budownictwie WIEDZA rodzaje i zakres opracowań geodezyjno- -kartograficznych i czynności geodezyjnych; zasady opracowywania analiz cząstkowych na potrzeby programowania i planowania budowlanego; trendy rynkowe wahań cenowych materiałów i usług budowlanych; strategię przedsiębiorstwa; metody zarządzania ryzykiem; metody analizy dotyczące mobilności zawodowej i terytorialnej budownictwie; innowacyjne rozwiązania zakresie minimalizowania wpływów inwestycji budowlanej na środowisko

 14 podstawy prawne dotyczące wydawania decyzji i uzgodnień niezbędnych do realizacji inwestycji budowlanej; zakres i rodzaje informacji potrzebnych na etapie planowania budowlanego; elementy składowe inwestycji budowlanej; historyczne wyniki pomiarów środowiskowych dla obszaru planowanej inwestycji budowlanej, tym obiektów hydrotechnicznych i liniowych; zakres koniecznych inwentaryzacji obszarze planowanej inwestycji budowlanej i jej oddziaływania; metody inwentaryzacji przy prowadzeniu inwestycji budowlanej metody szacowania wartości realizacji inwestycji budowlanej; potencjał podmiotów budowlanych na lokalnym rynku; podstawowe zasady tworzenia planu zagospodarowania przestrzennego wraz z oddziaływaniem na środowisko; zielone certyfikaty przyznawane obiektom budowlanym; charakterystykę zasobów przedsiębiorstwa budowlanego; zakres wymagań dotyczących opracowania studium sieciowego; zakres wymagań dotyczących opracowania studium korytarzowego; uwarunkowania środowiskowe dla inwestycji budowlanej; zapisy raportu dotyczące oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia budowlanego na środowisko, tym zagadnienia migracji zwierząt; metody diagnostyki konstrukcji, tym badania nieniszczące; zasady analizy i oceny efektywności ekonomicznej i finansowej przedsięwzięcia inwestycyjnego; zasady analizy i oceny efektywności środowiskowej przedsięwzięcia inwestycyjnego zasady analizy i oceny efektywności technicznej i technologicznej przedsięwzięcia inwestycyjnego; dokumenty strategiczne i polityki rozwojowej krajów, na których terenie jest planowana inwestycja budowlana metody analizy rynku pracy sektorze budownictwa

 15 rozwiązania techniczne dotyczące minimalizowania negatywnych oddziaływań obiektów budowlanych na środowisko; zasady partycypacji finansowaniu projektowania, budowy i utrzymania inwestycji budowlanej; zasady finansowania inwestycji ze środków publicznych; podstawowe zasady i pojęcia używane procesie planowania przestrzennego POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UII4 2) P5SBD_UII4 2) P6SBD_UII4 2) P7SBD_UII4 2) P8SBD_UII4 2) UMIEJĘTNOŚCI opracowywać dane źródłowe do planowania budowlanego szacować wstępną wartość inwestycji budowlanej; wykonywać analizy cząstkowe danych na potrzeby planowania budowlanego; planować i organizować prace na etapie podejmowania decyzji inwestycyjnych budownictwie; pozyskiwać wymagane informacje zakresie uzgodnień niezbędnych do projektowania budowlanego; pozyskiwać prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane; przygotowywać specyfikację warunków zamówienia na wykonanie projektu budowlanego, tym określać zasady i formy jego odbioru; zarządzać procesami komunikowania się z interesariuszami planowanej inwestycji budowlanej; szacować wartość realizacji przedsięwzięcia budowlanego; stosować metody planowania strategicznego na użytek inwestycji budowlanej; identyfikować i analizować ryzyka dla inwestycji budowlanej; planować inwestycję budowlaną; opracować program funkcjonalno-użytkowy z uwzględnieniem analizy koniunktury budownictwie; prowadzić doradztwo obszarze planowania inwestycji budowlanej; opracować studium wykonalności inwestycji budowlanej, tym oszacować jej opłacalność; planować, na podstawie studium wykonalności, inwestycję budowlaną oraz jej wariantowe modele z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; opracowywać innowacyjne założenia planowanych zielonych inwestycjach; opracowywać modele i testować innowacyjne rozwiązania obszarze zielonego budownictwa

 16 inwentaryzować obiekt inwestycji budowlanej; inwentaryzować obszar planowanej inwestycji budowlanej i jej oddziaływanie; uwzględniać planowaniu inwestycji budowlanej koszty ewentualnych odszkodowań związanych z pozyskaniem terenów; uzyskać decyzję środowiskową; koordynować działania dotyczące wydawania decyzji środowiskowej oceniać stan techniczny obiektu budowlanego; analizować wyniki inwentaryzacji z uwzględnieniem specyfiki planowanej inwestycji budowlanej; określać obszary oddziaływania planowanej inwestycji budowlanej; implementować uwarunkowania środowiskowe do projektowania inwestycji budowlanej; tworzyć plan finansowy dla inwestycji budowlanej z udziałem podmiotów niej uczestniczących wraz z określeniem ich partycypacji finansowaniu; opracować wniosek dofinansowanie inwestycji budowlanej ze środków publicznych; uwzględniać przepisy prawne i rozwiązania techniczne obowiązujące różnych krajach na potrzeby inwestycji budowlanej zarządzać ryzykiem poszczególnych fazach realizacji przedsięwzięcia budowlanego; ustalać cele inwestycji budowlanej, opierając się na analizie zidentyfikowanych prognozowanych potrzeb rynkowych; organizować, ze strony inwestora, przeprowadzenie przetargu na wykonanie projektu; opracować założenia projektowe inwestycji budowlanej; wypracować efektywną komunikację i współpracę z inwestorem i wykonawcą podczas przygotowywania inwestycji budowlanej; opracować plan strategiczny dla inwestycji budowlanej; modyfikować rozwiązania techniczne obowiązujące różnych krajach na potrzeby inwestycji budowlanej; opracować program funkcjonalno-użytkowy dla inwestycji budowlanej;

 17 integrować działania uczestników budowlanego procesu inwestycyjnego celu zrealizowania wizji urbanistycznej, przy zachowaniu priorytetów społecznych i planów gospodarczych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WII5 2) P5SBD_WII5 2) P6SBD_WII5 2) P7SBD_WII5 2) Planowanie liniowych i hydrotechnicznych inwestycji budowlanych WIEDZA zasady oznakowania poziomego i pionowego inwestycjach liniowych; rodzaje i parametry infrastruktury ochronnej dostosowanej do inwestycji liniowej i jej przeznaczenia; uwarunkowania ciężkiego transportu ruchu kołowym; warunki techniczne dla inwestycji liniowych; podstawowe zagadnienia gospodarki wodnej zasady tworzenia dróg serwisowych i awaryjnych procesie projektowania inwestycji liniowych; warunki niezbędne do prowadzenia prac utrzymaniowych po oddaniu inwestycji do użytku; zasady analizy i oceny zasobów wodnych, tym rozpoznawania warunków hydrologicznych i hydrograficznych obszarów inwestycji specyfikę transportu międzynarodowego i tranzytowego na obszarze planowanej inwestycji liniowej zasady wzajemnego oddziaływania obiektów hydrotechnicznych oraz ich oddziaływania na inne obiekty POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UII6 2) P4SBD_UII6 2) P5SBD_UII6 2) P6SBD_UII6 2) P7SBD_UII6 2) P8SBD_UII6 2) UMIEJĘTNOŚCI badać natężenie ruchu z uwzględnieniem kategorii drogi i rodzaju pojazdów opracować wstępny szkic lokalizacji liniowej lub hydrotechnicznej inwestycji budowlanej; zbierać informacje działkach budowlanych, na których jest planowana liniowa lub hydrotechniczna inwestycja budowlana koordynować pozyskanie zgód dotyczących służebności gruntów potrzebnych do realizacji inwestycji liniowej i hydrotechnicznej; szacować koszty wykupu gruntów przygotować dokumentację dla postępowania sądowego sprawie wywłaszczenia, tym ekspertyzy; opracować szacunki dla wariantów zespołów inwestycji hydrotechnicznych lub liniowych; zarządzać zespołem przygotowującym inwestycję liniową lub hydrotechniczną; opracować studium korytarzowe inwestycji drogowej; analizować wzajemne oddziaływanie obiektów wypracować międzynarodowe porozumienia dla planowanej inwestycji liniowej lub hydrotechnicznej uwzględniające jej cel, założenia i zakres; opracować strategie inwestycji liniowej lub

 18 uwzględniać potrzeby różnych interesariuszy procesie planowania inwestycji hydrotechnicznych lub liniowych; uwzględniać uwarunkowania dotyczące ciężkiego transportu procesie projektowania inwestycji liniowych, tym kategorię nośności, geometrię i wysokość; uzgadniać i uwzględniać infrastrukturę towarzyszącą (drogi serwisowe i awaryjne) procesie projektowania inwestycji liniowych; uwzględniać infrastrukturę związaną z ruchem tranzytowym; wypracować zakres odpowiedzialności podmiotów obszarze transgranicznym inwestycji liniowej i hydrotechnicznej; wyznaczać obszar do zalewu wraz z infrastrukturą towarzyszącą, z uwzględnieniem danych z map inwentaryzacyjnych hydrotechnicznych oraz ich oddziaływania na inne obiekty hydrotechnicznej na obszarze międzynarodowym NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WII7 2) P5SBD_WII7 2) P6SBD_WII7 2) P7SBD_WII7 2) P8SBD_WII7 2) Projektowanie budownictwie WIEDZA zakres odpowiedzialności organów administracyjnych z dziedziny budownictwa; zasady ergonomii, przepisy BHP, przepisy ochrony przeciwpożarowej oraz przepisy ochrony środowiska budownictwie zasady tworzenia budowlanej dokumentacji projektowej; zakres wymaganych pozwoleń od organów administracji publicznej; zasady wprowadzania zmian i ich konsekwencje dla projektu; mierniki i wskaźniki oceny strategii rozwoju budownictwa, tym rozwoju zrównoważonego; podstawy teoretyczne stosowania zaawansowanych i innowacyjnych technologii oraz wyrobów budowlanych, tym niskoemisyjnych; najnowsze rozwiązania materiałowe i technologie budownictwie, tym dotyczące zielonego budownictwa i gospodarki obiegu zamkniętego;

 19 zasady opracowywania analiz cząstkowych na potrzeby projektowania budowlanego; specyfikację techniczną materiałów i wyrobów budowlanych; systemy zarządzania budynkiem (BMS), tym zabezpieczeń przeciwpożarowych; zakres i formę projektu budowlanego; specyfikację techniczną wykonania i odbioru robót budowlano- -montażowych; zasady projektowania z wykorzystaniem rozwiązań projektowania 3D (BIM); typowe metody wzmacniania podłoża gruntowego zasady wielokryterialnej certyfikacji obiektów budowlanych; ryzyka operacyjne i problemy z niedoszacowaniem kosztów realizacji inwestycji budowlanej; przewidywalną funkcjonalność rozwiązań technicznych budownictwie; zaawansowane metody wzmacniania podłoża gruntowego; zasady i techniki zintegrowanego projektowania; zasady uniwersalnego projektowania; wpływ ekstremalnych zjawisk pogodowych na obiekty budowlane; wpływ istniejącej zabudowy na powstanie miejskiej wyspy ciepła metody i technologie adaptacji obiektów budowlanych do zmian klimatu; zasady opracowywania założeń do projektów branżowych, tym dotyczące konstrukcji, instalacji sanitarnych, elektrycznych, technologii realizacji, akustyki, warunków ochrony przeciwpożarowej; trendy i kierunki rozwoju nauki wyrobach budowlanych oraz technologii stosowania wyrobów budowlanych, tym dotyczące gospodarki obiegu zamkniętego; oddziaływania aerodynamiczne na obiekty budowlane międzynarodowy dorobek naukowo- -badawczy obszarze projektowania, tym dotyczący zielonego budownictwa POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UII8 2) P5SBD_UII8 2) P6SBD_UII8 2) P7SBD_UII8 2) P8SBD_UII8 2) UMIEJĘTNOŚCI odczytać podstawowe informacje z projektu; wykonywać elementy projektu, tym rysunki zlecone przez głównego projektanta; posługiwać się narzędziami i oprogramowaniem do wykonywania prostych prac projektowych doradzać zakresie technicznych właściwości wyrobów budowlanych i nowych (zielonych) technologii budownictwie; dobierać właściwe wyroby i optymalne technologie wykonania robót budowlanych do projektowanych elementów obiektu budowlanego; współpracować ze zleceniodawcą podczas projektowania obiektu budowlanego; adaptować właściwe wyroby, optymalne technologie wykonania robót budowlanych do projektowanych elementów obiektu budowlanego; opracować założenia do projektów branżowych; zarządzać ryzykiem poszczególnych fazach opracowywania projektu obiektu budowlanego; zarządzać projektami z wykorzystaniem nowych technologii budownictwie; opracować strategie zarządzania projektami z uwzględnieniem wykorzystania nowych (zielonych) technologii budownictwie; opracowywać nowe technologie uwzględniające zasady zrównoważonego rozwoju projektowaniu inwestycji budowlanych;

 20 wykonywać analizy cząstkowe i opracować zbiory informacji źródłowych na potrzeby projektowania budowlanego; pozyskać wymagane informacje do rozpoczęcia i realizacji robót budowlano- -montażowych; opracować świadectwa energetyczne budynków; interpretować postanowienia umowy z inwestorem na podstawie przepisów prawa projektować ograniczonym zakresie obiekt budowlany z wykorzystaniem nowych technologii i zasad zrównoważonego rozwoju z uwzględnieniem metody LCA; projektować elementy obiektów budowlanych; sprawdzać projekt obiektu budowlanego pod względem formalnym, tzn. zgodności z przepisami prawa; posługiwać się narzędziami i oprogramowaniem do samodzielnego wykonywania prac projektowych, tym z użyciem BIM; identyfikować i analizować ryzyka na etapie projektowania obiektu budowlanego; wdrażać uzgodnienia branżowe opracowywanej dokumentacji projektowej; projektować posadowienie konstrukcji obiektów budowlanych, tym hydrotechnicznych projektować obiekt budowlany z wykorzystaniem nowych technologii i zasad zrównoważonego rozwoju z uwzględnieniem metody LCA; sprawdzać projekt obiektu budowlanego pod względem formalnym, tzn. zgodności z przepisami prawa i normami; projektować zabezpieczenia techniczne sąsiadujących obiektów budowlanych; projektować wyposażenie obiektu budowlanego, tym dobierać urządzenia wymaganych parametrach technicznych z uwzględnieniem sposobu ich montażu, serwisowania i wymiany; opracować specyfikację techniczną wykonania i odbioru robót; prowadzić prace projektowe zakresie technologii wykonania; modelować obiekt budowlany oraz analizować jego odpowiedź na różnego rodzaju oddziaływania, tym aerodynamiczne; opracować nowe metody projektowania obiektów budowlanych; opracowywać metody adaptacji obiektów budowlanych do zmian klimatu

