Załącznik nr 2 ↗
Struktura tej części nie została zweryfikowana.
WYKAZ CHORÓB I UŁOMNOŚCI UWZGLĘDNIANY PRZY ORZEKANIU
O ZDOLNOŚCI DO SŁUŻBY W SŁUŻBIE KONTRWYWIADU WOJSKOWEGO
LUB SŁUŻBIE WYWIADU WOJSKOWEGO
– 7 –
6
Słaba budowa ciała znacznie
upośledzająca sprawność ustroju N N N
7 Otyłość I stopnia N Z/N Z/N
8 Otyłość II stopnia N N Z/N
9 Otyłość III stopnia N N N
10 Transseksualizm, obojnactwo N N N
11
Odwrotne położenie trzewi bez
zaburzeń sprawności ustroju
N N N
12
Odwrotne położenie trzewi
z zaburzeniami sprawności
ustroju
N N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 1:
pkt 4 i 5. Słabą budowę ciała należy oceniać nie tylko na podstawie dysproporcji pomiędzy
wzrostem i ciężarem ciała, lecz również z uwzględnieniem umięśnienia oraz stanu układu
krążenia na podstawie prób czynnościowych.
Przy słabej budowie ciała ocenę zdolności do służby w SKW lub SWW należy opierać na
stwierdzeniu ogólnej sprawności ustroju.
pkt 7–9. Rozpoznanie otyłości powinno opierać się na stwierdzeniu nadmiernie rozwiniętej
tkanki tłuszczowej i wskaźnika masy ciała (BMI) ≥ 30 kg/m2
. W zależności od wskaźnika
masy ciała (BMI) wyróżnia się otyłość:
– I stopnia – 30–34,9 kg/m2
,
– II stopnia – 35–39,9 kg/m2,
– III stopnia – ≥ 40 kg/m2
.
ROZDZIAŁ II – SKÓRA, TKANKA PODSKÓRNA, NACZYNIA LIMFATYCZNE
I WĘZŁY CHŁONNE
1 2 3 4 5 6
2
1
Przewlekłe choroby skóry
nieupośledzające sprawności ustroju
Z Z Z
2
Przewlekłe choroby skóry nieznacznie
szpecące lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
N Z/N Z/N
3
Przewlekłe choroby skóry szpecące lub
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z/N
4
Przewlekłe choroby skóry znacznie
szpecące lub znacznie upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
– 8 –
5
Ciała obce wgojone w powłoki
zewnętrzne, nieupośledzające
sprawności ustroju
Z/N Z Z
6
Ciała obce wgojone w powłoki
zewnętrzne, upośledzające
sprawność ustroju
N Z/N Z/N
7
Ciała obce wgojone w powłoki
zewnętrzne, znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
8 Tatuaże Z/N Z/N Z/N
9 Tunele w uszach, piercing Z/N Z/N Z/N
10
Torbiel włosowa z przetoką lub bez
przetoki
N Z/N Z/N
11
Torbiel włosowa nawrotowa po
wielokrotnych (trzech i więcej)
operacjach niepoddająca się leczeniu
N Z/N Z/N
3
1
Blizny nieszpecące lub nieupośledzające
sprawności ustroju
Z Z Z
2
Blizny nieznacznie szpecące lub
nieznacznie upośledzające sprawność
ustroju
N Z/N Z/N
3
Blizny znacznie szpecące lub znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
4 Blizny po samouszkodzeniach N N Z/N
4
1
Schorzenia naczyń limfatycznych lub
węzłów chłonnych nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z
2
Schorzenia naczyń limfatycznych lub
węzłów chłonnych upośledzające
sprawność ustroju
N N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 2:
Nowotwory skóry należy kwalifikować według paragrafów rozdziału XVIII – Nowotwory.
pkt 2 i 3. Według tych punktów należy kwalifikować m.in. łagodne i ograniczone postacie
łuszczycy, zespołu atopowego zapalenia skóry oraz rybią łuskę i wyprysk kontaktowy.
pkt 4. Według tego punktu należy kwalifikować różnorodne przewlekłe uogólnione choroby
skóry, takie jak: wrodzone zaburzenia rogowacenia skóry znacznego stopnia (rogowiec
dziedziczny), wrodzone dziedziczne oddzielanie się naskórka, pęcherzycę, uogólnione
i nawracające lub oporne na leczenie postacie łuszczycy oraz zespołu atopowego zapalenia
skóry.
– 9 –
pkt 8. Osoby mające tatuaże wyrażające treści powszechnie uznawane za nieakceptowalne
wymagają konsultacji psychologicznej i psychiatrycznej.
pkt 10 i 11. Torbiel włosową należy różnicować z przetoką skórną i kwalifikować
w zależności od efektów leczenia. Rozpoznanie powinno być potwierdzone badaniem
chirurgicznym lub dokumentacją leczenia szpitalnego.
Do § 3:
pkt 3. Według tego punktu należy kwalifikować rozległe blizny połączone z ubytkami tkanek
miękkich (np. po zranieniach, oparzeniach) oraz blizny w miejscach narażonych na tarcie
w czasie ruchów i chodzenia lub znacznie szpecące, upośledzające funkcję narządów lub
całego organizmu.
pkt 4. W ramach kwalifikacji orzeczniczej jest konieczne przeprowadzenie konsultacji
psychologicznej oraz psychiatrycznej.
ROZDZIAŁ III – CZASZKA
1 2 3 4 5 6
5 1
Przebyty uraz głowy bez trwałych
następstw
Z Z Z
6
1
Zniekształcenie czaszki
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z Z
2
Zniekształcenia czaszki (np. guzy,
wgniecenia) oraz ubytki kości czaszki
pourazowe lub chorobowe
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
3
Zniekształcenia czaszki (np. guzy,
wgniecenia) oraz ubytki kości czaszki
pourazowe lub chorobowe znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
4 Przepukliny mózgu N N N
5 Obce ciała w mózgu N Z/N Z/N
ROZDZIAŁ IV – NARZĄD WZROKU
1 2 3 4 5 6
7
1
Zniekształcenie powiek
nieupośledzające funkcji
ochronnych lub nieznacznie
upośledzające funkcje ochronne
Z/N Z/N Z
2
Zniekształcenie powiek
upośledzające funkcje ochronne
N Z/N Z/N
– 10 –
3
Przewlekłe choroby brzegów
powiek lub spojówek
nieupośledzające sprawności
ochronnej oka lub nieznacznie
upośledzające sprawność ochronną
oka
Z/N Z Z
4
Przewlekłe choroby brzegów
powiek lub spojówek trudno
poddające się leczeniu,
upośledzające sprawność oka
N N Z/N
5
Zrosty spojówki gałkowej
i powiekowej nieupośledzające
ruchów gałki ocznej lub powiek
Z/N Z Z
6
Zrosty spojówki gałkowej
i powiekowej upośledzające skrajne
wychylenie gałki ocznej lub
ruchomość powiek, niepowodujące
wysychania rogówki
N N Z/N
7
Zrosty spojówki gałkowej
i powiekowej upośledzające
ruchomość gałki ocznej lub powiek,
powodujące wysychanie rogówki
N N Z/N
8
1
Nieznaczne upośledzenie
wydzielania lub odpływu łez
Z/N Z Z
2
Znaczne upośledzenie wydzielania
lub odpływu łez
N N Z/N
9
1
Ślepota jednego oka lub brak gałki
ocznej
N Z/N Z/N
2
Całkowita ślepota lub brak obu
gałek ocznych
N N N
10
1
Nieznaczny oczopląs przy
skierowaniu gałek ocznych w bok
Z/N Z Z
2
Nieznaczny oczopląs przy patrzeniu
wprost
N Z/N Z/N
11
1
Zez utajony przy pełnej ostrości
wzroku i prawidłowym widzeniu
obuocznym
Z Z Z
2 Zez jawny N Z/N Z/N
3
Brak jednoczesnego widzenia
obuocznego
N Z/N Z/N
– 11 –
12
1
Porażenny lub pourazowy
niedowład mięśni zewnętrznych lub
wewnętrznych oka nieupośledzający
lub nieznacznie upośledzający
czynność wzrokową, niepowodujący
podwójnego widzenia
N Z/N Z
2
Porażenny lub pourazowy
niedowład mięśni zewnętrznych lub
wewnętrznych oka znacznie
upośledzający czynność wzrokową,
powodujący podwójne widzenie
N N Z/N
13
1
Ostrość wzroku jednego oka lub
obojga oczu mniejsza niż 0,8, ale
niemniejsza niż 0,5 bez korekcji
szkłami
Z/N Z Z
2
Ostrość wzroku jednego oka lub
obojga oczu co najmniej 0,5
z korekcją szkłami sferycznymi do
±3,0 D lub cylindrycznymi do
±1,0 D
Z/N Z Z
3
Ostrość wzroku jednego oka lub
obojga oczu co najmniej 0,5
z korekcją szkłami sferycznymi
powyżej ±3,0 D do ±6,0 D lub
cylindrycznymi powyżej ±1,0 D
do ±3,0 D
N Z/N Z
4
Ostrość wzroku jednego oka lub
obojga oczu co najmniej 0,5
z korekcją szkłami sferycznymi
powyżej ±6,0 D lub cylindrycznymi
powyżej ±3,0 D
N Z/N Z/N
5
Ostrość wzroku jednego oka
co najmniej 0,5, a drugiego od
0,1 do 0,4 z optymalną korekcją
szkłami sferycznymi lub
cylindrycznymi
N Z/N Z/N
6
Ostrość wzroku każdego oka
od 0,1 do 0,4 z optymalną
korekcją szkłami sferycznymi lub
cylindrycznymi
N N N
– 12 –
14
1
Przebyte, nienawracające choroby
rogówki, twardówki, tęczówki, ciała
rzęskowego i soczewki
Z/N Z Z
2
Przewlekłe i nawracające choroby
rogówki, twardówki, tęczówki, ciała
rzęskowego i soczewki
N N Z/N
3
Przebyte, nienawracające choroby
siatkówki, naczyniówki i nerwu
wzrokowego
Z/N Z Z
4
Przewlekłe i nawracające choroby
siatkówki, naczyniówki i nerwu
wzrokowego
N N Z/N
5
Nieznaczne upośledzenie
rozróżniania barw
Z Z Z
6 Upośledzenie rozróżniania barw N Z/N Z
7 Jaskra N N Z/N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 7:
pkt 1–3. Przy kwalifikowaniu zniekształceń powiek należy kierować się ich skutkiem dla oka
(brak objawów wysychania powierzchni gałki ocznej, podrażnienia spojówek, wysychania
rogówki). Rozpoznanie powinno być oparte na dokumentacji leczenia szpitalnego lub
leczenia w poradni specjalistycznej.
pkt 6. Przy kwalifikowaniu zrostów spojówki gałkowej i powiekowej należy brać pod uwagę
zaburzenia widzenia obuocznego (podwójne widzenie w zależności od amplitudy wychylenia
gałek ocznych).
Do § 8:
Kwalifikacja orzecznicza powinna opierać się na dokumentacji leczenia szpitalnego lub
leczenia w poradni specjalistycznej.
Do § 9:
Przez ślepotę oka należy rozumieć także ostrość wzroku poniżej 0,1 niedającą się poprawić
szkłami (bez względu na ich siłę korygującą) lub koncentryczne zwężenie pola widzenia
średnio do 10° od punktu fiksacji.
Do § 10:
pkt 1. Każdy przypadek oczopląsu podlega konsultacji okulistycznej, neurologicznej
i laryngologicznej. W przypadku stwierdzenia oczopląsu fizjologicznego badanego należy
kwalifikować jako zdolnego.
pkt 2. Każdy przypadek oczopląsu podlega konsultacji okulistycznej, neurologicznej
i laryngologicznej.
Do § 11:
Badanie jednoczesnego widzenia obuocznego powinno być przeprowadzone przy pełnej
korekcji wady wzroku badanego.
– 13 –
Do § 12:
W przypadkach stwierdzenia niedowładów lub porażeń mięśni zewnętrznych lub
wewnętrznych oka jest konieczna konsultacja neurologiczna. W ostatecznej ocenie należy
kierować się stopniem upośledzenia funkcji narządu wzroku.
Do § 13:
Jeżeli ostrość wzroku któregokolwiek oka wynosi poniżej 0,5, należy skierować badanego do
badania okulistycznego w celu określenia wady refrakcji i ustalenia ostrości wzroku po
zastosowaniu korekcji. Przy różnowzroczności za podstawę do orzekania przyjmuje się oko
z większą wadą wzroku. Przy różnicy wady pomiędzy jednym a drugim okiem ˃ 3 D należy
zastosować szkła, jakich badany używa przy jednoczesnym patrzeniu obojgiem oczu.
pkt 5. Kwalifikacja orzecznicza wymaga konsultacji okulistycznej. Ocena jest zależna od
tego, czy w oku (przy drugim oku zdrowym) nie stwierdza się krótkowzroczności powyżej
10,0 D, zmian w okolicy plamkowej, ognisk zwyrodnieniowych w siatkówce lub zmętnienia
soczewki.
Do § 14:
pkt 1–4. Kwalifikacja orzecznicza po zakończeniu leczenia i ustaleniu rozpoznania. Zmiany
rogówki po zabiegach korekcyjnych wad refrakcji należy kwalifikować według pkt 1. Ocena
po upływie 3 miesięcy po zabiegu. W przypadku zaniku nerwu wzrokowego jest wymagane
badanie neurologiczne.
Według tych punktów należy kwalifikować również zaburzenia w polu widzenia.
Bezsoczewkowość, pseudosoczewkowość należy kwalifikować według pkt 2. Stożek
rogówki niezależnie od stopnia upośledzenia funkcji narządu wzroku oraz rodzaju podjętego
leczenia należy kwalifikować według pkt 2.
pkt 5 i 6. Przez „nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw” należy rozumieć utrudnienie
rozróżniania czterech podstawowych barw (pomyłki przy odczytywaniu pojedynczych tablic
z zestawu Ishihary lub Stillinga albo przedłużony czas odczytu – ponad 3 sekundy).
Nieumiejętność rozróżniania czterech barw podstawowych należy traktować jako „upośledzenie
rozróżniania barw”.
pkt 7. Przy ocenie orzeczniczej jest wymagana dokumentacja dotychczasowego leczenia
szpitalnego lub leczenia w poradni specjalistycznej, z uwzględnieniem wyników badania pola
widzenia.
ROZDZIAŁ V – NARZĄD SŁUCHU
1 2 3 4 5 6
15
1
Zmiany jednej małżowiny usznej
lub obu małżowin usznych bez
równoczesnego upośledzenia słuchu
Z/N Z Z
2
Brak zmian lub znaczne zmiany
jednej małżowiny usznej lub obu
małżowin usznych bez
równoczesnego upośledzenia słuchu
Z Z/N Z
– 14 –
16
1
Jednostronne lub obustronne
zwężenie przewodu słuchowego
zewnętrznego, zaburzenia błony
bębenkowej bez osłabienia słuchu
Z Z Z
2
Jednostronne lub obustronne
zwężenie przewodu słuchowego
zewnętrznego, zaburzenia błony
bębenkowej, przewlekłe zapalenie
ucha środkowego z osłabieniem
słuchu
Z/N Z Z
3
Jednostronne zwężenie przewodu
słuchowego zewnętrznego,
zaburzenia błony bębenkowej,
zaburzenia czynności układu
przewodzącego ucha środkowego,
przewlekłe zapalenie ucha
środkowego z przytępieniem
słuchu
N N Z
4
Obustronne zwężenie przewodu
słuchowego zewnętrznego,
zaburzenia błony bębenkowej,
zaburzenia czynności układu
przewodzącego ucha środkowego,
przewlekłe zapalenie ucha
środkowego z przytępieniem
słuchu, stan po wszczepieniu
implantu ślimakowego
N N N
5
Obustronne zwężenie przewodu
słuchowego zewnętrznego,
zaburzenia błony bębenkowej,
zaburzenia czynności układu
przewodzącego ucha środkowego,
przewlekłe zapalenie ucha
środkowego z głuchotą
N N N
17 1
Jednostronny lub obustronny suchy
ubytek błony bębenkowej
Z/N Z Z
18
1
Jednostronne przewlekłe ropne
zapalenie ucha środkowego
N Z/N Z
2
Obustronne przewlekłe ropne
zapalenie ucha środkowego
N N Z/N
19 1
Przebyta antrotomia lub
mastoidektomia bez upośledzenia
słuchu
Z/N Z Z
– 15 –
2
Przebyta wygojona jednostronna
tympanomastoidektomia zamknięta
ucha środkowego
Z/N Z Z
3
Przebyta wygojona obustronna
tympanomastoidektomia zamknięta
ucha środkowego
N Z/N Z
4
Przebyta jednostronna
tympanomastoidektomia otwarta
ucha środkowego
N Z/N Z
5
Przebyta obustronna
tympanomastoidektomia otwarta
ucha środkowego
N N N
20
1
Jednostronne lub obustronne
stwardnienie jamy bębenkowej
(tympanoskleroza) lub otoskleroza
z osłabieniem słuchu
N N Z
2
Jednostronne stwardnienie jamy
bębenkowej (tympanoskleroza) lub
otoskleroza z przytępieniem słuchu
N N Z/N
3
Obustronne stwardnienie jamy
bębenkowej (tympanoskleroza) lub
otoskleroza z jednostronnym
przytępieniem słuchu przy drugostronnym osłabieniu słuchu lub
z obustronnym słuchem gorszym
od ww.
N N N
21
1
Jednostronne lub obustronne
upośledzenie słuchu wyłącznie
w zakresie tonów wysokich
Z/N Z Z
2
Jednostronne lub obustronne
osłabienie słuchu bez zaburzeń
układu przedsionkowego
Z/N Z Z
3
Jednostronne przytępienie słuchu
bez zaburzeń układu
przedsionkowego
N Z/N Z/N
4
Jednostronne przytępienie
słuchu nawet graniczące
z głuchotą przy drugostronnym
osłabieniu słuchu
N Z/N Z/N
5
Obustronne przytępienie słuchu bez
zaburzeń układu przedsionkowego
N N N
6 Jednostronna głuchota N N Z/N
– 16 –
7 Obustronna głuchota N N N
8 Głuchoniemota N N N
9
Czasowe zaburzenia układu
przedsionkowego
N Z/N Z
10
Trwałe zaburzenia układu
przedsionkowego
N N N
Objaśnienia szczegółowe
We wszystkich przypadkach obniżenia ostrości słuchu jest konieczne wykonanie badania
audiometrycznego tonalnego oraz przeprowadzenie konsultacji laryngologicznej.
Do § 21:
pkt 1. Za upośledzenie słuchu wyłącznie w zakresie tonów wysokich uważa się ubytek
przekraczający 40 dB (typu odbiorczego) dla częstotliwości 4000 Hz lub wyższej.
pkt 2. Przez osłabienie słuchu należy rozumieć jego ubytek dla przewodnictwa powietrznego
zawarty między 26 a 40 dB, ustalony za pomocą badania audiometrycznego i obliczony jako
średnia arytmetyczna dla częstotliwości 500, 1000 i 2000 Hz.
pkt 3–5. Przez przytępienie słuchu należy rozumieć jego ubytek dla przewodnictwa
powietrznego zawarty między 41 a 70 dB, ustalony za pomocą badania audiometrycznego
i obliczony jako średnia arytmetyczna dla częstotliwości 500, 1000 i 2000 Hz, natomiast
średnie wartości krzywej progowej dla przewodnictwa powietrznego, w audiometrii tonalnej,
powyżej 70 dB obliczane w ww. sposób występują u osób z przytępieniem słuchu
graniczącym z głuchotą. Warunkiem zdolności do służby opisanej w pkt 4 i 5 jest prawidłowe
protezowanie słuchu.
pkt 6. Funkcjonariuszy niepracujących na stanowiskach, których specyfika wiąże się
z nadmiernym oddziaływaniem hałasu, oraz nieposiadających dodatkowych schorzeń narządu
słuchu drugiego ucha można uznać za zdolnych.
pkt 9 i 10. Zaburzenia w zakresie układu przedsionkowego zawsze wymagają badania
laryngologicznego i neurologicznego.
ROZDZIAŁ VI – JAMA USTNA
1 2 3 4 5 6
22
1
Zniekształcenia warg wrodzone lub
nabyte nieszpecące, nieznacznie
upośledzające mowę lub
przyjmowanie pokarmów
N Z/N Z
2
Zniekształcenia warg wrodzone lub
nabyte znacznie szpecące lub
upośledzające mowę i przyjmowanie
pokarmów
N N Z/N
3
Rozszczep wargi górnej, wyrostka
zębodołowego lub podniebienia
N N N
– 17 –
4
Blizny i ubytki podniebienia
miękkiego, przedziurawienie lub
rozszczepienie podniebienia
twardego i miękkiego upośledzające
mowę lub przyjmowanie pokarmów
N N Z/N
5
Blizny i ubytki podniebienia
miękkiego, przedziurawienie lub
rozszczepienie podniebienia
twardego i miękkiego znacznie
upośledzające mowę lub
przyjmowanie pokarmów
N N Z/N
23
1
Zniekształcenie języka
nieupośledzające mowy lub
połykania
Z Z Z
2
Zniekształcenie języka upośledzające
mowę lub połykanie
N N Z/N
3
Zniekształcenie języka znacznie
upośledzające mowę lub połykanie
N N Z/N
4
Przewlekłe zapalenie ślinianek
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
5
Przetoki ślinowe kwalifikujące się
do zabiegu operacyjnego
N N Z/N
6
Przetoki ślinowe nawracające
po leczeniu operacyjnym
N N Z/N
24
1
Braki i wady uzębienia z utratą
zdolności żucia do 67 % przy
zachowanych zębach przednich
Z Z Z
2
Braki i wady uzębienia, w tym
również zębów przednich, z utratą
zdolności żucia do 67 %
Z/N Z Z
3
Braki i wady uzębienia z utratą
zdolności żucia powyżej 67 %
N N Z
4 Przewlekłe zapalenie przyzębia N N Z
5 Próchnica zębów N N Z/N
25
1
Zniekształcenie szczęki lub żuchwy
wrodzone lub nabyte,
nieupośledzające zdolności żucia
Z Z Z
2
Zniekształcenie szczęki lub żuchwy
wrodzone lub nabyte, upośledzające
zdolność żucia
Z/N Z Z
– 18 –
3
Złamanie szczęki lub żuchwy
niezrośnięte lub zrośnięte
nieprawidłowo, znacznie
upośledzające zdolność żucia
N N Z/N
4
Zniekształcenie szczęki lub żuchwy
uniemożliwiające żucie
N N N
5
Ograniczenie rozwierania szczęk
(odległość pomiędzy górnymi
a dolnymi siekaczami powyżej 2 cm)
N N Z/N
6
Ograniczenie rozwierania szczęk
(odległość pomiędzy górnymi
a dolnymi siekaczami poniżej 2 cm)
N N Z/N
7
Przebyte operacje kostnokorekcyjne
lub kostnoodtwórcze szczęki lub
żuchwy bez upośledzenia zdolności
żucia
Z Z Z
8
Przebyte operacje kostnokorekcyjne
lub kostnoodtwórcze szczęki lub
żuchwy z nieznacznym
upośledzeniem zdolności żucia
Z/N Z Z
9
Przebyte operacje kostnokorekcyjne
lub kostnoodtwórcze szczęki lub
żuchwy z upośledzeniem zdolności
żucia
N N Z/N
10
Przebyte operacje kostnokorekcyjne
lub kostnoodtwórcze szczęki lub
żuchwy ze znacznym upośledzeniem
zdolności żucia
N N Z/N
11
Przewlekłe schorzenia stawu
skroniowo-żuchwowego
nieupośledzające zdolności żucia
Z/N Z Z
12
Przewlekłe schorzenia stawu
skroniowo-żuchwowego nieznacznie
upośledzające zdolność żucia
Z/N Z Z
13
Przewlekłe schorzenia stawu
skroniowo-żuchwowego
upośledzające zdolność żucia
N N Z/N
14
Przewlekłe schorzenia stawu
skroniowo-żuchwowego znacznie
upośledzające zdolność żucia
N N Z/N
– 19 –
Objaśnienia szczegółowe
Do § 23:
pkt 1–3. Przez zniekształcenie należy rozumieć także zbliznowacenie z ubytkami tkanek.
pkt 4. Orzeka się na podstawie dokumentacji leczenia w poradni specjalistycznej.
Do § 24:
Przy badaniu stanu uzębienia należy zwrócić uwagę na rodzaj i stan zgryzu, ewentualnie jego
zniekształcenia rozwojowe lub nabyte, na stan tkanek przyzębia i możliwe objawy
periodontopatii. Zęby przeznaczone do usunięcia (zęby z miazgą zgorzelinową,
wielokorzeniowe ze znacznie zniszczonymi koronami) należy traktować jako brakujące. Przy
ocenie procentowej utraty zdolności żucia przyjmuje się tylko 28 zębów w jamie ustnej. Zęby
ósemki mogą być brane pod uwagę, jeżeli przy zwarciu odtwarzają w części płaszczyznę
żucia ewentualnie brakujących zębów siódemek. Procentową utratę zdolności żucia oblicza
się według następującej tabeli:
zęby
górne
prawe
18 17 16 15 14 13 12 11 21 22 23 24 25 26 27 28
górne
lewe
wartość
procentowa
dolne
prawe
48 47 46 45 44 43 42 41 31 32 33 34 35 36 37 38 dolne
lewe
0 12 11 7 7 6 3 4 4 3 6 7 7 11 12 0
Przy obliczaniu wartości procentowej utraty zdolności żucia bierze się pod uwagę nie tylko
zęby brakujące, lecz także zęby pozbawione antagonistów.
zęby
górne
prawe
18 B B 15 14 13 12 11 21 22 23 24 B 26 27 28
górne
lewe
wartość
procentowa
dolne
prawe
48 47 B 45 44 43 42 41 31 32 33 34 B B 37 38 dolne
lewe
0 12 11 7 7 6 3 4 4 3 6 7 7 11 12 0
B – brak zęba
Braki uzębienia = 41 % utraty zdolności żucia
Całkowity brak zębów jednej szczęki stanowi 100 % utraty zdolności żucia nawet przy
zachowaniu wszystkich zębów drugiej szczęki. Jeżeli braki uzębienia powodują jednostronną
utratę zdolności żucia, należy kwalifikować według pkt 2. Protezy stałe, niezależnie od ich
rozległości, należy traktować jako odtworzenie zdolności żucia. Ocena wartości
funkcjonalno-klinicznej protez stałych zębów filarowych oraz wynikającej z tego powodu
utraty zdolności żucia należy do lekarza dentysty. Protezy ruchome uzupełniające braki
zębów należy traktować jako odtworzenie zdolności żucia.