 21 prowadzić badania eksperymentalne tunelu aerodynamicznym; zaprojektować próby obciążeniowe elementów i konstrukcji obiektu budowlanego; projektować obiekty budowlane z wykorzystaniem metod i technologii ich adaptacji do zmian klimatu NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WII9 2) P4SBD_WII9 2) P5SBD_WII9 2) P6SBD_WII9 2) P7SBD_WII9 2) Projektowanie budownictwie liniowym i hydrotechnicznym WIEDZA klasyfikację dróg; parametry poszczególnych kategorii dróg; certyfikaty infrastruktury technicznej lotnisk klasyfikację budowli hydrotechnicznych morskich i śródlądowych z uwzględnieniem klas ważności; wymogi konstrukcyjne dla inwestycji liniowej, tym przepustowość i natężenie ruchu; podmioty zajmujące się poszczególnymi segmentami infrastruktury technicznej lotnisk; typy i rodzaje infrastruktury technicznej, tym dotyczące bezpieczeństwa ruchu i ochrony środowiska; rodzaje i zasady stosowania urządzeń kontrolno-pomiarowych używanych budowlach hydrotechnicznych założenia konstrukcyjne i projektowe dla inwestycji liniowej; zasady tymczasowej organizacji ruchu przy etapowaniu inwestycji liniowej; wyposażenie techniczne budowli hydrotechnicznych, tym stosowanych urządzeń; zagadnienia z hydrologii projektowaniu budowli hydrotechnicznych; podstawy inżynierii wodnej i inżynierii środowiska; metody uszczelniania budowli ziemnych; zasady regulacji cieków wodnych i ochrony przed powodzią zagadnienia z zakresu geotechniki, hydrotechniki i hydrodynamiki projektowaniu budowli hydrotechnicznych; specjalistyczne materiały i technologie przeznaczone do wykonywania konstrukcji i elementów narażonych na stałe lub okresowe obciążenie wodą stojącą lub płynącą; uwarunkowania prowadzenia robót podwodnych obiektach inżynierskich kierunki zmian dotyczące infrastruktury technicznej budownictwie liniowym; kierunki zmian dotyczące infrastruktury technicznej budownictwie hydrotechnicznym

 22 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P6SBD_UII10 2) P7SBD_UII10 2) UMIEJĘTNOŚCI określać dopuszczalne przepływy wezbraniowe przez budowle hydrotechniczne; stosować narzędzia do modelowania przepływów powierzchniowych i podziemnych, tym interpretacji danych pomiarowych i symulacji komputerowych opracować instrukcje użytkowania obiektu hydrotechnicznego lub liniowego różnych uwarunkowaniach eksploatacyjnych z uwzględnieniem scenariuszy działań na wypadek awarii; określać wzajemne oddziaływania obiektów hydrotechnicznych; projektować obiekt hydrotechniczny lub liniowy z uwzględnieniem ryzyka wystąpienia awarii i ich konsekwencji NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WII11 2) P5SBD_WII11 2) P6SBD_WII11 2) P7SBD_WII11 2) Przygotowanie realizacji inwestycji budowlanej WIEDZA przedmiot umowy i zakres wykonania robót budowlanych; zasady planowania robót budowlanych z uwzględnieniem zrównoważonego rozwoju; zasady wykonywania przedmiarowania lub obmiarowania robót budowlanych; metody badania materiałów i wyrobów budowlanych; właściwości fizykochemiczne i mechaniczne oraz zasady badań trwałościowych materiałów i wyrobów budowlanych procedury poprzedzające rozpoczęcie robót budowlanych; procedury przetargowe dotyczące realizacji inwestycji budowlanej; warunki zawarte pozwoleniu na budowę, specyfikację techniczną wykonania i odbioru robót budowlanych oraz projekt budowlany; zasady i metody rekrutacji pracowników do realizacji inwestycji budowlanej; kulturę organizacyjną przedsiębiorstwa budowlanego specjalistyczne technologie realizacji obiektu budowlanego środowisku wodnym; zasady organizacji pracy innowacyjnym przedsiębiorstwie budowlanym zaawansowane metody projektowania przebiegu procesów pracy przedsiębiorstwach budowlanych

 23 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UII12 2) P5SBD_UII12 2) P6SBD_UII12 2) P7SBD_UII12 2) UMIEJĘTNOŚCI przygotowywać, obsługiwać, sprawdzać, regulować i prowadzić konserwację przyrządów i urządzeń do wykonywania badań wyrobów budowlanych; badać właściwości fizykochemiczne i mechaniczne wyrobów i materiałów budowlanych zgodnie z metodyką; wykonywać badania trwałościowe wyrobów budowlanych zgodnie z metodyką; zastosować praktyce zasady zrównoważonego rozwoju procesie przygotowania realizacji inwestycji budowlanej efektywnie komunikować się z projektantem i kierownictwem budowy; dobierać technologie, tym innowacyjne, procesie realizacji inwestycji budowlanej z minimalnym wykorzystaniem zasobów nieodnawialnych; sporządzać harmonogram robót budowlano- -montażowych; przygotowywać dokumentację projektową i specyfikację techniczną wykonania i odbioru robót budowlanych dotyczących zamówienia na roboty budowlano- -montażowe po stronie zamawiającego, tym kosztorysu inwestorskiego i przedmiaru robót z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; sporządzać dokumentację ofertową, tym postępowaniach przetargowych, na roboty budowlano-montażowe; opracowywać dane źródłowe dla organów administracji architektoniczno- -budowlanej przekazywać i odbierać plac budowy; sporządzać harmonogram etapowania realizacji obiektu budowlanego; opracowywać warunki techniczne wykonania i odbioru robót budowlanych z uwzględnieniem oceny ich jakości; określać formalnoprawne zasady i formy nadzoru nad jakością i terminowością realizacji przedsięwzięcia budowlanego; śledzić i analizować trendy rozwojowe branży budowlanej; analizować i wdrażać strategie i standardy przedsiębiorstwa przygotowaniu inwestycji budowlanej; opracowywać budżet inwestycji budowlanej, tym ustalać źródła i warunki finansowania; prowadzić prace projektowe zakresie organizacji robót budowlanych z uwzględnieniem wykorzystania OZE na możliwie najwcześniejszym etapie realizacji inwestycji; organizować, ze strony inwestora, przeprowadzenie przetargu na wykonawcę przedsięwzięcia budowlanego; analizować wyniki badań materiałów i wyrobów budowlanych prowadzonych metodyką nieobjętą normami; zarządzać przygotowaniem realizacji inwestycji; rozwiązywać problemy logistyczne dużych inwestycji budowlanych; doradzać inwestorom zakresie nowych trendów rozwojowych budownictwie; prowadzić politykę kadrową budowlanym procesie inwestycyjnym

 24 analizować wyniki badań właściwości fizykochemicznych i mechanicznych oraz badań trwałościowych wyrobów budowlanych zgodnie z obowiązującymi normami; wykorzystywać działalności zawodowej analizy rynku pracy sektorze budownictwa WYZNACZNIK III: PRACE (ROBOTY) BUDOWLANO-MONTAŻOWE NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WIII1 2) P5SBD_WIII1 2) Dokumentowanie robót budowlano-montażowych WIEDZA zasady sporządzania dokumentacji pobranych próbek wyrobów budowlanych zasady prowadzenia i dokonywania wpisów dzienniku budowy; przepisy dotyczące prowadzenia dokumentacji budowy zakresie użycia sprzętu i wykorzystania materiałów i wyrobów budowlanych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UIII2 2) P4SBD_UIII2 2) P5SBD_UIII2 2) UMIEJĘTNOŚCI opracować listy zapotrzebowania narzędziowego opracować potrzebne zestawienia materiałów i wyrobów budowlanych na podstawie dokumentacji budowlanej; dokumentować proces poboru próbek do badań; archiwizować dokumenty jakościowe wbudowanych materiałów i wyrobów budowlanych opracować dokumentację powykonawczą obiektu budowlanego; przygotować dokumentację odbiorową obiektu budowlanego; opracować instrukcję użytkowania obiektu budowlanego;

 25 opracować świadectwo charakterystyki energetycznej; sporządzać raporty stanu realizowanych robót budowlano- -montażowych; prowadzić dziennik montażu lub palowania; prowadzić dziennik budowy; przygotować zestawienie zysków i strat etapu inwestycji NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WIII3 2) P4SBD_WIII3 2) Mobilizacja zasobów i zagospodarowanie placu budowy WIEDZA zasady transportu, składowania i przechowywania materiałów, wyrobów budowlanych i elementów prefabrykowanych zasady i metody magazynowania, składowania i przechowywania wyrobów budowlanych z uwzględnieniem wytycznych producenta; zasady i metody zabezpieczania i ochrony placu budowy; zasady organizowania pracy wytwórni półfabrykatów budowlanych zlokalizowanej na terenie budowy POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UIII4 2) P4SBD_UIII4 2) P5SBD_UIII4 2) UMIEJĘTNOŚCI zorganizować własne stanowisko pracy planować zapotrzebowanie na narzędzia i materiały zaplanować plac budowy wraz z zapleczem zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju;

 26 organizować mobilne wytwórnie materiałów i wyrobów budowlanych, tym betonu, mas bitumicznych i półfabrykatów budowlanych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WIII5 2) P3SBD_WIII5 2) P4SBD_WIII5 2) P5SBD_WIII5 2) P6SBD_WIII5 2) P7SBD_WIII5 2) P8SBD_WIII5 2) Zarządzanie i organizacja robót budowlano-montażowych WIEDZA podstawy komunikacji werbalnej na placu budowy; znaki i sygnały stosowane na placu budowy; zasady transportu na placu budowy zasady komunikacji (werbalnej i wizualnej) na placu budowy; zakres zadań zawodowych na stanowisku pracy strukturę organizacyjną przedsiębiorstwa; zasady organizacji pracy brygady; zasady organizowania pracy polowego laboratorium materiałów i wyrobów budowlanych system zarządzania jakością przedsiębiorstwa; programy wspomagające proces zarządzania robotami budowlanymi; zasady organizacji pracy z wykorzystaniem zasobów ludzkich i materiałowych oraz sprzętów ramach etapu prac; główne postanowienia umowy z podwykonawcami, tym zakres świadczonych usług; główne postanowienia umowy z dostawcami, tym specyfikację techniczną dostarczanych materiałów i wyrobów budowlanych zasady planowania procesu inwestycyjnego z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; zasady zarządzania zespołami realizującymi projekt budowlany; postanowienia umowy z inwestorem; zasady oddania danego etapu inwestycji oraz wynikające z tego warunki gwarancji; zasady koordynacji działań inwestycyjnych gospodarce wodnej, uwzględniających aspekty techniczne, środowiskowe, ekonomiczne i społeczne zasady zarządzania zespołami realizującymi inwestycje budowlane; zaawansowane metody analizy efektywności procesu inwestycyjnego najnowsze metody zarządzania robotami budowlanymi, szczególnie zakresie wzrostu efektywności ekologicznej procesu budowlanego POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UIII6 2) P3SBD_UIII6 2) P4SBD_UIII6 2) P5SBD_UIII6 2) P6SBD_UIII6 2) P7SBD_UIII6 2) P8SBD_UIII6 2) UMIEJĘTNOŚCI odbierać komunikaty zakresie niezbędnym do wykonywania zadań zawodowych stosować zasady komunikacji (werbalnej i wizualnej) z zespołem i przełożonymi na placu budowy kierować pracą zespołu lub brygady i organizować prace budowlano-montażowe z uwzględnieniem zasad ergonomii pracy i ochrony środowiska; organizować pracę polowego laboratorium wyrobów budowlanych; modyfikować harmonogram robót, dopasowując do bieżącej sytuacji na placu budowy; zaplanować szczegółowy przebieg realizacji procesu inwestycyjnego z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju, bieżącej sytuacji na placu budowy oraz warunków zewnętrznych; wykorzystywać najnowszą wiedzę i sprawdzone praktyki i rozwiązania celu efektywnej realizacji robót budowlano- -montażowych; opracowywać nowe metody zarządzania robotami budowlanymi, szczególnie zakresie wzrostu efektywności ekologicznej procesu budowlanego

 27 planować zakres prac brygady; kontrolować realizację robót i raportować ewentualnych zmianach i opóźnieniach; panować nad stresem związanym z odpowiedzialnością za bezpieczną pracę własną; organizować na terenie budowy powierzony zakres zadań wytwórni półfabrykatów budowlanych zarządzać podległymi brygadami oraz podwykonawcami z uwzględnieniem zasad ergonomii pracy i ochrony środowiska; panować nad stresem związanym z odpowiedzialnością za bezpieczną pracę zespołów budownictwie; koordynować prowadzone roboty budowlano-montażowe, tym współpracę z podwykonawcami; planować zasoby ludzkie i materiałowe oraz ich koszty niezbędne do wykonania robót budowlano-montażowych; rozwijać umiejętności pracy zespołowej i skutecznie motywować do niej; planować odbiór robót budowlano-montażowych po stronie wykonawcy; dobierać optymalny sposób wykonania robót budowlano-montażowych; przygotowywać i przekazywać wykonawcy robót budowlano- -montażowych dokumentację niezbędną do rozpoczęcia prac; organizować wytwórnię półfabrykatów budowlanych na placu budowy; koordynować etapy procesu inwestycyjnego zgodnie z harmonogramem robót, tym logistykę dostaw; zarządzać zespołami odpowiedzialnymi za poszczególne etapy inwestycji budowlanej; koordynować pracę podmiotów odpowiedzialnych za poszczególne etapy inwestycji budowlanej; przewidywać budownictwie niewłaściwe skutki działań podległych mu pracowników i reagować na nie; koordynować realizację różnych obiektów budowlanych ramach inwestycji liniowej lub hydrotechnicznej; organizować proces wdrażania nowych technologii budowlanych z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; identyfikować potencjalne ryzyka podczas prowadzenia robót budowlanych; efektywnie reagować na zdarzenia zagrażające przyjętemu planowi i terminarzowi realizacji inwestycji budowlanej koordynować proces inwestycyjny zgodnie z harmonogramem robót i uwzględnieniem jego rentowności; rozwijać umiejętności pracy zespołowej kadry kierowniczej i skutecznie do niej motywować; koordynować współpracę ramach procesu inwestycyjnego międzynarodowym środowisku; wdrażać systemy zarządzania procesem inwestycyjnym i dokumentowania jego przebiegu; dokonywać znaczących modyfikacji procesu inwestycyjnego przypadku wystąpienia nieprzewidywalnych czynników wpływających sposób istotny na warunki realizowanej inwestycji; opracowywać systemy zarządzania procesem budowlanym i dokumentowania jego przebiegu, tym monitorujące wpływ tego procesu na środowisko; wdrażać nowe rozwiązania i technologie budowlane z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju

 28 planować logistykę na poszczególnych etapach procesu budowlanego, tym transport elementów wielkogabarytowych; efektywnie reagować na zdarzenia zagrażające przyjętemu planowi i terminarzowi realizacji robót budowlano- -montażowych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WIII7 2) P3SBD_WIII7 2) P4SBD_WIII7 2) P5SBD_WIII7 2) P6SBD_WIII7 2) P7SBD_WIII7 2) P8SBD_WIII7 2) Roboty budowlano-montażowe WIEDZA podstawowe cechy stosowanych materiałów i wyrobów budowlanych trakcie wykonywania działań zawodowych; zasady obsługi prostych narzędzi budowlanych; rodzaje odpadów budowlanych; schemat organizacyjny ruchu na budowie podstawowe właściwości i zastosowanie materiałów i wyrobów budowlanych; proste narzędzia pomiarowe; zasady wykonywania pomiarów; metody i technologie prostych robót budowlano- -montażowych; zasady segregowania odpadów powstających przy wznoszeniu obiektów budowlanych właściwości i zastosowanie materiałów i wyrobów budowlanych; właściwości i zastosowanie prostych urządzeń budowlanych; zasady pobierania próbek do badań; przepisy i zasady przygotowania terenu pod budowę; zasady wykonywania sieci i instalacji budowlanych; zasady sortowania odpadów budowlanych; zasady odbioru robót budowlano-montażowych; zasady dotyczące przygotowania, obsługi, weryfikacji, kalibracji oraz utrzymania przyrządów laboratoryjnych i urządzeń wykorzystywanych do badań wyrobów i materiałów budowlanych; zasady prowadzenia nadzoru budowlanego; normy dotyczące wyrobów budowlanych; metody i technologie złożonych robót budowlano- -montażowych; prawo budowlane, ustawę wyrobach budowlanych i inne przepisy konieczne do prowadzenia prac (robót) budowlano- -montażowych; zasady sprawdzeń i pomiarów koniecznych do wykonania trakcie realizacji budowy i po jej zakończeniu zasady stosowania innowacyjnych, ekologicznych i odnawialnych materiałów i wyrobów budowlanych; innowacyjne metody i technologie robót budowlano- -montażowych; systemy zapewnienia jakości robót budowlano- -montażowych oraz instalatorskich; systemy zarządzania procesem inwestycyjnym i związane z tym ryzyka; zasady przeprowadzania badań koniecznych do wykonania trakcie realizacji budowy i po jej zakończeniu; zasady i metody monitorowania robót budowlano-montażowych z wykorzystaniem technologii informatycznych; systemy zarządzania realizacją złożonych projektów budowlanych; teorie, modele oraz metody badawcze dotyczące realizacji procesu budowlanego, tym budownictwa zrównoważonego i energooszczędnego; metody i techniki badawcze kontroli oraz oceny jakości robót budowlano- -montażowych; zasady i metody oceny przyczyn i skutków awarii oraz katastrof budowlanych aktualny międzynarodowy dorobek naukowy dziedzinie organizacji prac budowlano- -montażowych oraz nowoczesnych technologii budowlanych; najnowsze wyniki badań zakresie stosowania innowacyjnych, ekologicznych i odnawialnych materiałów i wyrobów budowlanych; najnowsze metody badań naukowych zakresie robót budowlano- -montażowych i nowych technologii budowlanych

 29 przepisy i zasady dotyczące wykorzystania środków transportu podczas robót budowlano-montażowych zasady arbitrażu sytuacjach spornych dotyczących realizacji inwestycji liniowej lub hydrotechnicznej POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UIII8 2) P3SBD_UIII8 2) P4SBD_UIII8 2) P5SBD_UIII8 2) P6SBD_UIII8 2) P7SBD_UIII8 2) P8SBD_UIII8 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać pod nadzorem roboty budowlane pomocnicze, tym przy użyciu prostych narzędzi ręcznych i elektronarzędzi; koordynować ruch i transport na placu budowy według przyjętego schematu organizacyjnego; segregować odpady powstałe trakcie robót budowlano- -montażowych; sprzątać i porządkować teren budowy zgodnie z otrzymanymi instrukcjami przekazywać informację zwrotną do osób nadzorujących wykonanie robót budowlano- -montażowych; organizować pracę własną przy robotach budowlano- -montażowych, z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska; oceniać jakość wyrobów budowlanych stosowanych robotach budowlano- -montażowych zakresie wykonywanych zadań; wykonywać roboty budowlano-montażowe zgodnie z przyjętą technologią; przewidywać zagrożenia związane z pracą na placu budowy; korzystać ze wskazanych możliwości transportu wyrobów budowlanych i elementów prefabrykowanych na placu budowy; wykorzystywać dokumentację przy realizacji robót budowlano- -montażowych; oceniać jakość wykonanych złożonych robót budowlanych; oceniać jakość wykonanych prac montażowych; sprawdzać zgodność dotyczącą parametrów materiałów i wyrobów budowlanych z dokumentacją projektową i techniczną; wykonywać pomiary oraz kontrolować zgodność realizacji robót budowlano- -montażowych z przepisami techniczno- -budowlanymi i zasadami wiedzy technicznej; wykonywać prace instalacyjne wymagające dodatkowych uprawnień; odbierać informację zwrotną od osób wykonujących roboty budowlane; eliminować możliwości wystąpienia zagrożenia dla obiektu budowlanego związanego z realizacją procesu inwestycyjnego; dobierać materiały i wyroby budowlane zgodnie z wymaganiami projektowymi; weryfikować dokumentację jakościową dostarczanych materiałów, wyrobów i urządzeń budowlanych; dobierać zgodnie z projektem budowlanym ilość i rodzaj potrzebnych materiałów oraz wyrobów budowlanych do wykonywanych prac; nadzorować procesy logistyczne na placu budowy; dobierać nowoczesne narzędzia, metody i technologie pracach budowlano- -montażowych; efektywnie wykorzystywać innowacyjne narzędzia, techniki pracy oraz zaawansowane realizować i nadzorować roboty budowlane zgodnie z przepisami prawa, dokumentacją wykonawczą i wymaganiami kontraktu; kontrolować budżet realizacji obiektu budowlanego; usprawniać procesy logistyczne na placu budowy; komunikować się ze współpracownikami przy wdrażaniu innowacyjnych technologii budownictwie; opracować szczegółowy harmonogram realizacji procesu inwestycyjnego z uwzględnieniem warunków pogodowych; przygotować produkcję budowlaną dla realizowanego projektu; opracowywać matryce ryzyka na poszczególnych etapach procesu budowlanego; stosować procesie wznoszenia obiektu budowlanego metody i technologie, tym energooszczędne i niskoemisyjne, określone optymalizacji wielokryterialnej; realizować i nadzorować roboty budowlane wysokim stopniu złożoności zgodnie z dokumentacją wykonawczą i harmonogramem procesu inwestycyjnego; wykorzystywać technologie i zasoby do realizacji innowacyjnej inwestycji budowlanej zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; kontrolować realizację inwestycji budowlanej zgodnie z budżetem; zarządzać ryzykiem inwestycyjnym przy realizacji obiektu budowlanego; analizować i wdrażać uzyskane wyniki i wnioski z opinii, ekspertyz, opracowań naukowo- -badawczych; przeprowadzać administracyjne zamknięcie inwestycji budowlanej opracowywać innowacyjne rozwiązania pracach budowlano- -montażowych; sporządzać opinie, ekspertyzy, opracowania naukowo- -badawcze zakresie kwestii spornych dotyczących realizowanej inwestycji; prowadzić arbitraż między wykonawcą a inwestorem procesie inwestycyjnym; sporządzać ekspertyzy, opracowania naukowo- -badawcze do rozwiązywania złożonych, nietypowych problemów technicznych i technologicznych procesie inwestycyjnym

 30 wykonywać prace wykończeniowe, tym instalacyjne, niewymagające dodatkowych uprawnień; wykonywać pomiary i obsługiwać proste narzędzia pomiarowe wykorzystywane na placu budowy; dobierać materiały montażowe do wykonywanych samodzielnie prac; oceniać wizualnie jakość wykonanych prostych prac budowlanych; czytać rysunki techniczne; kierować ruchem na drogach publicznych podczas wykonywania robót budowlano- -montażowych wykonywać prace montażowe wymagające dodatkowych szkoleń; przygotowywać, obsługiwać, sprawdzać, regulować i prowadzić konserwację przyrządów i urządzeń do wykonywania badań wyrobów budowlanych; wyznaczać miejsce magazynowania odpadów, tym niebezpiecznych; pobierać próbki do badań zgodnie z wymogami projektowymi i normami technologie, tym inteligentne systemy monitoringu, zadaniach budowlano- -montażowych; zapewnić zgodność stosowanych rozwiązań budowlanych z przepisami techniczno- -budowlanymi, uwzględniając bezpieczeństwo, funkcjonalność i trwałość; zapewnić zgodność rozwiązań architektoniczno- -budowlanych z przepisami techniczno- -budowlanymi stosować przepisy dotyczące wstrzymywania robót budowlano- -montażowych przypadku stwierdzenia zagrożenia uczestniczyć czynnościach odbiorowych robót budowlano- -montażowych i zapewniać usunięcie ewentualnych nieprawidłowości; komunikować się ze współpracownikami trakcie realizacji procesu budowlanego; wykonywać specjalistyczne prace montażowe wymagające posiadania uprawnień prowadzić monitoring obiektu budowlanego i obszaru jego oddziaływania

 31 NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WIII9 2) P3SBD_WIII9 2) P4SBD_WIII9 2) P5SBD_WIII9 2) P6SBD_WIII9 2) P7SBD_WIII9 2) P8SBD_WIII9 2) Deskowania WIEDZA podstawowe rodzaje deskowań typy deskowań oraz ich zastosowanie różnych rodzajach konstrukcji budowlanych montaż i demontaż deskowań konstrukcjach budowlanych; wymagania techniczne dotyczące deskowań budownictwie; wpływ jakości deskowań na efekty betonowania nowoczesne systemy deskowań zaawansowane metody analizy wytrzymałości deskowań oraz wpływu warunków zewnętrznych na ich pracę; zasady projektowania systemów deskowań dla typowych konstrukcji budowlanych; zasady zrównoważonego wykorzystania deskowań, tym ich ponownego użycia, przy minimalizacji odpadów; zasady optymalizacji procesów związanych z wykorzystaniem deskowań celu zwiększenia efektywności prac teoretyczne podstawy działania deskowań, tym ich analizę numeryczną i modelowanie komputerowe; zasady projektowania systemów deskowań dla skomplikowanych konstrukcji budowlanych; najnowsze trendy technologii deskowań stosowanych zrównoważonym i energooszczędnym budownictwie, takich jak deskowania prefabrykowane lub wykonane z materiałów innowacyjnych, tym kompozytowych najnowsze badania naukowe zakresie deskowań oraz opracowywania nowych technologii tej dziedzinie POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UIII10 2) P4SBD_UIII10 2) P5SBD_UIII10 2) P6SBD_UIII10 2) P7SBD_UIII10 2) P8SBD_UIII10 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać montaż i demontaż deskowań systemowych oraz tradycyjnych; dokonać doboru odpowiednich materiałów do deskowań zależności od wymagań projektu wykonywać montaż i demontaż deskowań skomplikowanych obiektach budowlanych weryfikować wytrzymałość deskowań i dostosować je do specyficznych warunków budowy zarządzać procesem projektowania, montażu i demontażu deskowań dużych projektach budowlanych; oceniać i monitorować efektywność systemów deskowań kontekście zrównoważonego rozwoju; projektować i stosować systemy deskowań, tym deskowania przestawne, samowznoszące; optymalizować procesy związane z deskowaniem celu zwiększenia efektywności budowy tworzyć zaawansowane projekty systemów deskowań skomplikowanych konstrukcjach inżynierskich; wdrażać nowe rozwiązania technologiczne zakresie deskowań, tym materiały kompozytowe; wdrażać innowacyjne technologie deskowań, tym deskowanie zintegrowane z BIM prowadzić badania zakresie innowacyjnych technologii deskowań

 32 WYZNACZNIK IV: PRACE ZWIĄZANE Z UTRZYMANIEM LUB POPRAWĄ SPRAWNOŚCI TECHNICZNEJ OBIEKTU BUDOWLANEGO NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WIV1 2) P4SBD_WIV1 2) P5SBD_WIV1 2) P6SBD_WIV1 2) P7SBD_WIV1 2) Dokumentowanie utrzymania obiektu WIEDZA rodzaje dokumentacji technicznej urządzeń i instalacji wewnątrz obiektu budowlanego, tym okresie rękojmi i gwarancji rodzaje podstawowej dokumentacji technicznej dotyczącej użytkowania i eksploatacji obiektu budowlanego; zasady prowadzenia dokumentacji prac remontowych i konserwacyjnych; zasady prowadzenia książki obiektu budowlanego zakres dokumentów wymaganych do przekazania obiektu budowlanego; rodzaje dokumentacji obiektu budowlanego wymaganej przez organy właściwe do zgłoszenia do użytkowania; przepisy dotyczące dokumentacji powykonawczej i innej dokumentacji obiektu budowlanego pełen zakres dokumentacji technicznej dotyczącej użytkowania, eksploatacji obiektu budowlanego i jego otoczenia; zakres dokumentacji obiektu budowlanego, wymaganej przez organy właściwe do zgłoszenia do użytkowania zasady wykonywania ekspertyz związanych z bezpieczeństwem obiektu budowlanego POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UIV2 2) P4SBD_UIV2 2) P5SBD_UIV2 2) P6SBD_UIV2 2) P7SBD_UIV2 2) UMIEJĘTNOŚCI przygotować protokół kontroli technicznej dokumentować wykonanie prac przy utrzymywaniu sprawności technicznej obiektu budowlanego z infrastrukturą techniczną i otoczeniem opracować harmonogram prowadzenia nadzoru i kontroli obiektu budowlanego z infrastrukturą techniczną i otoczeniem; przygotowywać instrukcje obsługi i eksploatacji obiektu budowlanego z infrastrukturą techniczną i otoczeniem, tym związane z zarządzaniem kryzysowym; przygotowywać i prowadzić dokumentację eksploatacyjną obiektu budowlanego, tym książkę obiektu przygotowywać dokumentację powykonawczą robót budowlano-montażowych realizowanych istniejącym obiekcie budowlanym; przygotować dokumentację obiektu budowlanego i jego otoczenia zakresie ochrony środowiska; przygotować dokumentację zakresie obiektów zbiorowej ochrony przygotowywać dokumentację techniczną niezbędną do opracowania projektu rozbudowy i nadbudowy obiektu budowlanego