Do § 25:
Przez „zniekształcenie szczęki i żuchwy” należy rozumieć następujące zniekształcenia:
progenię prawdziwą, protruzję szczęki lub żuchwy, laterogenię, prognację, mikrognację,
zgryz otwarty lub wady skojarzone szczęki lub żuchwy, jak np. progenię prawdziwą
z mikrognacją i inne powodujące brak kontaktu zębów antagonistycznych tworzących
powierzchnię żucia.
Przy orzekaniu należy wziąć pod uwagę stopień uszkodzenia układu zębowo-szczękowego,
np. ubytki szczęki dolnej lub górnej, wadliwe zrośnięcie złamania, niezrośnięcie, ubytki
podbródka, warg i policzków, przykurcz dolnej szczęki, ubytki lub blizny języka, porażenie
– 20 –
nerwu językowo-gardłowego, a ponadto wynikające stąd takie powikłania, jak: oszpecenie
twarzy utrudniające często współżycie z otoczeniem, ślinotok z powodu niedostatecznej
szczelności ust, owrzodzenie bliznowate skóry twarzy i inne.
W tych stanach przede wszystkim bierze się pod uwagę zaburzenia mowy i żucia.
Kwalifikacja orzecznicza powinna opierać się na dokumentach leczenia szpitalnego lub
leczenia w poradni specjalistycznej.
ROZDZIAŁ VII – NOS, GARDŁO, KRTAŃ
1 2 3 4 5 6
26
1
Polipy nosa lub przerosty małżowin
nosowych nieupośledzające
drożności nosa lub nieznacznie
upośledzające drożność nosa
Z/N Z Z
2
Polipy nosa lub przerosty małżowin
nosowych znacznie upośledzające
drożność nosa
N Z/N Z
3
Skrzywienie przegrody nosa
nieupośledzające drożności nosa lub
nieznacznie upośledzające drożność
nosa
Z Z Z
4
Skrzywienie przegrody nosa
znacznie upośledzające drożność
nosa
N Z/N Z
5
Wrodzone lub nabyte
zniekształcenie lub zniszczenie
części nosa nieznacznie szpecące lub
nieznacznie upośledzające jego
drożność
Z Z Z
6
Wrodzone lub nabyte
zniekształcenie lub zniszczenie
części nosa szpecące lub
upośledzające jego drożność
N Z/N Z/N
7
Wrodzone lub nabyte
zniekształcenie lub zniszczenie nosa
znacznie szpecące lub znacznie
upośledzające jego drożność
N N Z/N
8
Przewlekłe nieżytowe
zapalenie zatok przynosowych
oraz pojedyncze torbiele
i niewielkie przerosty błony
śluzowej zatok
Z/N Z Z
– 21 –
9
Torbiel śluzowa zatok
przynosowych zakwalifikowana do
leczenia operacyjnego
N Z/N Z
10
Przewlekłe śluzowo-ropne lub ropne
zapalenie zatok przynosowych
N Z/N Z
11
Przewlekły naczynioruchowy nieżyt
błony śluzowej nosa upośledzający
oddychanie
N Z/N Z
12
Przewlekły suchy nieżyt błony
śluzowej nosa lub suchy zanikowy
nieżyt błony śluzowej nosa
upośledzający oddychanie
N Z/N Z
13
Przewlekły suchy nieżyt błony
śluzowej nosa lub suchy zanikowy
nieżyt błony śluzowej nosa znacznie
upośledzający oddychanie
N N Z/N
14
Zanikowy cuchnący nieżyt błony
śluzowej nosa (ozena)
N N N
27
1
Przewlekły (zwykły, przerostowy
lub zanikowy) nieżyt gardła lub
krtani nieupośledzający sprawności
ustroju lub nieznacznie
upośledzający sprawność ustroju
Z/N Z Z
2
Przewlekły (zwykły, przerostowy
lub zanikowy) nieżyt gardła lub
krtani upośledzający sprawność
ustroju
N Z/N Z
3
Przewlekły (zwykły, przerostowy
lub zanikowy) nieżyt gardła lub
krtani znacznie upośledzający
sprawność ustroju
N N N
4
Blizny i zniekształcenia gardła,
krtani lub tchawicy nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z
5
Blizny i zniekształcenia gardła,
krtani lub tchawicy upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
6
Blizny i zniekształcenia gardła,
krtani lub tchawicy znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N N
– 22 –
28
1
Zaburzenia ruchomości fałdów
głosowych na tle organicznym lub
czynnościowym nieupośledzające
sprawności ustroju lub nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z
2
Zaburzenia ruchomości fałdów
głosowych na tle organicznym lub
czynnościowym upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
3
Zaburzenia ruchomości fałdów
głosowych na tle organicznym lub
czynnościowym znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N N
29
1
Wady wymowy
nieupośledzające zdolności
porozumiewania się lub nieznacznie
upośledzające zdolność
porozumiewania się
N Z/N Z
2
Wady wymowy
upośledzające zdolność
porozumiewania się
N N Z/N
3
Wady wymowy znacznie
upośledzające zdolność
porozumiewania się
N N N
30
1
Przewlekłe alergiczne nieżyty
górnych dróg oddechowych
nieupośledzające sprawności ustroju
lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
Z/N Z Z
2
Przewlekłe alergiczne nieżyty
górnych dróg oddechowych
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z
3
Przewlekłe alergiczne nieżyty
górnych dróg oddechowych znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
4 Okresowy alergiczny nieżyt nosa Z/N Z Z
Objaśnienia szczegółowe
Do § 26:
pkt 6. Według tego punktu należy kwalifikować obturacyjny bezdech senny z powtarzającymi
się wielokrotnie w czasie snu epizodami zatrzymania oddychania (bezdechów) lub jego
znacznego spłycenia (hipowentylacji) powodującymi pogorszenie utlenowania krwi (spadek
saturacji > 4 %) oraz wybudzenia ze snu.
– 23 –
ROZDZIAŁ VIII – SZYJA, KLATKA PIERSIOWA, KRĘGOSŁUP
1 2 3 4 5 6
31
1
Kręcz szyi niewielkiego stopnia
nieupośledzający sprawności ustroju
N Z/N Z
2
Kręcz szyi znacznego stopnia
upośledzający sprawność ustroju
N N Z/N
3
Przetoki skrzelopochodne wrodzone
i nabyte
N N N
32
1
Zniekształcenie obojczyka
nieupośledzające sprawności
obręczy barkowej lub nieznacznie
upośledzające sprawność obręczy
barkowej
Z Z Z
2
Zniekształcenie obojczyka
upośledzające sprawność obręczy
barkowej
N Z/N Z
3
Zniekształcenie obojczyka znacznie
upośledzające sprawność obręczy
barkowej
N N Z/N
4 Stawy rzekome obojczyka N N Z/N
33
1
Zniekształcenia lub niewielkie
ubytki kostne klatki piersiowej
nieupośledzające sprawności ustroju
Z Z Z
2
Zniekształcenia lub niewielkie
ubytki kostne klatki piersiowej
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z/N
3
Zniekształcenia dużego stopnia lub
rozległe ubytki kostne klatki
piersiowej znacznie upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
4
Ciała obce wgojone w narządy
klatki piersiowej (oprócz
wgojonych w serce)
nieupośledzające sprawności ustroju
lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
N Z/N Z
5
Ciała obce wgojone w narządy
klatki piersiowej (oprócz
wgojonych w serce) upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
– 24 –
6
Ciała obce wgojone w narządy
klatki piersiowej (oprócz
wgojonych w serce) znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
7 Żebra nadliczbowe szyjne N Z/N Z
34
1
Skolioza I stopnia i wady kręgosłupa
wrodzone lub nabyte
nieupośledzające sprawności ustroju
lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
Z/N Z Z
2
Skolioza II stopnia i wady
kręgosłupa wrodzone lub nabyte
upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z
3
Skolioza III i IV stopnia oraz wady
kręgosłupa wrodzone lub nabyte
znacznie upośledzające sprawność
ustroju
N N N
4 Garb N N N
5
Choroba zwyrodnieniowa
kręgosłupa nieupośledzająca
sprawności ustroju lub nieznacznie
upośledzająca sprawność ustroju
Z/N Z Z
6
Choroba zwyrodnieniowa
kręgosłupa upośledzająca sprawność
ustroju
N Z/N Z
7
Choroba zwyrodnieniowa
kręgosłupa znacznie upośledzająca
sprawność ustroju
N N N
8
Zesztywniające zapalenie stawów
kręgosłupa
N N Z/N
9
Inne choroby kręgosłupa
nieupośledzające sprawności ustroju
lub nieznacznie upośledzające
sprawność ruchową
Z/N Z Z
10
Inne choroby kręgosłupa znacznie
upośledzające sprawność ruchową
N Z/N Z/N
– 25 –
Objaśnienia szczegółowe
Do § 33:
Obejmuje utrwalone zniekształcenie klatki piersiowej spowodowane przebytymi urazami lub
chorobami kręgosłupa. W ocenie zdolności do służby wojskowej bierze się pod uwagę nie
tylko stopień zniekształcenia, lecz przede wszystkim sprawność narządów klatki piersiowej.
Do § 34:
pkt 1–3. Wady kręgosłupa: półkręgi, kręgi klinowate, kręgi zrośnięte, niespojenia łuków
kręgów, tzw. kręgi rybie, kręgozmyki i kręgoszczeliny kwalifikuje się na podstawie stopnia
upośledzenia sprawności ustroju.
Skoliozy ocenia się na podstawie metody Cobba:
– skolioza I stopnia – do 30°,
– skolioza II stopnia – od 31° do 60°,
– skolioza III stopnia – od 61° do 90°,
– skolioza IV stopnia – powyżej 90°.
Kwalifikacja kręgozmyków:
– kręgozmyk I stopnia należy kwalifikować według pkt 1,
– kręgozmyk II stopnia należy kwalifikować według pkt 2,
– kręgozmyki wyższego stopnia należy kwalifikować według pkt 3.
Kręgoszczeliny więcej niż jednego kręgu należy kwalifikować według pkt 2.
pkt 9. Przebyte operacje kręgosłupa:
– osoby ubiegające się o powołanie do służby w SKW lub SWW należy kwalifikować
na podstawie dokumentacji medycznej oraz konsultacji specjalistycznej ortopedycznej,
neurologicznej i neurochirurgicznej,
– osoby po operacji kręgosłupa wykonanej techniką małoinwazyjną, bez objawów
neurologicznych w badaniu podmiotowym i przedmiotowym można kwalifikować
jako zdolne do służby w SKW lub SWW.
pkt 9 i 10. Kwalifikuje się inne choroby kręgosłupa: gruźlicę, chorobę Scheuermanna,
osteoporozę, łuszczycę, dnę moczanową.
ROZDZIAŁ IX – UKŁAD ODDECHOWY
1 2 3 4 5 6
35
1
Przewlekła obturacyjna choroba
płuc – postać łagodna
N Z/N Z
2
Przewlekła obturacyjna choroba
płuc – postać umiarkowana
N Z/N Z/N
3
Przewlekła obturacyjna choroba
płuc – postać ciężka
N N Z/N
4
Przewlekła obturacyjna choroba
płuc – postać bardzo ciężka
N N N
5
Podejrzenie przewlekłej
obturacyjnej choroby płuc do dalszej
diagnostyki
N Z/N Z
– 26 –
6
Astma oskrzelowa sporadyczna
(epizodyczna)
N Z/N Z
7
Astma oskrzelowa przewlekła
łagodna
N Z/N Z
8
Astma oskrzelowa przewlekła
umiarkowana
N N Z/N
9
Astma oskrzelowa przewlekła
ciężka
N N N
10 Nadreaktywność oskrzeli N Z/N Z
11
Rozstrzenie oskrzeli nieznacznego
stopnia
N N Z
12
Rozlane wieloogniskowe rozstrzenie
oskrzeli
N N Z/N
13 Rzadkie choroby oskrzeli N N Z/N
36
1
Pojedyncze zwapnienia lub
niewielkie zwłóknienia po
przebytym procesie gruźliczym
Z/N Z Z
2
Liczne zwapnienia lub zwłóknienia
po przebytych rozsiewach
krwiopochodnych gruźlicy
N Z/N Z/N
3
Zwłóknienia po przebytej gruźlicy
płuc z upośledzeniem sprawności
wentylacyjnej płuc
N N Z/N
4
Zwłóknienia po przebytej gruźlicy
płuc z ciężkim upośledzeniem
sprawności wentylacyjnej płuc
i niewydolnością oddychania
N N N
5 Czynna gruźlica płuc N N N
37
1
Śródmiąższowe choroby płuc –
postać łagodna
N Z/N Z
2
Śródmiąższowe choroby płuc –
postać umiarkowana
N Z/N Z
3
Śródmiąższowe choroby płuc –
postać ciężka
N N Z/N
4
Śródmiąższowe choroby płuc
w okresie diagnostyki lub leczenia
N N N
5 Czynne choroby opłucnej N N N
6
Zrosty i zgrubienia opłucnej
nieupośledzające sprawności
wentylacyjnej płuc
Z Z Z
– 27 –
7
Zrosty i zgrubienia opłucnej
upośledzające sprawność
wentylacyjną płuc, bez
niewydolności oddechowej
N Z/N Z/N
8
Zrosty i zgrubienia opłucnej
ciężko upośledzające sprawność
wentylacyjną płuc i wydolność
oddechową
N N N
9
Ubytki miąższu płucnego
nieupośledzające sprawności
wentylacyjnej płuc
Z Z Z
10
Ubytki miąższu płucnego
umiarkowanie upośledzające
sprawność wentylacyjną płuc, bez
niewydolności oddechowej
N Z/N Z
11
Ubytki miąższu płucnego ciężko
upośledzające sprawność
wentylacyjną płuc i wydolność
oddechową
N N N
Objaśnienia szczegółowe
Badania czynnościowe układu oddechowego należy wykonywać bez leków mających wpływ
na układ oddechowy. Jedynie w przypadku rozpoznanej przewlekłej obturacyjnej choroby
płuc (POChP) badanie w celu określenia stopnia ciężkości choroby wykonuje się w trakcie
przyjmowania leków rozszerzających oskrzela. Wartości wskaźników spirometrycznych
wyrażono w odsetku wartości należnych.
Do § 35:
pkt 1. Łagodna obturacja oskrzeli z ograniczoną odwracalnością i wartościami spirometrii:
FEV1%VC < 0,7; FEV1 ≥ 80 %.
pkt 2. Umiarkowana obturacja oskrzeli z ograniczoną odwracalnością i wartościami
spirometrii: FEV1%VC < 0,7; FEV1 = 51–79 %.
pkt 3. Ciężka obturacja oskrzeli z ograniczoną odwracalnością i wartościami spirometrii:
FEV1%VC < 0,7; FEV1 = 30–50 %.
pkt 4. Bardzo ciężka obturacja oskrzeli z ograniczoną odwracalnością i wartościami
spirometrii: FEV1%VC < 0,7; FEV1 < 30 %.
pkt 6. Rozpoznanie na podstawie dokumentacji medycznej z co najmniej 24-miesięcznej
obserwacji choroby, zawierającej badania czynnościowe oraz wyniki diagnostyki
alergologicznej (objawy < 1 × w tygodniu i objawy nocne ≤ 2 × w miesiącu, PEF ≥ 80 %
wartości maksymalnej dla chorego lub FEV1 ≥ 80 % wartości należnej, zmienność dobowa
PEF lub FEV1 < 20 %, brak objawów i prawidłowe wartości PEF pomiędzy atakami).
pkt 7–9. Rozpoznanie na podstawie co najmniej rocznego leczenia choroby potwierdzonej
wynikami badań spirometrycznych, z odwracalną obturacją oskrzeli oraz wynikami
diagnostyki alergologicznej (dokumentacja medyczna).
– 28 –
pkt 7. Ocena orzecznicza na podstawie dokumentacji medycznej z wartościami spirometrii
FEV1%VC < 0,7; FEV1 ≥ 80 % wartości należnej lub PEF ≥ 80 % wartości maksymalnej,
z odwracalną obturacją oskrzeli (objawy ≥ 1 × w tygodniu, ale < 1 × dziennie i objawy nocne
> 2 × w miesiącu, zmienność dobowa PEF lub FEV1 = 20–30 %).
pkt 8. Ocena orzecznicza na podstawie dokumentacji medycznej z wartościami spirometrii
FEVI%VC < 0,7; FEV1 = 60–79 % wartości należnej lub PEF = 60–80 % wartości
maksymalnej, z odwracalną obturacją oskrzeli (objawy występują codziennie, objawy nocne
> 1 × w tygodniu, zmienność dobowa PEF lub FEV1 > 30 %).
pkt 9. Ocena orzecznicza na podstawie dokumentacji medycznej z wartościami spirometrii:
FEVI%VC < 0,7; FEV1 < 60 % wartości należnej lub PEF < 60 % wartości maksymalnej,
z odwracalną lub nieodwracalną obturacją oskrzeli (objawy występują codziennie,
ograniczają aktywność fizyczną, częste zaostrzenia i częste objawy nocne, zmienność dobowa
PEF lub FEV1 > 30 %).
pkt 10. Zalecane wykonanie badań diagnostycznych w kierunku astmy oskrzelowej (również
w przypadku nieprawidłowego wyniku testu drobnych oskrzeli – MEF50 < 60 % wartości należnej).
pkt 11. Nawracające stany zapalne dolnych dróg oddechowych w ciągu ostatnich 36 miesięcy
(w badaniu HRCT klatki piersiowej cechy rozstrzeni).
pkt 12. Dokumentacja medyczna z badaniem HRCT klatki piersiowej (rozstrzenie oskrzeli co
najmniej w 2 płatach płucnych).
pkt 13. Choroby genetyczne i na tle zaburzeń immunologicznych, np. zarostowe zapalenie
oskrzelików.
Do § 36:
pkt 1. Bez upośledzenia sprawności wentylacyjnej płuc zmiany mogą dotyczyć opłucnej
(wartości spirometrii prawidłowe: FEV1%VC > 0,7; FEV1 ≥ 80 %, FVC ≥ 80 %).
pkt 2. Bez upośledzenia sprawności wentylacyjnej płuc zmiany mogą dotyczyć opłucnej
(wartości spirometrii prawidłowe: FEV1%VC > 0,7; FEV1 ≥ 80 %, FVC ≥ 80 %).
pkt 3. Wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania typu restrykcyjnego:
FEV1%VC > 0,7; FVC = 51–79 %; obniżenie całkowitej pojemności płuc (TLC)
w pletyzmografii, saturacja powyżej 94 %.
pkt 4. Wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania typu restrykcyjnego:
FEV1%VC > 0,7; FEV1 < 50 %, FVC < 50 %; obniżenie całkowitej pojemności płuc (TLC)
w pletyzmografii, saturacja poniżej 94 % oraz hipoksemia z hiperkapnią w gazometrii
tętniczej, zmiany mogą dotyczyć opłucnej.
pkt 5. Przypadki czynnej gruźlicy płuc (gruźlica prosówkowa, gruźlica rozsiana płuc, gruźlica
naciekowa płuc, gruźlica płuc włóknista lub włóknisto-guzkowa, serowate zapalenie płuc,
gruźlica płuc włóknisto-jamista, gruźlicze zapalenie opłucnej, podejrzenie gruźlicy płuc)
orzeka się po zakończonym procesie leczenia.
Do § 37:
Badania czynnościowe układu oddechowego należy wykonywać bez leków mających wpływ
na układ oddechowy, jedynie w uzasadnionych przypadkach w trakcie przyjmowania leków.
pkt 1. Śródmiąższowe choroby płuc i inne rzadkie choroby płuc nieupośledzające sprawności
wentylacyjnej płuc i wydolności oddechowej (podatność płuc prawidłowa, tzn. powyżej 80 %,
saturacja powyżej 94 %).
– 29 –
pkt 2. Śródmiąższowe choroby płuc i inne rzadkie choroby płuc umiarkowanie upośledzające
sprawność wentylacyjną płuc bez upośledzenia wydolności oddechowej (podatność płuc
obniżona do 50–80 %, saturacja powyżej 94 %, wartości spirometrii wskazujące na
zaburzenia oddychania typu restrykcyjnego: FEV1%VC > 0,7; FEV1 < 80 %, FVC < 80 %,
wskazane badanie całkowitej pojemności płuc (TLC) w pletyzmografii w celu potwierdzenia
zaburzeń restrykcyjnych).
pkt 3. Śródmiąższowe choroby płuc i inne rzadkie choroby płuc ciężko upośledzające
sprawność wentylacyjną płuc i wydolność oddechową (podatność płuc poniżej 50 %, wartości
spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania typu restrykcyjnego: FEV1%VC > 0,7;
FEV1 < 50 %, FVC < 50 %, obniżona całkowita pojemność płuc (TLC) w pletyzmografii
potwierdzająca zaburzenia restrykcyjne, saturacja poniżej 94 % oraz hipoksemia i hiperkapnia
w gazometrii tętniczej).
pkt 4 i 5. Ocena orzecznicza w okresie remisji choroby lub po zakończonym leczeniu.
pkt 6. Wartości spirometrii prawidłowe: FEV1%VC > 0,7; FEV1 > 80 %, FVC 80 %.
pkt 7. Wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania typu restrykcyjnego:
FEV1%VC > 0,7; FEV1 = 51–79 %, FVC = 51–79 %; obniżenie całkowitej pojemności płuc
(TLC) w pletyzmografii, saturacja powyżej 94 %.
pkt 8. Niewydolność oddechowa: wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania
typu restrykcyjnego: FEV1%VC > 0,7; FEV1 < 50 %, FVC < 50 %; obniżenie całkowitej
pojemności płuc (TLC) w pletyzmografii, saturacja poniżej 94 % oraz hipoksemia
z hiperkapnią w gazometrii tętniczej.
pkt 9. Przebyte zabiegi operacyjne w obrębie klatki piersiowej lub przebyte nieswoiste
zapalenie płuc (wartości spirometrii prawidłowe: FEV1%VC > 0,7; FEV1 ≥ 80 %,
FVC ≥ 80 %).
pkt 10. Przebyte zabiegi operacyjne w obrębie klatki piersiowej lub przebyte nieswoiste
zapalenie płuc (wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia oddychania typu
restrykcyjnego: FEV1%VC > 0,7; FEV1 = 51–79 %, FVC = 51–79 %; obniżenie całkowitej
pojemności płuc (TLC) w pletyzmografii, saturacja powyżej 94 %).
pkt 11. Przebyte zabiegi operacyjne w obrębie klatki piersiowej lub przebyte nieswoiste
zapalenie płuc z niewydolnością oddechową (wartości spirometrii wskazujące na zaburzenia
oddychania typu restrykcyjnego: FEV1%VC > 0,7; FEV1 < 50 %, FVC < 50 %; obniżenie
całkowitej pojemności płuc (TLC) w pletyzmografii, saturacja poniżej 94 % oraz hipoksemia
z hiperkapnią w gazometrii tętniczej).
ROZDZIAŁ X – UKŁAD KRĄŻENIA
1 2 3 4 5 6
38 1
Choroby mięśnia sercowego lub
zaburzenia rytmu nawracające albo
trwałe nieupośledzające sprawności
ustroju
Z/N Z Z
– 30 –
2
Choroby mięśnia sercowego lub
zaburzenia rytmu nawracające albo
trwałe, powodujące upośledzenie
sprawności ustroju
N Z/N Z/N
3
Choroby mięśnia sercowego lub
zaburzenia rytmu nawracające albo
trwałe, powodujące znaczne
upośledzenie sprawności ustroju
N N N
4
Przewlekła choroba niedokrwienna
serca pod postacią dusznicy bolesnej
stabilnej
N Z/N Z
5
Przewlekła choroba niedokrwienna
serca pod postacią dusznicy bolesnej
stabilnej, z przebytym zawałem
N Z/N Z
6
Przewlekła choroba
niedokrwienna serca z częstymi
zaostrzeniami
N N Z/N
7
Przewlekła choroba
niedokrwienna serca z częstymi
zaostrzeniami, przebytym
zawałem lub powikłaniami
N N N
8 Wrodzone wady serca N N N
9
Wady serca bez powikłań i istotnych
zaburzeń hemodynamicznych
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z Z
10
Wady serca upośledzające sprawność
ustroju
N N N
11
Zaciskające zapalenie osierdzia lub
stan do operacji z powodu tej choroby
N N N
12 Obce ciała wgojone w serce N N Z/N
13
Rzut choroby reumatycznej w okresie
leczenia
N N N
14
Izolowane wypadanie płatka zastawki
dwudzielnej (trójdzielnej)
niepowodujące zaburzeń sprawności
ustroju
Z Z Z
15
Zespół wypadania płatka zastawki
dwudzielnej (trójdzielnej)
powodujący zaburzenia sprawności
ustroju
N Z/N Z
16
Inne choroby serca upośledzające
trwale sprawność ustroju
N N N
– 31 –
39
1
Nadciśnienie tętnicze
I stopnia (łagodne)
Z/N Z Z
2
Nadciśnienie tętnicze
II stopnia (umiarkowane)
N Z/N Z/N
3
Nadciśnienie tętnicze
III stopnia (ciężkie)
N Z/N Z/N
4 Tętniaki N N Z/N
5
Zespoły pozakrzepowe
i zakrzepica żył głębokich kończyn
dolnych
N Z/N Z
6
Inne choroby naczyń krwionośnych
nieznacznie upośledzające sprawność
ustroju
N Z/N Z
7
Choroby naczyń krwionośnych
upośledzające sprawność ustroju lub
po zabiegach operacyjnych dużych
naczyń ze znaczną poprawą krążenia
N Z/N Z
8
Choroby naczyń krwionośnych
znacznie upośledzające sprawność
ustroju, w tym także po operacjach
rekonstrukcyjnych bez wyraźnej
poprawy
N N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 38:
pkt 1–3. Według tych punktów należy kwalifikować również zaburzenia rytmu serca
pochodzenia organicznego i zaburzenia przewodzenia.
pkt 8 i 10. Wrodzone wady serca leczone operacyjnie, jeżeli zostały przywrócone prawidłowe
stosunki anatomiczne, należy kwalifikować według pkt 9.