 33 NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P4SBD_WIV3 2) P5SBD_WIV3 2) P6SBD_WIV3 2) P7SBD_WIV3 2) P8SBD_WIV3 2) Organizacja prac remontowych i konserwacyjnych WIEDZA zasady organizacji umiarkowanie złożonych prac budowlano- -montażowych; zasady użytkowania obiektu budowlanego, tym małej architektury i urządzeń znajdujących się na terenie przyległym do obiektu budowlanego; zasady organizacji prac konserwacyjnych, napraw i remontów oraz wykonywania okresowych kontroli i przeglądów technicznych z uwzględnieniem klasy ważności obiektu zasady organizacji złożonych prac budowlano- -montażowych; zasady i przepisy kontroli użytkowania obiektów budowlanych zgodnie z przeznaczeniem oraz utrzymania ich we właściwym stanie technicznym; przepisy dotyczące gospodarowania nieruchomościami, tym zakresie gospodarki niskoemisyjnej metody doboru złożonych technologii zakresie rozbudowy i nadbudowy; zasady utrzymania infrastruktury technicznej obiektu budowlanego wraz z otoczeniem zewnętrznym; zasady i zakres kontroli obiektów budowlanych przez organy administracji budowlanej okresie użytkowania; zasady przeprowadzania badań, kontroli i pomiarów po zmianach funkcjonalności użytkowania obiektu budowlanego zintegrowane, zrównoważone podejście do systemów zarządzania obiektami budowlanymi najnowsze rozwiązania zakresie energooszczędnej i ekologicznej eksploatacji obiektów budowlanych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UIV4 2) P4SBD_UIV4 2) P5SBD_UIV4 2) P6SBD_UIV4 2) P7SBD_UIV4 2) P8SBD_UIV4 2) UMIEJĘTNOŚCI stosować zasady komunikacji z zarządcą i z użytkownikami remontowanego obiektu budowlanego trakcie wykonywania prostych zadań zawodowych; organizować własne stanowisko pracy, dobierać narzędzia i sprzęt niezbędne do wykonywania prac remontowych obiektu budowlanego i naprawy instalacji budowlanych z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska organizować umiarkowanie złożone prace typowych warunkach, związane z utrzymaniem lub poprawą sprawności technicznej obiektu budowlanego, z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska; planować poprawę efektywności energetycznej i ekologicznej eksploatacji elementów budynku, maszyn i urządzeń obiekcie budowlanym i jego otoczeniu; organizować złożone prace związane z utrzymaniem lub poprawą sprawności technicznej obiektu budowlanego, z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska; planować kompleksową poprawę efektywności, tym energetycznej i ekologicznej, eksploatacji elementów budynku, maszyn i urządzeń obiekcie budowlanym i jego otoczeniu; dokonywać doboru złożonych technologii zakresie rozbudowy lub nadbudowy; organizować i nadzorować roboty budowlane związane z remontem i przebudową obiektu budowlanego; opracować tymczasowe schematy organizacji ruchu na drodze dla prac remontowych lub serwisowych; planować kompleksową poprawę efektywności ekologicznej obiektu budowlanego; dobierać technologię robót budowlano- -montażowych metodami wielokryterialnymi z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju; organizować grupy interdyscyplinarne, których celem jest zwiększenie efektywności zarządzania budynkiem; planować wymianę urządzeń budowlanych celu dostosowania do wymagań technicznych oraz standardów, tym ekologicznych opracowywać nowe technologie innowacyjne, tym zmniejszające oddziaływanie budynku na środowisko naturalne

 34 planować i organizować przeglądy okresowe i pomiary eksploatacyjne obiektu budowlanego i jego infrastruktury technicznej wraz z otoczeniem zewnętrznym; kierować pracą małego zespołu lub brygady zakresie utrzymania lub poprawy technicznej obiektu budowlanego dobierać optymalną kosztowo technologię robót budowlano- -montażowych; kierować pracą zespołu zakresie utrzymania lub poprawy technicznej obiektu budowlanego; organizować transport materiałów, wyrobów, urządzeń niezbędnych do remontu obiektu budowlanego; planować kontrolę stanu technicznego obiektu, sprawności instalacji oraz urządzeń budowlanych; planować prace konserwacyjne obiektów, instalacji oraz urządzeń budowlanych; planować poprawę stanu technicznego obiektu, sprawności instalacji oraz urządzeń budowlanych; planować nadzór dotyczący konserwacji lub utrzymania obiektów budowlanych; prowadzić negocjacje z zarządcą obiektu budowlanego i innymi interesariuszami zakresie eksploatacji obiektu i jego otoczenia; ustalać zasady efektywnej komunikacji oraz techniki negocjacyjne podczas kontaktów z właścicielem i zarządcą obiektu budowlanego zakresie prowadzonych robót budowlano-montażowych; określać warunki użytkowania obiektu budowlanego okresie gwarancyjnym i pogwarancyjnym; planować i organizować przeglądy interwencyjne i pomiary eksploatacyjne obiektu budowlanego i jego infrastruktury technicznej wraz z otoczeniem zewnętrznym; korzystać ze wsparcia osób zewnętrznych z innych sektorów celu rozwiązywania problemów związanych z eksploatacją budynków; identyfikować potencjalne ryzyka dotyczące utrzymania lub poprawy sprawności technicznej obiektu budowlanego

 35 ustalać zasady współpracy z właścicielem lub zarządcą obiektu budowlanego zakresie planowania robót modernizacyjnych i konserwacyjnych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WIV5 2) P3SBD_WIV5 2) P4SBD_WIV5 2) P5SBD_WIV5 2) P6SBD_WIV5 2) P7SBD_WIV5 2) P8SBD_WIV5 2) Utrzymanie i eksploatacja obiektów budowlanych WIEDZA instrukcje i procedury bezpiecznego wykonywania prostych robót; instrukcje pracy pobliżu instalacji budowlanych; rodzaje i zasady stosowania odzieży roboczej i środków ochrony indywidualnej zasady doboru i obliczania ilości materiałów i wyrobów budowlanych potrzebnych do wykonywania naprawy instalacji i elementów budowlanych; typowe metody utrzymania, napraw elementów budowlanych; typowe metody konserwacji i napraw elementów i infrastruktury technicznej obiektu budowlanego; zasady segregacji odpadów powstałych trakcie remontu, konserwacji obiektu budowlanego przepisy dotyczące użytkowania i eksploatacji obiektu budowlanego; zasady działania systemów technicznych obiekcie budowlanym normy dotyczące trwałości materiałów, instalacji i konstrukcji budowlanych; zasady zabezpieczania obiektu budowlanego po awariach, katastrofach i innych zdarzeniach losowych technologie prowadzenia kompleksowych prac związanych z utrzymaniem i eksploatacją obiektu budowlanego; zasady i metody wyjaśnienia przyczyn i okoliczności awarii i katastrof budowlanych; zasady monitoringu związanego z obiektem hydrotechnicznym i obszarem jego oddziaływania metody weryfikacji energetycznej i środowiskowej obiektów budowlanych; kierunki rozwoju badań zakresie zrównoważonego budownictwa wyniki badań i wdrożeń zakresie rewitalizacji zasobów obiektów budowlanych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UIV6 2) P3SBD_UIV6 2) P4SBD_UIV6 2) P5SBD_UIV6 2) P6SBD_UIV6 2) P7SBD_UIV6 2) P8SBD_UIV6 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać pod nadzorem prace pomocnicze przy konserwacji i naprawie obiektu budowlanego wraz z jego infrastrukturą, z wykorzystaniem prostych narzędzi ręcznych i elektronarzędzi dobierać i obliczać ilość materiałów oraz wyrobów budowlanych potrzebnych do bieżącego utrzymania, naprawy i konserwacji obiektu budowlanego zgodnie z przyjętą technologią; kontrolować stan techniczny systemów, tym instalacji i urządzeń budowlanych; wykonywać konserwacje systemów technicznych obiektu budowlanego; zarządzać utrzymaniem stanu technicznego obiektu budowlanego; monitorować i kontrolować stan techniczny obiektów budowlanych z wykorzystaniem złożonych metod; kontrolować i korygować realizację robót związanych z utrzymaniem lub poprawą sprawności technicznej obiektu budowlanego zgodnie z przepisami techniczno-budowlanymi i zasadami wiedzy technicznej; przeprowadzać końcowy odbiór obiektów budowlanych po okresie gwarancji i rękojmi; wykonywać ekspertyzy związane z bezpieczeństwem obiektów budowlanych i ich otoczenia oraz osób z nich korzystających; prowadzić prace naukowo-badawcze zakresie nowych rozwiązań i technologii dotyczących zrównoważonego budownictwa obszarze utrzymania i eksploatacji obiektów budowlanych;

 36 wykonywać naprawy i konserwacje instalacji oraz elementów budowlanych zgodnie z przyjętą technologią monitorować i kontrolować stan techniczny obiektów budowlanych z wykorzystaniem prostych metod; dobierać materiały, wyroby i sprzęt niezbędny do utrzymania stanu technicznego obiektu; wyznaczać miejsce magazynowania odpadów, tym niebezpiecznych; utrzymywać sprawność systemów powiadamiania awaryjnego dobierać optymalne technologie utrzymania stanu technicznego obiektu budowlanego; dobierać optymalne technologie utrzymania stanu technicznego obiektu budowlanego; wykonywać przeglądy okresowe obiektów budowlanych wraz z infrastrukturą; wykonywać okresie rękojmi i gwarancji oceny jakościowe wykonanych robót budowlano- -montażowych i infrastruktury technicznej; zabezpieczać obiekty budowlane po awariach i katastrofach, pożarach i innych zdarzeniach losowych; wykorzystywać bliźniaka cyfrowego do zarządzania, eksploatacji i utrzymania obiektu budowlanego identyfikować wady konstrukcyjne obiektu budowlanego; oceniać straty po awariach i katastrofach, pożarach i innych zdarzeniach losowych; oceniać obiekt budowlany pod kątem osób ze szczególnymi potrzebami dostosowywać obiekty budowlane z wykorzystaniem metod i technologii adaptacji do zmian klimatu przeprowadzać badania przyczyn i skutków awarii oraz katastrof budowlanych z uwzględnieniem występujących zjawisk fizycznych i procesów technologicznych NAZWA WIĄZKI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P5SBD_UIV7 2) P6SBD_UIV7 2) Utrzymanie i eksploatacja obiektów liniowych i hydrotechnicznych UMIEJĘTNOŚCI koordynować utrzymanie stanu technicznego infrastruktury liniowej i hydrotechnicznej analizować wyniki monitoringu obiektu hydrotechnicznego i obszaru jego oddziaływania; reagować stosownie do uzyskanych wyników monitoringu obiektu hydrotechnicznego i obszaru jego oddziaływania;

 37 dobierać i adaptować metody uszczelnień hydrotechnicznych budowli ziemnych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WIV8 2) P3SBD_WIV8 2) P4SBD_WIV8 2) P5SBD_WIV8 2) P6SBD_WIV8 2) P7SBD_WIV8 2) P8SBD_WIV8 2) Prace remontowe WIEDZA instrukcje i procedury bezpiecznego wykonywania prostych robót remontowych; instrukcje pracy pobliżu instalacji budowlanych; rodzaje i zasady stosowania odzieży roboczej i środków ochrony indywidualnej przy wykonywaniu robót remontowych zasady doboru i obliczania ilości materiałów i wyrobów budowlanych potrzebnych do wykonywania remontu instalacji i elementów budowlanych; typowe metody utrzymania, napraw i remontów elementów budowlanych; typowe metody remontów instalacji oraz urządzeń budowlanych technologie wykonania robót remontowych, tym zakresie podnoszenia efektywności energetycznej budynków; przepisy dotyczące remontu obiektu budowlanego; metody modernizacji pod kątem osób ze szczególnymi potrzebami historycznie stosowane technologie wykonywania robót budowlano- -montażowych celu realizacji prac remontowych; przepisy architektoniczno- -budowlane dotyczące dostosowania obiektów budowlanych do potrzeb osób ze szczególnymi potrzebami technologie prowadzenia kompleksowych prac związanych z poprawą sprawności technicznej obiektu budowlanego, tym robót zmieniających konstrukcje; technologie zakresie wymiany instalacji obiekcie budowlanym; zasady i możliwości stosowania ekologicznych technik, technologii i wyrobów budowlanych; bezodpadowe technologie budowlane metody rewitalizacji obszarów zdegradowanych obejmujących obiekt budowlany i jego otoczenie; metody weryfikacji energetycznej i środowiskowej remontowanych obiektów budowlanych innowacyjne technologie remontów obiektów budowlanych, tym sposoby poprawy ich efektywności energetycznej; innowacyjne technologie zwiększające sprawność techniczną obiektów budowlanych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UIV9 2) P3SBD_UIV9 2) P4SBD_UIV9 2) P5SBD_UIV9 2) P6SBD_UIV9 2) P7SBD_UIV9 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać pod nadzorem prace pomocnicze przy remoncie obiektu budowlanego wraz z ich infrastrukturą, z wykorzystaniem prostych narzędzi ręcznych i elektronarzędzi dobierać i obliczać ilości materiałów i wyrobów budowlanych potrzebnych do wykonywania remontu obiektu budowlanego zgodnie z przyjętą technologią; wykonywać proste remonty instalacji budowlanych zgodnie z przyjętą technologią wykonywać remonty, przebudowę, nadbudowę obiektu budowlanego zgodnie z przyjętą technologią; dobierać materiały, wyroby i sprzęt do wykonywania remontu koordynować roboty zakresie przebudowy i nadbudowy obiektów budowlanych; koordynować transport materiałów, wyrobów i urządzeń niezbędnych do remontu obiektu budowlanego kontrolować roboty i korygować technologie zakresie przebudowy i nadbudowy obiektów budowlanych zgodnie z przepisami techniczno- -budowlanymi i zasadami wiedzy technicznej; dokonywać wyboru technologii skomplikowanych robót remontowych oraz przebudowy lub nadbudowy obiektu budowlanego prowadzących do zmian obiekcie budowlanym; projektować kompleksowe remonty obiektów budowlanych z zastosowaniem innowacyjnych, niskoemisyjnych oraz zorientowanych na gospodarkę obiegu zamkniętego technologii budowlanych