Zastawkowe zwężenie ujścia aorty powodujące przerost lewej komory (uchwytne zmiany
w obrazie ECHO), przy zachowanej w pełni sprawności fizycznej, można kwalifikować
według pkt 9.
Tętniak przegrody międzyprzedsionkowej bez przecieku należy kwalifikować według pkt 9.
pkt 9 i 14. Obecność śladowej fali zwrotnej przez zastawki mitralną, trójdzielną i płucną jest
zjawiskiem fizjologicznym. Obecność śladowej fali zwrotnej przez zastawkę aortalną należy
traktować jako patologię.
pkt 14. Rozpoznanie wymaga potwierdzenia echokardiograficznego. Wypadanie płatka
zastawki dwudzielnej (trójdzielnej) bez istotnej hemodynamicznie fali zwrotnej z prawidłową
wielkością jam serca i bez zaburzeń rytmu serca.
pkt 15. Za zespół wypadania płatka zastawki dwudzielnej (trójdzielnej) należy uznawać
wypadanie płatka (płatków) z objawami ich zwyrodnienia, istotną hemodynamicznie falą
zwrotną lub zaburzeniami rytmu serca.
– 32 –
Do § 39:
pkt 1–3. Należy kwalifikować na podstawie klasyfikacji Polskiego Towarzystwa
Nadciśnienia Tętniczego, z uwzględnieniem wyniku wielokrotnego pomiaru wartości
ciśnienia tętniczego, 24-godzinnego monitorowania wartości ciśnienia tętniczego (ABPM),
zmian narządowych potwierdzonych badaniami ECHO i dna oka.
pkt 6–8. Przez określenie „choroby naczyń krwionośnych” należy rozumieć przede
wszystkim choroby naczyń obwodowych, jak np. miażdżycę, następstwa urazów, chorobę
Raynauda. Należy kwalifikować chorych zarówno z powikłaniami narządowymi miażdżycy
tętnic, jak i z powikłaniami i następstwami stanów zapalnych i urazów naczyń krwionośnych.
ROZDZIAŁ XI – UKŁAD TRAWIENNY
1 2 3 4 5 6
40
1
Choroby przełyku nieupośledzające
sprawności ustroju
Z Z Z
2
Choroby przełyku nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
Z/N Z Z
3
Choroby przełyku upośledzające
sprawność ustroju
N Z/N Z
4
Choroby przełyku znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N N
41
1
Ciała obce wgojone w narządy jamy
brzusznej nieupośledzające
sprawności ustroju
Z/N Z/N Z
2
Ciała obce wgojone w narządy jamy
brzusznej upośledzające lub znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N N
42 1
Zrosty otrzewnej upośledzające lub
znacznie upośledzające sprawność ustroju
N N N
43
1
Przewlekłe zapalenia żołądka,
dwunastnicy, jelit, bez upośledzenia
lub z nieznacznym upośledzeniem
sprawności ustroju
Z/N Z Z
2
Przewlekłe zapalenia żołądka,
dwunastnicy, jelit, z upośledzeniem
sprawności ustroju
N Z/N Z
3
Przewlekłe zapalenia żołądka,
dwunastnicy, jelit, ze znacznym
upośledzeniem sprawności ustroju
N N N
4
Czynny wrzód żołądka lub
dwunastnicy
N Z/N Z
– 33 –
5
Choroba wrzodowa żołądka lub
dwunastnicy w okresie remisji
Z/N Z/N Z
6
Choroba wrzodowa żołądka lub
dwunastnicy, z nawrotami
i powikłaniami
N N Z/N
7
Przebyta częściowa resekcja żołądka
nieupośledzająca sprawności ustroju
N Z/N Z
8
Przebyta resekcja żołądka,
z upośledzeniem lub znacznym
upośledzeniem sprawności ustroju
N N Z/N
9
Niedowład lub rozstrzeń żołądka
z zaleganiem treści
N N Z/N
10
Przebyte zabiegi operacyjne na jelitach,
bez upośledzenia sprawności ustroju
Z Z Z
11
Przebyte zabiegi operacyjne na
jelitach, z nieznacznym upośledzeniem
sprawności ustroju
Z/N Z Z
12
Przebyte zabiegi operacyjne na
jelitach, z upośledzeniem
sprawności ustroju
N N Z
13
Przebyte zabiegi operacyjne na
jelitach, ze znacznym upośledzeniem
sprawności ustroju
N N Z/N
14
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita cienkiego nieupośledzające
sprawności ustroju
N Z/N Z
15
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita cienkiego upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
16
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita cienkiego znacznie upośledzające
sprawność ustroju
N N N
17
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita grubego nieupośledzające
sprawności ustroju
N Z/N Z/N
18
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita grubego upośledzające sprawność
ustroju
N N Z/N
19
Zmiany organiczne lub czynnościowe
jelita grubego znacznie upośledzające
sprawność ustroju
N N N
– 34 –
44
1
Przewlekłe zapalenie dróg żółciowych
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z/N Z
2
Przewlekłe zapalenie dróg żółciowych
upośledzające lub znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
3
Kamica pęcherzyka żółciowego i dróg
żółciowych
Z/N Z/N Z/N
4
Przebyta operacja pęcherzyka
żółciowego lub dróg żółciowych
nieznacznie upośledzająca sprawność
ustroju
Z/N Z Z
5
Przebyta operacja pęcherzyka
żółciowego lub dróg żółciowych
upośledzająca lub znacznie
upośledzająca sprawność ustroju
N N Z/N
6
Nieprawidłowe wartości
biochemicznych wskaźników
wydolności wątroby do diagnostyki
Z/N Z Z
7
Niedawno przebyte wirusowe zapalenie
wątroby
N Z/N Z
8 Przewlekłe zapalenie wątroby N Z/N Z/N
9 Marskość wątroby N N N
10 Hepatopatia Z/N Z/N Z
11 Przewlekłe zakażenie HCV N N Z
12 Przewlekłe zakażenie HBV N Z/N Z
13
Przebyte pourazowe i toksyczne
uszkodzenie wątroby, bez
upośledzenia jej wydolności
Z Z Z
14
Przebyte pourazowe i toksyczne
uszkodzenie wątroby,
z upośledzeniem lub znacznym
upośledzeniem jej wydolności
N N Z/N
15 Przebyte operacje wątroby N Z/N Z
45
1 Przewlekłe choroby trzustki N Z/N Z/N
2 Przebyte operacje trzustki N N Z/N
46
1 Przepukliny brzuszne N Z/N Z
2
Przepukliny w bliźnie pooperacyjnej
lub nawrotowe
N Z/N Z
– 35 –
3
Przepukliny przeponowe
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z Z
4
Przepukliny przeponowe upośledzające
lub znacznie upośledzające sprawność
ustroju
N N Z/N
47
1
Przetoki i szczeliny odbytnicy lub
okolicy odbytu
N Z/N Z
2
Przetoki okołoodbytnicze lub przetoki
odbytnicy pierwotne i nawrotowe
N N Z/N
3
Choroba hemoroidalna I stopnia lub
II stopnia
Z/N Z Z
4
Choroba hemoroidalna III stopnia lub
IV stopnia
N Z/N Z/N
5
Wynicowanie i wypadanie śluzówki
odbytnicy
N N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 43:
pkt 6. Osoby z udokumentowanymi częstymi nawrotami choroby wrzodowej należy
kwalifikować jako niezdolne.
pkt 7. Osoby po przebytej częściowej resekcji żołądka ze wskazań bariatrycznych można
kwalifikować jako zdolne po co najmniej 12 miesiącach od przebytej operacji, bez zaburzeń
trawienia i wchłaniania, bez zaburzeń metabolicznych, po uwzględnieniu dokumentacji
medycznej oraz wyniku konsultacji chirurgicznej i gastroenterologicznej.
pkt 15 i 16. Przypadki rozpoznania celiakii należy kwalifikować w zależności od nasilenia
zmian w jelicie cienkim oraz stopnia upośledzenia sprawności ustroju.
Do § 44:
pkt 1–15. Ocena orzecznicza wymaga dokumentacji dotychczasowego leczenia lub wyników
badań i konsultacji specjalistycznych zleconych przez wojskową komisję lekarską.
pkt 3. Osoby z bezobjawową kamicą pęcherzyka żółciowego, bez epizodów kolki żółciowej
w wywiadzie, bez ultrasonograficznych cech zapalenia pęcherzyka żółciowego można
kwalifikować jako zdolne po uwzględnieniu dokumentacji medycznej oraz wyniku
konsultacji chirurgicznej i gastroenterologicznej.
pkt 6 i 7. Kandydatów do służby w SKW lub SWW przy nieprawidłowych wartościach
ASPAT i ALAT w powtórzonych badaniach zleconych przez wojskową komisję lekarską
w odstępie 3 tygodni od pierwszego badania należy kwalifikować jako niezdolnych.
Jako nieprawidłowe wartości ASPAT i ALAT kwalifikuje się stężenia enzymów w surowicy
krwi przekraczające dwukrotność normy laboratoryjnej.
Hiperbilirubinemię nieprzekraczającą trzykrotnej górnej wartości normy laboratoryjnej
należy kwalifikować do kategorii zdrowia Z.
pkt 7. Dotyczy WZW przebytego w okresie do 6 miesięcy.
pkt 8. Konieczne potwierdzenie rozpoznania badaniem histopatologicznym.
– 36 –
pkt 10. Kwalifikuje się wszelkiego rodzaju patologie wątroby stwierdzane w czasie badania
klinicznego, skutkujące zaburzeniami jej funkcji i istotnym klinicznie podwyższeniem
wartości biochemicznych wskaźników jej wydolności.
Do § 45. Rozpoznanie powinno być ustalone na podstawie dokumentacji leczenia szpitalnego.
Do § 46:
pkt 3. Osoby z przepukliną wślizgową rozworu przełykowego przepony, skąpoobjawową lub
bezobjawową, bez cech refluksowego zapalenia przełyku należy kwalifikować jako zdolne.
ROZDZIAŁ XII – UKŁAD MOCZOWO-PŁCIOWY
1 2 3 4 5 6
48
1
Wrodzone lub nabyte wady układu
moczowego nieupośledzające sprawności
ustroju
Z/N Z Z
2
Wrodzone lub nabyte wady układu
moczowego upośledzające sprawność
ustroju
N N Z/N
3
Kamica układu moczowego
nieupośledzająca sprawności ustroju
Z/N Z Z
4
Kamica układu moczowego z okresowym
wydalaniem złogów upośledzająca
sprawność ustroju
N N Z/N
5 Odmiedniczkowe zapalenie nerek N N Z/N
6 Śródmiąższowe zapalenie nerek N N Z/N
7 Kłębuszkowe zapalenie nerek N N Z/N
8 Krwiomocz i białkomocz do diagnostyki Z/N Z Z
9 Uropatia (nefropatia) zaporowa i refluksowa N N Z/N
10
Nieprawidłowe wartości biochemicznych
wskaźników wydolności nerek ‒
do diagnostyki
N N Z/N
11 Przewlekła choroba nerek N N Z/N
12
Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej
nerki
N Z/N Z/N
49
1
Zapalenie dolnych dróg moczowych
(pęcherza moczowego, cewki moczowej)
N N Z/N
2 Nietrzymanie moczu N N Z/N
3
Choroby pęcherza moczowego lub dróg
moczowych upośledzające lub znacznie
upośledzające funkcję narządu
N N Z/N
4 Przetoki moczowe N N N
– 37 –
50
1 Spodziectwo lub wierzchniactwo N N N
2 Zniekształcenie prącia znacznego stopnia N N Z/N
3 Inne choroby prącia N N Z/N
4 Brak prącia N N N
51
1
Żylaki powrózka nasiennego nieznacznego
stopnia
Z/N Z Z
2
Żylaki powrózka nasiennego znacznego
stopnia
N N Z
3
Wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub
torbiele najądrza nieupośledzające
czynności narządu
N Z/N Z
4
Wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub
torbiele najądrza upośledzające lub
znacznie upośledzające czynność narządu
N N Z/N
5
Przewlekłe lub nawrotowe zapalenie
najądrza lub jądra
N N Z/N
6 Przewlekłe zapalenie gruczołu krokowego N N Z
7
Przerost gruczołu krokowego bez zaburzeń
w oddawaniu moczu
Z/N Z Z
8
Przerost gruczołu krokowego
z zaburzeniami w oddawaniu moczu
N N Z/N
9
Inne choroby, nieprawidłowości lub
zaburzenia czynności układu
moczowo-płciowego nieupośledzające
sprawności ustroju lub nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
Z/N Z/N Z
10
Inne choroby, nieprawidłowości lub
zaburzenia czynności układu
moczowo-płciowego znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
52
1 Brak lub zanik jednego jądra Z/N Z Z
2 Brak lub zanik obu jąder N N Z/N
3 Wnętrostwo jednostronne N N N
4 Wnętrostwo obustronne N N N
– 38 –
Objaśnienia szczegółowe
Do § 48:
pkt 1. Torbiel nerki o średnicy przekraczającej 2 cm oraz torbiele mnogie nerek należy
kwalifikować na podstawie wartości biochemicznych wskaźników wydolności nerek oraz
wyniku konsultacji specjalistycznej urologicznej lub nefrologicznej.
pkt 11. Według tego punktu należy kwalifikować w zależności od stadium zaawansowania
przewlekłej choroby nerek. Osoby, u których stwierdzono stadium przewlekłej niewydolności
nerek III, IV, V, należy kwalifikować jako niezdolne.
Do § 50:
pkt 1. Osoby po operacji spodziectwa z pełnym odtworzeniem warunków anatomicznych bez
współistniejących zaburzeń mikcji należy kwalifikować jako zdolne.
ROZDZIAŁ XIII – GRUCZOŁY WYDZIELANIA WEWNĘTRZNEGO
1 2 3 4 5 6
53
1
Wole nieznacznych rozmiarów (I lub
II stopnia) bez zaburzeń funkcji tarczycy
Z/N Z Z
2 Wole znacznych rozmiarów (III stopnia) N N Z/N
3 Wole guzkowe Z/N Z/N Z/N
4 Nadczynność tarczycy Z/N Z/N Z/N
5 Wyrównana niedoczynność tarczycy Z/N Z Z
6 Niewyrównana niedoczynność tarczycy N N Z/N
7 Przebyte operacje tarczycy Z/N Z/N Z/N
8
Inne choroby tarczycy nieupośledzające
sprawności ustroju
Z/N Z/N Z/N
54
1 Choroby przysadki mózgowej N N Z/N
2 Choroby nadnerczy N N Z/N
3 Nieprawidłowa glikemia na czczo Z/N Z Z
4 Nieprawidłowa tolerancja glukozy N Z/N Z/N
5 Cukrzyca N Z/N Z/N
6 Choroby gruczołów przytarczycznych N Z/N Z/N
7
Gruczołowe lub wielogruczołowe
zaburzenia czynnościowe nieznacznie
upośledzające przemiany hormonalne
N Z/N Z
8
Gruczołowe lub wielogruczołowe
zaburzenia czynnościowe upośledzające
lub znacznie upośledzające przemiany
hormonalne
N N Z/N
– 39 –
Objaśnienia szczegółowe
Do § 53:
Rozpoznanie powinno być potwierdzone badaniami obrazowymi, badaniami laboratoryjnymi
lub dokumentacją leczenia szpitalnego albo leczenia w poradni specjalistycznej.
pkt 2. Kwalifikuje się powiększenie gruczołu tarczowego stwierdzone palpacyjnie lub wole
zamostkowe upośledzające przepływ powietrza w drogach oddechowych (zaburzenia
wentylacji, stridor, zaburzenia ruchomości strun głosowych) w czasie spoczynku lub po
wysiłku fizycznym lub dające objawy uciskowe na narządy sąsiednie.
pkt 3. Osoby z guzkami z wysokim ryzykiem złośliwości należy kwalifikować jako niezdolne.
Rozpoznanie powinno być potwierdzone oceną endokrynologiczną lub dokumentacją leczenia
w poradni endokrynologicznej albo dokumentacją leczenia szpitalnego.
pkt 4. Kwalifikuje się wszystkie postacie nadczynności tarczycy, w tym nadczynność
w okresie remisji i chorobę Gravesa-Basedowa.
pkt 5. Za kryterium wyrównanej niedoczynności tarczycy należy przyjąć udokumentowane
prawidłowe stężenie TSH oznaczone po okresie leczenia ustaloną dawką terapeutyczną
lewotyroksyny wynoszącym minimum 6 miesięcy.
pkt 7. Osoby po częściowej (subtotalnej) resekcji tarczycy, co najmniej rok po operacji, bez
obecności powikłań chirurgicznych, z udokumentowanym prawidłowym stężeniem TSH
oznaczonym po okresie leczenia ustaloną dawką terapeutyczną lewotyroksyny wynoszącym
minimum 6 miesięcy lub niewymagające stosowania substytucji hormonalnej można
kwalifikować jako zdolne.
pkt 8. Osoby z niewielkimi torbielami tarczycy, przebytym stanem zapalnym i innymi
zmianami w obrazie USG niewymagającymi leczenia można kwalifikować jako zdolne.
Do § 54:
pkt 2. Osoby z gruczolakiem nieczynnym hormonalnie lub zmianą ogniskową w nadnerczu
o typie incydentaloma należy kwalifikować z uwzględnieniem wyniku konsultacji chirurgicznej
i endokrynologicznej.
pkt 3. Warunkiem rozpoznania nieprawidłowej glikemii na czczo jest wykluczenie innych
zaburzeń gospodarki węglowodanowej zgodnie z wytycznymi Polskiego Towarzystwa
Diabetologicznego (PTD).
pkt 4. Rozpoznanie powinno być ustalone zgodnie z wytycznymi PTD.
pkt 5. Osoby, u których stwierdza się cukrzycę dającą się łatwo wyrównywać leczeniem
dietetycznym lub leczeniem dietetycznym w połączeniu z doustnymi lekami hipoglikemizującymi,
można kwalifikować jako zdolne. Żołnierzy i funkcjonariuszy z przypadkami cukrzycy trudnej
do wyrównania, chwiejnej lub powikłanej należy kwalifikować jako niezdolnych.
– 40 –
ROZDZIAŁ XIV – INNE CHOROBY WEWNĘTRZNE
1 2 3 4 5 6
55
1
Niedokrwistość, małopłytkowość, leukopenia
niewielkiego i umiarkowanego stopnia
niewymagające leczenia lub poddające się
leczeniu
Z/N Z/N Z
2
Niedokrwistość, małopłytkowość, leukopenia
znacznego stopnia niepoddające się leczeniu
N N Z/N
3
Trwała niedokrwistość aplastyczna,
granulocytopenia, małopłytkowość
niepoddające się leczeniu, zespoły
mielodysplastyczne oraz choroby rozrostowe
szpiku i układu chłonnego
N N N
4
Niedokrwistość wtórna niewielkiego stopnia
towarzysząca innym chorobom, ale rokująca
ustąpienie
N Z/N Z/N
5
Zaburzenia krzepnięcia, niedobory czynników
krzepnięcia, plamice i inne skazy krwotoczne
N N Z/N
6 Zakażenie wirusem HIV N N Z/N
7
Zespół nabytego upośledzenia odporności
(AIDS) i inne utrwalone defekty
immunologiczne (nabyte i wrodzone)
N N N
8
Inne przewlekłe zakażenia nieupośledzające
sprawności ustroju
Z/N Z/N Z
9
Inne przewlekłe zakażenia upośledzające
sprawność ustroju
N N N
56
1
Powiększenie śledziony bez zmian w wątrobie
i krwi niebędące wynikiem choroby
podstawowej
Z/N Z Z
2
Pooperacyjny brak śledziony nieupośledzający
sprawności ustroju
Z/N Z Z
57 1
Choroby lub uszkodzenia narządów wywołane
promieniowaniem jonizującym lub
niejonizującym
N N Z/N
58 1 Układowe choroby tkanki łącznej N N Z/N
59
1
Dna moczanowa nieznacznie upośledzająca
sprawność ustroju
Z/N Z Z
2
Dna moczanowa upośledzająca lub znacznie
upośledzająca sprawność ustroju
N N Z/N
– 41 –
60
1
Inne choroby przemiany materii
nieupośledzające sprawności ustroju
Z Z Z
2
Inne choroby przemiany materii upośledzające
lub znacznie upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
61 1 Gruźlica poza układem oddechowym N N Z/N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 55:
Rozpoznanie powinno być potwierdzone dokumentacją leczenia szpitalnego lub leczenia
w poradni specjalistycznej. Nadkrwistość, nadpłytkowość oraz leukocytozę niewielkiego
stopnia niewymagające leczenia należy kwalifikować według pkt 1.
pkt 2. Według tego punktu należy kwalifikować osoby z niedokrwistością hemolityczną.
pkt 6. Według tego punktu należy kwalifikować osoby w zależności od poziomu limfocytów
CD4 oraz stosunku limfocytów CD4 do limfocytów CD8 albo rokowania w ocenie
hematologicznej.
Do § 57. Ustalenie rozpoznania i ocenę orzeczniczą należy wykonać po przeprowadzonej
obserwacji lub po leczeniu w odpowiednim ośrodku specjalistycznym.
Do § 58. Ocena orzecznicza jest zależna od stopnia zaawansowania zmian i wyników
dotychczasowego leczenia.
Do § 59:
pkt 2. Dotyczy badanych z powikłaniami narządowymi (artropatia dnawa, zmiany w układzie
moczowym: kamica, stany zapalne, guzki dnawe) niezależnie od aktualnej wartości kwasu
moczowego w surowicy krwi.
Do § 60:
pkt 1 i 2. Kwalifikuje się dyslipidemię, hiperurykemię bez objawów dny moczanowej i inne
zaburzenia metaboliczne w zależności od stopnia nasilenia i upośledzenia funkcji ustroju.
Do § 61. Ocena orzecznicza – w zależności od wyników po zakończonym leczeniu.
ROZDZIAŁ XV – UKŁAD NERWOWY
1 2 3 4 5 6
62
1
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe,
korzeniowo-nerwowe, splotów
nerwowych, nerwobóle pojedynczych lub
licznych nerwów, z okresowymi
zaostrzeniami
N Z/N Z
2
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe,
korzeniowo-nerwowe, splotów
nerwowych, nerwobóle i zapalenie
pojedynczych lub licznych nerwów,
z częstymi zaostrzeniami i objawami
przedmiotowymi
N Z/N Z
– 42 –
3
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe,
korzeniowo-nerwowe, splotów
nerwowych, nerwobóle i zapalenie
pojedynczych lub licznych nerwów,
z częstymi zaostrzeniami i utrwalonymi
objawami ubytkowymi znacznie
upośledzającymi sprawność ustroju
N N N
4
Przewlekłe choroby i trwałe następstwa
chorób lub urazów nerwów obwodowych,
z zaburzeniami ruchowymi, czuciowymi
lub troficznymi, nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z
5
Przewlekłe choroby i trwałe następstwa
chorób lub urazów nerwów
obwodowych, z zaburzeniami
ruchowymi (znaczne niedowłady lub
porażenia), czuciowymi lub troficznymi,
upośledzające lub znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
63
1
Objawy szczątkowe po przebytych
chorobach organicznych lub po urazach
ośrodkowego układu nerwowego,
z nieznacznymi zaburzeniami
mózgowo-rdzeniowymi, które ze względu
na umiejscowienie bądź mechanizmy
wyrównawcze nie upośledzają sprawności
ustroju
N Z/N Z
2
Trwałe następstwa chorób lub urazów
ośrodkowego układu nerwowego,
z zaburzeniami mózgowo-rdzeniowymi,
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
3
Trwałe następstwa chorób lub urazów
ośrodkowego układu nerwowego,
z zaburzeniami mózgowo-rdzeniowymi,
znacznie upośledzające sprawność ustroju
N N N
4
Organiczne postępujące choroby
ośrodkowego układu nerwowego
nierokujące poprawy
N N N
64
1
Zanik mięśni po przebytych chorobach lub
urazach nieupośledzający sprawności
ustroju
Z/N Z Z
2
Choroby układu mięśniowego i zanik mięśni
po przebytych chorobach lub urazach mięśni
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
– 43 –
3
Choroby układu mięśniowego i zanik
mięśni po przebytych chorobach lub
urazach znacznie upośledzające
sprawność ustroju
N N N
65
1
Napadowe zaburzenia świadomości
o nieustalonej etiologii bez zmian
organicznych w układzie nerwowym
N N Z/N
2
Padaczka z rzadko występującymi
napadami
N N Z/N
3 Padaczka z częstymi napadami N N N
Objaśnienia szczegółowe
W stosunku do osób ubiegających się o powołanie do służby w SKW lub SWW jest konieczne
przeprowadzenie konsultacji neurologicznej.
Do § 62:
pkt 3. Według tego punktu kwalifikuje się osoby z niedowładami lub porażeniami, lub
zaburzeniami funkcji zwieraczy.