 38 zlecać roboty prowadzące do usuwania wad konstrukcyjnych i wykonawczych obiektu budowlanego; wdrażać technologie energooszczędne i niskoemisyjne trakcie remontu obiektu budowlanego; dostosować obiekt budowlany do potrzeb osób ze szczególnymi potrzebami WYZNACZNIK V: PRACE ZWIĄZANE Z ROZBIÓRKĄ LUB WYBURZENIEM OBIEKTU BUDOWLANEGO Z UWZGLĘDNIENIEM GOSPODARKI OBIEGU ZAMKNIĘTEGO NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P5SBD_WV1 2) P6SBD_WV1 2) P7SBD_WV1 2) Dokumentowanie procesu rozbiórki i wyburzenia WIEDZA zasady przygotowania dokumentacji przetargowej dotyczącej rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; zasady prowadzenia dokumentacji rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; zasady rozliczeń finansowych prowadzonych prac rozbiórkowych i wyburzeniowych zakres i formę projektu rozbiórki i wyburzenia zasady prowadzenia dokumentacji dotyczącej katastrofy budowlanej POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UV2 2) P5SBD_UV2 2) P6SBD_UV2 2) P7SBD_UV2 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonać inwentaryzację obiektów budowlanych prowadzić dokumentację prac rozbiórkowych i wyburzeniowych oraz przygotowywać dokumentację powykonawczą; przygotowywać warunki przetargu na realizację rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju określać zasady opracowania dokumentacji niezbędnej do przeprowadzenia rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego

 39 prowadzić dokumentację rzeczowo- -finansową prac związanych z rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WV3 2) P4SBD_WV3 2) P5SBD_WV3 2) P6SBD_WV3 2) P7SBD_WV3 2) P8SBD_WV3 2) Organizacja procesu rozbiórki i wyburzenia WIEDZA podstawowe zasady ergonomii pracy; zasady demontażu urządzeń i instalacji oraz elementów rozbieranego obiektu budowlanego, z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju budownictwie; zasady demontażu urządzeń i instalacji oraz elementów rozbieranego obiektu budowlanego, z uwzględnieniem zasad zrównoważonego rozwoju budownictwie; zasady znakowania i wygrodzenia terenu prowadzonych robót rozbiórkowych i wyburzeniowych oraz ich otoczenia zasady organizacji robót budowlanych przy rozbiórce i wyburzeniu obiektu budowlanego; środki i sposoby komunikacji wewnątrz zespołu prowadzącego prace rozbiórkowe i wyburzeniowe; zasady organizacji miejsc magazynowania odpadów budowlanych powstałych wyniku rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego procedury uzyskiwania zgód i pozwoleń na rozbiórkę i wyburzenie obiektu budowlanego zależności od rodzaju i miejsca prowadzonych prac; podmioty zaangażowane prowadzone prace rozbiórkowe i wyburzeniowe; oddziaływanie prac rozbiórkowych i wyburzeniowych na otoczenie, tym na infrastrukturę i środowisko; zasady identyfikacji walorów artystycznych, historycznych i przyrodniczych występujących na obszarze prowadzonych prac rozbiórkowych i wyburzeniowych; zasady organizacji komunikacji podczas rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; potencjał podmiotów prowadzących prace rozbiórkowe i wyburzeniowe na lokalnym rynku zasady ochrony własności intelektualnej i prawa autorskiego odnoszące się do obiektów budowlanych; oddziaływanie na otoczenie i środowisko wydanych decyzji wstrzymaniu, ograniczeniu użytkowania, rozbiórce lub wyburzeniu różnorodne, złożone technologie rozbiórki i wyburzenia obiektów budowlanych; kierunki rozwoju metod organizacji robót budowlanych, tym rozbiórkowych i wyburzeniowych najnowsze metody i technologie organizacyjne, inżynieryjne dziedzinie prac rozbiórkowych i wyburzeniowych

 40 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UV4 2) P4SBD_UV4 2) P5SBD_UV4 2) P6SBD_UV4 2) P7SBD_UV4 2) P8SBD_UV4 2) UMIEJĘTNOŚCI organizować pracę własną związaną z rozbiórką obiektu budowlanego i recyklingiem odpadów oraz ponownym użyciem materiałów i wyrobów budowlanych z prac rozbiórkowych z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska; organizować własne stanowisko pracy, dobierać narzędzia i sprzęt niezbędny do rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego zgodnie z zasadami ergonomii i ochrony środowiska kierować pracą małego zespołu oraz organizować prace związane z rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego z uwzględnieniem zasad ergonomii i ochrony środowiska; organizować tymczasowe miejsca magazynowania odpadów budowlanych powstałych wyniku rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; organizować pracę pozwalającą na odzyskanie materiałów i wyrobów budowlanych do ponownego wykorzystania ramach gospodarki obiegu zamkniętego planować i nadzorować prace zespołu związane z rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego zgodnie z ustaloną technologią; organizować komunikację wewnętrzną zespołu prowadzącego roboty rozbiórkowe i wyburzeniowe obiektu budowlanego; nadzorować i organizować recykling odpadów oraz innych materiałów budowlanych na kruszywo budowlane ramach prac rozbiórkowych i wyburzeniowych; przeprowadzić procedurę wstrzymania robót związanych z rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego przypadku możliwości wystąpienia zagrożenia; przeprowadzić procedurę wstrzymania robót związanych z rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego przypadku możliwości zniszczenia elementów walorach artystycznych, historycznych i przyrodniczych; przejąć od inwestora teren na prace rozbiórkowe lub wyburzeniowe obiektu budowlanego; planować i nadzorować proces rozbiórki lub wyburzenia obiektu budowlanego wykonywany różnymi metodami, zgodnie z posiadanymi uprawnieniami; szacować potencjalne ryzyka trakcie rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego określać zasady przekazania terenu budowy wykonawcy rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego, z uwzględnieniem zasad recyklingu; planować i nadzorować proces wyburzania obiektu budowlanego z użyciem materiałów wybuchowych; określać zasady odbioru projektu rozbiórki obiektu budowlanego; określać zasady odbioru terenu rozbiórki obiektu budowlanego; wykonać i modyfikować plan rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego opracowywać innowacyjne metody i rozwiązania podnoszące efektywność, bezpieczeństwo i ochronę środowiska procesie rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego

 41 zgłaszać do odbioru roboty budowlano- -montażowe związane z rozbiórką lub wyburzeniem obiektu budowlanego; uczestniczyć czynnościach odbiorowych rozbiórki lub wyburzenia obiektu budowlanego; organizować usunięcie ewentualnych nieprawidłowości stwierdzonych wyniku odbioru robót rozbiórkowych lub wyburzeniowych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WV5 2) P3SBD_WV5 2) P4SBD_WV5 2) P5SBD_WV5 2) P6SBD_WV5 2) P7SBD_WV5 2) P8SBD_WV5 2) Prace rozbiórkowe i wyburzeniowe WIEDZA zastosowanie prostych narzędzi stosowanych przy rozbiórce instrukcje postępowania przy rozbiórce i wyburzaniu obiektów budowlanych, tym z użyciem materiałów wybuchowych; kolejność wykonywania demontażu elementów budowlanych zgodnie z dokumentacją techniczno- -projektową technologie robót budowlano- -montażowych przy rozbiórce obiektu budowlanego; zasady zabezpieczania elementów konstrukcyjnych obiektów budowlanych przeznaczonych do rozbiórki i ich najbliższego otoczenia; zasady rozbiórki i wyburzenia obiektów budowlanych, z uwzględnieniem istniejących przyłączy zgodnie z dokumentacją techniczno-projektową przepisy dotyczące rozbiórki i wyburzenia obiektów budowlanych; metody i technologie wyburzania; podstawowe technologie rekultywacji terenu po rozbiórce i wyburzeniu obiektu budowlanego technologie stosowane złożonych robotach rozbiórkowych i wyburzeniowych; przepisy i normy dotyczące stosowania materiałów wybuchowych przy rozbiórce i wyburzeniu obiektu budowlanego; ryzyka związane z prowadzeniem rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; przyczyny katastrof budowlanych, awarii i negatywnych skutków środowiskowych prowadzonych prac zachowanie się wyburzanej konstrukcji; zasady i sposoby modelowania konstrukcji; zasady i technologie złożonych rozbiórek obiektów budowlanych, z uwzględnieniem gospodarki obiegu zamkniętego wyniki innowacyjnych badań naukowych i wdrożeń wykorzystywanych procesie rozbiórki i wyburzenia oraz gospodarki obiegu zamkniętego budownictwie

 42 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UV6 2) P3SBD_UV6 2) P4SBD_UV6 2) P5SBD_UV6 2) P6SBD_UV6 2) P7SBD_UV6 2) P8SBD_UV6 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać proste prace rozbiórkowe przy użyciu prostych narzędzi ręcznych i elektronarzędzi oraz ręcznych środków transportu; porządkować i wyrównywać teren rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego wykonywać prace pomocnicze przy wyburzaniu obiektów budowlanych z użyciem materiałów wybuchowych; stosować oznaczenia i komunikaty związane z prowadzoną rozbiórką i wyburzeniem obiektu budowlanego; wykonywać demontaż instalacji, urządzeń oraz rozbiórkę elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego; stosować zasady komunikacji podczas rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego oceniać stan elementów, urządzeń i instalacji obiektu budowlanego przeznaczonego do rozbiórki i wyburzenia; zabezpieczać teren rozbiórki i wyburzenia oraz obiekty budowlane przylegające do tego terenu i rozbieranego obiektu budowlanego; wykorzystywać dokumentację projektową rozbiórki obiektów budowlanych do prowadzenia prac dobierać metody wyburzania obiektu budowlanego zgodnie z projektem; kierować i nadzorować rozbiórkę oraz wyburzenie obiektu budowlanego opracowywać sposoby zabezpieczenia obiektów sąsiadujących celu ograniczenia lub eliminacji negatywnych oddziaływań, tym drgań, zanieczyszczeń i nadmiernego hałasu; oceniać ryzyka trakcie rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego; nadzorować zabezpieczenia obiektów sąsiadujących celu ograniczenia lub eliminacji negatywnych oddziaływań, tym drgań, zanieczyszczeń i nadmiernego hałasu; kierować pracami rozbiórkowymi i wyburzeniowymi obiektu budowlanego i nadzorować je z wykorzystaniem innowacyjnych rozwiązań, tym teleinformatycznych projektować proces wyburzenia obiektu budowlanego; projektować proces rozbiórki obiektu budowlanego; modyfikować metody rozbiórki i wyburzenia obiektów budowlanych zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; ustalać przyczyny awarii i katastrof budowlanych, tym z użyciem metod i technik eksperymentalnych i symulacyjnych prowadzić badania i opracowywać nowe lub doskonalić istniejące technologie i metody rozbiórki obiektów budowlanych; opracowywać wariantowe modele rozbiórki i wyburzenia obiektu budowlanego zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; badać, rozwijać i tworzyć metody pozwalające na wyjaśnienie przyczyn katastrof budowlanych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WV7 2) P3SBD_WV7 2) P4SBD_WV7 2) P5SBD_WV7 2) P6SBD_WV7 2) P7SBD_WV7 2) P8SBD_WV7 2) Pozyskiwanie materiałów porozbiórkowych i surowców wtórnych WIEDZA rodzaje materiałów i wyrobów budowlanych pozyskanych wyniku prac rozbiórkowych; instrukcje sortowania materiałów i wyrobów budowlanych pozyskanych wyniku prac rozbiórkowych zasady postępowania przy usuwaniu odpadów niebezpiecznych, tym zawierających azbest; cechy, parametry i możliwości wykorzystania materiałów i wyrobów budowlanych pozyskanych wyniku prac rozbiórkowych zasady sortowania odpadów budowlanych; zasady magazynowania odpadów budowlanych, tym niebezpiecznych; zasady i techniki recyklingu na placu budowy; podstawowe zasady gospodarki odpadami budowlanymi; metody niezbędne do badania materiałów i wyrobów budowlanych pozyskanych wyniku prac rozbiórkowych zasady ponownego wykorzystania elementów konstrukcyjnych; technologie przetwarzania odpadów budowlanych; zasady zrównoważonego rozwoju budownictwie; metody i sposoby monitorowania oddziaływań na obiekty budowlane, otoczenie i środowisko; zasady i metody wykonywania robót rozbiórkowych z użyciem materiałów wybuchowych, z uwzględnieniem gospodarki obiegu zamkniętego metody i techniki prowadzenia prac badawczo-rozwojowych dotyczących innowacyjnych technologii wykorzystujących surowce wtórne budownictwie