ROZDZIAŁ XVI – STAN PSYCHICZNY
1 2 3 4 5 6
66
1
Zaburzenia nerwicowe nieznacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne
N N Z
2
Zaburzenia nerwicowe upośledzające lub
znacznie upośledzające zdolności
adaptacyjne, rokujące poprawę
N N Z/N
3
Zaburzenia nerwicowe znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne,
utrwalone
N N N
67
1 Reakcja adaptacyjna krótkotrwała N N Z
2 Reakcja adaptacyjna przedłużona N N N
3
Zaburzenie stresowe pourazowe przebyte
lub rokujące poprawę
N N Z/N
4 Zaburzenie stresowe pourazowe utrwalone N N N
5
Trwałe potraumatyczne zmiany
osobowości
N N N
68
1
Zaburzenia osobowości nieznacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne
N N Z
2
Zaburzenia osobowości upośledzające
lub znacznie upośledzające zdolności
adaptacyjne, poddające się korekcji
N N Z/N
– 44 –
3
Zaburzenia osobowości znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne,
utrwalone
N N N
69
1 Pojedynczy epizod afektywny N N Z/N
2 Zaburzenia afektywne N N N
70
1 Psychozy reaktywne przebyte N N Z/N
2 Psychozy reaktywne oporne na leczenie N N N
3
Zaburzenia psychotyczne egzogenne
przebyte bez defektu
N N Z/N
4
Zaburzenia psychotyczne egzogenne
przebyte z defektem
N N N
5 Zaburzenia psychotyczne endogenne N N N
71 1
Sprawność umysłowa poniżej
przeciętnej
N N N
72
1
Pozytywny wynik badania na obecność
substancji odurzających lub
psychotropowych
N N Z/N
2
Używanie szkodliwe alkoholu lub
innych substancji odurzających lub
psychotropowych w okresie
kontrolowanej abstynencji
N N Z/N
3
Używanie szkodliwe alkoholu lub
innych substancji odurzających lub
psychotropowych nierokujące
zachowania abstynencji lub uzależnienie
od alkoholu lub innych substancji
odurzających lub psychotropowych
nierokujące zachowania abstynencji
N N N
73
1
Zaburzenia psychiczne pochodzenia
organicznego nieznacznie upośledzające
zdolności adaptacyjne
N N Z/N
2
Zaburzenia psychiczne pochodzenia
organicznego upośledzające lub
znacznie upośledzające zdolności
adaptacyjne, rokujące poprawę
N N Z/N
3
Zaburzenia psychiczne pochodzenia
organicznego znacznie upośledzające
zdolności adaptacyjne, nierokujące
poprawy
N N N
– 45 –
74
1
Inne zaburzenia psychiczne nieznacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne,
rokujące poprawę
N N Z/N
2
Inne zaburzenia psychiczne znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne,
nierokujące poprawy
N N N
3 Przebyta próba samobójcza N N N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 66:
Zaburzenia nerwicowe (nerwice) należy rozpoznawać w następujących przypadkach:
– czynnościowych zaburzeń emocjonalnych, takich jak np. zaburzenia lękowe, dysfunkcje
somatyczne (tzw. nerwice narządowe), zaburzenia dysocjacyjne, konwersyjne, neurastenia,
– długotrwałego (wieloletniego) przebiegu (w odróżnieniu od nerwicowych reakcji
adaptacyjnych; por. § 67),
– po wykluczeniu zaburzeń organicznych (zespoły nerwicowe uwarunkowane organicznie;
por. § 73),
– po wykluczeniu zaburzeń psychotycznych (por. § 70).
pkt 1. Dotyczy przypadków z przewagą objawów subiektywnych, bez przedmiotowych cech
upośledzenia sprawności ustroju.
pkt 2. Dotyczy badanych z wyraźnymi psychicznymi i somatycznymi objawami
nerwicowymi i z względnie niezaburzonym ogólnym przystosowaniem społecznym.
pkt 3. Dotyczy stanów opornych na leczenie, znacznie upośledzających sprawność ustroju
i funkcjonowanie społeczne. U badanych rozpoznanie należy ustalać z uwzględnieniem
dokumentacji leczenia w oddziale psychiatrycznym i leczenia w poradni zdrowia
psychicznego (PZP).
Do § 67:
Reakcje adaptacyjne (reakcje dezadaptacyjne, reakcje kryzysowe, ostre reakcje na stres,
zaburzenia stresowe) to: przemijające, niepsychotyczne zaburzenia psychiczne w postaci
zaburzeń emocjonalnych (lęk, depresja, napięcie, gniew), zaburzenia zachowania (agresja,
autoagresja, ucieczka, izolacja) i reakcje o postaciach mieszanych, powstające pod wpływem
stresujących wydarzeń lub sytuacji u osób w zasadzie zdrowych psychicznie.
pkt 1. Dotyczy reakcji przebytych lub rokujących ustąpienie w ciągu 6–9 miesięcy.
pkt 2. Dotyczy przypadków, które mimo leczenia i innych oddziaływań readaptacyjnych
trwających 6–9 miesięcy nie rokują istotnej poprawy. Rozpoznanie należy ustalać
z uwzględnieniem dokumentacji leczenia w oddziale psychiatrycznym i PZP.
pkt 3–5. Zaburzenia stresowe pourazowe (PTSD) są reakcją na przeżycie traumatycznego
wydarzenia lub traumatycznej sytuacji (oddziałujących krótko lub długo) bezpośrednio
zagrażających utratą życia lub zdrowia, np. ataku terrorystycznego, katastrofy, pobytu
w niewoli.
– 46 –
O rozpoznaniu decyduje:
1) fakt przeżycia ekstremalnej sytuacji traumatycznej potwierdzony protokołem
powypadkowym, dokumentacją medyczną lub innymi obiektywnymi dowodami;
2) stwierdzenie na podstawie wywiadów, dokumentacji medycznej i służbowej następujących
stanów:
a) nawracającego przeżywania stresora,
b) unikania okoliczności przypominających stresor lub występowania tzw. emocjonalnego
odrętwienia,
c) uporczywych objawów zwiększonej psychologicznej wrażliwości,
d) istotnego klinicznego cierpienia lub upośledzenia funkcjonowania psychospołecznego,
e) początku objawów wymienionych w lit. a–c w ciągu 6 miesięcy od traumatycznego
wydarzenia.
Rozpoznanie należy ustalać po obserwacji i leczeniu w wojskowym oddziale psychiatrycznym
i PZP. Osoby, które mimo leczenia i innych oddziaływań readaptacyjnych trwających 9 miesięcy
nie rokują odzyskania zdolności do służby, należy kwalifikować jako niezdolne.
Do § 68:
Przez zaburzenia osobowości (osobowość nieprawidłowa, psychopatia, charakteropatia)
należy rozumieć niedorozwój lub defekt sfery dążeniowo-uczuciowej osobowości bez
względu na etiologię. Rozpoznanie ustala się na podstawie następujących obserwacji:
‒ obecności cech zaburzonej osobowości i cech świadczących o niedostatecznej adaptacji
w zwykłych sytuacjach życiowych,
‒ początku zaburzeń w okresie późnego dzieciństwa lub w okresie młodzieńczym (defekty
osobowości spowodowane uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego w wieku
dojrzałym; por. § 73),
‒ po wykluczeniu upośledzenia umysłowego, zaburzeń psychotycznych, reakcji adaptacyjnych
(por. § 67).
Zaburzenia osobowości wymienione w § 68 obejmują także tzw. infantylizm psychiczny
(osobowość niedojrzałą).
pkt 1. Dotyczy osób z cechami zaburzonej osobowości bez objawów trwałego nieprzystosowania.
pkt 2. Dotyczy osób, u których na tle długotrwałej dezadaptacji stwierdza się okresy
zadowalającego funkcjonowania.
pkt 3. Dotyczy osób z ciężkimi zaburzeniami struktury osobowości i zachowania,
wyczerpującymi kryteria rozpoznania następujących zaburzeń: osobowości dyssocjalnej,
osobowości chwiejnej emocjonalnie (impulsywnej), osobowości paranoicznej, osobowości
lękowej, osobowości schizoidalnej, osobowości anankastycznej.
Do § 70:
Rozpoznanie należy ustalać na podstawie odpisu historii choroby z zakładu psychiatrycznego
oraz oceny aktualnego stanu psychicznego.
pkt 1. Dotyczy psychoz reaktywnych wywołanych stresem traumatycznym (bojowym lub
innym), które ustąpiły po leczeniu.
pkt 2. Dotyczy potraumatycznych psychoz nierokujących poprawy po dwunastomiesięcznym
leczeniu.
pkt 3. Dotyczy zaburzeń psychotycznych egzogennych (np. pourazowych, infekcyjnych,
intoksykacyjnych) przeżytych bez pozostawienia defektu.
– 47 –
pkt 4. Dotyczy zaburzeń psychotycznych egzogennych (np. pourazowych, infekcyjnych,
intoksykacyjnych) przeżytych z pozostawieniem defektu.
pkt 5. Dotyczy psychoz endogennych (schizofrenii, zaburzeń schizotypowych, urojeniowych).
Do § 71:
pkt 1. Iloraz inteligencji mierzony skalą inteligencji Wechslera dla dorosłych wynosi poniżej 90.
Do § 72:
Używanie szkodliwe to powtarzające się używanie alkoholu lub innej substancji odurzającej lub
psychotropowej, które spowodowało szkody somatyczne i psychologiczne lub dysfunkcjonalne
zachowanie.
Uzależnienie od alkoholu (lub innej substancji odurzającej lub psychotropowej) to stan
charakteryzujący się następującymi objawami: nieodpartym wewnętrznym przymusem
ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu (lub innej substancji odurzającej lub
psychotropowej), występowaniem objawów zespołu odstawienia po przerwaniu picia
(przyjmowania środka), np. stanami majaczeniowymi, zmienionym sposobem reagowania na
alkohol (utratą kontroli nad piciem, piciem ciągami, zmianą tolerancji, lukami pamięciowymi,
tzw. klinowaniem) i stałym zwiększaniem dawki alkoholu (lub środka psychoaktywnego albo
substancji odurzającej lub psychotropowej), postępującym przebiegiem prowadzącym do
tzw. psychodegradacji.
Jeżeli wynik badania na obecność substancji odurzających lub psychotropowych w ślinie lub
moczu jest pozytywny, w ciągu 24 godzin wykonuje się powtórne badanie w celu weryfikacji
obecności tych substancji w ponownie pobranej pod kontrolą próbce śliny, moczu lub krwi.
Badany nie powinien na minimum 10 minut przed pobraniem materiału do badania spożywać
pokarmów, napojów ani palić wyrobów tytoniowych. Decydujący jest wynik badania
laboratoryjnego zlecony przez wojskową komisję lekarską w ramach danego postępowania
orzeczniczego.
pkt 1. Osoby, u których stwierdzono w badaniu laboratoryjnym obecność innych substancji
odurzających lub psychotropowych, należy kwalifikować na podstawie konsultacji
psychiatrycznej i psychologicznej.
pkt 3. Dotyczy osób uzależnionych od alkoholu albo innych substancji odurzających lub
psychotropowych bądź używających ich w sposób szkodliwy, które nie podejmują leczenia
lub przerwały leczenie odwykowe i nie zachowują abstynencji.
Do § 73:
Dotyczy wielopostaciowych zaburzeń psychicznych spowodowanych organicznym
uszkodzeniem mózgu, potwierdzonych:
‒ wywiadem (urazy, infekcje i intoksykacje ośrodkowego układu nerwowego (OUN)),
‒ oceną stanu psychicznego (tzw. cechy zespołu psychoorganicznego),
‒ badaniem neurologicznym (objawy ubytkowe),
‒ badaniem psychologicznym (tzw. testy organiczne),
‒ wynikami badań dodatkowych (EEG, RTG czaszki, tomografia komputerowa, rezonans
magnetyczny),
‒ innymi badaniami wskazującymi na organiczne uszkodzenie OUN.
– 48 –
Zaburzenia wymienione w § 73 nie obejmują następstw uszkodzeń OUN, które miały miejsce
we wczesnym okresie rozwojowym; por. § 68 i § 71.
pkt 1. Dotyczy stanów podobnych do zaburzeń nerwicowych (zespół pourazowy,
cerebrastenia, zespoły rzekomo nerwicowe) z przewagą objawów subiektywnych, bez somatycznych cech upośledzenia sprawności ustroju.
pkt 2. Dotyczy organicznych zaburzeń osobowości, np. łagodnych zaburzeń procesów
poznawczych.
pkt 3. Dotyczy utrwalonych, znacznie nasilonych zaburzeń psychicznych pochodzenia
organicznego – niepsychotycznych i psychotycznych. Jest wymagana dokumentacja
dotychczasowego leczenia szpitalnego i leczenia w PZP.
Do § 74. Dotyczy przypadków z rozpoznaniem nieujętym w § 66–73.
ROZDZIAŁ XVII – KOŃCZYNY
1 2 3 4 5 6
75
1
Przebyte złamania kości kończyn bez
trwałych następstw
Z Z Z
2
Zniekształcenia kości miednicy, obręczy
barkowej i kończyn (wrodzone, po
złamaniach, martwicach aseptycznych
i po stanach zapalnych) bez upośledzenia
sprawności ruchowej lub nieznacznie
upośledzające sprawność ruchową
Z/N Z Z
3
Zniekształcenia kości miednicy, obręczy
barkowej i kończyn (wrodzone,
po złamaniach, martwicach
aseptycznych i po stanach zapalnych)
upośledzające sprawność ruchową
N N Z/N
4
Zniekształcenia kości miednicy, obręczy
barkowej i kończyn (wrodzone,
po złamaniach, martwicach
aseptycznych i po stanach zapalnych)
znacznie upośledzające sprawność
ruchową
N N N
5 Przewlekłe stany zapalne kości N N Z/N
6 Brak kończyny N N N
76
1
Skrócenie kończyny dolnej od 1 cm do
2 cm
Z/N Z Z
2
Skrócenie kończyny dolnej powyżej
2 cm do 4 cm z nieznacznym
upośledzeniem sprawności ruchowej
N Z/N Z
– 49 –
3
Skrócenie kończyny dolnej powyżej
4 cm do 6 cm z upośledzeniem
sprawności ruchowej
N N Z/N
4
Skrócenie kończyny dolnej ze znacznym
upośledzeniem sprawności ruchowej
N N N
77
1 Zwichnięcia nawykowe dużego stawu N N Z/N
2
Zniekształcenia w obrębie dużych
stawów bez upośledzenia sprawności
ruchowej lub nieznacznie upośledzające
sprawność ruchową
Z Z Z
3
Zniekształcenia w obrębie dużych
stawów upośledzające sprawność
ruchową
N N Z/N
4
Zniekształcenia w obrębie dużych
stawów znacznie upośledzające
sprawność ruchową
N N N
5
Następstwa przebytych urazów stawów
niezniekształcające stawów
i nieupośledzające sprawności ruchowej
Z/N Z Z
6
Następstwa przebytych urazów stawów
bez zniekształceń oraz przewlekłe
zapalenie tkanki łącznej rozlane
i okołostawowe
upośledzające lub znacznie
upośledzające sprawność ruchową
N N Z/N
7
Przewlekłe choroby stawów
upośledzające sprawność ruchową
Z/N Z Z
8
Przewlekłe choroby stawów znacznie
upośledzające sprawność ruchową
N N N
9
Zmiany zwyrodnieniowe stawów
nieupośledzające sprawności ruchowej
lub nieznacznie upośledzające sprawność
ruchową
Z/N Z Z
10
Zmiany zwyrodnieniowe stawów
upośledzające sprawność ruchową
N N Z/N
11
Zmiany zwyrodnieniowe stawów znacznie
upośledzające sprawność ruchową
N N N
78
1
Stopa płaska lub stopa wydrążona, bez
upośledzenia sprawności ruchowej
Z Z Z
2
Stopa płaska, stopa koślawa lub stopa
wydrążona nieznacznie upośledzające
sprawność ruchową
N Z/N Z
– 50 –
3
Stopa płaska, stopa koślawa, stopa
szpotawa upośledzające sprawność
ruchową
N N Z/N
4
Stopa płaska, stopa koślawa, stopa
szpotawa, stopa końska, stopa piętowa
i inne znacznie upośledzające sprawność
ruchową
N N N
79
1
Żylaki kończyn lub przebyte operacje
żylaków
Z/N Z Z
2
Rozległe żylaki kończyn bez zmian
troficznych skóry i owrzodzeń
Z/N Z/N Z
3
Rozległe żylaki kończyn ze zmianami
troficznymi lub owrzodzeniami
N N N
80
1
Brak jednego palucha lub innych palców
stóp, z zachowaniem główek kości
śródstopia, nieznacznie upośledzający
chodzenie
N Z/N Z
2
Brak obu paluchów lub jednego palucha
i innych palców stóp, z zachowaniem
główek kości śródstopia, upośledzający
lub znacznie upośledzający chodzenie
N N Z/N
3
Brak palców stóp z uszkodzeniem kości
śródstopia
N N N
4
Zniekształcenie palców stóp
nieutrudniające noszenia obuwia
i chodzenia lub nieznacznie utrudniające
noszenie obuwia i chodzenie
Z/N Z Z
5
Zniekształcenie palców stóp utrudniające
noszenie obuwia i chodzenie
N N Z
6
Zniekształcenie palców stóp znacznie
utrudniające noszenie obuwia
i chodzenie
N N N
81
1
Brak czwartego lub piątego palca ręki
prawej lub brak jednego dowolnego
palca ręki lewej z wyjątkiem kciuka
Z/N Z Z
2
Braki palców rąk nieznacznie
upośledzające chwyt
N Z/N Z
3 Braki palców rąk upośledzające chwyt N N Z/N
4
Braki palców rąk znacznie upośledzające
chwyt
N N N
– 51 –
5
Częściowe braki palców rąk,
ograniczenie ruchów palców rąk lub ich
przykurcz bez upośledzenia chwytu lub
nieznacznie upośledzające chwyt
Z/N Z Z
6
Częściowe braki palców rąk,
ograniczenie ruchów palców rąk lub ich
przykurcz upośledzające chwyt
N N Z/N
7
Częściowe braki palców rąk,
ograniczenie ruchów palców rąk lub ich
przykurcz znacznie upośledzające chwyt
N N N
8
Zrośnięcie palców rąk lub palce
nadliczbowe bez upośledzenia chwytu
N N N
9
Zrośnięcie palców rąk lub palce
nadliczbowe upośledzające chwyt
N N N
10
Zrośnięcie palców rąk lub palce
nadliczbowe znacznie upośledzające chwyt
N N N
11
Stan po uszkodzeniu tkanek miękkich
narządu ruchu nieupośledzający funkcji
ruchowej lub nieznacznie upośledzający
funkcję ruchową
Z/N Z/N Z
12
Stan po uszkodzeniu tkanek miękkich
narządu ruchu znacznie upośledzający
funkcję ruchową
N N Z/N
Objaśnienia szczegółowe
W stosunku do osób ubiegających się o powołanie do służby w SKW lub SWW jest konieczne
przeprowadzenie konsultacji ortopedycznej.
Do § 75:
pkt 6. Osoby z amputacjami wielokończynowymi, amputacjami dotyczącymi kończyny
górnej dominującej oraz amputacjami z wyłuszczeniem w stawie biodrowym należy
kwalifikować jako niezdolne.
Do § 77:
pkt 6. Według tego punktu należy kwalifikować następstwa przebytych uszkodzeń
wewnątrzstawowych (więzadeł, łąkotek) powodujące niestabilność, ograniczenie ruchów
i upośledzenie sprawności dynamicznej oraz chondromalację – potwierdzone w badaniach
USG, MRI, CT lub RTG.
pkt 7 i 8. Według tych punktów należy kwalifikować między innymi następujące choroby:
reumatoidalne zapalenie stawów, zespół Reitera, łuszczycowe zapalenie stawów i zapalenie
stawów w chorobach jelit.
Do § 79:
Osoby bez żylaków nawrotowych, obrzęków kończyny, zmian troficznych, zakrzepicy i rok
od operacji żylaków można kwalifikować jako zdolne do służby (wymagane konsultacja
chirurgiczna i USG naczyń żylnych kończyn).
– 52 –
Do § 80:
pkt 4–6. Według tych punktów należy kwalifikować palce młotkowate, palce przykrywające,
palce nadliczbowe i palce koślawe.
Do § 81:
Za brak palca uważa się: w przypadku kciuka – co najmniej brak paliczka paznokciowego,
w przypadku pozostałych palców – co najmniej brak dwóch paliczków.
U osób leworęcznych przy ocenie lewej ręki stosuje się kwalifikacje, jakie obowiązują u osób
praworęcznych przy ocenie prawej ręki.
ROZDZIAŁ XVIII – NOWOTWORY
1 2 3 4 5 6
82
1 Nowotwory niezłośliwe Z/N Z Z
2
Nowotwory niezłośliwe szpecące lub
powodujące zaburzenia czynności narządów
N N Z/N
3
Nowotwory niezłośliwe szpecące lub
powodujące znaczne zaburzenia czynności
ustroju
N N N
83
1
Nowotwory złośliwe wszystkich rodzajów
i stopni w zależności od wyników leczenia
N N Z/N
2 Nowotwory przedinwazyjne narządu rodnego N N Z/N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 82:
Kwalifikacja orzecznicza wymaga oceny odpowiedniego lekarza specjalisty lub dokumentacji
z poradni specjalistycznej.
pkt 1. Osoby ubiegające się o powołanie do służby w SKW lub SWW, u których stwierdzono
nowotwór niezłośliwy o niewielkiej rozległości, nieszpecący i nieutrudniający noszenia
umundurowania oraz nieupośledzający sprawności ustroju, można kwalifikować jako zdolne.
ROZDZIAŁ XIX – NARZĄD RODNY
1 2 3 4 5 6
84
1
Niewielkie wady narządu rodnego
nieupośledzające sprawności ustroju
Z Z Z
2
Wady narządu rodnego upośledzające
sprawność ustroju
N N Z/N
3
Zaburzenia cyklu miesiączkowego ze
zmianami przerostowymi w narządzie rodnym
N N Z/N
– 53 –
85
1
Zastarzałe pęknięcie lub blizny krocza
nieupośledzające sprawności ustroju
Z Z Z
2
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem
zachyłka pęcherzowo-pochwowego lub
odbytniczo-pochwowego
N Z/N Z
3
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem
zachyłka pęcherzowo-pochwowego
z towarzyszącym wysiłkowym
nietrzymaniem moczu
N N Z/N
4
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem
zachyłka pęcherzowo-pochwowego,
odbytniczo-pochwowego z całkowitym
nietrzymaniem moczu lub zaburzeniami
czynności zwieracza odbytu
N N N
5 Całkowite wypadanie narządu rodnego N N N
6 Guzy przydatków, mięśniaki macicy N N Z/N
7
Inne nieprawidłowości narządu rodnego
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z/N Z
8
Inne nieprawidłowości narządu rodnego
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
86
1
Nieprawidłowe położenie macicy
nieupośledzające sprawności ustroju
Z/N Z/N Z
2
Nieprawidłowe położenie
macicy upośledzające sprawność ustroju
N Z/N Z/N
3
Nieprawidłowe położenie macicy znacznie
upośledzające sprawność ustroju
N N Z/N
4
Przetoki: pęcherzowo-maciczna,
pęcherzowo-pochwowa, cewkowo-pochwowa,
odbytniczo-pochwowa, odbytniczo-kroczowa,
kroczowo-pochwowa
N N N
87
1
Stany zapalne narządu rodnego bez zmian
anatomicznych
N N Z
2
Stany zapalne narządu rodnego ze zmianami
anatomicznymi w zakresie przydatków
i przymacicza
N N Z/N
3
Przebyte odcięcie nadpochwowe lub wycięcie
całkowite macicy nieupośledzające sprawności
ustroju
Z Z Z
4
Przebyte odcięcie nadpochwowe lub wycięcie
całkowite macicy upośledzające sprawność
ustroju
N N N
88 1 Ciąża N N Z
– 54 –
Objaśnienia szczegółowe
Do § 84:
pkt 1. Według tego punktu należy kwalifikować przegrody i przewężenia pochwy, macicy
jednodrożnej, macicy dwudrożnej, macicy dwuszyjkowej, macicy podwójnej, wad
rozwojowych jajowodów.
pkt 2. Według tego punktu należy kwalifikować zmiany skojarzone z niedomogą hormonalną
układu rozrodczego (trwałe bóle, zaburzenia cyklu miesiączkowego, obfite krwawienia) oraz
znaczny niedorozwój lub brak macicy.
pkt 3. Osoby z obfitymi miesiączkami przy współistnieniu mięśniaków, z bolesnymi
miesiączkami przy zmianach o charakterze endometriozy mimo dotychczasowego leczenia
zachowawczego, a niekiedy operacyjnego, co zostało potwierdzone aktualnym wynikiem
badania ginekologicznego, należy kwalifikować jako niezdolne.
Do § 85:
pkt 3. W powikłanym obniżeniu narządu rodnego należy rozważyć możliwości uzyskania
poprawy przez leczenie zachowawcze lub operacyjne. Kwalifikacja orzecznicza odbywa się
po zakończonym leczeniu.
pkt 6. Kwalifikuje się na podstawie stopnia upośledzenia ustroju, z uwzględnieniem liczby
mięśniaków, ich wymiarów, obecności nieprawidłowego krwawienia z dróg rodnych,
niedokrwistości, objawów podmiotowych.
pkt 7. Według tego punktu należy kwalifikować nadżerki rzekome.
pkt 8. Według tego punktu należy kwalifikować nadżerki prawdziwe.
Do § 86:
pkt 1. Według tego punktu kwalifikuje się np. tyłozgięcie macicy wolne.
pkt 2. Według tego punktu kwalifikuje się np. tyłozgięcie macicy umocowane.
pkt 3. Kwalifikacja orzecznicza żołnierzy zawodowych kobiet wymaga dokumentacji
dotychczasowego leczenia szpitalnego i leczenia w poradni specjalistycznej.
Do § 87:
Ustalenie rozpoznania wymienionego w tym paragrafie wymaga dokumentacji leczenia
szpitalnego lub leczenia w odpowiedniej poradni specjalistycznej.
pkt 1. Osoby ze stanami zapalnymi dróg rodnych niepoddającymi się leczeniu w okresie
przekraczającym 30 dni uznaje się za niezdolne.
pkt 3 i 4. W stanach po usunięciu narządu rodnego należy w każdym przypadku uwzględnić
szeroką skalę zmian anatomicznych i czynnościowych, które bywają następstwem usunięcia
części lub całego narządu rodnego.
pkt 3. Osoby co najmniej rok po operacji, u których nie występują powikłania chirurgiczne,
z wyrównaną gospodarką hormonalną można kwalifikować jako zdolne.