 43 wymagania jakościowe dla materiałów i wyrobów budowlanych pozyskanych wyniku prac rozbiórkowych dobre praktyki zakresie technologii rekultywacji terenu po rozbiórce obiektów budowlanych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UV8 2) P3SBD_UV8 2) P4SBD_UV8 2) P5SBD_UV8 2) P6SBD_UV8 2) P7SBD_UV8 2) P8SBD_UV8 2) UMIEJĘTNOŚCI sortować zgodnie z instrukcją materiały i wyroby budowlane powstałe wyniku prac rozbiórkowych usuwać z terenu rozbiórki odpady niebezpieczne, tym zawierające azbest; segregować i transportować materiały rozbiórkowe nadające się do ponownego użycia oraz odpady rozbiórkowe nadające się do odzysku, szczególności do przygotowania do ponownego użycia i recyklingu identyfikować i oceniać trakcie prac rozbiórkowych pozyskane materiały budowlane przeznaczone do dalszego wykorzystania; zabezpieczyć urządzenia, elementy i materiały budowlane z rozbieranego obiektu budowlanego, zgodnie z wymaganiami przepisów regulujących gospodarkę obiegu zamkniętego; wyznaczać miejsce magazynowania odpadów, tym niebezpiecznych zastosować podstawowe technologie rekultywacji na terenie po rozbiórce; przeprowadzać badania odpadów budowlanych przeznaczonych na kruszywo budowlane ramach prac rozbiórkowych i wyburzeniowych; nadzorować recykling odpadów i ponowne użycie materiałów i wyrobów budowlanych z prac rozbiórkowych ocenić elementy konstrukcyjne celu ponownego użycia; dobierać i adaptować metody oraz technologie rozbiórki obiektów budowlanych zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; kierować procesem pozyskiwania materiałów i wyrobów budowlanych powstałych wyniku prac rozbiórkowych oraz segregacji odpadów budowlanych; określać zasady odzysku lub zagospodarowania materiałów i wyrobów budowlanych powstałych wyniku prac rozbiórkowych; określić zakres rekultywacji terenu po rozbiórce modyfikować metody rozbiórki obiektów budowlanych zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; oceniać proces rozbiórki obiektu budowlanego oraz recyklingu surowców wtórnych uzyskanych podczas tego procesu; projektować proces rozbiórki obiektu budowlanego; projektować proces wyburzenia obiektu budowlanego; ustalać przyczyny awarii i katastrof budowlanych, tym z użyciem metod i technik eksperymentalnych i symulacyjnych badać, rozwijać i tworzyć nowe, proekologiczne rozwiązania dotyczące wykorzystania materiałów i wyrobów budowlanych powstałych wyniku prac rozbiórkowych WYZNACZNIK VI: MASZYNY BUDOWLANE, URZĄDZENIA TECHNICZNE I RUSZTOWANIA NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVI1 2) P3SBD_WVI1 2) P4SBD_WVI1 2) P5SBD_WVI1 2) P6SBD_WVI1 2) P7SBD_WVI1 2) P8SBD_WVI1 2) Organizacja pracy z maszynami i urządzeniami budowlanymi WIEDZA przeznaczenie i sposób poprawnego wykorzystania prostych narzędzi budowlanych rodzaje maszyn i urządzeń oraz ich podstawowe parametry; przeznaczenie i sposób poprawnego wykorzystania narzędzi budowlanych; wpływ rodzaju wykorzystywanych maszyn i urządzeń na koszty projektu oraz istniejącą i planowaną infrastrukturę terenie; przeznaczenie i sposób poprawnego wykorzystania maszyn budowlanych, tym podnadzorowych; specyfikę pracy maszyn i urządzeń z uwzględnieniem ich zasady efektywnego doboru maszyn i urządzeń do technologii wykonywanych prac budowlanych zasady adaptacji i modernizacji maszyn z uwzględnieniem specyfiki placu budowy budowę i zastosowanie nowoczesnych maszyn i urządzeń obniżających energochłonność i pracochłonność procesu budowy oraz zwiększających bezpieczeństwo pracy

 44 zasady dobierania narzędzi i sprzętu potrzebnych do wykonywania i naprawy instalacji i konstrukcji budowlanych przeznaczenie i sposób poprawnego wykorzystania urządzeń budowlanych; wymagane uprawnienia operatorów do obsługi maszyn i urządzeń budowlanych wzajemnego wpływu oraz wpływu na bezpośrednie otoczenie POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVI2 2) P3SBD_UVI2 2) P4SBD_UVI2 2) P5SBD_UVI2 2) P6SBD_UVI2 2) P7SBD_UVI2 2) P8SBD_UVI2 2) UMIEJĘTNOŚCI stosować instrukcję pracy na stanowisku otoczeniu maszyn i urządzeń na placu budowy; obsługiwać, eksploatować, konserwować i przechowywać narzędzia, elektronarzędzia i urządzenia niezbędne do wykonywania zadań zawodowych organizować swoje stanowisko pracy otoczeniu maszyn i urządzeń na placu budowy organizować wykorzystanie maszyn i urządzeń budowlanych na stanowisku pracy; organizować ruch i przemieszczanie na placu budowy maszyn i urządzeń budowlanych organizować współdziałanie różnego rodzaju maszyn i urządzeń budowlanych przy robotach budowlanych dobierać maszyny i urządzenia do technologii wykonywanych prac budowlanych pod względem ich efektywności; dobierać maszyny i urządzenia na placu budowy pod kątem kosztów; dobierać maszyny i urządzenia na placu budowy z uwzględnieniem ich wpływu na istniejącą i planowaną infrastrukturę; dobierać maszyny i urządzenia na placu budowy z uwzględnieniem rodzaju i nośności podłoża adaptować najnowsze dostępne maszyny i urządzenie budowlane do wykonywania robót budowlanych prowadzić badania i wdrażać innowacyjne rozwiązania maszynach i urządzeniach budowlanych oraz ich zastosowaniu prowadzonych robotach budowlanych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVI3 2) P3SBD_WVI3 2) P4SBD_WVI3 2) P5SBD_WVI3 2) Warunki terenowe i otoczenie pracy maszyn i urządzeń WIEDZA rodzaje infrastruktury oraz jej oznakowanie zasady korzystania z maszyn i urządzeń odniesieniu do infrastruktury oraz uwarunkowań terenu placu budowy sposób oznaczenia infrastruktury technicznej na mapach; wpływ i ograniczenia związane z bezpieczną pracą maszyn i urządzeń pobliżu infrastruktury technicznej; zasady współpracy z organami i operatorami zarządzającymi infrastrukturą techniczną na placu budowy i jego otoczeniu;

 45 zarządców i operatorów właściwych dla infrastruktury technicznej na placu budowy i jego otoczeniu indywidualne zastosowania maszyn i urządzeń budowlanych, tym pracy na rusztowaniach POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVI4 2) P3SBD_UVI4 2) P4SBD_UVI4 2) P5SBD_UVI4 2) UMIEJĘTNOŚCI ocenić podstawowe uwarunkowania terenowe miejscu wykonywania prac ocenić uwarunkowania terenowe miejscu wykonywania prac ocenić stan podłoża i jego możliwości pod kątem wykorzystania maszyn i urządzeń miejscu wykonywania prac; ocenić wpływ pracy maszyn i urządzeń budowlanych na bezpośrednie otoczenie analizować podłoże i otoczenie pod kątem wykorzystania maszyn i urządzeń na placu budowy i jego otoczeniu NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVI5 2) P3SBD_WVI5 2) P4SBD_WVI5 2) P5SBD_WVI5 2) P6SBD_WVI5 2) P7SBD_WVI5 2) Obsługa narzędzi, maszyn i urządzeń WIEDZA instrukcje obsługi prostych narzędzi budowlanych zależności od zastosowania zasady obsługi narzędzi budowlanych zależności od zastosowania; zasady obsługi codziennej maszyn i urządzeń budowlanych wraz z osprzętem zasady obsługi urządzeń budowlanych zależności od zastosowania; zasady obsługi osprzętu do wyburzeń dla maszyn budowlanych; zasady zagospodarowania zużytych części maszyn i urządzeń budowlanych; przepisy dotyczące prowadzenia i dokumentacji robót budowlano- -montażowych zakresie wykorzystania maszyn zasady obsługi maszyn budowlanych, tym nadzorowych, zależności od zastosowania; zasady modyfikacji maszyn i urządzeń do pracy z osprzętem do wyburzeń; zasady modyfikacji maszyn i urządzeń do prac hydrotechnicznych; zasady modyfikacji maszyn i urządzeń do prac podziemnych zasady obsługi specjalistycznych, tym autonomicznych, maszyn i urządzeń budowlanych do prac wyburzeniowych; zasady obsługi specjalistycznych, tym autonomicznych, maszyn i urządzeń budowlanych do prac hydrotechnicznych; zasady obsługi specjalistycznych, tym autonomicznych, maszyn i urządzeń budowlanych do prac podziemnych; zasady przechowywania i zabezpieczania specjalistycznego osprzętu maszyn i urządzeń oraz specjalistycznych maszyn zasady programowania maszyn budowlanych

 46 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVI6 2) P3SBD_UVI6 2) P4SBD_UVI6 2) P5SBD_UVI6 2) P6SBD_UVI6 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać prace zgodnie z instrukcją z wykorzystaniem prostych narzędzi budowlanych wykonywać prace z wykorzystaniem narzędzi budowlanych; prowadzić czynności związane z obsługą dzienną maszyn i urządzeń budowlanych; obsługiwać, eksploatować, konserwować i przechowywać narzędzia, elektronarzędzia i urządzenia niezbędne do wykonywania zadań zawodowych wykonywać prace z wykorzystaniem urządzeń budowlanych zależności od zastosowania; wykonywać prace z wykorzystaniem maszyn budowlanych ze specjalistycznym osprzętem; zabezpieczać do zagospodarowania zużyte części maszyn i urządzeń; prowadzić czynności obsługowe specjalistycznego osprzętu maszyn, tym do wyburzeń; prawidłowo zamontować maszyny i urządzenia budowlane do konstrukcji rusztowania wykonywać prace z wykorzystaniem maszyn budowlanych, tym nadzorowych, zależności od zastosowania; dokonywać modyfikacji maszyn i urządzeń budowlanych zależności od zastosowanego osprzętu wykonywać prace z wykorzystaniem specjalistycznych, tym autonomicznych, maszyn i urządzeń budowlanych; zgłaszać potrzeby dotyczące modyfikacji specjalistycznych maszyn budowlanych, tym autonomicznych NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVI7 2) P3SBD_WVI7 2) P4SBD_WVI7 2) P5SBD_WVI7 2) P6SBD_WVI7 2) P7SBD_WVI7 2) P8SBD_WVI7 2) Roboty budowlane z wykorzystaniem maszyn i urządzeń WIEDZA zasady komunikacji z operatorem maszyn i urządzeń budowlanych technologie prostych prac budowlanych z wykorzystaniem maszyn i urządzeń budowlanych technologie prac budowlanych z wykorzystaniem maszyn i urządzeń budowlanych; charakterystykę oddziaływania różnego rodzaju i typu maszyn i urządzeń z różnego rodzaju materiałami budowlanymi zasady współdziałania różnego rodzaju i typu maszyn i urządzeń; wpływ pracy maszyn i urządzeń na proces technologiczny na budowie; ciąg przyczynowo- -skutkowy użycia maszyn i urządzeń procesie budowlanym; wpływ maszyn i urządzeń na konstrukcje budowlane z uwzględnieniem technologii wykonywanych prac budowlanych; sposoby usuwania skutków niewłaściwego użycia urządzeń i maszyn budowlanych sposoby modyfikacji konstrukcji budowlanych pod kątem efektywności pracy maszyn i urządzeń budowlanych najnowsze technologie zakresie sposobu zastosowania innowacyjnych maszyn i urządzeń, z uwzględnieniem najnowszych materiałów

 47 zasady pracy maszyn autonomicznych i automatycznych; przepisy zakresie pracy urządzeń i maszyn otoczeniu sieci energetycznych, wodociągowo- -kanalizacyjnych i gazowych POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVI8 2) P3SBD_UVI8 2) P4SBD_UVI8 2) P5SBD_UVI8 2) P6SBD_UVI8 2) P7SBD_UVI8 2) P8SBD_UVI8 2) UMIEJĘTNOŚCI współpracować z operatorem maszyn i urządzeń budowlanych wspierać operatora maszyny budowlanej poprzez wyznaczenie zadania innym pracownikom i nadzór nad jego wykonaniem podstawowym zakresie organizować prace z wykorzystaniem urządzeń technicznych i maszyn budowlanych; organizować i koordynować wykonywanie zadań zespołu pracowników obszarze pracy maszyn budowlanych organizować i koordynować współdziałanie różnego rodzaju i różnych typów maszyn i urządzeń zależnie od prowadzonych robót organizować i koordynować budowę z wykorzystaniem zaawansowanych technicznie maszyn i urządzeń budowlanych, tym autonomicznych i automatycznych; adaptować stosowane technologie zależności od wyniku pracy maszyn budowlanych wprowadzać innowacyjne rozwiązania organizacyjne zakresie zastosowania sprzętu budowlanego; opracować zastosowanie maszyn i urządzeń budowlanych, aby usunąć skutki błędów popełnionych trakcie robót budowlanych; badać wpływ maszyn i urządzeń na materiały budowlane pod kątem nowych zastosowań opracowywać innowacyjne rozwiązania organizacyjne zakresie zastosowania sprzętu budowlanego NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WVI9 2) P4SBD_WVI9 2) P5SBD_WVI9 2) P6SBD_WVI9 2) P7SBD_WVI9 2) P8SBD_WVI9 2) Dokumentacja pracy maszyn i urządzeń budowlanych WIEDZA zasady prowadzenia przeglądów okresowych; zasady ewidencji przebiegu, czynności okresowych i obsługi codziennej zasady rozliczania i ewidencjonowania pracy maszyn i urządzeń zasady rozliczania kosztów i efektywności pracy maszyn i urządzeń zasady rozliczania kosztów i efektywności kontraktu z uwzględnieniem kosztów pracy maszyn i urządzeń całym procesie zasady rozliczania kosztów i efektywności projektu budowlanego z uwzględnieniem kosztów pracy maszyn i urządzeń całym procesie innowacyjne rozwiązania zakresie współdziałania maszyn i urządzeń projekcie pod kątem ich wpływu na koszty prowadzonych prac

 48 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UVI10 2) P4SBD_UVI10 2) P5SBD_UVI10 2) P6SBD_UVI10 2) P7SBD_UVI10 2) UMIEJĘTNOŚCI prowadzić rejestr przeglądów okresowych; prowadzić ewidencję przebiegu czynności okresowych i obsługi codziennej ewidencjonować pracę maszyn i urządzeń; rozliczać koszty i efektywność pracy maszyn i urządzeń na odcinku rozliczać koszty i efektywność kontraktu z uwzględnieniem kosztów pracy maszyn i urządzeń całym procesie budowlanym optymalizować współdziałania maszyn i urządzeń projekcie pod kątem ich wpływu na koszty prowadzonych prac stosować innowacyjne rozwiązania optymalizujące współdziałania maszyn i urządzeń projekcie pod kątem ich wpływu na koszty prowadzonych prac NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WVI11 2) P4SBD_WVI11 2) P5SBD_WVI11 2) Planowanie i projektowanie rusztowań WIEDZA typy i rodzaje rusztowań stosowanych budownictwie; rodzaje narzędzi i urządzeń pomocniczych do montażu rusztowań parametry pracy maszyn i urządzeń budowlanych mających wpływ na konstrukcje rusztowań możliwości zastosowania poszczególnych typów rusztowań; cechy wytrzymałościowe materiałów niezbędnych do modelowania przy projektowania rusztowań; szczególne warunki i wymogi obszaru posadowienia rusztowania zawarte BIOZ POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P4SBD_UVI12 2) P5SBD_UVI12 2) P6SBD_UVI12 2) UMIEJĘTNOŚCI ocenić warunki terenowe posadowienia rusztowania, tym ocenić typowe potencjalne zagrożenia; uwzględnić wpływ maszyn i urządzeń budowlanych pracujących bezpośrednim otoczeniu rusztowania opracować model konstrukcji typowego rusztowania dla inwestycji; opracowywać informacje do BIOZ zakresie rusztowań; opracować instrukcję bezpiecznego posadowienia rusztowania opracować model konstrukcji nietypowego rusztowania dla inwestycji; dopasować konstrukcję, elementy i typ rusztowania do warunków środowiskowych; dokonać koniecznych modyfikacji modelu konstrukcji rusztowania, tym połączyć z maszynami i urządzeniami budowlanymi;

 49 uwzględniać zasady ergonomii pracy projektowaniu konstrukcji rusztowania NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVI13 2) P3SBD_WVI13 2) P4SBD_WVI13 2) Prace pomocnicze dotyczące rusztowań WIEDZA elementy składowe rusztowania dokumentacje techniczne lub instrukcje techniczne montowania poszczególnych typów rusztowań; zapisy BIOZ dotyczące rusztowań; zasady kompletowania, przygotowywania i zabezpieczania elementów rusztowania transporcie na placu budowy zasady konserwacji elementów rusztowań; kryteria oceny stanu technicznego elementów rusztowań POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVI14 2) P3SBD_UVI14 2) P4SBD_UVI14 2) P5SBD_UVI14 2) UMIEJĘTNOŚCI czyścić elementy rusztowania; segregować elementy rusztowania do ich składowania na placu budowy lub do transportu ocenić wizualnie stan techniczny elementów rusztowania; kompletować, przygotowywać i zabezpieczać elementy rusztowania transporcie na placu budowy prowadzić instruktaż dotyczący transportu elementów rusztowania na placu budowy; konserwować i przeprowadzać drobne naprawy elementów rusztowania zgodnie z instrukcją i kryteriami oceny producenta opracować instrukcję transportu elementów rusztowania na placu budowy NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WVI15 2) P4SBD_WVI15 2) P5SBD_WVI15 2) P6SBD_WVI15 2) Montaż, demontaż i modyfikacja rusztowań WIEDZA zasady montażu i demontażu rusztowań różnego typu zasady modyfikacji różnych typów rusztowań uwarunkowania i czynniki wpływające na zasadność modyfikacji konstrukcji rusztowania zasady odbioru technicznego konstrukcji rusztowań

 50 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UVI16 2) P4SBD_UVI16 2) P5SBD_UVI16 2) P6SBD_UVI16 2) UMIEJĘTNOŚCI dobierać i przygotowywać narzędzia i urządzenia niezbędne przy wznoszeniu konstrukcji rusztowania; montować i demontować rusztowania zgodnie z dokumentacją techniczną; prawidłowo zamontować dodatkowy osprzęt przeznaczony do konstrukcji rusztowania przygotować rusztowanie do obioru technicznego; zdiagnozować potrzebę modyfikacji rusztowania; modyfikować konstrukcję rusztowania; przygotować konstrukcję rusztowania do zamontowania maszyn i urządzeń budowlanych weryfikować konstrukcję rusztowania zgodnie z dokumentacją techniczną; weryfikować modyfikację konstrukcji rusztowania zgodnie z dokumentacją techniczną dokonać odbioru technicznego konstrukcji rusztowań NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P3SBD_WVI17 2) P4SBD_WVI17 2) P5SBD_WVI17 2) P6SBD_WVI17 2) Użytkowanie rusztowań WIEDZA instrukcje użytkowania konstrukcji i elementów rusztowań zasady nadzoru użytkowania konstrukcji rusztowań; wpływ maszyn i urządzeń budowlanych na konstrukcję rusztowania dokumentację projektową zakresie etapu robót budowlanych z użyciem rusztowań zasady przeglądów okresowych i doraźnych konstrukcji rusztowań POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P3SBD_UVI18 2) P4SBD_UVI18 2) P5SBD_UVI18 2) P6SBD_UVI18 2) UMIEJĘTNOŚCI dokonać oceny stanu swojego stanowiska pracy na rusztowaniu; rozróżnić typy i rodzaje rusztowań dokonywać przeglądów dziennych konstrukcji i elementów rusztowań zgodnie z dokumentacją techniczną ocenić potrzeby modyfikacji konstrukcji rusztowania dokonywać przeglądów okresowych i doraźnych konstrukcji rusztowań zgodnie z dokumentacją techniczną

 51 WYZNACZNIK VII: BEZPIECZEŃSTWO I HIGIENA PRACY (BHP) NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVII1 2) P3SBD_WVII1 2) P4SBD_WVII1 2) P5SBD_WVII1 2) P6SBD_WVII1 2) P7SBD_WVII1 2) P8SBD_WVII1 2) Podstawowe zasady i przepisy dotyczące BHP budownictwie WIEDZA zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka trakcie realizacji robót budowlanych na stanowisku pracy; ocenę ryzyka zawodowego występującego na stanowisku pracy; zasady stosowania środków ochrony indywidualnej i zbiorowej na stanowisku pracy; instrukcje bezpiecznego poruszania się po placu budowy; instrukcje bezpiecznej pracy, tym otoczeniu istniejących instalacji; numery telefonów alarmowych i interwencyjnych zasady bezpiecznego stosowania materiałów i wyrobów budowlanych; zasady, które muszą zostać spełnione, aby dopuścić pracownika do pracy na budowie; zagrożenia ze strony substancji i materiałów niebezpiecznych, tym zawierających azbest; instrukcje BHP i przepisy przeciwpożarowe dotyczące zadań wykonywanych na placu budowy; zasady udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej; zasady zabezpieczania terenu i obiektów budowlanych najbliższym otoczeniu prowadzonych robót budowlanych; potencjalne niebezpieczeństwa wynikające z zaniedbań i niewłaściwego wykonania robót budowlanych; zasady organizacji pracy zespołu, tym przy rozbiórce i wyburzaniu obiektu budowlanego; przepisy BHP odnoszące się do robót budowlanych; przepisy BHP dotyczące prac laboratoryjnych, tym związanych z badaniem gruntu i wyrobów budowlanych do kontroli; zasady dotyczące uzyskiwania zgód i pozwoleń dla prowadzonych robót budowlanych; zasady dotyczące uzgodnień dla prowadzonych robót budowlanych; zasady i przepisy BHP dotyczące zagospodarowania placu budowy; normy i wymagania z zakresu BHP, które muszą spełnić podwykonawcy; przyczyny wypadków przy pracy budownictwie; przepisy BHP dotyczące usuwania substancji i materiałów niebezpiecznych, tym zawierających azbest; przepisy i zasady BHP dotyczące stosowania materiałów wybuchowych; systemy zarządzania bezpieczeństwem pracy przedsiębiorstwie budowlanym; przepisy dotyczące wstrzymywania robót budowlano- -montażowych, rozbiórkowych lub wyburzeniowych sytuacji stwierdzenia zagrożenia; zagrożenia związane z organizacją robót budowlano- -montażowych; zasady opracowania instrukcji bezpiecznego wykonywania robót na stanowisku pracy; procedury sytuacji wystąpienia zagrożenia katastrofą budowlaną; zasady wdrażania polityki bezpieczeństwa przedsiębiorstwie budowlanym; metody oceny ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy budownictwie; uwarunkowania pracy budownictwie dla osób z niepełnosprawnościami; procedury postępowania sytuacji wystąpienia zagrożenia katastrofą budowlaną metody badań naukowych z zakresu bezpiecznej organizacji procesu inwestycyjnego budownictwie; badania naukowe z zakresu bezpiecznej organizacji procesu inwestycyjnego budownictwie najnowsze badania naukowe z zakresu bezpiecznej organizacji procesu inwestycyjnego budownictwie; najnowsze badania zakresie bezpiecznego zastosowania materiałów, wyrobów i technologii budownictwie

 52 zasady przygotowania stanowiska pracy zgodnie z wymaganiami BHP; zakres kompetencji zakresie bezpieczeństwa na swoim stanowisku pracy; procedury postępowania na placu budowy przypadku wystąpienia wypadku przy pracy rodzaje obowiązkowych szkoleń BHP kompetencje i uprawnienia organów sprawujących nadzór nad BHP trakcie realizacji procesu inwestycyjnego; czynniki niebezpieczne i szkodliwe dla człowieka na placu budowy związane z promieniowaniem, drganiami i hałasem, temperaturą, zapyleniami i zanieczyszczeniami, obciążeniami układu mięśniowo- -szkieletowego POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVII2 2) P3SBD_UVII2 2) P4SBD_UVII2 2) P5SBD_UVII2 2) P6SBD_UVII2 2) P7SBD_UVII2 2) P8SBD_UVII2 2) UMIEJĘTNOŚCI stosować instrukcje bezpiecznej pracy na wyznaczonym stanowisku; stosować instrukcje bezpiecznej pracy otoczeniu substancji i materiałów szkodliwych przy robotach budowlano- -montażowych; stosować sprzęt ochrony indywidualnej i zbiorowej przy prowadzonych pracach budowlanych; zgłaszać nieprawidłowości związane z bezpieczeństwem oraz wypadki przy pracy uwzględniać zasady i przepisy BHP oraz przepisy ochrony przeciwpożarowej przy organizacji i wykonywaniu pracy własnej; zapobiegać zagrożeniom bezpieczeństwa na stanowisku pracy, tym związanym z występowaniem substancji i materiałów niebezpiecznych, np. zawierających azbest; udzielać pierwszej pomocy przedmedycznej; usuwać niezwłocznie stwierdzone nieprawidłowości organizować pracę małego zespołu, tym przy rozbiórce i wyburzeniu obiektu budowlanego; stosować przepisy BHP przy wykonywaniu prac laboratoryjnych, tym związanych z badaniem gruntu i wyrobów budowlanych do kontroli; uwzględniać zasady i przepisy BHP oraz przepisy ochrony przeciwpożarowej przy organizacji pracy zespołu; projektować stanowisko pracy zgodnie z zasadami ergonomii, przepisami BHP, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska; organizować pracę zespołów, tym przy rozbiórce i wyburzeniu obiektu budowlanego; wstrzymywać roboty przypadku stwierdzenia możliwości wystąpienia zagrożenia dla życia i zdrowia; zapobiegać zagrożeniom bezpieczeństwa robót budowlanych; kierować robotami budowlanymi, uwzględniając zasady i przepisy BHP, przepisy ochrony środowiska oraz przepisy ochrony przeciwpożarowej; wprowadzać systemy zarządzania bezpieczeństwem pracy przedsiębiorstwie budowlanym; koordynować prace zakresie BHP oraz ochrony przeciwpożarowej wykonywane przez wszystkie podmioty zaangażowane proces inwestycyjny; kierować budową, uwzględniając zasady i przepisy BHP, przepisy ochrony środowiska oraz przepisy ochrony przeciwpożarowej; nadzorować realizację zadań zapobiegających zagrożeniom bezpieczeństwa, ochrony środowiska i zapewniających ochronę zdrowia i życia podczas procesu inwestycyjnego; kształtować politykę bezpieczeństwa przedsiębiorstwie budowlanym; analizować przyczyny katastrofy budowlanej opracowywać innowacyjne rozwiązania zakresie BHP oraz ochrony przeciwpożarowej budownictwie

 53 związane z bezpieczeństwem na stanowisku pracy; identyfikować ryzyko zawodowe występujące na stanowisku pracy prowadzić szkolenia stanowiskowe z zakresu bezpieczeństwa pracy; zapobiegać zagrożeniom bezpieczeństwa pracy zespołu, tym związanym z występowaniem substancji i materiałów niebezpiecznych, np. zawierających azbest; usuwać niezwłocznie stwierdzone nieprawidłowości związane z bezpieczeństwem pracy zespołu koordynować prace zakresie BHP oraz ochrony przeciwpożarowej wykonywane przez wszystkie podmioty zaangażowane budowę niezłożonego obiektu budowlanego; opracowywać instrukcję bezpiecznego wykonywania pracy na stanowisku; wyznaczać drogi ewakuacyjne na placu budowy; projektować stanowisko pracy budownictwie dla osób ze szczególnymi potrzebami przeprowadzać ocenę ryzyka zawodowego zgodnie z procedurą; identyfikować i oceniać czynniki niebezpieczne i szkodliwe dla pracowników na placu budowy; analizować przyczyny wypadków przy pracy budownictwie NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVII3 2) P3SBD_WVII3 2) P4SBD_WVII3 2) P5SBD_WVII3 2) BHP dla maszyn, urządzeń i narzędzi budowlanych WIEDZA zasady bezpiecznego poruszania się na obszarze pracy maszyn i urządzeń; zasady znakowania i zabezpieczania miejsca pracy maszyn i urządzeń budowlanych zasady BHP obsługi prostych maszyn i urządzeń budowlanych; zasady BHP zakresie współpracy z operatorami maszyn i urządzeń budowlanych; zasady BHP pracy maszyn budowlanych otoczeniu, tym sieci przesyłowych; przepisy BIOZ zakresie pracy maszyn i urządzeń budowlanych przepisy dotyczące bezpiecznego wykonywania robót zakresie obsługi narzędzi, urządzeń i maszyn budowlanych z uwzględnieniem środowiska pracy zasady oraz wymogi dopuszczenia do eksploatacji maszyn i urządzeń budowlanych; zasady BHP programowania pracy i obsługi złożonych lub autonomicznych maszyn budowlanych

 54 POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVII4 2) P3SBD_UVII4 2) P4SBD_UVII4 2) P5SBD_UVII4 2) P6SBD_UVII4 2) UMIEJĘTNOŚCI wykonywać, zgodnie z zasadami BHP, prace budowlane z wykorzystaniem prostych narzędzi; poruszać się bezpiecznie otoczeniu pracy maszyn i urządzeń, tym z uwzględnieniem specyfiki prac wyburzeniowych wykonywać, zgodnie z zasadami BHP, prace budowlane z wykorzystaniem prostych maszyn i urządzeń; znakować i zabezpieczać miejsca pracy maszyn i urządzeń budowlanych; przemieszczać, zgodnie z zasadami BHP, maszyny i urządzenia na placu budowy planować i organizować, zgodnie z zasadami BHP, prace z wykorzystaniem maszyn i urządzeń oraz ich przemieszczanie na placu budowy dopuszczać do robót, zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, maszyny i urządzenia budowlane; wykonywać, zgodnie z zasadami BHP, prace budowlane z wykorzystaniem złożonych lub autonomicznych maszyn budowlanych; planować i organizować zabezpieczenie miejsca pracy maszyn i urządzeń budowlanych; nadzorować prace z wykorzystaniem maszyn i urządzeń budowlanych wdrażać nowe technologie dla maszyn i urządzeń z zastosowaniem zasad BHP NAZWA WIĄZKI ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE ZNA I ROZUMIE P2SBD_WVII5 2) P3SBD_WVII5 2) P4SBD_WVII5 2) P5SBD_WVII5 2) Plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia (BIOZ) WIEDZA przepisy planu BIOZ zakresie wykonywanej pracy przepisy planu BIOZ procedury zgłaszania zmian do planu BIOZ przepisy dotyczące sporządzania planu BIOZ; zasady umieszczania informacji dotyczących planu BIOZ projekcie budowlanym; zasady tworzenia planów BIOZ POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI POTRAFI P2SBD_UVII6 2) P3SBD_UVII6 2) P4SBD_UVII6 2) P5SBD_UVII6 2) P6SBD_UVII6 2) UMIEJĘTNOŚCI postępować zgodnie z przepisami planu BIOZ reagować na występujące odstępstwa od przepisów planu BIOZ zgłaszać zmiany planie BIOZ opracowywać plan BIOZ z uwzględnieniem specyfiki obiektu budowlanego oraz optymalnego wykorzystania metod i technologii; sporządzać informacje dotyczące planu BIOZ projekcie budowlanym; doprecyzować i uszczegółowić informacje zawarte projekcie do tworzenia planu BIOZ

 55 analizować i wykorzystywać informacje zawarte ekspertyzie dotyczącej oceny stanu technicznego obiektu budowlanego; minimalizować oddziaływanie prowadzonych prac na użytkowników remontowanych lub rewitalizowanych obiektów budowlanych objętych planem BIOZ; określać strefę oddziaływania robót budowlanych na otoczenie WYZNACZNIK VIII: KOMPETENCJE SPOŁECZNE NAZWA WIĄZKI POZIOM 2 POZIOM 3 POZIOM 4 POZIOM 5 POZIOM 6 POZIOM 7 POZIOM 8 JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO P2SBD_KSVIII1 2) P3SBD_KSVIII1 2) P4SBD_KSVIII1 2) P5SBD_KSVIII1 2) P6SBD_KSVIII1 2) P7SBD_KSVIII1 2) P8SBD_KSVIII1 2) Współpraca i komunikacja KOMPETENCJE SPOŁECZNE nawiązywania i utrzymywania niezbędnych kontaktów do wykonywania zadań na stanowisku pracy budownictwie; zgłaszania współpracownikom i przełożonemu sytuacji nietypowych występujących miejscu wykonywanych działań zawodowych budownictwie; podejmowania współpracy zespole pracowniczym budownictwie; utrzymywania efektywnej komunikacji ze współpracownikami i przełożonymi zakresie wykonywanych zadań zawodowych budownictwie; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z użytkownikami obiektu budowlanego; podejmowania współpracy grupie zakresie powierzonych zadań zawodowych budownictwie; działania ramach zespołu przy realizacji zadań zawodowych budownictwie; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z podwładnymi zakresie wykonywanych zadań zawodowych budownictwie; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji między zespołami na placu budowy; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z inspektorami nadzoru i innymi uczestnikami procesu inwestycyjnego; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z zarządcą obiektu budowlanego; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z dostawcami mediów; utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z podwykonawcami utrzymywania efektywnej komunikacji i prawidłowych relacji z nadzorem budowlanym tworzenia prawidłowych relacji i utrzymywania efektywnej komunikacji ze zleceniodawcą budownictwie; tworzenia prawidłowych relacji i utrzymywania efektywnej komunikacji z właścicielami terenów sąsiadujących z placem budowy; integrowania członków zespołu kierującego przedsięwzięciem budowlanym; promowania innowacyjnych (inteligentnych) narzędzi i wyrobów budownictwie zarządzania polityką zmiany zakresie innowacji budownictwie; nawiązywania i utrzymywania współpracy międzynarodowej zakresie opracowywania nowych rozwiązań budownictwie; nawiązywania i utrzymywania współpracy międzysektorowej zakresie opracowywania nowych rozwiązań budownictwie;

 56 wykonywać polecenia i stosować się do instrukcji przełożonych przyjmowania różnych ról zespole budownictwie z samorządem zawodowym budownictwie; planowania i efektywnego zarządzania czasem pracy zespołu budownictwie nawiązywania i utrzymywania współpracy międzynarodowej zakresie realizacji inwestycji budownictwie; nawiązywania i utrzymywania współpracy międzysektorowej zakresie realizacji inwestycji budownictwie; nawiązywania i utrzymywania relacji środowisk naukowych i innych uczestników procesu inwestycyjnego budownictwie; dzielenia się wiedzą i doświadczeniem z kadrami naukowymi budownictwie; skutecznego prowadzenia negocjacji, mediacji, doradztwa i konsultacji dotyczących wprowadzenia innowacji zakresie zrównoważonego budownictwa NAZWA WIĄZKI JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO P2SBD_KSVIII2 2) P3SBD_KSVIII2 2) P4SBD_KSVIII2 2) P5SBD_KSVIII2 2) P6SBD_KSVIII2 2) P7SBD_KSVIII2 2) P8SBD_KSVIII2 2) Standardy i kultura pracy KOMPETENCJE SPOŁECZNE wykonywania z należytą starannością poleceń bezpośredniego przełożonego przy pracach pomocniczych budownictwie; wykonywania z należytą starannością zadań zawodowych budownictwie; dostosowywania zachowania bezpiecznego wykonywania zadań zawodowych budownictwie; dbania jakość pracy zespołu i kontrolowania zapewnienia właściwych warunków pracy zespołowi pracowników, którym zarządza; uwzględniania na poszczególnych upowszechniania wzorców właściwego postępowania środowisku pracy budownictwie; przestrzegania norm, zasad i przepisów prawa podejmowania działań innowacyjnych branży budowlanej z uwzględnieniem ryzyka; przestrzegania norm, zasad i przepisów prawa opracowywania i wdrażania wzorców właściwego postępowania, kultury organizacyjnej i kultury bezpieczeństwa budownictwie;

 57 postępowania zgodnie z zasadami bezpieczeństwa, regulaminami i instrukcjami budownictwie, tym podczas wykonywania pracy sytuacjach zagrożenia, występowania czynników szkodliwych i niebezpiecznych; unikania zagrożeń związanych z występowaniem czynników szkodliwych i niebezpiecznych sytuacjach nietypowych budownictwie do zmieniających się warunków pracy przy realizacji zadań zawodowych budownictwie; mobilności terytorialnej ramach wykonywanych zadań zawodowych budownictwie; przestrzegania przepisów BHP trakcie realizacji zadań zawodowych budownictwie; racjonalnego i oszczędnego wykorzystania powierzonych materiałów i wyrobów budowlanych zgodnie z zasadami gospodarki obiegu zamkniętego; stosować normy i przepisy związane z segregacją materiałów i wyrobów budowlanych powstałych wyniku robót budowlanych; ograniczania uciążliwości wykonywanych robót dla użytkowników obiektu budowlanego; koncentracji i panowania nad stresem związanym z wykonywanymi robotami budownictwie jakości pracy zespołu budownictwie; uwzględniania skutków działań własnych i zespołu dla komfortu funkcjonowania użytkowników obiektu budowlanego; przestrzegania norm, zasad i przepisów prawa obowiązujących podczas kierowania małym zespołem budownictwie oraz ich egzekwowania; stosowania przepisów związanych z bezpieczeństwem obiektu oraz otoczenia; stosowania przepisów i norm bezpiecznej pracy przy wyburzeniach obiektów budowlanych z użyciem materiałów wybuchowych; podejmowania działań na rzecz ograniczania stresu związanego z występowaniem nieprzewidywalnych zjawisk na stanowisku pracy budownictwie; proponowania rozwiązań dotyczących usprawnienia prac budownictwie etapach procesu inwestycyjnego aspektów jego jakości i trwałości; dostrzegania i komunikowania zależności między jakością wykonawstwa a kosztami realizacji inwestycji budowlanej; przestrzegania zasad racjonalnej gospodarki środkami transportu budownictwie; stosowania zasad i przepisów dotyczących ergonomii i ochrony środowiska; przestrzegania norm, zasad i przepisów prawa obowiązujących podczas kierowania dużym zespołem budownictwie oraz ich egzekwowania; przestrzegania zasad bezpieczeństwa i ergonomii budownictwie; przestrzegania procedur sytuacji wystąpienia zagrożenia katastrofą budowlaną; ograniczania uciążliwości prowadzonej inwestycji dla użytkowników obiektu budowlanego i otoczenia obowiązujących trakcie prac projektowych budownictwie; promowania postaw proekologicznych działalności budowlanej; upowszechniania i wdrażania nieszablonowych i twórczych działań środowisku pracy działalności budowlanej; proponowania rozwiązań poprawiających efektywność energetyczną trakcie procesu inwestycyjnego oraz trakcie użytkowania obiektu budowlanego obowiązujących podczas zarządzania inwestycją budowlaną oraz ich egzekwowania; promowania energooszczędnych rozwiązań budownictwie; przestrzegania praw własności intelektualnej budownictwie; promowania zasad etyki zawodowej budownictwie; działania na forum krajowym i międzynarodowym na rzecz wprowadzania regulacji projakościowych i proekologicznych dotyczących rozwiązań budownictwie; promowania społecznych funkcji budownictwa i jego roli rozwoju społeczno-gospodarczym; zapewnienia efektywnych programów rozwoju zawodowego pracowników branży budowlanej; podejmowania ryzyka zawodowego wymagającego odporności emocjonalnej podczas prowadzenia inwestycji budowlanej; upowszechniania idei rewitalizacji różnych obszarów mającej na celu podwyższenie standardów użytkowych nieruchomości kształtowania i rozwijania zasad etyki budownictwie; promowania wysokich standardów etyki środowisku badawczym budownictwie krajowym i międzynarodowym; uwzględniania potrzeb społecznych badaniach naukowych budownictwie; kształtowania środowiska badawczego i zawodowego zorientowanego na wdrażanie innowacji, technologii budowlanych, materiałów i urządzeń budowlanych zakresie budownictwa niskoemisyjnego

 58 NAZWA WIĄZKI JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO JEST GOTÓW DO P2SBD_KSVIII3 2) P3SBD_KSVIII3 2) P4SBD_KSVIII3 2) P5SBD_KSVIII3 2) P6SBD_KSVIII3 2) P7SBD_KSVIII3 2) P8SBD_KSVIII3 2) Odpowiedzialność KOMPETENCJE SPOŁECZNE oceniania swoich działań miejscu pracy wykonywanych indywidualnie oraz ramach zespołu budownictwie; przewidywania skutków i ponoszenia odpowiedzialności za realizowane własne działania miejscu pracy budownictwie; reagowania na obecność osób postronnych na placu budowy i jego otoczeniu; dbania środowisko naturalne podczas wykonywania działań miejscu pracy budownictwie; uczestniczenia obowiązkowych okresowych szkoleniach BHP oceniania realizacji zadań zawodowych wykonywanych indywidualnie oraz ramach zespołu budownictwie; przewidywania skutków i ponoszenia odpowiedzialności za realizowane zadania zawodowe budownictwie; podejmowania samodzielnego działania na stanowisku pracy budownictwie; dbania dobry stan użytkowanych narzędzi, urządzeń i maszyn budowlanych; reagowania przypadku występowania nieprawidłowości realizacji zadań zawodowych budownictwie oceniania realizacji zadań zawodowych wykonywanych przez zespół, którym kieruje, budownictwie; przyjmowania odpowiedzialności za skutki własnych działań i zespołu oraz podjętych decyzji środowisku pracy budownictwie; przestrzegania zasad etyki zawodowej przy realizacji zadań budownictwie; racjonalnego gospodarowania zasobami przy realizacji zadań zawodowych zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; przestrzegania wymagań projektowych dotyczących realizowanych zadań zawodowych budownictwie; ponoszenia odpowiedzialności za utrzymywanie należytej sprawności technicznej obiektów budowlanych; samodzielnego podejmowania decyzji ramach kierowania małym zespołem budownictwie i brania za nie odpowiedzialności; podejmowania odpowiedzialnych działań budownictwie zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju; podejmowania odpowiedzialnej współpracy z nadzorem inwestorskim; ponoszenia odpowiedzialności za skutki własnych działań ramach realizowanego nadzoru budowlanego; przyjmowania odpowiedzialności za bezpieczeństwo i ochronę zdrowia na placu budowy; przyjmowania odpowiedzialności za pracę ciężkiego sprzętu trakcie robót budownictwie; ponoszenia odpowiedzialności za elastyczne i innowacyjne zarządzanie pracą podległego mu personelu budownictwie; samodzielnego podejmowania decyzji ramach kierowania dużym zespołem budownictwie i brania za nie odpowiedzialności; oceniania przebiegu realizacji całego procesu inwestycyjnego budownictwie; krytycznej oceny działań nadzorczych ramach inwestycji budowlanej oraz ponoszenia odpowiedzialności za ich skutki; odpowiedzialnego i racjonalnego zarządzania budżetem przeznaczonym na inwestycję budowlaną; odpowiedzialnego, racjonalnego i zgodnego z zasadami zrównoważonego rozwoju zarządzania zasobami na poziomie realizacji całej inwestycji budowlanej; samodzielnego podejmowania decyzji i brania odpowiedzialności trakcie zarządzania inwestycją budowlaną; wprowadzania i upowszechniania zasad etyki zawodowej budownictwie; proponowania rozwiązań dotyczących zwiększania poziomu bezpieczeństwa robót budowlanych lub usprawnienia procesu budowlanego z uwzględnieniem ich kosztów uwzględniania oddziaływania inwestycji budowlanej na środowisko; odpowiedzialnego programowania i planowania inwestycji uwzględniających uwarunkowania zewnętrzne, tym ekonomiczne, społeczne i środowiskowe; ponoszenia odpowiedzialności za przebieg i rezultaty wdrażanej innowacji budowlanej; ponoszenia odpowiedzialności za kształtowanie pozytywnego wizerunku krajowego sektora budowlanego; ponoszenia odpowiedzialności działalności budowlanej za rozwój oraz kształtowanie przestrzeni i minimalizację oddziaływania na środowisko naturalne; odpowiedzialnego działania na rzecz tworzenia planów racjonalizacji wykorzystania istniejących zasobów budownictwie; ponoszenia odpowiedzialności za rozwój innowacji sektorze budownictwa; ponoszenia odpowiedzialności za poprawność i rzetelność badań zakresie budownictwa; odpowiedzialnego uwzględniania interesu społecznego badaniach naukowych budownictwie

 59 panowania nad stresem związanym z odpowiedzialnością za bezpieczną pracę własną i pracę zespołu budownictwie przestrzegania zasad etyki zawodowej procesie inwestycyjnym odpowiedzialnego wpływania na długofalowy rozwój przedsięwzięć budowlanych oraz ich przestrzenną i funkcjonalną integrację z istniejącymi strukturami (ekonomicznymi, społecznymi, przestrzennymi)